Nh ng d u hi u báo đ ng ban đ u nh m phát hi nữ ấ ệ ộ ầ ằ ệ
“ Nguy c T k ”.ơ ự ỷ
1./ Chung quanh 18 tháng, tr em có hành vi th đ ng ẻ ụ ộ
* Ph n ng ch m ch p, y u t tr c nh ng kích thích trong lãnh v cả ứ ậ ạ ế ớ ướ ữ ự
quan h xã h i.ệ ộ
* Khó khăn trong l i nhìn tr c di n và đ ng qui: M đ a tay ch m t v tố ự ệ ồ ẹ ư ỉ ộ ậ
d ng, tr nhìn tay ch không nhìn theo h ng ngón tay ụ ẻ ứ ướ
* Không đ a tay ch v t mong mu n, ch c m tay ng i khác kéo t n n iư ỉ ậ ố ỉ ầ ườ ậ ơ
có v t mong mu n.ậ ố
* Ch m phát âm: líu lo, bi bô…ậ
* Không bi t ch i gi b .ế ơ ả ộ
2./ m i l a tu i: có hi n t ng thóai hóa Ở ọ ứ ổ ệ ượ
- Không còn nói hay bi bô nh tr c đó vài tháng, vài tu n ư ướ ầ
3./ l a tu i vào tr ngỞ ứ ổ ườ
* ch i m t mìnhơ ộ
* Không có quan h , ti p xúc v i b n bè cùng l a tu i ệ ế ớ ạ ứ ổ
4./ L ch trình nh ng c p đ phát tri n c a tr em bình th ng ị ữ ấ ộ ể ủ ẻ ườ
0 - 3 tu n : Nhìn th ng m t ng i thân( bà m )ầ ẳ ặ ườ ẹ Thích nhìn vào m t ặ
6 tu n – 3 tháng: N cu i “ xã h i” trao đ i v i ng i thân, v i khuônầ ụ ờ ộ ổ ớ ườ ớ
m t ặ
3 - 6 tháng : N c i ch n l c dành cho ng i thân quen.ụ ườ ọ ọ ườ
7 - 8 tháng : bi t chú ý, đ a m t nhìn khi có ng i g i tênế ư ắ ườ ọ
10 – 12 tháng : G i “ ba m ” m t cách đúng đ n, đúng ng i .ọ ẹ ộ ắ ườ
15 tháng:
- Nhìn khi có ng i nói chuy n v i,ườ ệ ớ
- Đ a hai tay ra đ đ c b ng ư ể ượ ồ
- Chia s đ ng qui ( chia s ý thích và hành đ ng) ẻ ồ ẻ ộ
- B t ch c, quan h xã h i nh : trao đ i n c i qua l iắ ướ ệ ộ ư ổ ụ ườ ạ
- Đ a tay v y chào khi t m bi t.ư ẩ ạ ệ
- Bi t tr l i khi có ai g i tên c a mình ế ả ờ ọ ủ
- Bi t thi hành nh ng m nh l nh đ n gi nế ữ ệ ệ ơ ả
- Bi t g i Ba máế ọ
18 tháng :
- Bi t g iế ọ hay ít nh t ch đúng các ph n thân th , khi có ng i yêu c u ấ ỉ ầ ể ườ ầ
- Bi t ch iế ơ
- Nói vài ba t ừ
- Đ a tay ch các v t d ng ư ỉ ậ ụ
- Đ a m t nhìn khi có ng i ch các đ v t ư ắ ườ ỉ ồ ậ
24 tháng:
- Bi t dùng câu v i ít nh t 2 t : đi ch i, ăn c m, ba v ….ế ớ ấ ừ ơ ơ ề
- B t ch c làm theo các công vi c quen thu c nh lau nhà, quét nhà ….ắ ướ ệ ộ ư
- Thích vui đùa v i tr em cùng tu i.ớ ẻ ổ
5./ Chung quanh 3 tu i, nh ng d u hi u đáng lo ng iổ ữ ấ ệ ạ
Chúng ta c n kh o sát 3 bình di nầ ả ệ
M t : v m t trao đ i và thông đ t… phát âm:ộ ề ặ ổ ạ
Có nh ng hi n t ng r i l an và ch m tr trong lĩnh v c ngôn ng ữ ệ ượ ố ọ ậ ể ự ữ
- Thi u bi bô, b t ch c phát âm ế ắ ướ
- Phát âm không đúng v i ngôn ng thông th ng c a môi tr ng ớ ữ ườ ủ ườ
- Không tr l i, không có ph n ng khi có ng i g i tên .ả ờ ả ứ ườ ọ
- Thi u nh ng trao đ i b ng đi u b , c ch ( ngôn ng không l i) ế ữ ổ ằ ệ ộ ử ỉ ữ ờ
Hai : v m t quan h xã h i:ề ặ ệ ộ
- Không b t ch c,ắ ướ
- Không đ a tay ch các v t d ng cho ng i ư ỉ ậ ụ ườ khi yêu c u ầ
