K NĂNG TR L I CÂU H I TR C NGHI M NHANH VÀỸ Ả Ờ Ỏ Ắ Ệ
HI U QUỆ Ả
Ph n 1: M đuầ ở ầ
1. B i c nh c a đ tàiố ả ủ ề
Th c t trong quá trình gi ng d y Đia lý tr ng ph thông hi n nay, m t đi uự ế ả ạ ở ườ ổ ệ ộ ề
khách quan trong suy nghĩ c a nhi u h c sinh và c m t s ph huynh, xã h i xemủ ề ọ ả ộ ố ụ ộ
đây là môn ph nên ch a đc quan tâm nhi u. Đc bi t, đó là môn Đa ít liên quanụ ư ượ ề ặ ệ ị
đn vi c thi c , ch n ngh c a các em sau này nên s đu t cũng h n ch . M cế ệ ử ọ ề ủ ự ầ ư ạ ế ặ
khác, vi c h c hi n nay cũng ch a h ng m nh t i vi c phát huy năng l c và v nệ ọ ệ ư ướ ạ ớ ệ ự ậ
d ng th c ti n các em, cũng còn n ng v thi c và lý thuy t,…ụ ự ễ ở ặ ề ử ế
Trên th c t nh ng em ch n Đa lý là môn thi đi đa s là h c sinh y u, trungự ế ữ ọ ị ạ ố ọ ế
bình, kh năng đt đi m trung bình các môn khác th p h n nên ch n Đa lý làmả ạ ể ở ấ ơ ọ ị
môn thi. Vì v y, đ giúp các em có đ năng l c tham gia thi c trong kho ng gianậ ể ủ ự ử ả
ng n h t s c v t v và khó khăn.ắ ế ứ ấ ả
Đ thi trong nh ng năm g n đây, h u h t có thay đi tích c c h ng ng iề ữ ầ ầ ế ổ ự ướ ườ
h c đn kh năng v n d ng và phát tri n năng l c nhi u h n, không h c v t, h cọ ế ả ậ ụ ể ự ề ơ ọ ẹ ọ
thu c lòng nh tr c. C u trúc đ thi bao quát ch ng trình nh ng h c sinh v nộ ư ướ ấ ề ươ ư ọ ẫ
ch a có s ti n b đáng k , v n ch a thay đi đc quan ni m Đa Lý là môn h cư ự ế ộ ể ẫ ư ổ ượ ệ ị ọ
bài n ng. Trong nhà tr ng ch t l ng d y h c cũng ch a th t s cao, h ng thú h cặ ườ ấ ượ ạ ọ ư ậ ự ứ ọ
t p môn Đa ch a t t, kh năng v n d ng c a h c sinh còn th p, ch a phát tri nậ ị ư ố ả ậ ụ ủ ọ ấ ư ể
đc nhi u năng l c mang tính chuyên bi t c a b môn. N i dung bài ph n l n r tượ ề ự ệ ủ ộ ộ ầ ớ ấ
dài, th i l ng cho nh ng ti t th c hành r t ít, vì v y đ đm b o yêu c u giáo d cờ ượ ữ ế ự ấ ậ ể ả ả ầ ụ
c a môn h c g p nhi u khó khăn.ủ ọ ặ ề
2. Lý do ch n đ tàiọ ề
T ng Ph c Đoàn -THPT An Phú ố ướ 1
Thi theo hình th c tr c nghi m có th đánh giá h c sinh m t cách khách quan h nứ ắ ệ ể ọ ộ ơ
nh ng trên th c t v khâu ti p nh n ki n th c h c sinh không ph i d dàng. H cư ự ế ề ế ậ ế ứ ở ọ ả ễ ọ
sinh không ch h c bài mà ph i hi u và khái quát đc bài h c, ph i có kh năng liênỉ ọ ả ể ượ ọ ả ả
k t ki n th c nhi u bài h c và nh n đnh đc n i dung đ tr l i câu h i. Nh ngế ế ứ ề ọ ậ ị ượ ộ ể ả ờ ỏ ư
do các em m i làm quen v i cách h c và cách ti p nh n m i nên v k năng làm vi cớ ớ ọ ế ậ ớ ề ỹ ệ
v i câu h i tr c nghi m còn lúng túng, ch a đnh h ng nên k t qu h c t p ch aớ ỏ ắ ệ ư ị ướ ế ả ọ ậ ư
cao.
