
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HOÁ
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP THANH HOÁ
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC: XỬ LÝ CÁC SỰ CỐ DIESEL TÀU THỦY
NGÀNH/NGHỀ: KHAI THÁC MÁY TÀU THUỶ
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-CĐNN ngày…….tháng ….năm
2022 của Hiệu trưởng Trường CĐ Nông nghiệp Thanh Hoá
Thanh Hoá, 2022

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Giáo trình Xử lý các sự cố diesel tàu thủy được biên soạn dựa trên Giáo
trình thực hành pan động cơ diesel trường Đại học Hàng Hải qua tổng kết kinh
nghiệm thực tiễn, cập nhật theo chương trình Trung cấp có điều chỉnh và bổ
xung.
Quá trình biên soạn giáo trình được thực hiện một cách kỹ lưỡng và
chuyên nghiệp bởi tập thể tác giả giảng dạy ngành Khai thác máy tàu thủy tại
trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh Hóa. Chúng tôi đã trải qua quá trình thu
thập, tổng hợp, lựa chọn nội dung, và tổ chức kiến thức theo một lộ trình khoa
học, đảm bảo tính cập nhật, chính xác và thực tiễn. Mỗi chương, mỗi mục đều
được cân nhắc kỹ lưỡng để mang đến cho người học cái nhìn toàn diện và sâu
sắc nhất.
Giáo trình Xử lý các sự cố diesel tàu thủy được xây dựng bám sát Chương
trình đào tạo Khai thác máy Tàu thủy của Trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh
Hóa theo Trình độ đào tạo Trung cấp. Nội dung giáo trình không chỉ đáp ứng
đầy đủ các yêu cầu về kiến thức và kỹ năng được quy định trong chuẩn đầu ra
của chương trình, mà còn mở rộng và đi sâu vào những vấn đề cốt lõi, mang tính
thời sự, giúp người học phát triển năng lực tư duy, giải quyết vấn đề và thích
ứng với yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động. Đây là tài liệu học tập
chính thức, đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và hỗ trợ người học
tiếp thu kiến thức một cách hệ thống, hiệu quả.
Cấu trúc chung của giáo trình bao gồm 4 bài được sắp xếp một cách logic từ
Kiến thức cơ bản/tổng quan đến Kiến thức chuyên sâu/ứng dụng. Cụ thể:
Mỗi bài đều được thiết kế với các mục tiêu học tập rõ ràng, nội dung lý
thuyết, ví dụ minh họa, bài tập ứng dụng và câu hỏi ôn tập, nhằm giúp người học
củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng thực hành. Chúng tôi hy vọng giáo trình
này sẽ là một tài liệu hữu ích, giúp người học đạt được kết quả cao nhất trong
quá trình học tập và nghiên cứu.

Để hoàn thành giáo trình Xử lý các sự cố diesel tàu thủy này, chúng tôi xin
bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Trường Cao đẳng Nông nghiệp Thanh Hóa đã
tạo điều kiện thuận lợi, đã hỗ trợ về mọi mặt, từ nguồn lực đến cơ sở vật chất,
giúp tập thể tác giả có thể yên tâm thực hiện công việc đã định hướng và phê
duyệt chủ trương biên soạn giáo trình.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng, giáo trình chắc chắn không tránh khỏi những
thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu từ quý
bạn đọc, các đồng nghiệp và người học để giáo trình ngày càng hoàn thiện hơn
trong những lần tái bản sau.
Thanh Hoá, ngày…..........tháng năm 2022
Tham gia biên soạn
1. Hoàng Duy Đông; 2.Vũ Thị Thanh Bình;
3.Trương Tiến Lộc; 4.Lê Gia Phương

