M Đ UỞ Ầ
ọ ề
1. Lý do ch n đ tài ầ ữ ọ ế ệ ế ệ ứ Trong nh ng năm g n đây, vi c nghiên c u văn h c thi u nhi nói chung và truy n vi
ớ ế ứ ượ thi u nhi nói riêng đ
ổ ả ể ế ữ ứ ư ẩ
ố ọ ồ ề ế ứ ẻ ơ ế ẩ ộ ớ
ể ệ ề ộ ế ứ ầ ệ ế ẩ
ắ ừ ữ ủ ễ ầ ọ ộ vi c tìm hi u kĩ càng v n i dung và ngh thu t c a tác ph m là h t s c c n thi ị đ nh
ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ế ỉ ớ ạ ở ố ượ ủ ụ ứ ẩ ị đem đ n giá tr giáo d c cao. Chính s c hút c a tác ph m không ch gi i h n đ i t
ườ ọ ớ ế ớ ỏ ổ ườ ữ ế ề ố ổ ọ nh tu i mà còn lôi cu n nh ng ng i đ c l n tu i, nên ng t ch n đ tài i vi “Th gi i ngh
ắ ừ ủ ừ ọ ễ ậ ắ ẩ V a nh m m t v a m c a s
t cho ọ c quan tâm chú ý. Nhìn chung các công trình m i đi vào nghiên c u văn h c ệ ồ ụ ể , tác ph m c th . Vi c b i thi u nhi trên nh ng nét t ng th mà ch a đi sâu nghiên c u các tác gi ỏ ắ đ p tâm h n tr th là đi u h t s c quan tr ng, mu n m t tác ph m hay đ n v i các em nh thì ẳ ể ậ ủ t. Có th kh ng ẩ ở ử ổ c a nhà văn Nguy n Ng c Thu n là m t trong nh ng tác ph m ọ ạ ng b n đ c ệ ầ . Thông qua ủ ở ử ổ c a Nguy n Ng c Thu n” ố thu t trong tác ph m ậ ủ ệ ế ớ ứ ể ầ ẩ ộ ỏ
th gi ữ ố ượ ế ớ ẻ ơ ơ ở ữ ể ạ ồ ọ ị và phát tri n nh ng giá tr trong th gi i tâm h n tr th , là c s giúp đ i t
ụ ữ ệ ậ ậ ầ ẩ ặ ơ ớ i ngh thu t c a tác ph m, chúng tôi mu n góp m t ph n công s c nh bé c a mình đ gìn ế ng b n đ c ti p t giúp các b c ph huynh có nh ng nhìn nh n đánh giá khách gi ậ c n g n h n v i tác ph m, đ c bi
ệ ự ọ quan trong vi c l a ch n sách cho con em.
ử ấ ị ề 2. L ch s v n đ
ế ủ ế ễ ọ ộ ầ ượ ấ ả t cho thi u nhi c a Nguy n Ng c Thu n đang đ ề c r t nhi u đ c gi
ệ Truy n vi ậ ế ể ầ ẩ ủ ứ đón nh n. N u coi tác ph m là đ a con tinh th n thì quan đi m và t ư ưở t
ầ ứ ố ộ ạ ưỡ ấ ớ ứ ờ i nuôi d
Thu n chính là dòng máu, s c s ng n i t ế ể ệ ữ ề ư ữ ủ ể ả quan tâm ọ ễ ng c a Nguy n Ng c ớ ạ ng đ a con y l n m nh mãi v i th i gian. ề tình c m và nh ng quan đi m c a mình v
Nh ng gì nhà văn vi ườ ộ ố t ra đ u th hi n chính tâm t ế ề cu c s ng con ng i, v nhân tình th thái.
