SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
TRƯỜNG TRUNG CẤP NGHỀ TỔNG HỢP HÀ NỘI
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN : VẼ KỸ THUẬT CƠ KHÍ
NGHỀ : CÔNG NGHỆ KỸ THUẬT CƠ KHÍ
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP
(Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-TCNTHHN ngày…….tháng….năm
2025 của Hiệu trường Trung cấp nghề Tổng hợp Hà Nội)
1
Hà Nội, năm 2025
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN:
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể
được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và
tham khảo
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
3
LỜI GIỚI THIỆU
Để đáp ứng nhu cầu về tài liệu học tập cho học sinh và tài liệu cho giáo
viên khi giảng dạy. Khoa cơ khí Trường Trung cấp nghề Tổng hợp Hà Nội đã
biên soạn bộ giáo trình “VẼ KỸ THUẬT”. Đây là môn học kỹ thuật cơ sở
trong chương trình đào tạo nghề Công nghệ kỹ thuật cơ khí - Trình độ Trung cấp
nghề.
Nhóm biên soạn đã tham khảo các tài liệu : “ Vẽ kỹ thuật “ dùng cho
sinh viên các trường cao đẳng, Đại học kỹ thuật của tác giả Trần Hữu Quế và
Nguyễn Văn Tuấn năm 2016, Tài liệu “Vẽ kỹ thuật tiêu chuẩn quốc tế” biên
dịch của Trần Hữu Quế và Nguyễn Văn Tuấn năm 2015 và nhiều tài liệu khác.
Mặc dù nhóm biên soạn đã có nhiều cố gắng nhưng không tránh được
những thiếu sót. Rất mong đồng nghiệp và độc giả góp ý kiến để giáo trình ngày
càng hoàn thiện hơn.
Xin trân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm 2025
Chủ biên: Vũ Hồng Sơn
4
MỤC LỤC
Nội dung Tran
g
CHƯƠNG 1: TRÌNH BÀY BẢN VẼ KỸ THUẬT THEO TIÊU CHUẨN
VIỆT NAM...........................................................................................................1
1. Dụng cụ vẽ và cách sử dụng..............................................................................1
2. Tiêu chuẩn nhà nước về trình bày bản vẽ.........................................................5
3. Ghi kích thước :..............................................................................................18
4. Trình tự lâp bản vẽ………………………………………………………....19
CHƯƠNG 2: VẼ HÌNH HỌC..........................................................................23
1. Chia đoạn thẳng thành nhiều phần bằng nhau.................................................23
2. Vẽ góc..............................................................................................................24
3. Chia đều đường tròn........................................................................................24
4. Vẽ nối tiếp.......................................................................................................28
CHƯƠNG 3: HÌNH CHIẾU VUÔNG GÓC...................................................41
1. Các phép chiếu................................................................................................41
2 . Hình chiếu của điểm, đường thẳng và mặt phẳng..........................................43
3. Hình chiếu của các khối hình học……………………………………..…….43
CHƯƠNG 4: BIỂU DIỄN VẬT THỂ.............................................................52
1. Hình chiếu.......................................................................................................52
2. Hình cắt...........................................................................................................67
3. Mặt cắt, hình trích...........................................................................................75
CHƯƠNG 5: HÌNH CHIẾU TRỤC ĐO.........................................................83
1. Khái niệm về hình chiếu trục đo.....................................................................83
2. Phân loại hình chiếu trục đo...........................................................................84
3. Cách dựng hình chiếu trục đo.........................................................................88
CHƯƠNG 6: VẼ QUI ƯỚC CÁC MỐI GHÉP CƠ KHÍ.............................92
1. Mối ghép ren...................................................................................................92
2. Mối ghép then, then hoa và chốt...................................................................106
3. Mối ghép đinh tán, hàn..................................................................................111
CHƯƠNG 7: BÁNH RĂNG – LÒ XO..........................................................124
1. Khái niệm chung về bánh rang, lò xo:...........................................................124
2. Qui ước vẽ bánh răng trụ :.............................................................................126
3. Qui ước vẽ thanh răng :................................................................................127
4. Vẽ qui ước bánh răng côn :..........................................................................127
5. Qui ước vẽ bánh vít và trục vít :...................................................................128
6. Quy ước vẽ lò xo...........................................................................................129
CHƯƠNG 8: BẢN VẼ CHI TIẾT - BẢN VẼ LẮP.....................................133
1. Bản vẽ chi tiết................................................................................................134
2. Bản vẽ lắp.....................................................................................................142
TÀI LIỆU THAM KHẢO..............................................................................168
5
