Bài giảng Logistics và vận tải quốc tế: Chương 6 - TS. Trần Nguyễn Hợp Châu

Trong bối cảnh thương mại quốc tế ngày càng phát triển, hoạt động vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển đóng vai trò xương sống, song cũng đối mặt với vô vàn rủi ro tiềm ẩn từ thiên tai, tai nạn hàng hải đến các sự kiện chính trị và xã hội. Sự hiện diện của bảo hiểm hàng hóa vận chuyển đường biển trở thành một công cụ tài chính thiết yếu, nhằm phân tán và giảm thiểu thiệt hại, đảm bảo an toàn cho chuỗi cung ứng toàn cầu. Chương này trình bày một cái nhìn toàn diện về lĩnh vực bảo hiểm này, từ việc định nghĩa các khái niệm cơ bản, nguyên tắc nền tảng, phân loại bảo hiểm, đến việc phân tích sâu sắc các loại rủi ro và tổn thất có thể xảy ra. Mục tiêu là trang bị cho người đọc kiến thức vững chắc về các điều kiện bảo hiểm quốc tế, qua đó nâng cao năng lực quản lý rủi ro trong thương mại hàng hải.

Các nhà xuất nhập khẩu, doanh nghiệp vận tải biển, chuyên gia bảo hiểm và sinh viên chuyên ngành kinh tế, thương mại quốc tế, logistics.

Tài liệu này cung cấp một cái nhìn tổng quan có cấu trúc về bảo hiểm hàng hóa xuất nhập khẩu chuyên chở bằng đường biển, bắt đầu từ việc định nghĩa cơ bản về khái niệm bảo hiểm như một cam kết bồi thường cho các thiệt hại từ rủi ro đã thỏa thuận. Nó làm rõ các thành phần cốt lõi của hoạt động bảo hiểm, bao gồm các chủ thể tham gia, đối tượng bảo hiểm, rủi ro được bảo hiểm và phí bảo hiểm. Các nguyên tắc bảo hiểm cơ bản như nguyên tắc trung thực tuyệt đối, lợi ích bảo hiểm, bồi thường và thế quyền được giải thích chi tiết, cùng với các cách phân loại bảo hiểm đa dạng dựa trên cơ chế hoạt động, tính chất và đối tượng. Một phần quan trọng của tài liệu tập trung vào việc phân loại và phân tích các rủi ro đặc thù trong vận tải đường biển, từ rủi ro do thiên tai, tai họa trên biển, đến các tai nạn bất ngờ, rủi ro chính trị xã hội và rủi ro do bản chất hàng hóa, phân biệt rõ ràng giữa rủi ro thông thường được bảo hiểm và rủi ro loại trừ. Tài liệu tiếp tục làm sáng tỏ các khái niệm về tổn thất, bao gồm tổn thất bộ phận và tổn thất toàn bộ (thực tế và ước tính), cũng như sự khác biệt giữa tổn thất riêng và tổn thất chung (General Average – TTC), cùng các đặc trưng của hành động TTC. Cuối cùng, nó trình bày chi tiết về các điều kiện bảo hiểm hàng hóa tiêu chuẩn quốc tế (Institute Cargo Clauses – ICC) của các phiên bản 1963, 1982 và 2009 với các điều kiện A, B, C, cùng với bảo hiểm chiến tranh và đình công, và thời hạn hiệu lực cụ thể của từng loại. Toàn bộ nội dung mang lại một khuôn khổ lý thuyết và thực tiễn vững chắc, hỗ trợ các nhà quản lý, nhà xuất nhập khẩu và các chuyên gia bảo hiểm trong việc hiểu và áp dụng hiệu quả các chính sách bảo hiểm trong lĩnh vực vận tải biển quốc tế.