ả ư ễ ề ắ ấ ầ ọ ộ ưở ẻ Nguy n Ng c Thu n là m t cây bút tr nh ng đã n m trong tay r t nhi u gi ng quan
i th ổ ọ ẹ ủ ươ ả ở ọ ứ ớ ộ ỳ ệ ứ ố ng c a anh đ p và có s c lôi cu n k di u v i đ c gi
ệ tr ng. Văn ch ễ ề ế ề ầ ọ ộ truy n Nguy n Ng c Thu n không có quá nhi u tranh cãi, xung đ t và nh ng ý ki n trái chi u nh
ờ ớ ư ủ ủ ề ệ ế ẩ ạ
sáng tác c a nhi u nhà văn hi n đ i cùng th i v i anh nh ng không vì th mà tác ph m c a anh b ờ ườ ữ ư ẹ ớ ị m i l a tu i. Xung quanh ư ữ ị ng nh cùng v i th i gian nh ng giá tr cao đ p, mang tính nhân văn lãng quên mà ng ượ ạ c l i, d
ắ ủ ượ ể ứ ề ơ
sâu s c trong các sáng tác c a anh ngày càng đ ế ế ế ớ c tìm hi u và nghiên c u nhi u h n. ồ ủ ể ộ ễ
ầ ặ ể ủ ộ ứ ẻ ể ượ ữ ậ ẩ V i tâm th “vi ặ ậ
ả ả ế ự ậ ớ ệ ẻ
ặ ỏ ơ ớ ả ự ạ ứ ị ự ườ ể ầ ho c nh h n v i b n thân chúng. Khi giá tr c c ti u và c c đ i đ ng g n nhau, th
ườ ẽ ả ườ ớ ườ ự ữ ề ệ th ng s x y ra" và đi u b t th
ể t gi a đi m nhìn ng ườ ớ ấ ờ ị ẫ ườ ọ ẻ ơ ấ ư i đ c ch a bao gi i l n” khi chiêm ng
con ng ủ th . Ng ẩ nhìn tr ữ ượ ữ ủ ề ng y chính là s khác bi ẻ ả b l n c m xúc “tr ậ ọ nh ng tác ph m c a anh. Anh luôn tôn tr ng nh ng nhân v t nhí c a mình, đi u đó đ
ườ ớ ụ ữ ứ ệ ạ ằ ắ ậ ọ
ườ ạ ủ ữ ẻ ề ậ ọ t cho thi u nhi thì không th dùng tâm h n c a m t ông già”, Nguy n Ng c Thu n luôn đ t mình vào đi m nhìn c a m t đ a tr đ l m nh t câu ch th t c n th n. Đôi khi ơ ự ồ chiêm nghi m “Tr con thích nhìn s v t l n h n s g ng gánh c m xúc chênh vênh khi n tác gi ự ấ ng s b t ể i l n và đi m ưỡ ng ẩ c tác ph m ỏ i l n bên c nh vi c giáo d c con b ng nh ng bài h c nh , ẻ ế ể ắ t đ l ng nghe tâm tình c a tr , th m chí tr có quy n thay
i b n thân thi ố ẹ ế ủ ệ ễ ế ế ầ ố ọ minh ch ng s c nét khi nhân v t ng ọ h hóa thành nh ng ng ổ đ i quan ni m s ng c a b m n u chúng đúng. Nguy n Ng c Thu n vi
ư ườ ớ ề ả ọ ỉ ặ ọ ắ i l n đ c cũng ph i “say m m”, bài h c không ch t ng riêng cho tr mà còn nh n nh t văn cho thi u nhi ủ ẻ
ụ ẹ ả nh ng ng ớ v i cha m chúng “giáo d c ph i đúng cách".
