VũHữuĐức
Đánh giá trách nhiệmquảnlý
2
Mục tiêu
• Sau khi học xong chương này, ngườihọccó
thể:
–Giảithíchđượcsựcầnthiếtcủaviệcđánh giá trách
nhiệm trong tổchứcphânquyền.
– Trình bày khái niệmkếtoán trách nhiệm
–Giải thích cách đánh giá trách nhiệm trong các loại
trung tâm trách nhiệm khác nhau.
–Giải thích cách lập và phân tích báo cáo bộphận
– Trình bày các phương pháp tính giá chuyểnnhượng
nộibộ
3
Nội dung
•Tổng quan
•Đánh giá thành quảquảnlý
• Giá chuyểngiaonộibộ
• Báo cáo bộphận
4
Tổng quan
•Tạisaophảiđánh giá trách nhiệmquảnlý?
1
Tích tụ
tưbảnPhân quyềnĐánh giá
trách nhiệm
Kếtoán
trách nhiệm
Chương 5: Đánh giá trách nhiệm quản lý
Vũ Hữu Đức 2011
1
5
Phân quyềntheochứcnăng
Giám đốc
Bộphận
Kinh doanh
Bộphận
Sảnxuất
Bộphận
Tài chính
6
Phân quyềntheosảnphẩm
SảnphẩmB
Bộphận
Kinh doanh
Bộphận
Sảnxuất
Bộphận
Tài chính
Giám đốc
SảnphẩmA SảnphẩmC
7
Phân quyền theo khu vựcđịalý
Giám đốc
Nước ngoài Nộiđịa
Hoa KỳEU ASIAN MiềnBắcMiềnNam
8
Ưuđiểmcủa phân quyền
• Chuyên biệt hóa thông tin.
•Ra quyếtđịnh kịpthờihơn.
•Tiếtkiệmthời gian cho các nhà quảnlýcấpcao.
•Giảmsựphứctạp trong tính toán các phương án
•Đào tạocánbô.
• Khuyến khích sư năng động sáng tạocủa các nha
quảnly cấpthấp.
Chương 5: Đánh giá trách nhiệm quản lý
Vũ Hữu Đức 2011
2
9
Nhượcđiểmcủa phân quyền
•Cácnhàquảnlýcấpthấp không thấyđượctổng
thể
•Cácnhàquảnlýcấpthấpcómục tiêu không
nhấtquánvớimục tiêu củatoàntổchức
•Thiếusựphốihợpgiữa các quảnlýđượcgiao
quyềnchủđộng
Cầnthiếtmộthệthống kếtoán trách nhiệmđể
phụcvụviệcđánh giá trách nhiệmquảnlý
10
Kếtoán trách nhiệm
•Hệthống kếtoán trách nhiệm giúp liên
kết các nhà quảntrịcác cấpđượcgiao
quyềnquyếtđịnh vớikếtquảcủa các
quyếtđịnh củahọ.
Quyềnra
quyếtđịnh
Kếtquảcủa
quyếtđịnh
11
Kếtoán trách nhiệm
•Hê thống kê toán trách nhiệmđượcthiết
lậpchomộtcơcấutô chứcsao cho doanh
thu va chi phí đượctậphợpva báo cáo
bởi các trung tâm trách nhiệm trong tô
chức.
•Mỗitrung tâm trách nhiệmtrong tô chức
chỉ được tính thu nhậpva chi phí trong
phạm vi mà nó chịu trách nhiệmva vê
những gi mà nó có thê kiểmsoátđược.
Higgis, 1952 12
Cơcấutổchứcvàtrungtâmtráchnhiệm
Cöûa haøng B
Phaân xöôûng A
Khoái saûn xuaát
Phoøng keá toaùn Phoøng kinh doanh
Khoái phoøng ban
Nhaø maùy A
Khu vöïc
Mieàn Baéc
Khu vöïc
Mieàn Trung
Khu vöïc
Mieàn Nam
Toång coâng ty
Chương 5: Đánh giá trách nhiệm quản lý
Vũ Hữu Đức 2011
3
13
Có thểkiểm soát
Quảnđốcphânxưởng Giám đốcnhàmáy 14
Phân loại trung tâm trách nhiệm
• Trung tâm chi phí
• Trung tâm doanh thu
•Trungtâmlợi nhuận
•Trungtâmđầutư
15
Cơsởphân loại
THỰC HIỆN
CÔNG VIỆC
Đầu vào Đầu ra
Sử dụng các
nguồn lực, đo
bằng chi phí
Sản phẩm,
dịch vụ cung
cấp
16
Trung tâm chi phí
• Là trung tâm trách nhiệmtrongđóđầu
vào đượclượng hóa bằng tiềnnhưng đầu
ra không thê lượng hóa bằng tiềnđược.
Bao gồm:
– Trung tâm chi phí định mức
– Trung tâm chi phí linh hoạt (trung tâm chi
tiêu)
Chương 5: Đánh giá trách nhiệm quản lý
Vũ Hữu Đức 2011
4
17
Trung tâm chi phí định mức
• Trung tâm chi phí
định mức là trung
tâm chi phí mà đầu
ra có thê xác định và
lượng hóa bằng tiền
đượctrêncơsởđã
biếtlượng đầuvào
cầnthiếtchomột
đơn vị sảnphẩm ở
đầura.
18
Trung tâm chi phí linh hoạt
• Trung tâm chi phí
linh hoạt là trung
tâm mà đầura
không thê lượng
hóa bằng tiềnhoặc
hầunhưkhông có
mối quan hê chặt
chẽ giữađầuvàovà
đầura.
19
Trung tâm doanh thu
• Trung tâm doanh thu được hình thành nhằm
tô chứcvàthựchiệnhoạtđộng tiêu thu của
đơn vị. Trong đó, ngườiquảnlýchịu trách
nhiệmvê giá bán và khốilượng sảnphẩm
tiêu thu, nhưng không chịu trách nhiệmvê
giá thành hay giá vốnsảnphẩm
•Đầu ra có thê lượng hóa bằng tiềnnhưng
đầu vào không thê lượng hóa được.
20
Trung tâm lợinhuận
• Trung tâm lợi nhuận là trung tâm mà cả đầuvào
va đầurađều có thê lượng hóa bằng tiềnvàso
sánh vớinhauđê xác định hiệu quả hoạtđộng.
•Ngườiquảnly trung tâm lợi nhuận có quyềnvà
trách nhiệm trong việcquyếtđịnh vê nguồn
cung cấpva lựachọnthi trường, nhưng không
có trách nhiệm và không kiểmsoátvê vấnđê
đầutư.
Chương 5: Đánh giá trách nhiệm quản lý
Vũ Hữu Đức 2011
5