L u Th Minh Huư ị ệ
TR NG ĐI H C S PH M HÀ N I 2ƯỜ Ạ Ọ Ư Ạ Ộ
KHOA NG VĂNỮ
---- ----
Đ tàiề
GI I MÃ V K CH "VŨ NH TÔ" (NGUY N HUY T NG) Ả Ở Ị Ư Ễ ƯỞ
D I GÓC NHÌN TH LO IƯỚ Ể Ạ
L u Th Minh Huư ị ệ
Năm 2021
M C L CỤ Ụ
M ĐU Ở Ầ ..........................................................................................................
1
N I DUNG Ộ.......................................................................................................
1
CH NG 1: C S LÍ LU N ƯƠ Ơ Ở Ậ ........................................................................
1
1.1. Gi i mã và ti p nh n văn h c ả ế ậ ọ .......................................................................
1
1.1.1. Khái ni m gi i mã và ti p nh n văn h c .................................................ệ ả ế ậ ọ ........
1
1.1.2. Gi i mã và ti p nh n văn h c t góc đ th lo iả ế ậ ọ ừ ộ ể ạ
k ch ..................................... ị2
1.2. Tác gi Nguy n Huy T ng và v k ch "Vũ Nh Tô"ả ễ ưở ở ị ư
............................... 2
1.2.1. Tác gi Nguy n Huy T ng ả ễ ưở .......................................................................
2
1.2.2. V k ch "Vũ Nh Tô" ở ị ư ................................................................................ 3
CH NG 2: GI I MÃ THEO GÓC NHÌN TH LO I TRONG V K CHƯƠ Ả Ể Ạ Ở Ị
"VŨ NH TÔ" (NGUY N HUY T NG) ...Ư Ễ ƯỞ .................................................
3
2.1. Gi i mã xung đt k ch ả ộ ị ................................................................................
3
2.1.1. Tình hu ng k ch ố ị ........................................................................................ 3
2.1.2. Mâu thu n th nh t: Mâu thu n đi s ng sa hoa, tr y l c c a b n c mẫ ứ ấ ẫ ờ ố ụ ạ ủ ọ ầ
quy n v i đi s ng c c c, kh n kh , l m than c a nhânề ớ ờ ố ơ ự ố ổ ầ ủ
dân ........................................ 4
2.1.3. Mâu thu n th hai: Mâu thu n gi a khát v ng c a ng i ngh sĩ v i l iẫ ứ ẫ ữ ọ ủ ườ ệ ớ ợ
ích tr c ti p c a nhân dânự ế ủ
....................................................................................... 5
L u Th Minh Huư ị ệ
2.2. Gi i mã hành đng k ch ả ộ ị .............................................................................
7
2.3. Gi i mã ngôn ng k ch ả ữ ị ...............................................................................
8
2.4. Gi i mã nhân v t k chả ậ ị ..............................................................................
10
2.5. Gi i mã không gian, th i gian k ch ả ờ ị ..........................................................
12
2.6. Quan ni m v con ng i c a Nguy n Huy T ng thông qua v k chệ ề ườ ủ ễ ưở ở ị
"Vũ Nh Tô"ư
......................................................................................................... 12
K T LU N Ế Ậ .................................................................................................... 13
TÀI LI U THAM KH O Ệ Ả .............................................................................. 13
L u Th Minh Huư ị ệ
M ĐUỞ Ầ
M t văn b n văn h c có thành công, có s c s ng lâu b n v i th i gianộ ả ọ ứ ố ề ớ ờ
không ch n m n i dung, ngh thu t c a văn b n đó mà còn ph thu c vàoỉ ằ ở ộ ệ ậ ủ ả ụ ộ