ố ạ ữ ư ướ ỹ ư ế ệ ồ C nh c sĩ L u H u Ph ừ c đã t ng nói:
ỹ ư ỹ ư ệ ế ầ ồ cũng là k s tâm h n thì văn ngh sĩ sáng tác cho thi u nhi là hai l n k s tâm h n”
ự ự ứ ư ầ ầ ọ ớ ồ
ự ể ạ ầ ữ ươ ữ ả ộ ụ “N u văn ngh sĩ là k s tâm h n và nhà giáo d c ồ . Nguy nễ ỳ Ng c Thu n đã th c s x ng v i danh “hai l n kĩ s tâm h n” vì trong anh luôn k công đi tìm ấ ế ớ ng, cái nôi tinh th n v ng vàng nh t nh ng m nh ghép sáng r c đ t o thành m t th gi i tình th
1
ư ậ ữ ệ ẻ ồ ọ ầ ề ễ ủ ươ ng cũng nh
trong tâm h n tr . Nh v y, nh ng quan ni m c a Nguy n Ng c Thu n v văn ch ế ẻ ơ ụ ủ ữ ệ ề ả ộ ộ ườ
nh ng ý ni m v văn hóa tr th đã khi n đ c gi ẻ ướ ậ ộ ế ớ ươ ẹ ở khâm ph c cái “tâm” c a m t ng ơ i làm ngh ự thu t. Anh luôn h i t ượ ướ c i đ p,
ẻ đó tr em đ ự ầ ấ ẻ ạ ả ơ ướ ủ ế ng tr em đ n m t th gi ộ ố ẻ ượ ố ộ m c s ng m t cu c s ng h nh phúc, đ m m, t
ồ ỏ c c a mình, tr đ ộ ỏ ự ự ưỡ ủ ế ườ ớ ư ệ ệ c m và th c hi n do và tho i mái, tr thoát ạ i l n. Anh đã gieo trong tâm h n các em nh “h t kh i s trói bu c, s “c ng ch ” c a ng
ố ề ề ộ ỳ ệ ề
gi ng ni m tin” v m t đi u k di u. ế ẽ ự ủ ữ ầ ạ ọ ễ Nh ng sáng tác dành cho thi u nhi c a Nguy n Ng c Thu n đã thu hút m nh m s chú ý
ọ ạ ấ ạ ệ ế ứ ư t
ọ ọ ả ầ ễ ế ủ ừ ớ gi ứ i phê bình và nghiên c u văn h c. Hàng lo t các bài vi ị ị ch ng cho v trí c a tác gi trên đ a đàng văn h c thi u nhi Vi
ả ấ ề ẻ ư ưở ươ ủ ẹ ọ ng quan tr ng. Văn ch
ố ứ ỳ ệ ớ ộ i th ổ ắ cây bút tr nh ng đã n m trong tay r t nhi u gi ả ở ọ ứ ế ề m i l a tu i. Nhìn chung, các bài vi
ỏ ầ ủ ế có s c lôi cu n k di u v i đ c gi ấ ể ệ ạ ạ ổ
ế ề Thu n ch y u là các bài ph ng v n, trao đ i trên báo in và báo m ng. Có th li ư ễ ễ ầ ầ ọ ố ở
ọ Nguy n Ng c Thu n: Tôi mu n tr thành m t ng t v Nguy n Ng c Thu n nh bài ọ ạ ệ ữ ễ ầ ạ ợ
bài báo vi ề (Báo Thanh niên); Nguy n Ng c Thu n và b a d ti c trên ngón tay th lành ngh ươ ễ ầ ầ ầ ọ ộ ộ Nguy n Ng c Thu n – Cu c ch i văn ch
ng c n m t tinh th n đ p ườ ẹ (D ng Vân); ừ ễ ắ ọ th gi
