H C VI N T PHÁPỌ Ệ Ư
TRUNG TÂM B I D NG CÁN B T NH B C GIANGỒ ƯỠ Ộ Ỉ Ắ
BÀI THU HO CHẠ
Tên đ tài: ề
Trình bày và phân tích m t tình hu ng th c t v c i chính h t ch.ộ ố ự ế ề ả ộ ị
Thông qua tình hu ng, anh/ch hãy đa ra các ki n ngh , đ xu t ố ị ư ế ị ề ấ
gi i pháp và các kinh nghi m đ nâng cao ch t l ng, hi u qu ả ệ ể ấ ượ ệ ả
công tác đăng ký, qu n lý h t ch trên th c t hi n nayả ộ ị ự ế ệ
H và tên:ọNguy n Th H ngễ ị ồ
Ch c v :ứ ụ Công ch c T pháp – H t ch ứ ư ộ ị
Đn v công tác:ơ ị UBND xã Lãng S n, Yên Dũng, B c Giangơ ắ
L p:ớ B i d ng nghi p v h t ch cho Công ch c TP-HT.ồ ưỡ ệ ụ ộ ị ứ
L I NÓI ĐU Ờ Ầ
Trong s nghi p công nghi p hóa, hi n đi hóa đt n c, xây d ngự ệ ệ ệ ạ ấ ướ ự
Nhà n c pháp quy n, h i nh p qu c t , pháp lu t n c ta ngày càng thướ ề ộ ậ ố ế ậ ướ ể
hi n rõ vai trò quan tr ng là công c đi u ch nh hàng đu các quan h xã h i.ệ ọ ụ ề ỉ ầ ệ ộ
Vai trò c a pháp lu t đi v i vi c nâng cao tính t qu n c a c ng đng trongủ ậ ố ớ ệ ự ả ủ ộ ồ
vi c s d ng các quy t c, đo đc, phong t c, t p quán và các lo i quy ph mệ ử ụ ắ ạ ứ ụ ậ ạ ạ
xã h i khác đ qu n lý xã h i. Vì cùng tham gia đi u ch nh hành vi và cácộ ể ả ộ ề ỉ
quan h xã h i c a con ng i nên gi a pháp lu t và các quy ph m xã h i luônệ ộ ủ ườ ữ ậ ạ ộ
có m i quan h bi n ch ng, tác đng m nh m đn nhau. Pháp lu t có vai tròố ệ ệ ứ ộ ạ ẽ ế ậ
to l n trong vi c gi gìn, phát huy các phong t c, t p quán t t đp c a các dânớ ệ ữ ụ ậ ố ẹ ủ
t c n c ta. Hi n pháp, các văn b n pháp lu t khác nhau đã quy đnh các ti nộ ướ ế ả ậ ị ề
đ cho vi c áp d ng và phát huy nh ng m t tích c c c a t p quán, phong t c,ề ệ ụ ữ ặ ự ủ ậ ụ
truy n th ng, trong đó có Lu t, H ng c, Quy c. ề ố ậ ươ ướ ướ
Trong nh ng năm đi m i đt n c v a qua, xét trên bình di n t ngữ ổ ớ ấ ướ ừ ệ ổ
th , pháp lu t đó có tác đng tích c c đi v i s phát tri n kinh t , xã h iể ậ ộ ự ố ớ ự ể ế ộ
theo đnh h ng xã h i ch nghĩa. Tuy v y, trong m i lĩnh v c cũng có nhi uị ướ ộ ủ ậ ỗ ự ề
đi u quy đnh pháp lu t b t c p, c ch qu n lý, ki m tra, yêu c u c a phátề ị ậ ấ ậ ơ ế ả ể ầ ủ
tri n c a đt n c. Trong áp d ng pháp lu t, c ch qu n lý, ki m tra, ki mể ủ ấ ướ ụ ậ ơ ế ả ể ể
soát và x lý vi ph m pháp lu t cũng còn nhi u y u kém, s h , ch a k p th iử ạ ậ ề ế ơ ở ư ị ờ
nên ch a phát huy đc hi u l c và hi u qu c a pháp lu t. Đn c như ượ ệ ự ệ ả ủ ậ ơ ử ư
trong qu n lý, đăng ký h t ch là vi c th c hi n th t c thay đi h t ch.ả ộ ị ệ ự ệ ủ ụ ổ ộ ị
