Chiếc áo dài truyền thống
của người La Hủ, Lai
Châu
Chiếc áo dài truyền thống không chỉ thể hiện sự khéo léo của người phụ nữ La Hủ
sinh sống ở Mường Tè (Lai Châu), nó còn tôn lên vẻ đẹp cơ thể của họ.
Thiếu nữ La Hủ duyên dáng trong tà áo dài
truyền thống. Ảnh: Internet
Phụ nữ La Hủ ở Mường Tè mặc áo dài tà đen. Nét đẹp của chiếc áo dài truyền
thống ngoài việc mặc ôm sát làm nổi bật lên đường cong của cơ thể, nó còn đẹp ở
cách phối màu sắc, cách trang trí và kỳ công của người làm.
Thời gian để người La Hủ may một chiếc áo dài, có khi phải mất gần một tháng
mới xong. Trước khi cắt may, họ tạo đường chỉ ở giữa làm gân áo và độ cân bằng
sao cho cho tà áo làm thân trước và sau. May tay áo là công đoạn chiếm nhiều thời
gian nhất, có thể tận dụng vải cũ làm lớp lót bên trong, phía ngoài được may
ngược, tuỳ vào sở thích cá nhân của mỗi người mà khâu những viền vải hoa các
loại.
Con gái La Hủ thường mặc loại áo cánh tay có nhiều sắc đỏ thể hiện sức sống tươi
trẻ và niềm tin yêu cuộc sống. Còn phụ nữ lớn tuổi thì màu chủ đạo là viền xanh
đen xen kẽ. Đường viền là dải vải nhỏ thêu tay trên nền vải màu xanh và trắng kết
hợp dùng chỉ đỏ tạo nét đường diềm viền hai mép. Nhìn từ phía sau cánh tay và
thân áo nối với nhau như một chiếc đai cân đối, ngang hông được ghép thêm một
mảnh vải có thể may một chiếc túi nhỏ.
Người La Hủ khâu ngực áo rất cẩn thận, đây là công đoạn tách rời những đường
viền xếp chồng lên nhau của các loại vải. Họ khâu chìm trước ngực hình cánh sen
lệch và đường viền quanh cổ có mép dựng lên khoảng 1cm, điểm nhấn là đường
viền vòng cung sau vai.
Giữ các mối cắt khép kín cho chiếc áo ôm sát lấy cơ thể là một đường kéo ngang
sườn có bốn khuy cúc giúp cân đối cho thân áo. Muốn bền và chắc chắn thì ở các
mối được khâu gá thêm những miếng vải nhỏ.
Trang phục thể hiện đặc trưng văn hoá của từng vùng, từng dân tộc với những nét
đặc thù riêng. Các hoạ tiết, hoa văn... trên mỗi bộ trang phục nói lên sự gắn bó giữa
cơ thể con người trong sự vận động của cuộc sống. Để tạo ra bộ trang phục truyền
thống với bản sắc riêng của dân tộc mình, ngoài đôi bàn tay tài hoa, người La Hủ
đã phối hợp giữa ý tưởng sáng tạo, nghệ thuật trang trí lên những chiếc áo.
Để làm đẹp cho thân áo họ đã cài các hoa văn làm bằng nhôm hình tròn, hình tam
giác. Một chiếc áo đẹp, giá trị còn là ở cách trang trí, bài trí những đường diềm tỉ
mỉ chạy dọc theo tà và thân áo nổi bật lên trên nền vải đen với ba màu chỉ: đen, đỏ,
vàng. Màu đỏ thường nhiều nhất và cách khâu cũng biến hoá không có chiếc nào
giống nhau hoàn toàn, mỗi chiếc là một tác phẩm, cái vốn riêng của người tạo ra
nó. Họ gửi ý nguyện và tâm tình riêng của mình vào những đường may uốn lượn,
đường thêu khéo léo uốn cong.
Mỗi người con gái La Hủ đến tuổi thành niên đều ý thức tự may cho mình một bộ
áo dài. Chiếc áo dài không chỉ làm tôn vẻ đẹp cơ thể họ mà nó còn là nét đẹp
truyền thống của dân tộc La Hủ (Lai Châu).