ơ ươ ầ : M t khu v ộ ệ i Nguy n Ng c Thu n ườ ể ệ ễ ọ ổ i k chuy n c tích hi n đ i ơ ợ ừ ế ớ ở ử ổ; Ng
ủ ẻ ế ế t Nhi)…. Các bài vi
ậ ủ ư ể ể ệ ầ ọ t xu t hi n trên các t p chí nh minh ộ ệ t Nam. Nguy n Ng c Thu n là m t ng c a anh đ p và ọ ễ t v Nguy n Ng c t kê hàng lo t các ườ ộ i (Ph m Thanh ả Vài Th o); ắ ế (Nhã Thuyên); V a nh m m t, n quy n rũ kh i g i t ầ ễ ị ạ (Nguy n Th Minh Thái); ừ Nguy n Ng c Thu n v a m c a s ặ ữ ầ ầ – nhà văn thân quý c a tr em (Tr n Vi t đã khai thác ph n nào nh ng nét đ c ễ ủ ắ s c tiêu bi u trong sáng tác c a Nguy n Ng c Thu n cũng nh quan đi m ngh thu t c a anh –
ủ ẻ
nhà văn thân quý c a tr em. ơ ễ ơ ạ ọ ướ c nhà t Nhà th Nguy n Hoàng S n, trong bài vi
ố ệ ử i 5 năm văn h c n ậ ư ữ ễ
đi n t ầ ệ ượ ư ộ ổ ậ ế ệ ấ ọ Thu n, coi nhà văn nh m t hi n t ng n i b t nh t trên văn đàn văn h c thi u nhi Vi
ệ ượ ự ự ệ ễ ễ ầ ọ ộ ỉ ạ “Riêng Nguy n Ng c Thu n th c s là m t hi n t
ả ắ ạ ọ ồ
ượ ượ ố ạ ượ ề ễ ầ ng văn h c danh giá, đ i, đi u này không ph i cây bút nào cũng làm đ ng, đ
ế Nhìn l đăng trên báo ọ Tienphong.vn (s ra ngày 18/1/2005) đã dành nh ng dòng th t u ái cho Nguy n Ng c ờ t Nam th i ọ ng! Ch trong vài năm, Nguy n Ng c ể c báo chí đ ng thanh bi u ọ c. Nguy n Ng c Thu n đã ọ ử c in đi in l ọ ự ế hi n đ i: ầ Thu n cho ra m t 4 cu n sách, đo t 4 gi ươ d vinh danh cho văn h c thi u nhi, lĩnh v c th ng b b sót trong các công trình văn h c s ”.
ị ắ ẻ ậ ưở i th ả ườ ọ ị ỏ ế
ầ Lã Th B c Lý trong ễ Giáo trình văn h c thi u nhi ế ẫ ạ ố ọ : “Nguy n Ng c Thu n có l ớ t không m i mà v n l i đ c i vi
ơ ẻ ẻ ạ
. Anh thu hút ng ế ớ ắ ớ ắ ủ ồ ỗ ộ ộ ng m i l
ầ ượ ủ ữ ế ệ ề có nh n xét, đánh giá v nhà văn tr này ườ ọ ở ọ gi ng ấ i xung quanh r t quen ớ ạ ươ ầ . t Nam trong nh ng năm ở ộ c coi là m t hi n t ọ ng c a văn h c thi u nhi Vi
nh sauư ầ ự văn trong tr o, v i cái nhìn h n nhiên, đ y s ng c nhiên th tr . Th gi ố thu c qua con m t c a anh b ng tr nên s ng đ ng, tinh khôi, trong v t và đ y yêu th ệ ượ ọ ễ Nguy n Ng c Thu n đ ế ỉ ầ ủ đ u c a th k XXI”.
