
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HOÁ
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP THANH HOÁ
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: KHAI THÁC NỒI HƠI TÀU THUỶ.
NGÀNH/NGHỀ: KHAI THÁC MÁY TÀU THUỶ
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-CĐNN ngày…….tháng ….năm
2022 của Hiệu trưởng Trường CĐ Nông nghiệp Thanh Hoá
Thanh Hoá, 2022

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Giáo trình Khai thác nồi hơi tàu thủy được biên soạn dựa trên Giáo trình
nồi hơi- tua bin tàu thủy - trường CĐ Hàng hải- Hải phòng qua tổng kết kinh
nghiệm thực tiễn, cập nhật theo chương trình Trung cấp có điều chỉnh và bổ
xung.
Quá trình biên soạn giáo trình được thực hiện một cách kỹ lưỡng và
chuyên nghiệp bởi tập thể tác giả giảng dạy ngành Khai thác máy tàu thủy tại
trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh Hóa. Chúng tôi đã trải qua quá trình thu
thập, tổng hợp, lựa chọn nội dung, và tổ chức kiến thức theo một lộ trình khoa
học, đảm bảo tính cập nhật, chính xác và thực tiễn. Mỗi chương, mỗi mục đều
được cân nhắc kỹ lưỡng để mang đến cho người học cái nhìn toàn diện và sâu
sắc nhất.
Giáo trình Khai thác nồi hơi tàu thủy được xây dựng bám sát Chương
trình đào tạo Khai thác máy Tàu thủy của Trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh
Hóa theo Trình độ đào tạo Trung cấp. Nội dung giáo trình không chỉ đáp ứng
đầy đủ các yêu cầu về kiến thức và kỹ năng được quy định trong chuẩn đầu ra
của chương trình, mà còn mở rộng và đi sâu vào những vấn đề cốt lõi, mang tính
thời sự, giúp người học phát triển năng lực tư duy, giải quyết vấn đề và thích
ứng với yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động. Đây là tài liệu học tập
chính thức, đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và hỗ trợ người học
tiếp thu kiến thức một cách hệ thống, hiệu quả.
Cấu trúc chung của giáo trình bao gồm 3 bài được sắp xếp một cách logic từ
Kiến thức cơ bản/tổng quan đến Kiến thức chuyên sâu/ứng dụng. Cụ thể:
Mỗi bài đều được thiết kế với các mục tiêu học tập rõ ràng, nội dung lý
thuyết, ví dụ minh họa, bài tập ứng dụng và câu hỏi ôn tập, nhằm giúp người học
củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng thực hành. Chúng tôi hy vọng giáo trình

này sẽ là một tài liệu hữu ích, giúp người học đạt được kết quả cao nhất trong
quá trình học tập và nghiên cứu.
Để hoàn thành giáo trình Khai thác nồi hơi tàu thủy này, chúng tôi xin bày tỏ
lòng biết ơn sâu sắc đến Trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh Hóa đã tạo điều
kiện thuận lợi, đã hỗ trợ về mọi mặt, từ nguồn lực đến cơ sở vật chất, giúp tập
thể tác giả có thể yên tâm thực hiện công việc đã định hướng và phê duyệt chủ
trương biên soạn giáo trình.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng, giáo trình chắc chắn không tránh khỏi những
thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu từ quý
bạn đọc, các đồng nghiệp và người học để giáo trình ngày càng hoàn thiện hơn
trong những lần tái bản sau.
Thanh Hoá, ngày…..........tháng năm 2022
Tham gia biên soạn
1. Hoàng Duy Đông; 2.Vũ Thị Thanh Bình;
3.Trương Tiến Lộc; 4.Lê Gia Phương