H c sinh th ng ch quan không h c bài và kh năng t h c kém, trong khi đóọ ườ ủ ọ ả ự ọ
h c t p theo ph ng pháp m i thì v n đ t h c là vô cùng quan tr ng. M t khác,ọ ậ ươ ớ ấ ề ự ọ ọ ặ
thói quen d y và h c theo cách truy n th ng v n còn t n t i, giáo viên ch m điạ ọ ề ố ẫ ồ ạ ậ ổ
m i, b n thân h c sinh cũng có t t ng trông ch , ph thu c quá nhi u vào giáoớ ả ọ ư ưở ờ ụ ộ ề
viên do các em đã quen t các l p h c d i, n iừ ớ ọ ướ ộ dung sách giáo khoa dài dòng khó
khăn trong vi c th c hi n các ph ng pháp d y h c tích c c,… T t c làm cho khệ ự ệ ươ ạ ọ ự ấ ả ả
năng làm ch ki n th c, v n d ng và phát tri n năng l c h c sinh có nhi u h nủ ế ứ ậ ụ ể ự ở ọ ề ạ
ch . Khi đó, h c sinh làm vi c m t lúc v i nhi u ki n th c phân b kh p ch ngế ọ ệ ộ ớ ề ế ứ ố ắ ươ
trình thông qua nhi u câu h i tr c nghi m thì kh năng đt hi u qu cao r t th p.ề ỏ ắ ệ ả ạ ệ ả ấ ấ
Ph ng pháp gi ng d y c a giáo viên ch a thu hút, n i dung sách giáo khoa n ngươ ả ạ ủ ư ộ ặ
n , tr u t ng và khô khan, kh năng ng d ng th c t ch a cao cũng là m t nguyênề ừ ượ ả ứ ụ ự ế ư ộ
nhân d n đn k t qu gi ng d y th p.ẫ ế ế ả ả ạ ấ
Nh m nâng cao năng l c t h c, t nghiên c u, hình thành nh ng kĩ năng gi iằ ự ự ọ ự ứ ữ ả
quy t v n đ, v n d ng ki n th c đã h c m t cách hi u qu thì ph i có nh ngế ấ ề ậ ụ ế ứ ọ ộ ệ ả ả ữ
ph ng pháp ti p c n m i, cách h c m i mang tính ch đng h n ng i h c.ươ ế ậ ớ ọ ớ ủ ộ ơ ở ườ ọ
Trong khi nhi u ng i v n dùng nhi u bi n pháp bu c h c sinh ph i h c bài b ngề ườ ẫ ề ệ ộ ọ ả ọ ằ
m i hình th c thì đ thi trong nh ng năm g n đây thu c bài ch a ch c đã n, thayọ ứ ề ữ ầ ộ ư ắ ổ
vào đó h c sinh ph i hi u câu h i và hi u nh ng gì mình đã h c m i có th đt đi mọ ả ể ỏ ể ữ ọ ớ ể ạ ể
T ng Ph c Đoàn -THPT An Phú ố ướ 2
cao. Vì v y, vi c giúp h c sinh có cách ti p c n t t v i câu h i tr c nghi m là c nậ ệ ọ ế ậ ố ớ ỏ ắ ệ ầ
thi t và c p bách.ế ấ
T nh ng v n đ th c t trên b n thân luôn ph i tìm tòi, ng d ng nh ngừ ữ ấ ề ự ế ả ả ứ ụ ữ
ph ng pháp d y h c m i đ đáp ng yêu c u, hoàn thành t t công vi c, đm b oươ ạ ọ ớ ể ứ ầ ố ệ ả ả
cho ng i h c đ kh năng và t tin b c vào các k thi. Do đó, tôi m nh d n ch nườ ọ ủ ả ự ướ ỳ ạ ạ ọ
đ tài “k năng tr l i câu h i tr c nghi m nhanh và hi u qu ” đ giúp h c sinh h cề ỹ ả ờ ỏ ắ ệ ệ ả ể ọ ọ
t p t t h n.ậ ố ơ
3. Ph m vi nghiên c u.ạ ứ
Ph m vi ch ng trình: n i dung sách giáo khoa, chu n ki n th c, tài li u ôn thiạ ươ ộ ẩ ế ứ ệ