ơ ợ ừ ế ớ ườ ễ ầ ọ ộ th gi ế n quy n rũ Trong bài Vài kh i g i t
ộ ộ ả i Nguy n Ng c Thu n: M t khu v ủ ữ ủ ề ễ ậ ọ
Nhã Thuyên đã b c l ế ớ ả ế ớ ư ủ ạ ộ ự ạ i có s phiêu l u, s l … Bên c nh đó có c Theo tác gi
i trong văn c a anh là m t th gi ế ớ , th gi ơ ữ ậ ấ ộ ơ ế “c u trúc trò ch i” xâu k t các trang sách, m t th gi
i trò ch i gi a các nhân v t. Ngoài ra, tác gi ử ụ ễ ệ ể ậ ầ ạ ọ ỉ [27], tác giả ầ c m xúc và nh ng ghi nh n c a mình v văn c a Nguy n Ng c Thu n. ả ự ả Nhã Thuyên đã ch ra bút pháp ngh thu t mà Nguy n Ng c Thu n đã s d ng đ sáng t o nên
ở ấ ậ ữ ữ ứ ẹ ể ả ổ nh ng trang văn đ p, giàu s c bi u c m, đó là bút pháp c tích, là nh ng giãn n b t t n, không
ườ gian v
ồ ừ ờ ế ư D mèn phiêu l u ký ắ cái th i còn đ m chìm trong ủ c a Tô Hoài hay
ươ ỏ ộ ồ ớ ạ ế ổ ừ r ng ph i, m t lu ng gió m i l
n hoa… ắ Đã lâu l m r i t ủ ng Nam c a Đoàn Gi ớ ộ ứ ố ọ ừ ắ ẩ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s
ệ ấ ỗ ờ ữ ủ ổ ồ nên m t s c s ng m i cho dòng văn h c này. ườ ậ v y, đó là nh ng câu chuy n r t đ i đ i th ọ ở ử ổ là m t tác ph m nh ộ ộ ậ ng và h n nhiên c a m t c u bé 10 tu i. Cái th gi Đ tấ ạ đã th i vào dòng văn h c thi u nhi, t o ư ế ớ i
2
ố ổ ủ ậ ỏ ẹ ế ớ ấ ấ ố ẹ ữ ư ủ ậ c a c u bé y cũng nh h p nh chính s tu i c a c u. Th gi i y có b , có m , có nh ng ng
ụ ạ ả ộ ớ ườ ầ ơ
hàng xóm, có cô giáo, có t ướ i b n cùng l p, có c m t khu v ồ ậ ằ ườ i n đ y hoa lúc nào cũng th m ngát ế ớ ấ d
i ánh trăng đêm. Và c u bé b ng lòng, hòa mình vào r i khám phá th gi ổ ấ ủ ậ ệ ủ ậ ư ứ ệ ả ổ ị chuy n c a c u bé 10 tu i cũng vô cùng gi n d nh chính l a tu i y c a c u. Đó là chuy n v
ủ ề ấ ằ ạ ỗ ở ậ i chui vào t m m n mà c u đang n m ng và h i
ỏ “Có ai ệ ư ị ấ ộ ậ ứ ề ế ữ i y. Nh ng câu ề nhà chú Hùng hàng xóm m i sáng l ệ không?”. Chuy n v ông T b m t tay vì c u m t c u bé trong chi n tranh. Chuy n cô giáo Hà có
ố ườ ề ệ ệ ấ ỏ ồ
đôi gu c xanh, đ . Chuy n cô H ng m t con. Chuy n hai ông cháu ng ườ ườ ạ ặ ậ ể ạ ẹ ở ữ ộ ế i ăn xin ti c ti n mua ờ i nh ng viên k o i l v bàn sau gi
ệ n. Chuy n m t “ng ệ m t” bí m t đ l ẻ ơ ầ ữ ế ớ tan l p… ạ ờ
ư ườ ậ ạ ề ự ệ ằ ỗ ộ ọ ế ứ ố Nh ng câu chuy n “thu n tr th ” đôi khi ng c ngh ch, ngô nghê, đôi khi kh kh o đ n t c ề ọ i, bài h c v tình
i. Nh ng đ ng sau m i câu chuy n là m t bài h c v s cho đi và nh n l ữ ọ ứ ự ữ ứ ể ệ nhiên hi n hi n sau câu ch , ch không
ế ề ố c ả c m gia đình, tình làng nghĩa xóm… Nh ng bài h c c t ề h sa vào l i vi
t khô khan, giáo đi u... ả ả ư ữ ộ ố ườ ớ ố ả Trong cu c s ng đang h i h ch y trôi này, nh ng ng
ị ắ ầ ắ ậ ả ể ể ữ ắ ạ khi cũng c n nh m m t l
ị ậ ẽ ữ ừ ấ ở ộ ố
ọ ộ ẹ ễ ờ ợ ế ẹ khe kh ngân lên t ộ ố quay cu c s ng không ch đ i m t ai. Nguy n Ng c Thu n vi
ồ ơ ấ ẫ ấ ả ượ ủ ẩ ổ ơ
ỗ ắ ệ ề ườ ọ ệ ớ ộ i đ c m t câu chuy n nho nh i mang t
ch t th mà v n không m t đi cái h n nhiên, nhí nh nh c a tu i th . Tác ph m đ ắ ạ ỏ nhi u truy n ng n nh , m i truy n ng n l ộ ố i cho ng ổ Ở ướ ữ ẩ khác nhau trong cu c s ng d ủ ậ i cái nhìn c a c u bé 10 tu i.