vi c nó đc ti p nh n nh th nào. M i văn b n đc coi nh m t n s c nệ ượ ế ậ ư ế ỗ ả ượ ư ộ ẩ ố ầ
ng i đc đi gi i mã đ có th ti p nh n đc giá tr c a văn b n y. Quá trìnhườ ọ ả ể ể ế ậ ượ ị ủ ả ấ
đó có ý nghĩa không ch v i đc gi mà còn có ý nghĩa s ng còn c a m t tácỉ ớ ộ ả ố ủ ộ
ph m. Nó giúp cho ng i đc phát hi n đc nh ng giá tr n i t i, đc s c c aẩ ườ ọ ệ ượ ữ ị ộ ạ ặ ắ ủ
n i dung và ngh thu t, giúp ng i đc th u hi u b n thân h n, đng th i đó làộ ệ ậ ườ ọ ấ ể ả ơ ồ ờ
cây c u n i gi a tác gi và b n đc,… H n n a, quá trình ti p nh n văn h cầ ố ữ ả ạ ọ ơ ữ ế ậ ọ
giúp văn b n s n sinh ra các giá tr m i, giúp cho văn b n phong phú h n, sâu s cả ả ị ớ ả ơ ắ
h n và có s c s ng lâu b n. Nh v y, quá trình gi i mã, ti p nh n văn b n vănơ ứ ố ề ư ậ ả ế ậ ả
h c có ý nghĩa quan tr ng. Hi n nay có nhi u góc đ gi i mã văn b n khác nhau:ọ ọ ệ ề ộ ả ả
gi i mã văn b n t góc đ th lo i, t góc đ ngôn ng , t góc đ khuynh h ngả ả ừ ộ ể ạ ừ ộ ữ ừ ộ ướ
trào l u,… M i góc đ gi i mã đu có nh ng giá tr riêng, mang t i hi u quư ỗ ộ ả ề ữ ị ớ ệ ả
ti p nh n riêng. Trong bài vi t này, chúng tôi l a ch n cách gi i mã văn b n vănế ậ ế ự ọ ả ả
h c theo góc nhìn th lo i. Đ làm rõ v n đ, chúng tôi ch n đ tài "Gi i mã vọ ể ạ ể ấ ề ọ ề ả ở
k ch "Vũ Nh Tô" (Nguy n Huy T ng) t góc nhìn th lo i". Trong bài vi t,ị ư ễ ưở ừ ể ạ ế
chúng tôi đa ra m t s ph ng di n gi i mã văn b n theo đc tr ng th lo iư ộ ố ươ ệ ả ả ặ ư ể ạ
k ch đ d a vào đó đi ti p nh n v k ch "Vũ Nh Tô".ị ể ự ế ậ ở ị ư
N I DUNGỘ
CH NG 1: C S LÝ LU NƯƠ Ơ Ở Ậ
1.1. Gi i mã và ti p nh n văn h cả ế ậ ọ
1.1.1. Khái ni m gi i mã và ti p nh n văn h cệ ả ế ậ ọ
Theo "T đi n thu t ng văn h c", ti p nh n văn h c "là quá trình chi mừ ể ậ ữ ọ ế ậ ọ ế
lĩnh các giá tr t t ng, th m m c a tác ph m văn h c, b t đu t c m th vănị ư ưở ẩ ỹ ủ ẩ ọ ắ ầ ừ ả ụ
b n ngôn t , hình t ng ngh thu t, tình c m, quan ni m ngh thu t, tài nghả ừ ượ ệ ậ ả ệ ệ ậ ệ
c a nhà văn… đn s n ph m sau khi đc: Cách hi u, n t ng, trí nh , nhủ ế ả ẩ ọ ể ấ ượ ớ ả
h ng trong ho t đng sáng t o b n d chưở ạ ộ ạ ả ị " [2].
Theo SGK Ng văn 12, t p 2: "Ti p nh n văn h c là quá trình ng i đcữ ậ ế ậ ọ ườ ọ
hòa mình vào tác ph m, rung đng v i nó, đm chìm trong th gi i ngh thu tẩ ộ ớ ắ ế ớ ệ ậ
đc d ng lên b ng ngôn ng , l ng nghe ti ng nói c a tác gi , th ng th c cáiượ ự ằ ữ ắ ế ủ ả ưở ứ
hay, cái đp, tài ngh c a ng i ngh sĩ sáng t oẹ ệ ủ ườ ệ ạ " [1].
Gi i mã văn b n ch y u "l y văn b n làm trung tâm". Quá trình gi i mãả ả ủ ế ấ ả ả
c n ti n hành phân tích, c t nghĩa các y u t và c u trúc văn b n tác ph m. Quaầ ế ắ ế ố ấ ả ẩ
đó ng i đc có th phát hi n, di n d ch n i dung ý nghĩa c a tác ph m - cái v nườ ọ ể ệ ễ ị ộ ủ ẩ ố
đc coi là n m ngay trong văn b n.ượ ằ ả
Ti p nh n văn b n b t đu t s c m th văn b n ngôn t , hình t ngế ậ ả ắ ầ ừ ự ả ụ ả ừ ượ
ngh thu t, t t ng, quan ni m và tài năng c a tác gi . S n ph m c a quá trìnhệ ậ ư ưở ệ ủ ả ả ẩ ủ
4
L u Th Minh Huư ị ệ
ti p nh n văn b n là nh ng cách hi u, nh ng n t ng, nh ng nh h ng sauế ậ ả ữ ể ữ ấ ượ ữ ả ưở
khi ti p nh n vào trong ho t đng sáng t o, chuy n th , d ch,… Ti p nh n vănế ậ ạ ộ ạ ể ể ị ế ậ
h c th c ch t là quá trình giao ti p gi a ng i đc và văn b n thông qua vi cọ ự ấ ế ữ ườ ọ ả ệ
