UBND HUYỆN GIA LÂM
TRƯỜNG THCS LỆ CHI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
GIÁO DỤC ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CHO HỌC SINH THCS
THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM HƯỚNG NGHIỆP
Lĩnh vực: Quản lý
Tác giả: Nguyễn Văn Dẫn
Cấp học: THCS
Đơn vị công tác: Trường THCS Lệ Chi
Chức vụ: Phó hiệu trưởng
NĂM HỌC 2019-2020
Giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp
1/17
MỤC LỤC
Nội dung Trang
MỤC LỤC 1
Phần I. ĐẶT VẤN ĐỀ 2
1. LÍ DO CHỌ ĐỀ TÀI 2
2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU 3
3. PHẠM VI NGHIÊN CỨU 3
Phần II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 4
I. THỰC TRẠNG GIÁO DỤC ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP
CHO HỌC SINH THCS THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TRẢI
NGHIỆM HƯỚNG NGHIỆP.
4
II. BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CHO
HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG
TRẢI NGHIỆM HƯỚNG NGHIỆP
4
Phần III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 13
1. Kết luận 13
2. Kiến nghị 15
TÀI LIỆU THAM KHẢO, PHỤ LỤC 17
Giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp
2/17
Phần I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. LÍ DO CHỌ ĐỀ TÀI
Giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh phổ thông nói chung, cho
học sinh trung học cơ sở nói riêng là vấn đề đang được Đảng và nhà nước quan tâm
được quy định rõ ràng trong các điều khoản của luật giáo dục Việt Nam 2005, cụ
thể là:
Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo
đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kĩ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân,
tính năng động và sáng tạo hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ
nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục
học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Giáo dục THCS nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả
của giáo dục tiểu học, có học vấn phổ thông ở trình độ cơ sở và những hiểu biết ban
đầu về kỹ thuật và hướng nghiệp để tiếp tục học THPT, trung cấp, học nghề hoặc đi
vào cuộc sống lao động.
Giáo dục THCS phải củng cố, phát triển những nội dung đã học ở tiểu học,
bảo đảm cho học sinh có những hiểu biết phổ thông cơ bản tiếng việt, toán, lịch sử
dân tộc, kiến thức khác về khoa học xã hội, khoa học tự nhiên, pháp luật, tin học,
ngoại ngữ, có những hiểu biết cần thiết tối thiểu về kỹ thuật và hướng nghiệp.
Giáo dục định hướng nghề nghiệp là một bộ phận của nội dung giáo dục phổ
thông toàn diện đã được xác định trong luật giáo dục. Chiến lược phát triển giáo
dục và chủ trương đổi mới chương trình giáo dục phổ thông hiện nay cũng nhấn
mạnh đến yêu cầu tăng cường giáo dục định hướng nghề nghiệp nhằm góp phần
tích cực và có hiệu quả vào việc phân luồng học sinh, chuẩn bị cho học sinh đi vào
cuộc sống lao động hoặc được tiếp tục đào tạo phù hợp với năng lực bản thân và
nhu cầu của xã hội.
Đối với học sinh lớp 9, việc chọn trường, chọn hướng học tiếp THPT hay
chuyển sang loại hình đào tạo khác là một quyết định quan trọng ảnh hưởng đến
tương lai. Đối với các bậc phụ huynh, việc chọn trường gần nhà, trường phù hợp
với sức học của học sinh, cơ hội nghề nghiệp trong tương lai,... rất được quan tâm.
Hoạt động hướng nghiệp hiện nay chưa được các cấp quản lý giáo dục và
các trường quan tâm đúng mức, còn nhiều địa phương và trường học chưa thực
hiện đầy đủ các nội dung giáo dục định hướng nghề nghiệp, chất lượng hoạt động
hướng nghiệp chưa đáp ứng yêu cầu của học sinh và xã hội, HS cuối các cấp học và
bậc học chưa được chuẩn bị chu đáo để lựa chọn nghề nghiệp, lựa chọn ngành cho
phù hợp với bản thân và yêu cầu xã hội. Ban giám hiệu các trường chỉ đẩy mạnh về
tư vấn nguyện vọng, chọn trường THPT công lập, mà thiếu sự tư vấn thêm về loại
hình giáo dục thường xuyên, trung cấp chuyên nghiệp và trường nghề. Đặc biệt,
trong khâu làm công tác tâm lý và phân tích những yếu tố giúp phụ huynh, học sinh
chọn trường chọn hướng đi phù hợp chưa được chú trọng.
Giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp
3/17
Hệ quả của việc xem nhẹ tư vấn hướng nghiệp, phân luồng học sinh sau
THCS là tình trạng bỏ học, thừa thầy nhưng thiếu thợ lành nghề. Kết quả tuyển
sinh những năm gần đây cho thấy, có nhiều học sinh dù thi điểm cao, nhưng do
không biết cách chọn trường đã không trúng tuyển, hoặc có nhiều học sinh cố sức
để theo lớp 10, nhưng nửa đường bỏ học vì không theo kịp chương trình. Nếu
những đối tượng này được tư vấn hướng nghiệp kịp thời sẽ chọn được một hướng
đi phù hợp với bản thân, tiết kiệm được thời gian và công sức, tránh lãng phí trong
giáo dục.
Với những lý do trên, tôi lựa chọn SKKN: “Giáo dục định hướng nghề
nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp”.
2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Trên cơ sở nghiên cứu lí luận và thực tiễn, SKKN đề xuất một số biện pháp
giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp.
3. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
- Về nội dung: SKKN chỉ tập trung nghiên cứu và đề xuất một số biện pháp
giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp.
- Về địa bàn khảo sát: Tiến hành khảo sát tại 01 trường THCS trên địa bàn
huyện.
Giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông qua hoạt động trải
nghiệm hướng nghiệp
4/17
Phần II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. THỰC TRẠNG GIÁO DỤC ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CHO HỌC
SINH THCS THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM HƯỚNG
NGHIỆP.
Qua khảo sát thực trạng hoạt động giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học
sinh THCS thông qua hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp, tôi có những nhận định
sau:
Thứ nhất, nhận thức của khách thể điều tra về tầm quan trọng, vai trò trách
nhiệm của nhà trường, nội dung giáo dục, các hình thức triển khai và các yếu tố ảnh
hưởng tới hoạt động giáo dục định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS thông
qua hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp tại cộng đồng huyện của mọi người chưa
thống nhất. Điều đó cho thấy cần đề ra những biện pháp nhằm nâng cao nhận thức
cho mọi người để giúp cho hoạt động giáo dục định hướng nghề nghiệp đạt hiệu
quả tối ưu.
Thứ hai, về nội dung triển khai cần xoáy sâu vào việc xác định năng lực của
bản thân học sinh và tìm hiểu nghề truyền thống của gia đình giúp các em có ý thức
để lựa chọn nghề nghiệp phù hợp nhất, đồng thời giúp lưu giữ và phát triển làng
nghề truyền thống cho quê hương mình.
Thứ ba, các hình thức phối hợp, xây dựng kế hoạch hành động giữa nhà
trường, các tổ chức xã hội và học sinh còn đơn giản, hời hợt, chưa thực hiện được
thường xuyên vì vậy chưa tạo ra sự thống nhất cao cho toàn xã hội.
Thứ tư, một số cán bộ quản lý của nhà trường còn chưa chủ động, tích cực
tham gia cùng các lực lượng cộng đồng trong việc thực hiện mục tiêu giáo dục định
hướng nghề nghiệp cho các em.
II. BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP CHO HỌC
SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM
HƯỚNG NGHIỆP
3.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp.
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi.
Các giải pháp đề xuất đảm bảo đúng quan điểm, chủ trương, chính sách của
Đảng, nhà nước, địa phương, đúng luật định.
Các giải pháp đảm bảo quyền lợi của nhà trường, góp phần nâng cao chất
lượng hoạt động giáo dục, không ảnh hưởng đến hoạt động chung trong nhà
trường.
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống.
Nguyên tắc này đòi hỏi hoạt động giáo dục hướng nghiệp phải được thực
hiện liên tục, thường xuyên, các giải pháp phải liên kết nhau tạo thành chuỗi giải
pháp nhằm nâng cao nhận thức vai trò giáo dục hướng nghiệp cho học sinh.
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học.
Nguyên tắc này đòi hỏi việc đề xuất giải pháp phải đảm bảo tính chính xác,