t t nghi p THPT qu c gia c a B giáo d c cho l p 12, tài li u l u hành n i b c aố ệ ố ủ ộ ụ ớ ệ ư ộ ộ ủ
t .ổ
Hình th c và n i dung t ch c: các bài gi ng trên l p, hình th c ki m tra, h ngứ ộ ổ ứ ả ớ ứ ể ướ
d n t h c, h ng d n s d ng Atlat đa lý Vi t Nam.ẫ ự ọ ướ ẫ ử ụ ị ệ
Đa bàn th c hi n: tr ng trung h c ph thông An Phú. ị ự ệ ườ ọ ổ
Ph m vi đi t ng: h c sinh kh i 12 tr ng trung ph thông An Phú.ạ ố ượ ọ ố ườ ổ
Th i gian th c hi n: t năm h c 2017 -2018 đn 2018-2019.ờ ự ệ ừ ọ ế
4. Đi m m i trong k t qu nghiên c uể ớ ế ả ứ
Đi v i h c sinhố ớ ọ :
Đnh h ng đc quá trình h c t p, cách ti p c n và n m v ng ki n th c.ị ướ ượ ọ ậ ế ậ ắ ữ ế ứ
Thay đi t duy t cách h c truy n th ng th đng sang t h c và t nghiên c u.ổ ư ừ ọ ề ố ụ ộ ự ọ ự ứ
Hình thành k năng t xác đnh n i dung câu h i và gi i quy t câu h i d a vàoỹ ự ị ộ ỏ ả ế ỏ ự
ki n th c đã h c.ế ứ ọ
V lâu dài h c sinh s ch đng trong gi i quy t v n đ, ti p nh n và xác đnhề ọ ẽ ủ ộ ả ế ấ ề ế ậ ị
n i dung v n đ, t phân tích và gi i quy t v n đ.ộ ấ ề ự ả ế ấ ề
Đi v i giáo viênố ớ :
Thay đi cách đánh giá và ti p c n v i ph ng pháp h c t p tích c c.ổ ế ậ ớ ươ ọ ậ ự
T ng Ph c Đoàn -THPT An Phú ố ướ 3
T b i d ng và phát huy tính sáng t o c a b n thân trong gi ng d y.ự ồ ưỡ ạ ủ ả ả ạ
Ph n 2: N i dungầ ộ
1. C s lý lu n:ơ ơ ậ
Đi m i ph ng pháp d y và h c là m t yêu c u c p thi t và quan tr ng trongổ ớ ươ ạ ọ ộ ầ ấ ế ọ
trong vi c phát huy tính tích c c c a ng i h c. Đi m i không ph i chúng ta lo iệ ự ủ ườ ọ ổ ớ ả ạ
b ph ng pháp h c t p truy n th ng mà b sung, kh c ph c nh ng khuy t đi mỏ ươ ọ ậ ề ố ổ ắ ụ ữ ế ể
c a cách d y truy n th ng làm cho vi c h c c a h c sinh hi u qu nh t, phát huyủ ạ ề ố ệ ọ ủ ọ ệ ả ấ
tích tích c c, ch đng c a h c sinh, s sáng t o c a ng i d y. Trong đó, d y h cự ủ ộ ủ ọ ự ạ ủ ườ ạ ạ ọ
theo hình th c tr c nghi m cũng là m t trong nh ng n i dung thay đi cách d y vàứ ắ ệ ộ ữ ộ ổ ạ
cách h c hi n nay. Tr c nghi m mu n h c t p t t thì b n thân ng i h c ph i kháiọ ệ ắ ệ ố ọ ậ ố ả ườ ọ ả
quát và n m v ng đc bài, ph i có kh năng t h c và làm vi c v i sách giáo khoa,ắ ữ ượ ả ả ự ọ ệ ớ
tài li u. B n thân ng i h c ph i luôn ch đng tìm tòi và t h c, t chi m lĩnh ki nệ ả ườ ọ ả ủ ộ ự ọ ự ế ế
th c bài h c và sáng t o ra nh ng cách h c riêng c a b n thân. Khi đó ng i d yứ ọ ạ ữ ọ ủ ả ườ ạ
cũng ph i có nh ng ph ng pháp mang tính tích c c và rèn luy n cho h c sinh h cả ữ ươ ự ệ ọ ọ
t p, đ t đó b n thân h c sinh có s n nh ng k năng c n thi t khi làm vi c v i câuậ ể ừ ả ọ ẵ ữ ỹ ầ ế ệ ớ