gi mã văn b n.ả ả
1.1.2. Gi i mã và ti p nh n văn h c t góc đ th lo i k chả ế ậ ọ ừ ộ ể ạ ị
Gi i mã, ti p nh n văn b n theo góc nhìn th lo i t c là quá trình gi i mãả ế ậ ả ể ạ ứ ả
các y u t hình th c, đc tr ng c a th lo i y. Nh ng tr c h t, ng i ti pế ố ứ ặ ư ủ ể ạ ấ ư ướ ế ườ ế
nh n c n có nh ng lý thuy t v th lo i cũng nh ng đc tr ng c a th lo i đó.ậ ầ ữ ế ề ể ạ ữ ặ ư ủ ể ạ
C th trong đ tài này, chúng ta c n bi t th lo i k ch là gì và các ph ng di nụ ể ề ầ ế ể ạ ị ươ ệ
đ gi i mã, ti p nh n m t văn b n k ch.ể ả ế ậ ộ ả ị
Có nhi u quan đi m khác nhau v k ch. Theo góc đ lo i hình, k ch là m tề ể ề ị ộ ạ ị ộ
trong ba ph ng th c c b n c a văn h c bên c nh t s và tr tình. Trong "Tươ ứ ơ ả ủ ọ ạ ự ự ữ ừ
đi n thu t ng văn h c" thì "k ch v a thu c sân kh u v a thu c văn h c, v a để ậ ữ ọ ị ừ ộ ấ ừ ộ ọ ừ ể
di n v a đ đc" ễ ừ ể ọ [2, 141]. T góc đ th lo i, k ch đc dùng đ ch m t thừ ộ ể ạ ị ượ ể ỉ ộ ể
lo i văn h c. Trong đ tài này, rõ ràng k ch đc hi u theo quan đi m là m t thạ ọ ề ị ượ ể ể ộ ể
lo i văn h c. Và nh v y, k ch cũng mang nh ng đc tr ng th lo i. K ch có m tạ ọ ư ậ ị ữ ặ ư ể ạ ị ộ
s đc tr ng tiêu bi u: Xung đt k ch, hành đng k ch, ngôn ng k ch, nhân v tố ặ ư ể ộ ị ộ ị ữ ị ậ
k ch,…ị
Xung đt k ch "là nh ng mâu thu n nào đó trong cu c s ng đã phát tri nộ ị ữ ẫ ộ ố ể
đn ch xung đt và đi h i ph i đc gi i quy t b ng cách này hay cách khác"ế ỗ ộ ồ ỏ ả ượ ả ế ằ
[3,401]. Xung đt k ch do đó là m t đc đi m c b n c a k ch. Nó là y u t t oộ ị ộ ặ ể ơ ả ủ ị ế ố ạ
nên k ch tính, thúc đy s phát tri n c a v k ch. Xung đt k ch g m hai lo i:ị ẩ ự ể ủ ở ị ộ ị ồ ạ
xung đt bên trong là xung đt chính n i tâm c a nhân v t k ch và xung đt bênộ ộ ở ộ ủ ậ ị ộ
ngoài là xung đt gi a các nhân v t v i nhau.ộ ữ ậ ớ
Hành đng k ch có th hi u khái quát là hành đng c a các nhân v t trongộ ị ể ể ộ ủ ậ
v k ch đc s p x p theo m t trình t logic, th ng tuân theo lu t nhân qu ,ở ị ượ ắ ế ộ ự ườ ậ ả
hành đng tr c là nguyên nhân d n đn hành đng sau và hành đng sau đngộ ướ ẫ ế ộ ộ ồ
th i là nguyên nhân cho hành đng k ti p. Trong k ch, các hành đng th ngờ ộ ế ế ị ộ ườ
đc miêu t căng th ng, g p gáp, các hành đng suy t di n ra nhanh.ượ ả ẳ ấ ộ ư ễ
Nhân v t k ch là ng i th c hi n các hành đng k ch. Các nhân v t k chậ ị ườ ự ệ ộ ị ậ ị
th ng không đc miêu t m t cách t m . Nhân v t k ch đc tác gi đt vàoườ ượ ả ộ ỉ ỉ ậ ị ượ ả ặ
các mâu thu n và đc xây d ng v i di n bi n tâm lý đa d ng, th m chí n ch aẫ ượ ự ớ ễ ế ạ ậ ẩ ứ
mâu thu n, đu tranh trong chính n i tâm nhân v t.ẫ ấ ộ ậ
Gi i mã, ti p nh n k ch thì không th b qua ngôn ng k ch. Nó đóng vaiả ế ậ ị ể ỏ ữ ị
trò xây d ng tính cách, đc đi m, ph m ch t c a nhân v t. Ngôn ng trong k chự ặ ể ẩ ấ ủ ậ ữ ị
ph i có tính hành đng (tranh lu n, thuy t ph c, đe d a, ra l nh,…) và tính kh uả ộ ậ ế ụ ọ ệ ẩ
ng cao. Ngôn ng c a nhân v t trong k ch th ng ba d ng: đi tho i (nói v iữ ữ ủ ậ ị ườ ở ạ ố ạ ớ
nhau), đc tho i (nói v i chính mình) và bàng tho i (l i nói riêng v i khán gi ).ộ ạ ớ ạ ờ ớ ả
Nh ng đc tr ng này là chìa khóa gi i mã và ti p nh n văn b n k ch.ữ ặ ư ả ế ậ ả ị
1.2. Tác gi Nguy n Huy T ng và v k ch "Vũ Nh Tô"ả ễ ưở ở ị ư
5