- Không thích ch i v i tr em cùng l a tu i ơ ớ ẻ ứ ổ
- Có nh ng s thích không gi ng ai ữ ở ố
- Không nh n ra xúc đ ng c a ng i khác( kh năng đ ng c m) ậ ộ ủ ườ ả ồ ả
- Không có nh ng trò ch i t ng t ng , gi b …ữ ơ ưở ượ ả ộ
- Không b t ch c b n bè cùng l a tu iắ ướ ạ ứ ổ
- Không ch i v i b n bè ơ ớ ạ
- Ch i hay là ơ ở m t mình ộ
- Quan h b tệ ấ th ng v i ng i l n: ho c có thái đ lãnh đ m,ườ ớ ườ ớ ặ ộ ạ
ho c thi u nh ng kh ang cách c n thi t ặ ế ữ ỏ ầ ế
Ba : v m t s thích và hành vi ề ặ ở
- Quá nh y c mạ ả
- Đu đ a, nhún nh y….ư ả
- T h y h ai b thân hay là t n công k khácự ủ ọ ả ấ ẻ
- Ch ng đ i bùng nố ố ổ
- Khó hay là không ch p nh n nh ng thay đ i trong cu c s ng h ngấ ậ ữ ổ ộ ố ằ
ngày
- Hành vi l p đi l p l i nh s p x p các trò ch i hay là m và t tặ ặ ạ ư ắ ế ơ ở ắ
đèn m t cách liên t c ộ ụ
6./ D u hi u c n l p t c phát hi nấ ệ ầ ậ ứ ệ
- Không bi bô, líu lo, b p b ậ ẹ
- Không “ ch ”ỉ hay là không có quan h xã h i chung quanh 12 thángệ ộ
- Không nói đ c t nào lúc 24 tháng ượ ừ
- Thóai hóa, m t ngôn ng , m t quan h trao đ i xã h i ấ ữ ấ ệ ổ ộ
7./ Nh ng r i l an phát tri n lan t a (PDD: Pervasive Developmentalữ ố ọ ể ỏ
Disorder )
M t: Trong v n d th lý( c th ) ộ ấ ề ể ơ ể
- V n đ khó ngầ ề ủ
- V n đ khó ăn.ấ ề
- Không có xúc c m hay là thi u bén nh y tr c n c sôi, b p đi nả ế ạ ướ ướ ế ệ
hay là các nguy c khác nh vùng sâu, nh y t l u cao….ơ ư ả ừ ầ
V n đ xúc đ ng bùng nấ ề ộ ổ
- Bùng n quá đáng, không th đo l ng tiên li uổ ể ườ ệ
- Thi u ý th c t k m ch b n thân ế ứ ự ề ế ả
- Không có nh ng b cữ ộ l , di n t xúc đ ngộ ễ ả ộ ra bên ngòai, ví d khiụ
b ng lòng, hân hoan ằ
Tr ng l c cươ ự ơ
- M m nhũn hay là c ng đ co qu p …ề ứ ờ ắ
- Đi b ng đ u ngón chân ằ ầ
- Kích đ ng lăng xăng, không th yên m t ch ộ ể ở ộ ỗ
S đ thân th thi u t ch c, ph i h p,không ăn kh p v i nhau ơ ồ ể ế ổ ứ ố ợ ớ ớ
- Ho c bám ch t vào k khác, đ a l ng d a sát ặ ặ ẻ ư ư ự
- Quá l u tâm hay là vô c m đ i v i m t vài chi th , b ph n, thànhư ả ố ớ ộ ể ộ ậ
ph n….ầ
- S đ thân th không ăn kh p ho c dính li n vào nhau, trong cáchơ ồ ể ớ ặ ề
trình bày qua hình vẽ
- Tr c hình nh c a mình trong t m g ng , có thái đ lo s hay làướ ả ủ ấ ươ ộ ợ
l u tâm quá đáng nh ôm hôn….ư ư
- Ph n ng co rút t v , hay là ch y tr n, khi ph i va ch m k khác ả ứ ự ệ ạ ố ả ạ ẻ
Hành vi l p đi l p l i,ặ ặ ạ t h y b n thân hay là c n có m t nghi th c, thự ủ ả ầ ộ ứ ứ
t b t di b t d ch ự ấ ấ ị
Trong lãnh v c tâm v n đ ng ự ậ ộ
- Có nh ng ch m tr ,ữ ậ ể trì tr ệ
- Thái đ v ng v hay là r t tài tình xu t s c khi th c hi n m t sộ ụ ề ấ ấ ắ ự ệ ộ ố
đ ng tác.ộ
- Hi u đ ng hay là ù lì, b đ ng, b t đ ngế ộ ị ộ ấ ộ
Hai: Trong lãnh v c ti `p xúc v i s v t và môi tr ng sinh s ngự ế ớ ự ậ ườ ố