ở ẽ ủ ữ ệ ả ắ ố ơ ồ
ậ nó đ n gi n là c m nh n c a tâm h n tr th v ộ th t, nh ng tình hu ng, câu chuy n li kì b i l ẩ ộ ậ ủ ậ ế ớ ạ ả th gi
ẻ ổ ứ i xung quanh c a c u bé. Đây là tác ph m đo t gi ố ồ ấ ả ưở ả ộ i th
ch c, đ ể c gi ượ nhi do H i Nhà văn Thành ph H Chí Minh và Nhà xu t b n Tr t ụ ượ ệ ế ẩ ộ ị c d ch sang ti ng Th y Đi n và đ H i Nhà văn Vi
c trao gi ế t Nam, sau đó tác ph m đ ấ ả ể ắ ả ủ ụ ị
ắ ừ ừ ừ ắ ủ ể ấ V a nh m m t v a m c a s i l n nh chúng ta, ph i chăng đôi ậ i, đ trái tim mình c m nh n, đ đôi tai mình l ng nghe nh ng nh p đ p ồ cu c s ng, nh ng nh p đ p mà đôi khi chúng ta vô tình quên m t b i gu ng ầ ầ t đ p, nh nhàng, văn phong đ y c chia thành ỏ ệ tác ph m này không có nh ng nút ẻ ơ ề ả ế ọ i A cu c v n đ ng sáng tác văn h c thi u ủ ượ ng c a ả i Peter ớ ở ử ổ có đ
ư ế ẫ ẻ ế ụ Pan c a Th y Đi n.Và sau đó Nhà xu t b n Tr ti p t c cho ra m t b n d ch Ti ng anh v i tên g i ọ Open the window, eyes closed. Ch ng đó đ đ th y cượ ứ ấ s c h p d n nh th nào.