“Thay đi h t ch” là vi c c quan Nhà n c có th m quy n đăng ký thay điổ ộ ị ệ ơ ướ ẩ ề ổ
nh ng thông tin h t ch c a cá nhân khi có lý do chính đáng theo quy đnhữ ộ ị ủ ị c aủ
pháp lu t dân s hoậ ự ặc thay đi thông tin v cha, m trong n i dung khai sinhổ ề ẹ ộ
đã đăng ký theo quy đnh c a pháp lu t. ị ủ ậ
Đăng ký và qu n lý h t ch có ý nghĩa quan tr ng đ Nhà n c th cả ộ ị ọ ể ướ ự
hi n qu n lý dân c và qu n lý các m t kinh t , xã h i, qu c phòng - an ninhệ ả ư ả ặ ế ộ ố
đng th i t o c s pháp lý đ Nhà n c công nh n và b o h các quy nồ ờ ạ ơ ở ể ướ ậ ả ộ ề
nhân thân phi tài s n và quy n nhân thân g n li n v i tài s n c a cá nhân. Vìả ề ắ ề ớ ả ủ
v y, vi c thay đi tên trong m t s tr ng h p là c n thi t, n u không s gâyậ ệ ổ ộ ố ườ ợ ầ ế ế ẽ
nh h ng đn tình c m gia đình, gây s hi u nh m. Trong khuôn kh ti uả ưở ế ả ự ể ầ ổ ể
lu n l p “B i d ng ậ ớ ồ ưỡ nghi p v h t ch cho công ch c T pháp h t chệ ụ ộ ị ứ ư ộ ị ” tôi
ch n đ tài “ọ ề Trình bày và phân tích tình hu ng th c t v c i chínhố ự ế ề ả h t chộ ị
trên đa bàn xã Lãng S n, huy n Yên Dũng, t nh B c Giangị ơ ệ ỉ ắ ” làm đ tài vi tề ế
bài ti u lu n cu i khóaể ậ ố .
Các gi i pháp nêu ra trong chuyên đ s g i ý đ v n d ng có hi u quả ề ẽ ợ ể ậ ụ ệ ả
h n trong vi c gi i quy t các tình hu ng t ng t có th x y ra trong th iơ ệ ả ế ố ươ ự ể ả ờ
gian t i, góp ph n vào vi c x lý hi u qu các vi ph m x y ra trong công tácớ ầ ệ ử ệ ả ạ ả
qu n lý nhà n c v các lĩnh v c chuyên môn nói chung và v lĩnh v c hả ướ ề ự ề ự ộ
t ch nói riêng. V i th i l ng và ki n th c có h n, đ tài không th tránhị ớ ờ ượ ế ứ ạ ề ể
2
đc nh ng thi u sót, r t mong nh n đc s đóng góp, ph n bi n c a quýượ ữ ế ấ ậ ượ ự ả ệ ủ
th y cô đ đ tài đc hoàn ch nh và đt đc k t qu cao nh t. ầ ể ề ượ ỉ ạ ượ ế ả ấ
I. N I DUNG TÌNH HU NGỘ Ố
1.1. Hoàn c nh ra điả ờ
Ngày 4/9/2019, Công dân Nguy n Văn Tài – thôn Đông Th ng, xãễ ượ
Lãng S n có đn B ph n ti p nh n và tr k t qu xã Lãng S n trình bày vàơ ế ộ ậ ế ậ ả ế ả ơ
đ ngh c i chính tên cho con anh là Nguy n Tài Phú – sinh ngày 14/12/2005ề ị ả ễ
thành Nguy n Tài Phúc – sinh ngày 14/12/2005. Vì tên khi khai sinh và tênễ
trong h s gi y t nh h c b , b ng t t nghi p ti u h c,… c a con anh bồ ơ ấ ờ ư ọ ạ ằ ố ệ ể ọ ủ ị
sai l ch do tr c kia khi đi khai sinh anh khai sinh con anh tên là Nguy n Tàiệ ướ ễ
Phú. Nh ng khi phát hi n c c nhà v anh cũng tên là Phú nên ông bà n iư ệ ụ ố ợ ộ