GIÁO TRÌNH MÔN HỌC
Tên môn học: KHAI THÁC NỒI HƠI TÀU THUỶ
Mã MĐ: MĐ 26
-
Vị trí:
Đây là mô đun chuyên môn, được bố trí sau khi học xong các môn học/
mô đun chuyên môn: Các máy phụ tàu thuỷ, động cơ điesel, các hệ thống, trang
trí hệ động lực máy tàu thuỷ.
.Tính chất:
Mô đun khai thác Nồi hơi tàu thuỷ là mô đun chuyên môn cần thiết cho sinh
viên ngành KT máy tàu thuỷ.
- Ý nghĩa và vai trò của mô đun:
Mục tiêu của mô đun:
-
Kiến thức
+ Trình bày được công dụng, kết cấu, nguyên lý hoạt động của các loại nồi hơi
tàu thủy.
+ Trình bày được quy trình vận hành, chăm sóc, bảo dưỡng, sửa chữa trong nồi
hơi
-
Kỹ năng
+ Thực hiện được và đúng các quy định về an toàn lao động, an toàn kỹ thuật, an
toàn môi trường và vệ sinh công nghiệp khi thực hiện công việc bảo dưỡng, sửa
chữa máy nồi hơi
+ Thực hiện được công việc tháo lắp, kiểm tra các bộ phận, bảo dưỡng, sửa chữa
các chi tiết trong hệ thống nồi hơi đúng quy trình kỹ thuật.
-
Năng lực tự chủ và trách nhiệm.
+ Chủ động, sáng tạo khi làm việc độc lập.
+ Có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc; hợp tác khi làm việc nhóm.
+ Nghiêm túc, cẩn thận, chính xác trong công việc.
Tài liệu cần tham khảo:
- Nồi hơi tàu thuỷ - Đại học hàng hải 2004
-Tài liệu nồi hơi- tua bin tàu thủy - trường CĐ Hàng hải- Hải phòng 2010

PHẦN I : NỒI HƠI TÀU THUỶ
CHƯƠNG I : CÁC CHU TRÌNH CƠ BẢN CỦA HỆ ĐỘNG LỰC HƠI
NƯỚC
1.Mục tiêu: Học xong phần này người học có khả năng:
- Biết được những kiến thức cơ bản về hệ động lực hơi nước.
-Có thể ứng dụng thực tế với hệ động lực hơi nước tàu thuỷ.
-Nghiêm túc trong học tập.
2.Nội dung chính:
1.1
Hệ động lực hơi nước với chu trình hở
1.2
Hệ động lực hơi nước với chu trình kín
1.3
Chu trình răng- kin
1.4
Chu trình cácnô tổng quát
1.5
Chu trình hồi nhiệt
1.6
Chu trình với quá nhiệt lần 2
1.7
Quá trình sinh hơi trên đồ thị I- t
1.8
Chất công tác của hệ động lực hơi nước
3.Các hình thức học tập: Tại lớp
4.Nội dung chi tiết bài:
1.1.Hệ động lực hơi nước với chu trình hở:
-Đế xây dung Hệ động lực hơi nước với chu trình hở, về nguyên tắc cần có ba
thiết bị:Nồi hơi, Tua bin hơi, Bơm nước cấp vào nồi hơi
-Hơi sinh ra từ nồi hơi được đi vào tua bin hơi, năng lượng nhiệt của dòng
hơi được biến thành cơ năng quay rôt của tua bin hơi, (năng lượng nhiệt ma hơi
nhận được do nhiên liệu cháy sinh ra), hơi công tác sau khi ra khỏi tua bin hơi
đươc xả vào khí quyển.Nước nồi hơi được bơm hút từ két chứa cấp vào nồi hơi.
-Khí lò trong nồi hơi là nguồn nóng, còn môi trường khí quyển xung là
nguồn lạnh. Hệ động lực hơi nước làm theo nguyên tắc này ít được ứng dung.
1.2. Hệ động lưc hơi nước với chu trình kín:
- Ngoài ba thiết bị như trên, trong hệ động lực hơi nước này còn có thêm một
thiết bị nữa la bầu ngưng.Hơi sau khi công tác ở tua bin hơi được nhập vào bầu
ngưng, ở đó hơi được làm lạnh và được ngưng tụ. Nước ngưng được bơm cấp
vào nồi hơi. Bầu ngưng được làm mát bằng nước biển.
-Để cấp nước vào nồi hơi bơm cấp cần tạo ra một áp lực đủ để thắng lực đẩy
của nước trong nồi hơi và lực cản trong đường ống cấp nước.
1.3. Chu trình răng kín
-Hệ động lực hơi nước làm việc với chu trình răng kín