ố ọ ợ ố ồ ằ ừ ừ Nhà văn H Anh Thái t ng th t lên r ng:
ẩ ắ
ọ ơ ổ ẻ ướ ắ ừ ả ấ ở ử ổ ọ ữ
ị ẹ ể ư ự i vi
ế ự ệ ượ c tu i th mình. Đúng gi ng đúng ki u tr con, không ph i gi ườ t truy n thi u nhi d m c. Nh ng cũng không t ạ ậ ả ắ “Nghĩ ng i loay hoay, nhân đ c cu n V a nh m ấ ườ ọ i đ c soi vào đ y, ọ ả ở ả v ng ng ớ ủ nhiên ch nghĩa ú ồ khéo l ng vào đó
ạ ế ệ ờ ẻ ấ ế ộ ừ ễ ắ ế ớ ẻ c m t th gi ẻ ề ả
ế ươ ừ ễ ậ ắ ị ng Nguy n Th Minh Thái nh n đ nh: “
Ti n sĩ văn ch ộ ụ ề ậ ự ệ ỗ
ơ m t v a m c a s , đ c xong ng n ng lâu lâu. Văn phong đ p, trong v t. Ng th y c nh ng ao ư ầ ớ ngh u nh ph n l n ng tr con mãi. Sau khi đã t o d ng đ i tr con đáng tin c y, tác gi ữ ch t lãng m n tuy t v i khi n nh ng ai t ng là tr con đ u ph i bâng khuâng” . ắ ừ ị V a nh m m t v a m c a s ỏ ở ắ ườ ớ ươ ộ ệ ặ ệ i v a là m t truy n dành cho ng
ạ ơ ộ
ả b i c tác ph m chính là k t qu cái nhìn đ c đáo c a m t ch th ớ ạ ạ ẻ ơ ạ ừ ẽ ở ả ắ ẩ ố ộ ừ ế ắ
ế ấ ế ớ ừ ấ ả ế ớ ị ằ ữ ở ử ổ đã ộ ng. M i truy n ng n nho nh trong đó đã là m t ề ầ i l n. B i chúng nhi u t ng ủ ể ủ ở ử ắ t văn xuôi, v i đ ng thái đ m đu i nh nguyên r t m i l : V a nh m m t, v a m c a ộ t c nh ng gì thân thu c, i” chính là t
ế ấ th t s là m t cú đúp ngo n m c v văn ch ọ truy n t ng cho b n đ c tr th , l ấ nghĩa, giàu ch t th , và có l ớ ộ thi sĩ vi ổ s … nhìn ra th gi thân m n nh t ngay ỉ ể ắ c m t…”
ệ i. Và ch đ phát hi n ra r ng “th gi ở ướ tr ị ừ ậ ỹ Nhà văn Phan Th Vàng Anh t ng nói:
ế ủ ướ ể ắ ọ ạ ấ ủ ấ ẽ ư ế i nh th có l là ầ ẽ ộ m t ph n vì
ấ ị ệ ấ ố ư ế cái r t thi u trong các sáng tác c a n ạ ganh t , là vì sao l i này, vi c theo l c nh th này ?”
i có ng ấ ườ i Vi ề “Cái k thu t tung xa đ b t g n l c mình. Cái l n c n duy nh t c a tôi, có l ế ượ t Nam vi t đ ậ ữ ế ượ t đ ủ ị
ổ ế ủ ề ệ ế ế ầ ọ ọ ứ Nhìn chung có r t nhi u nh ng nh n xét, đánh giá, bàn đ nh c a các nhà văn, nhà nghiên c u, ễ t cho thi u nhi c a Nguy n Ng c Thu n. Tuy nhiên, nhà phê bình văn h c n i ti ng v truy n vi
3
ỉ ị ờ ậ ầ ệ ữ ủ ứ ư đó ch là nh ng l
ẩ ề ứ ộ ố ế
ọ ầ ệ ễ ươ ủ ệ ể ế ặ
ọ ng di n khác nhau nh : ặ ắ ệ ệ ế ậ Đ c s c ngh thu t trong truy n vi
T Th Liên hay ả ị ằ ủ ầ ộ Nguy n Ng c Thu n trên các ph ả ạ ị ủ ầ c a tác gi Ng c Thu n ầ c a tác gi ọ ễ Nguy n Ng c Thu n
ế ớ ừ ệ ậ ư ắ ẩ V a nh m m t v a m
i ngh thu t trong tác ph m ệ ộ ộ ả ấ ế ặ