GIÁO TRÌNH MÔN HỌC
Tên môn học: XỬ LÝ CÁC SỰ CỐ DIESEL TÀU THUỶ
Mã MĐ: MĐ 28
Vị trí, tính chất của MĐ:
- Mô đun này được tiến hành sau khi sinh viên đã học xong các mô đun về bảo dưỡng
và sửa chữa động cơ.
- Mô đun này cung cấp cho sinh viên các kiến thức và kỹ năng về phương pháp tìm và
sửa chữa các sự cố của các bộ phận trong động cơ Diesel đảm bảo động cơ hoạt động
bình thường, an toàn.
Mục tiêu MĐ:
Học xong môđun này sinh viên sẽ có khả năng:
- Giải thích các hiện tượng pan thường gặp đối với động cơ Diesel một cách chính xác.
- Giải thích các nguyên nhân dẫn đến pan động cơ Diesel một cách đầy đủ và chính
xác.
- Biết phương pháp phán đoán xử lý pan động cơ Desel một cách chính xác.
- Tiến hành tìm và sửa chữa pan của các bộ phận trong động cơ Diesel đảm bảo động
cơ hoạt động bình thường, an toàn và đạt hiệu quả kinh tế.
- Thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn và vệ sinh công nghiệp.
Tài liệu cần tham khảo:
- Sách cấu tạo động cơ diesel
- Giáo trình thực hành pan động cơ diesel

GIÁO TRÌNH XỬ LÝ CÁC SỰ CỐ DIESEL TÀU THUỶ
Bài 1: Pan động cơ không nổ
I. Xử Lý Động Cơ Diesel Không Nổ
Chúng ta sẽ đi sâu vào một trong những tình huống thường gặp nhất khi
vận hành máy tàu thủy: động cơ Diesel không nổ. Đây là một vấn đề cực kỳ
quan trọng vì nếu không xử lý kịp thời, nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến
an toàn và hiệu quả hoạt động của tàu.
A. Nguyên Lý Cơ Bản của Động Cơ Diesel
Trước khi đi vào các sự cố, chúng ta hãy cùng ôn lại nguyên lý hoạt động của
động cơ Diesel. Động cơ Diesel hoạt động dựa trên nguyên lý tự cháy của nhiên
liệu khi được nén đến áp suất và nhiệt độ cao. Quá trình này bao gồm 4 kỳ:
-Kỳ hút: Piston đi xuống, hút không khí vào xi lanh.
-Kỳ nén: Piston đi lên, nén không khí trong xi lanh, làm tăng nhiệt độ và áp suất.
-Kỳ nổ (công tác): Nhiên liệu được phun vào buồng đốt, tự cháy do nhiệt độ và
áp suất cao, đẩy piston đi xuống sinh công.
-Kỳ xả: Piston đi lên, đẩy khí thải ra ngoài.
Động cơ Diesel cần ba yếu tố chính để khởi động và hoạt động bình thường:
nhiên liệu, không khí và nhiệt độ nén đủ cao.
B. Các Nguyên Nhân Chính Khi Động Cơ Diesel Không Nổ
Khi động cơ Diesel không nổ, điều đó có nghĩa là một hoặc nhiều yếu tố
cần thiết cho quá trình cháy đã bị thiếu hoặc không đạt yêu cầu. Dưới đây là các
nguyên nhân phổ biến:
1. Hệ Thống Nhiên Liệu
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Động cơ không nổ có thể do:
-Hết nhiên liệu: Kiểm tra mức nhiên liệu trong két.
-Nhiên liệu bẩn hoặc lẫn nước: Nhiên liệu bẩn có thể làm tắc lọc, vòi phun.
Nước trong nhiên liệu sẽ làm giảm khả năng tự cháy.
-Hệ thống nhiên liệu bị e khí (Air lock): Khí lọt vào đường ống nhiên liệu, ngăn
cản nhiên liệu đến bơm cao áp hoặc vòi phun.
-Bơm tiếp vận nhiên liệu hỏng hoặc yếu: Không đủ áp suất để đưa nhiên liệu
đến bơm cao áp.
-Lọc nhiên liệu bị tắc: Do cặn bẩn, ngăn cản dòng chảy nhiên liệu.
-Bơm cao áp bị hỏng hoặc chỉnh sai: Không tạo đủ áp suất hoặc thời điểm phun
không đúng.