c a Phú b t anh Tài ph i đi tên con là Phúc và t thêm ch c vào sau tênủ ắ ả ổ ự ữ
Nguy n Tài Phú trong b n sao gi y khai sinh. Tuy nhiên đn khi làm th t cễ ả ấ ế ủ ụ
chuy n tr ng cho con thì tr ng m i đ ngh anh n p b n chính gi y khaiể ườ ườ ớ ề ị ộ ả ấ
sinh c a con trai và phát hi n ra s sai l ch tên này. Nên anh đã đn UBND xãủ ệ ự ệ ế
Lãng S n đ đ ngh s a tên con c a anh trong Gi y khai sinh b n chính tơ ể ề ị ử ủ ấ ả ừ
Nguy n Tài Phú thành Nguy n Tài Phúc. Công ch c T pháp – H t ch xãễ ễ ứ ư ộ ị
Lãng S n đã ti p nh n và h ng d n anh th c hi n các trình t th t c đ càiơ ế ậ ướ ẫ ự ệ ự ủ ụ ể
chính tên cho con anh Tài.
1.2. Mô t tình hu ng ả ố
Anh Nguy n Văn Tài đn B ph n ti p nh n và tr k t qu h sễ ế ộ ậ ế ậ ả ế ả ồ ơ
hành chính xã Lãng S n trình bày v i cán b ti p nh n lĩnh v c h t ch sơ ớ ộ ế ậ ự ộ ị ự
vi c nh sau: tr c đây, khi đăng ký khai sinh cho con t i UBND xã Lãngệ ư ướ ạ
S n, con trai c a anh đc đt tên là Nguy n Tài Phú – sinh ngày: 14/12/2005.ơ ủ ượ ặ ễ
Đn năm 2011, ếbên h ngo i tìm th y m c a c c ch t t ngày x a, theo diọ ạ ấ ộ ủ ụ ố ế ừ ư
v t đ l i cũng tên tên là Phú, vì s kiêng cho cháu đích tôn nên ông bà n iậ ể ạ ợ ộ
c a cháu Phú yêu c u c h g i lái tên cháu Phú thành Phúc đng th i bu củ ầ ả ọ ọ ồ ờ ộ
anh Tài ph i đi s a tên con trong Gi y khai sinh thành Phúc. ả ử ấ Không mu n làmố
trái ý cha m nên anh Tài đã t đi n thêm ch “c” vào sau ch Phú trongẹ ự ề ữ ữ ở
b n sao Gi y khai sinh c a con, riêng b n chính Gi y khai sinh v n đả ấ ủ ả ấ ẫ ể
nguyên tên là Phú. Khi con đn tu i đi h c, anh Tài đã n p b n sao Gi y khaiế ổ ọ ộ ả ấ
sinh c a con mang tên Nguy n Tài Phúc cho nhà tr ng, do đó t t c h sủ ễ ườ ấ ả ồ ơ
h c b c a con anh tr ng, sau này có ch ng minh th , b ng t t nghi pọ ạ ủ ở ườ ứ ư ằ ố ệ
ti u h c và m t s gi y t khác đu mang tên ể ọ ộ ố ấ ờ ề Phúc. Đn tháng 9 năm 2019,ế
khi làm h s chuy n tr ng m i do b m cháu chuy n nhà, nhà tr ng yêuồ ơ ể ườ ớ ố ẹ ể ườ
c u n p b n chính Gi y khai sinh đ đi chi u thì phát hi n tên c a cháuầ ộ ả ấ ể ố ế ệ ủ
trong b n chính Gi y khai sinh và h c b khác nhau nên yêu c u anh Tài ph iả ấ ọ ạ ầ ả
thay đi tên trong b n chính Gi y khai sinh c a cháu Phú cho phù h p v i hổ ả ấ ủ ợ ớ ồ
s và h c b c a cháu. Sau khi nghe anh Tài trình bày, cán b ti p nh n lĩnhơ ọ ạ ủ ộ ế ậ
v c h t ch yêu c u anh Tài quay v nhà tr ng đ ngh s a tên trong h c b ,ự ộ ị ầ ề ườ ề ị ử ọ ạ
