8/26/11
1
Cơ bn v xác sut
Chương 4
Thng kê ng dng trong kinh doanh
Trn Tun Anh
Ni dung chính
2
Hiu được các khái nim cơ bn ca xác sut.
Phân bit được các loi xác sut và ý nghĩa ca tng loi.
Áp dng được các công thc tính xác sut cơ bn.
Biết cách vn dng các qui tc cng và nhân để tính xác
sut trong các trường hp phc tp.
Biết cách dùng cây xác sut để phân tích tình hung và
tính xác sut.
Biết cách dùng các qui tc đếm trong tính toán xác sut.
Định nghĩa xác sut
3
Xác sut ca mt biến c là kh năng xy
ra ca biến c đó. Xác sut có giá tr trong
khong [0,1]. Xác sut bng 0 có nghĩa là
biến c không xy ra. Xác sut bng 1 có
nghĩa là biến c chc chn xy ra.
Phép th là mt quá trình, mt
tác động dn đến mt kết qu
xy ra trong s nhiu kết qu
th xy ra.
Kết cc là kết qu ca mt
phép th.
Không gian mu là tp hp tt c các
kết cc có th có ca mt phép th.
Biến c là tp hp ca mt hoc
nhiu kết cc ca mt phép th.
Thí d minh ha
4
Phép th Tung xúc xc Tung 2 đồng xu (sp/
nga)
Tt c các kết cc mt 1 chm
mt 2 chm
mt 3 chm
mt 4 chm
mt 5 chm
mt 6 chm
sp – nga
nga – sp
nga – nga
sp – sp
Biến c mt chn
mt có s chm > 4
có ít nht 1 mt sp
có 2 mt ging nhau
8/26/11
2
Tính xác sut
5
Tính xác sut theo c đin:
Xác sut ch quan là giá tr xác sut được gán cho
mt biến c nào đó da trên nhn định ca chuyên gia
t nhng thông tin sn có.
Tính xác sut theo thc nghim
Qui tc cng
6
Qui tc cng
Thí d: Trong 1 cuc kho sát, ta xác sut khách hàng tui dưới 18 0,15, xác sut
khách hàng tui trên 60 0,09. Khi đó, xác sut khách hàng có tui dưới 18 hoc
trên 60 được tính như sau:
Thí d 4.7: Ti mt xưởng đóng gói bt git, người ta biết xác sut ca 1 bao bt git
thiếu cân là 0,025. Xác sut ca 1 bao bt git dư cân là 0,075. Tìm xác sut ca bao bt
git đúng cân.
Qui tc cng 2 biến c đối lp
Qui tc cng
7
Qui tc cng trong trường hp các biến c không
xung khc nhau
Thí d : Kho sát 200 khách tham quan công viên Văn hóa Đầm
Sen, thy 50 khách hàng tham quan khu Thy cung, 100
khách hàng tham quan khu Không gian, 30 khách tham quan
Thy cung tham quan khu Không gian. Tính xác sut khách
hàng tham quan khu Thy cung hoc khu Không gian.
Qui tc nhân
8
Hai biến c độc lp vi nhau là 2 biến c xy ra mà
không có s nh hưởng ln nhau. Tc là s xut hin
ca biến c này không nh hưởng gì đến biến c kia
và ngược li.
Qui tc nhân 2 biến c độc lp nhau
Thí d : Hãng hàng không Vit Nam Airline trong mt nghiên cu biết được
30% khách hàng đặt trc tuyến trong năm 2011 đã tng đặt trc tuyến
trong năm 2010. Mt người nghiên cu chn ngu nhiên 2 khách hàng đặt
trc tuyến trong năm 2011. Vy xác sut chn đúng 2 khách hàng đã đặt
trc tuyến trong năm 2010 là bao nhiêu ?
8/26/11
3
Qui tc nhân
9
Biến c điu kin là biến c xy ra cn có s xy ra
ca biến c khác. Biến c B/A xy ra ch khi biến c
A xy ra.