h i tr c nghi m. Vì v y vi c rèn luy n h c t p v i m t ph ng ti p c n câu h iỏ ắ ệ ậ ệ ệ ọ ậ ớ ộ ươ ế ậ ỏ
tr c nghi m là c n thi t.ắ ệ ầ ế
2. Các bi n pháp ti n hành đ gi i quy t v n đ:ệ ế ể ả ế ấ ề
a) Phát huy tính tích c c h c t p thông qua các s đự ọ ậ ơ ồ
S đ là h th ng l i ki n th c t bài h c, nghe có v cũ nh ng ý nghĩa c a nóơ ồ ệ ố ạ ế ứ ừ ọ ẽ ư ủ
lúc nào cũng m i. Giáo viên nên s d ng phong phú các lo i s đ theo các c p đớ ử ụ ạ ơ ồ ấ ộ
đ giúp h c sinh khái quát đc bài h c h n. Lâu dài giúp h c sinh làm quen và tể ọ ượ ọ ơ ọ ự
mình th c hi n trong ôn t p, t h c.ự ệ ậ ự ọ
H c sinh có năng l c h c t p t t t i đâu thì vi c đu tiên b n thân các em ph iọ ự ọ ậ ố ớ ệ ầ ả ả
bi t khái quát ki n th c bài h c. Vi c khái quát ki n th c bài h c giúp các em đnhế ế ứ ọ ệ ế ứ ọ ị
T ng Ph c Đoàn -THPT An Phú ố ướ 4
h ng đc n i dung c a bài, xác đnh ki n th c tr ng tâm bài h c. Giáo viên lúcướ ượ ộ ủ ị ế ứ ọ ọ
này s h ng d n các em làm vi c v i s đ. Trong m i ti t d y cho h c sinh tẽ ướ ẫ ệ ớ ơ ồ ỗ ế ạ ọ ự
tóm t t và nghiên c u sách giáo khoa đ hoàn thi n t ng nhánh c a s đ. Sau khiắ ứ ể ệ ừ ủ ơ ồ
h c sinh đã bi t cách v m t s đ công vi c ti p theo là đt câu h i v i s đ tọ ế ẽ ộ ơ ồ ệ ế ặ ỏ ớ ơ ồ ư
duy t nh ng m c đ đn gi n nh t r i đn ph c t p. Ví d s đ c p đ bi từ ữ ứ ộ ơ ả ấ ồ ế ứ ạ ụ ơ ồ ở ấ ộ ế
c a bài 2 l p 12ủ ớ
S đ c p đ hi u v t nhiênơ ồ ở ấ ộ ể ề ự
Các n i dung khác v t nhiên h c sinh t tìm hi u t sách giáo khoa.ộ ề ự ọ ự ể ừ
S đ c p đ v n d ng v t nhiên và s d ng nhi u bài sauơ ồ ở ấ ộ ậ ụ ề ự ử ụ ở ề
T s đ trên ta xác đnh đc 3 c p đ. C p đ 1 h c sinh ch c n bi t đcừ ơ ồ ị ượ ấ ộ ấ ộ ọ ỉ ầ ế ượ
đc đi m c a v trí đa lí và ph m vi lãnh th . Ph n này h c sinh có th t h c và tìmặ ể ủ ị ị ạ ổ ầ ọ ể ự ọ
hi u m t cách d dàng t sách giáo khoa, b n đ. Sau khi tìm hi u nh ng đc đi mể ộ ễ ừ ả ồ ể ữ ặ ể
c b n c a v trí đa lí và ph m vi lãnh th , h c sinh s làm vi c c p đ hi u v iơ ả ủ ị ị ạ ổ ọ ẽ ệ ở ấ ộ ể ớ
các phân tích và liên h gi a nh ng đc đi m v a tìm hi u v i nh ng tác đng đnệ ữ ữ ặ ể ừ ể ớ ữ ộ ế
t nhiên, kinh t , văn hóa – xã h i và qu c phòng n c ta. Ph n này giáo viênự ế ộ ố ở ướ ầ
h ng d n và h th ng d i d ng nhi u câu h i g i m , h c sinh th o lu n và tướ ẫ ệ ố ướ ạ ề ỏ ợ ở ọ ả ậ ự
chi m lĩnh ki n th c. C p đ cu i cùng h c sinh không ch nh n d ng mà ph i bi tế ế ứ ấ ộ ố ọ ỉ ậ ạ ả ế
T ng Ph c Đoàn -THPT An Phú ố ướ 5