2/08 1
Nguyªn nh©n g©y bÖnh
Nguyªn nh©n bªn ngoµi (lôc d©m, lôc tµ)
- 6 thø khÝ g©y bÖnh: pho ng (giã), hµn (l¹nh), thö (n¾ng),
thÊp (Èm thÊp), t¸o (®é kh«), háa (nhiÖt).
•G¾n víi mïa: phong mïa xu©n, hµn mïa ®«ng nhiÖt mïa
hÌ .v..
•Th1êng phèi hîp víi nhau: phong hµn, phong thÊp ...
- Ph©n biÖt bÖnh víi néi nh©n.
2/08 2
1- Phong:
+ §Æc tÝnh:
•D1¬ng tµ, ®i lªn, ra ngoµi g©y bÖnh phÇn trªn, ngoµi da
l«ng.
•Di ®éng, biÕn hãa.
•XuÊt hiÖn ®ét ngét, ngøa.
+ C¸c bÖnh (ngo¹i phong)
•Phong hµn: cm l¹nh, ®au d©y thÇn kinh, ban chÈn dÞ
øng.
•Phong nhiÖt: cm mo, viªm kÕt m¹c, viªm khíp.
•Phong thÊp: viªm khíp thÊp, ®au d©y thÇn kinh ngo¹i
biªn.
+ Néi phong (can phong)
•Sèt cao co giËt, tai biÕn m¹ch m¸u n·o.
2/08 3
2- Hµn
+ §Æc tÝnh:
•¢m tµ, lµm tæn th1¬ng d1¬ng khÝ
•G©y ng1ng trÖ, g©y ®au t¹i chç.
•G©y co qu¾p
+ C¸c bÖnh (ngo¹i hµn):
•Phong hµn:
•Hµn thÊp: Øa chy, n«n möa, ®au bông do l¹nh.
+ Chø ng néi hµn (do d1¬ng h1)
•T©m phÕ d1¬ng h1: t¾c vµnh mïa l¹nh, hen do thËn
d1¬ng h1 kh«ng n¹p khÝ.
•Tú vÞ h1 hµn
•ThËn d1¬ng h1:
•D1¬ng khÝ kÐm -> vÖ khÝ còng kÐm -> dÔ cm
l¹nh.
2/08 4
3- Thö (n¾ng mïa hÌ)
+ §Æc tÝnh:
•G©y sèt, kh¸t, ra må h«i, viªm nhiÖt.
•Lªn trªn, tn ra ngoµi, mÊt t©n dÞch
•Phèi hîp víi thÊp g©y Øa chy lþ
+ C¸c chøng hay gÆp:
•Th1¬ng thö: sèt, vËt v· kh¸t n1íc, mÖt mái vµo mïa hÌ.
•Tróng thö: nhÑ hoa m¾t chãng mÆt nhøc ®Çu,
nÆng ®ét nhiªn h«n mª, ngÊt khß khÌ.
•Thö thÊp: Øa chy nhiÔm trïng, lþ
2/08 5
4- ThÊp: (®é Èm thÊp)
+ §Æc tÝnh:
•NÆng nÒ tª b× vËn ®éng khã kh¨n
•Bµi tiÕt ra chÊt ®ôc (thÊp träc), tiÓu ®ôc, chµm n1íc
®ôc.
•G©y dÝnh nhít
•Lµ ©m tµ, tæn th1¬ng d1¬ng khÝ, cn trë l1u th«ng khÝ
huyÕt g©y phï.
+ C¸c chøng ngo ¹i thÊp:
•Phong thÊp
•Hµn thÊp
•ThÊp chÈn (bÖnh chµm)
•ThÊp nhiÖt (nhiÔm trïng ®1êng tiªu hãa, tiÕt niÖu)
+ Chøng néi thÊp: tú h1 kh«ng vËn hãa ®1îc thñy thÊp.
•ë th1îng tiªu: nÆng ®Çu hoa m¾t, tøc ngùc, chËm tiªu
•ë h¹ tiªu: phï ch©n, tiÓu ®ôc, khÝ h1