3
c quan có th m quy n khác đã c p gi y t , đính chính tên theo đúng b nơ ẩ ề ấ ấ ờ ả
chính Gi y khai sinh cho th ng nh t. Nh ng anh Tài thi t tha đ ngh cán bấ ố ấ ư ế ề ị ộ
ti p nh n giúp anh làm theo yêu c u c a nhà tr ng b ng cách ghi thêm chế ậ ầ ủ ườ ằ ữ
“c” vào trong b n chính Gi y khai sinh c a cháu Phú. Anh cũng trình bày thêmả ấ ủ
r ng vì cha m anh không ch p nh n đ cháu đích tôn mang tên là Phú nênằ ẹ ấ ậ ể
mong cán b gi i quy t đ gia đình không mâu thu n. Cán b ti p nh n hộ ả ế ể ẫ ộ ế ậ ộ
t ch s h ng d n công dân nh th nào, đn c quan nào có th m quy nị ẽ ướ ẫ ư ế ế ơ ẩ ề
gi i quy tả ế ?
II. PHÂN TÍCH TÌNH HU NGỐ
2.1. Xác đnh m c tiêu x lý tình hu ng ị ụ ử ố
M c tiêu gi i quy t v n đ do tình hu ng đt ra, đó là: Anh Tài mu nụ ả ế ấ ề ố ặ ố
đi tên con thành Nguy n Tài Phúc cho phù h p v i h c b và m t s gi y tổ ễ ợ ớ ọ ạ ộ ố ấ ờ
khác do vi c đã t ch nh s a tên trong b n sao Gi y khai sinh c a con; tránhệ ự ỉ ử ả ấ ủ
gây mâu thu n trong gia đình do ông bà n i cháu không mu n cháu đích tônẫ ộ ố
mang tên Phú. , tăng c ng pháp ch xã h i ch nghĩa thông qua vi c nângườ ế ộ ủ ệ
cao trình đ, năng l c c a đng viên, cán b công ch c và ng i dân; ki nộ ự ủ ả ộ ứ ườ ế
ngh đ s a đi, b sung và hoàn thi n pháp lu t. B o v l i ích chính đángị ể ử ổ ổ ệ ậ ả ệ ợ
c a công dân theo quy đnh c a Nhà n c, c th là quy n và l i ích h pủ ị ủ ướ ụ ể ề ợ ợ
pháp c a cháu Nguy n Tài Phú v th ng nh t tên trong các lo i gi y t v iủ ễ ề ố ấ ạ ấ ờ ớ
Gi y khai sinh t o đi u ki n thu n l i trong h c t p và công vi c sau này.ấ ạ ề ệ ậ ợ ọ ậ ệ
gi i quy t hài hòa gi a tính pháp lý, l i ích kinh t và l i ích xã h i đ cái lý,ả ế ữ ợ ế ợ ộ ể
cái tình đc dung hòa. ượ
2.2. C s lý lu nơ ở ậ
- Ngh đnh s 06/2012/NĐ-CP ngày 02/02/2012 c a Chính ph s a đi,ị ị ố ủ ủ ử ổ
b sung m t s đi u c a các Ngh đnh v h t ch, hôn nhân, gia đình vàổ ộ ố ề ủ ị ị ề ộ ị
ch ng th cứ ự ;
- Lu t H t ch s 60/2014/QH13 ngày 20 tháng 11 năm 2014;ậ ộ ị ố
- Ngh đnh h ng d n lu t h t chị ị ướ ẫ ậ ộ ị hi n t i làệ ạ Ngh đnh 123/2015/NĐ-ị ị
CP ngày 15/11/2015 quy đnh chi ti t m t s đi u và bi n pháp thi hành Lu tị ế ộ ố ề ệ ậ
h t ch.ộ ị
- Thông t s 15/2015/TT-BTP ngày 16/11/2015 c a B T pháp ư ố ủ ộ ư
quy đnh chi ti t thi hành m t s đi u c a Lu t h t ch và Ngh đnh sị ế ộ ố ề ủ ậ ộ ị ị ị ố
123/2015/NĐ-CP ngày 15 tháng 11 năm 2015.
