Ch ng IIIươ
HÌNH THÀNH GIÁ C NÔNG S N VÀ TH C PH M TRONG CÁCẢ Ả Ự Ẩ
HÌNH THÁI TH TR NGỊ ƯỜ
M c tiêuụ
- N m đ c khái ni m và đ c tr ng c a th tr ng nông s n và th cắ ượ ệ ặ ư ủ ị ườ ả ự
ph m;ẩ
- Gi i thích t i sao c nh tranh đóng vai trò quan tr ng trong th tr ng nôngả ạ ạ ọ ị ườ
s n và th c ph m;ả ự ẩ
- Phân bi t các hình th c c nh tranh trong th tr ng nông s n và th cệ ứ ạ ị ườ ả ự
ph m;ẩ
- Hi u đ c tr ng th tr ng qu c t c a nông s n và th c ph mể ặ ư ị ườ ố ế ủ ả ự ẩ .
Khái ni m th tr ngệ ị ườ
- Th tr ng là m t th ch ho c m t c ch t o nên s g p g gi aị ườ ộ ể ế ặ ộ ơ ế ạ ự ặ ỡ ữ
ng i mua (ng i có c u) và ng i bán (ng i có cung) đ i v i m t hàngườ ườ ầ ườ ườ ố ớ ộ
hoá, d ch v c th nào đó (Cambell, 1987).ị ụ ụ ể
- Theo quan đi m marketing: th tr ng là m t khu v c ho c m t v trí (cể ị ườ ộ ự ặ ộ ị ả
th c và o) n m gi a ng i s n xu t và ng i tiêu dùng và h có s giaoự ả ằ ữ ườ ả ấ ườ ọ ự
ti p v i nhau, n i mà đi u ki n cung và c u ho t đ ng, làm cho hàng hoáế ớ ơ ề ệ ầ ạ ộ
đ c d ch chuy n t i v trí yêu c uượ ị ể ớ ị ầ
Đ c tr ng c b n c a th tr ng nông s n và th c ph mặ ư ơ ả ủ ị ườ ả ự ẩ
- Th c ph m là m t s n ph m dùng đ nuôi s ng con ng iự ẩ ộ ả ẩ ể ố ườ
- B n ch t sinh h c c a s n xu t nông nghi pả ấ ọ ủ ả ấ ệ
- Tính mùa v trong kinh doanhụ
- S không n đ nh c a th i ti tự ổ ị ủ ờ ế
- Đa d ng v lo i hình s n xu t kinh doanhạ ề ạ ả ấ
- Đa d ng v c u trúc th tr ngạ ề ấ ị ườ
- Có quan h ch t ch v i khu v c nông thônệ ặ ẽ ớ ự
- S can thi p c a chính phự ệ ủ ủ
T do là tâm đi m c n đ c xem xét trong th tr ng c nhự ể ầ ượ ị ườ ạ
tranh c a nông s n và th c ph m ủ ả ự ẩ
(1)Ng i tiêu dùng t do l a ch n th c ph m gì h mong mu n đ cườ ự ự ọ ự ẩ ọ ố ượ
s d ng; ử ụ
(2)Các doanh nghi p t do phát tri n s n ph m m i và th tr ng choệ ự ể ả ẩ ớ ị ườ
s n ph m m i đó;ả ẩ ớ
(3)T do đ các doanh nghi p m i tham gia ngành nông nghi p và côngự ể ệ ớ ệ
nghi p th c ph m;ệ ự ẩ
(4)Ng i nông dân t do ra quy t đ nh s n xu t s n ph m gì, s n xu tườ ự ế ị ả ấ ả ẩ ả ấ
s n ph m đó nh th nào, tiêu th s n ph m đó đâu và khi nào;ả ẩ ư ế ụ ả ẩ ở
(5)Ng i bán và ng i mua t do m c c và đi đ n s trao đ i mangườ ườ ự ặ ả ế ự ổ
l i l i ích cho c hai bên. ạ ợ ả
M t s hình th c c nh tranh trong ngành th c ph m ộ ố ứ ạ ự ẩ
- C nh tranh s n ph mạ ả ẩ
- C nh tranh gi a các doanh nghi p ạ ữ ệ
- C nh tranh nhãn mác hàng hoá ạ
- C nh tranh gi a các vùngạ ữ
- C nh tranh qu c tạ ố ế