Công thc xác sut điu kin
Qui tc nhân 2 biến c không độc lp nhau
Thí d 4.10 : Mt quy hàng
trưng bày và bán áo thun có
12 cái áo, trong đó có 9 áo tt
và có 3 áo b li. 2 khách
hàng ln lượt vào mua áo ti
quy. Tính xác sut để c 2
khách hàng đó đều chn áo
tt.
Công thc xác sut đầy đủ
Công thc Bayes
10
A1
A2
A3
A4
B
TD: 1 ca hàng bán máy vi tính 3 dòng máy A,B,C
vi th phn: 50%; 30% và 20%. T l bo hành
trong 1 năm ca 3 dòng máy A, B, C tương ng là
10%, 20% và 25%. Mt khách hàng mua máy bt
k ti ca hàng, tìm xác sut để khách hàng đó
mang máy đến bo hành.
Công thc Bayes
Công thc xác sut đầy đủ
Tìm xác sut để máy
mang đến bo hành là
dòng máy A
Cây xác sut
11
Cây xác sut là mt sơ đồ lit kê các xác sut xy ra
ca các biến c theo h thng.
Thí d : Mt cp v chng mi cưới lên kế hoch sinh con. H d định 2 con
băn khoăn không biết s trai hay gái. Ta th dùng sơ đồ cây để biu din
tình hung này.
Con đầu lòng Con th hai
T
G
T
T
G
G
TT
TG
TG
GG
0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
=(0,5)(0,5)=0,25
=(0,5)(0,5)=0,25
=(0,5)(0,5)=0,25
=(0,5)(0,5)=0,25
Qui tc đếm
12
Công thc nhân
Nếu có m cách chn trong bước 1, có n cách chn trong bước 2 thì kết hp
li s cách chn cho c 2 bước là
m × n
Nếu có n1 cách chn trong bước 1, có n2 cách chn trong bước 2…có nk
cách chn trong bước k thì s cách chn trong k bước s là:
n1×n2××nk
Thí d : Gi s trong mt công ty 4 kho hàng được đặt ti các tnh Long an, Tin
Giang, Hu Giang, Kiên Giang. T TPHCM đến kho Long An 3 l trình. T kho Long
An đến kho Tin Giang 4 l trình. T kho Tin Giang đến kho Hu Giang có 2 l trình.
T kho Hu Giang đến kho Kiên Giang 4 l trình. Như vy, t TPHCM đi qua các kho
Long An, Tin Giang, Hu Giang, Kiên Giang có s l trình là ?
8/26/11
4
Chnh hp – hoán v
13
Chnh hp là mt tp k phn t có th th được chn
ra t n phn t cho trước.
S chnh hp
Thí d : Trong 1 xưởng may, người ta có 8 máy may nhưng ch 3 v trí để đặt máy
may. Vy có bao nhiêu cách khác nhau để sp đặt 8 máy may này vào 3 v trí đó.
S hoán v Thí d : Trên k trưng bày 6 chiếc máy tính
xách tay. bao nhiêu cách trưng bày da trên
s thay đổi ch ca 6 máy đó trên k.
T hp
14
T hp là mt tp k phn t không có th t được
chn ra t n phn t cho trước.
S t hp
Thí d : Mt chui ca hàng tin li có 42 ca hàng. Phòng kinh doanh ca chui
ca hàng mun dùng 3 màu để đánh du các thùng đĩa CD chuyn xung các
ca hàng. Yêu cu đây nếu 3 màu đã dùng cho ca hàng này thì không th
dùng cho ca hàng khác. Thí d màu xanh tím đỏ đã dùng cho ca hàng th i
ri thì b ba màu đó th t khác cũng không được dùng cho các ca hàng
khác. Câu hi đặt ra nếu tng cng 7 màu thì đủ dùng để phân bit các
thùng CD cho 42 ca hàng không ?
Hết chương 4
15