- B Lu t Dân s s 91/2015/QH13 ngày 24/11/2015;ộ ậ ự ố
Và m t s văn b n h ng d n c a các c p có th m quy n trong th cộ ố ả ướ ẫ ủ ấ ẩ ề ự
hi n Lu t H t ch. ệ ậ ộ ị
2.3. Phân tích nguyên nhân d n đn tình hu ng ẫ ế ố
2.3.1. Nguyên nhân đi v i công dân: ố ớ
4
- Do trình đ dân trí và ý th c pháp lu t c a công dân còn h n ch . ộ ứ ậ ủ ạ ế
- Nh n th c c a ng i dân đi v i quy n và nghĩa v đăng ký h t chậ ứ ủ ườ ố ớ ề ụ ộ ị
còn h n ch . ạ ế
2.3.2. Đi v i c quan qu n lý nhà n c: ố ớ ơ ả ướ
H th ng văn b n quy ph m pháp lu t v h t ch còn ph c t p: M cệ ố ả ạ ậ ề ộ ị ứ ạ ặ
dù công tác h t ch có v trí, vai trò quan tr ng đi v i qu n lý nhà n c vàộ ị ị ọ ố ớ ả ướ
b o đm quy n và l i ích h p pháp c a cá nhân nh đã nêu trên, nh ng đnả ả ề ợ ợ ủ ư ở ư ế
năm 2014 nhà n c ta m i ban hành Lu t H t ch và th i h n có hi u l c tướ ớ ậ ộ ị ờ ạ ệ ự ừ
01/01/2016. M c khác, tr c đây có t i 06 Ngh đnh, 01 Thông t liên t ch vàặ ướ ớ ị ị ư ị
05 Thông t cùng đi u ch nh trong lĩnh v c h t ch nên t o đ ph c t p, gâyư ề ỉ ự ộ ị ạ ộ ứ ạ
khó khăn cho c quan h t ch khi áp d ng (khó nh , khó áp d ng), ng i dânơ ộ ị ụ ớ ụ ườ
cũng khó phân bi t vi c h t ch c a mình s đc áp d ng theo văn b n nào. ệ ệ ộ ị ủ ẽ ượ ụ ả
S quan tâm và đu t cho công tác h t ch còn đng đu. M t s đaự ầ ư ộ ị ồ ề ộ ố ị
ph ng v n còn coi nh công tác t ch c b i d ng nghi p v chuyên môn,ươ ẫ ẹ ổ ứ ồ ưỡ ệ ụ
có đa ph ng ch t ch c tri n khai khi có nh ng văn b n m i mà không đnhị ươ ỉ ổ ứ ể ữ ả ớ ị
k t ch c b i d ng v nghi p v h t ch; chính vì không đc k p th i b iỳ ổ ứ ồ ưỡ ề ệ ụ ộ ị ượ ị ờ ồ
d ng nghi p v nên s công ch c m i thay không đáp ng đc yêu c uưỡ ệ ụ ố ứ ớ ứ ượ ầ
công vi c.ệ
Đ gi i quy t yêu c u đăng ký h t ch, đòi h i cán b th lý h s ph iể ả ế ầ ộ ị ỏ ộ ụ ồ ơ ả
chuyên sâu v chuyên môn đ ki m tra, h ng d n h s , nh ng th c t trìnhề ể ể ướ ẫ ồ ơ ư ự ế