- C nh tranh th ch t ch c ạ ể ế ổ ứ
- C nh tranh v ch c năng nhi m vạ ề ứ ệ ụ
- C nh tranh chi u ngang ạ ề
- C nh tranh theo chi u d c ạ ề ọ
- C nh tranh theo giá và c nh tranh không theo giáạ ạ
Giá c trong th tr ng c nh tranh hoàn h oả ị ườ ạ ả
- Giá cân b ng: ằlà giá mà l ng cung b ng l ng c uượ ằ ượ ầ
- Giá th tr ngị ườ th c t x p x là giá cân b ng trong th tr ng c nh tranhự ế ấ ỉ ằ ị ườ ạ
hoàn h oả
- Giá trao đ i th c tổ ự ế l ch v i giá cân b ngệ ớ ằ
Cách 1: giá trao đ i trung bình đ c xem là giá cân b ngổ ượ ằ
Cách 2: các cu c giao d ch thành công đ c th c hi n liên ti p có xuộ ị ượ ự ệ ế
h ng đ n đi m cân b ngướ ế ể ằ
Giá c trong th tr ng đ c quy n hoàn h oả ị ườ ộ ề ả
+ Đi u ki n ề ệ đ cộ quy n:ề
- Có th xác đ nh đ c hai hay nhi u nhóm ng i mua (th tr ng) có để ị ượ ề ườ ị ườ ộ
co giãn c u v i giá khác nhau.ầ ớ
- Th tr ng b ngăn cách hi u qu không cho dòng hàng hoá di chuy nị ườ ị ệ ả ể
gi a các th tr ng; không th mua s n ph m th tr ng có giá th p vàữ ị ườ ể ả ẩ ở ị ườ ấ
bán ki m l i th tr ng có giá cao.ế ờ ở ị ườ
Th tr ng nông s n và th c ph m qu c tị ườ ả ự ẩ ố ế
Vai trò c a thủ ương m i qu c t :ạ ố ế
•M t cách m r ng th tr ng cho ng i s n xu tộ ở ộ ị ườ ườ ả ấ
•Đ ng l c cho vi c tăng năng su t và s n l ng trong nông nghi pộ ự ệ ấ ả ượ ệ
•nh h ng t i kh i l ng, ch ng lo i và giá nông s n đ i v i ng iẢ ưở ớ ố ượ ủ ạ ả ố ớ ườ
tiêu dùng
•Đóng vai trò trong ngo i giao qu c t và quan h đ i ngo iạ ố ế ệ ố ạ
•Làm cho các qu c gia ph thu c l n nhauố ụ ộ ẫ
Lý do các n cướ tham gia thương m i qu c t - L i th so sánhạ ố ế ợ ế
(Ricardo, 1817)
- Đ ng l c l i nhu n cho các n c chuyên môn hoá s n xu t m t s s nộ ự ợ ậ ướ ả ấ ộ ố ả
ph m hàng hoá nào đó đ bán sang n c khác mà đó h chuyên môn hoáẩ ể ướ ở ọ
m t s s n ph m khácộ ố ả ẩ
- Giúp nâng cao hi u qu s d ng ngu n l c trên toàn th gi iệ ả ử ụ ồ ự ế ớ
- Bán nh ng s n ph m có l i th so sánh đ đ i l y nh ng s n ph mữ ả ẩ ợ ế ể ổ ấ ữ ả ẩ
không có l i th so sánh đôi khi còn đ c g i là ợ ế ượ ọ s n xu t gián ti pả ấ ế
(indirect production)
V n ấđề c n quan tâm khi tham gia ho t ầ ạ đ ngộ thương m i qu cạ ố
tế
- Chi phí và l i ích c a ho t đ ng th ng m iợ ủ ạ ộ ươ ạ
- Đ u t n c ngoài vào ngành công nghi p th c ph m toàn c uầ ư ướ ệ ự ẩ ầ
- Nh ng v n đ đ t ra cho chính sách th ng m i nông s n và th c ph mữ ấ ề ặ ươ ạ ả ự ẩ
- Ch nghĩa b o h m u d ch đ i l p v i vi c t do hoá th ng m i qu củ ả ộ ậ ị ố ậ ớ ệ ự ươ ạ ố
tế