đ, năng l c c a đi ngũ cán b tham gia vào quy trình "m t c a", c th làộ ự ủ ộ ộ ộ ử ụ ể
cán b ti p nh n h s còn nhi u h n ch v trình đ chuyên môn (ng iộ ế ậ ồ ơ ề ạ ế ề ộ ườ
đc b trí vào v trí này th ng là cán b văn phòng), nên trong tr ng h pượ ố ị ườ ộ ườ ợ
h s c a đng s còn thi u ho c ch a đt yêu c u nh ng cán b ti pồ ơ ủ ươ ự ế ặ ư ạ ầ ư ộ ế
nh n không phát hi n đc đ h ng d n ho c h ng d n không đy đậ ệ ượ ể ướ ẫ ặ ướ ẫ ầ ủ
nên ng i dân ph i đi l i nhi u l n, kéo dài th i gian gi i quy t. M t khác,ườ ả ạ ề ầ ờ ả ế ặ
theo quy đnh c a pháp lu t h t ch hi n hành, thì có m t s vi c đăng ký hị ủ ậ ộ ị ệ ộ ố ệ ộ
t ch ph i gi i quy t ngay (nh đăng ký khai sinh, đăng ký khai t , c p l i b nị ả ả ế ư ử ấ ạ ả
chính Gi y khai sinh, c p b n sao gi y t h t ch t s h t ch…) n u c ápấ ấ ả ấ ờ ộ ị ừ ổ ộ ị ế ứ
d ng theo quy trình n p h s cho b ph n m t c a, b ph n m t c aụ ộ ồ ơ ộ ậ ộ ử ộ ậ ộ ử
chuy n cho phòng ho c cán b chuyên môn ki m tra h s … thì không thể ặ ộ ể ồ ơ ể
b o đm tr k t qu cho công dân ngay trong ngày. ả ả ả ế ả
M c dù vi c đăng ký h t ch b ng đi n t đã đc tri n khai trên toànặ ệ ộ ị ằ ệ ử ượ ể
t nh, nh ng m c đ còn r t h n ch . Ph ng th c đăng ký h t ch hi n nayỉ ư ứ ộ ấ ạ ế ươ ứ ộ ị ệ
ch y u b ng công ngh , b ng ph n m m đi n t . Tuy nhiên vi c áp d ngủ ế ằ ệ ằ ầ ề ệ ử ệ ụ
ch a cao, do trình đ chuyên môn c a m t s cán b , công ch c làm công tácư ộ ủ ộ ố ộ ứ
h t ch còn h n ch , ph i kiêm nhi m nhi u công vi c m t lúc, không có th iộ ị ạ ế ả ệ ề ệ ộ ờ
gian tìm hi u chuyên sâu lĩnh v c mà mình ph trách nên ch a th c s n mể ự ụ ư ự ự ắ
b t đc trình t cách th c làm vi c c a nh ng ph n m m h t ch, ph nắ ượ ự ứ ệ ủ ữ ầ ề ộ ị ầ
m m c i chính h t ch,… M t khác vi c quy đnh v ghi s và c p gi y tề ả ộ ị ặ ệ ị ề ổ ấ ấ ờ
h t ch ch a khoa h c (không có s h t ch chung và cũng không có m t lo iộ ị ư ọ ổ ộ ị ộ ạ
5