ẩ r t yêu m n các tác ph m c a nhà văn, đ c bi ệ ủ t là tác ph m ọ ễ ắ ừ ể ố công trình nào đi sâu vào nghiên c u th gi c a sử ổ. Là m t đ c gi m t v a m c a s ủ ỉ ở ử ổ, chúng tôi mong mu n không ch tìm hi u truy n c a Nguy n Ng c Thu n
ứ ộ ơ ượ ế ớ ứ ẩ ố c khái quát, mà còn mu n nghiên c u sâu tác ph m thông qua “ m c đ s l Th gi
ắ ừ ủ ừ ọ ễ ắ ể ậ i nh n xét, bàn đ nh khái quát, ch a đi sâu vào nghiên c u đ y đ ngh thu t ủ ụ ể trong tác ph m c th . Ngoài ra còn m t s công trình nghiên c u v sáng tác thi u nhi c a ư Đ c đi m truy n thi u nhi c a Nguy n ễ ủ ế t cho thi u nhi c a ộ ư ổ Lê Th H ng. Nhìn m t cách t ng quan, g n nh ch a có m t ở ắ ừ ứ ẩ V a nh m ắ ừ ầ ở ậ ệ i ngh thu t ộ ầ đ tìm ra nét đ c ở ử ổ c a Nguy n Ng c Thu n”
ỹ ặ ắ ị ẩ ữ ủ ệ ậ ậ ẩ ộ , s c hút c a tác ph m và nhìn nh n nh ng giá tr th m m , đ c s c ngh thu t đó m t
trong tác ph m ẩ V a nh m m t v a m c a s ớ ạ ứ đáo, m i l cách khoa h c. ọ
ố ượ ứ ạ 3. Đ i t ng và ph m vi nghiên c u
ố ượ ứ
3.1. Đ i t ố ượ ng nghiên c u ứ ế ớ ắ ừ ừ ệ ậ ắ ẩ V a nh m m t v a m ở ng nghiên c u đ tài là th gi i ngh thu t trong tác ph m
Đ i t ủ ọ ề ầ ử ổ c a Nguy n Ng c Thu n. ễ c a s
ạ ứ
3.2. Ph m vi nghiên c u ả ặ ắ ậ ở ủ ễ ẩ ầ ọ tác ph m c a Nguy n Ng c Thu n:
ắ ừ ừ ắ ấ ả ở ử ổ, xu t b n năm 2012. ệ Chúng tôi kh o sát đ c s c ngh thu t V a nh m m t v a m c a s
ươ ứ 4. Ph ng pháp nghiên c u
ề ệ ể ự ử ụ ươ ứ ơ ả ng pháp nghiên c u c b n sau:
ươ ổ ợ ng pháp phân tích – t ng h p
ệ ố ươ ng pháp h th ng
ươ Đ th c hi n đ tài này, chúng tôi s d ng các ph - Ph - Ph - Ph
ng pháp so sánh ủ ề 5. Đóng góp c a đ tài
ậ ề ứ ế ớ ề ặ ừ ệ ậ V m t lí lu n, đ tài nghiên c u th gi
ở ử ừ ư i ngh thu t trong tác ph m ẩ ậ ớ ề ế ậ ộ m c a s
ổ ậ ị ớ ủ ươ ạ ổ ổ, t làm n i b t v trí ng đ i.
ẩ V a nh m m t v a ắ ừ ắ ầ ệ đó đ a ra m t cách ti p c n m i v ngh thu t trong tác ph m, qua đó góp ph n ủ c a nhà văn trong quá trình đ i m i c a văn xuôi đ ự ề ặ ế ớ ứ ể ế ề ễ ậ ầ i ngh
ừ ệ ắ ậ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s , ệ ệ V m t th c ti n, đ tài góp ph n vào vi c ti p nh n, tìm hi u, nghiên c u th gi ệ ở ử ổ qua đó là tài li u quý cho giáo viên, sinh
thu t trong truy n dài ụ ậ ả viên và quý b c ph huynh quan tâm và tham kh o.
ấ ề
ủ ề ụ ụ ả ậ ộ ượ 6. C u trúc đ tài ế ở ầ ệ Ngoài m đ u, k t lu n, ph l c và tài li u tham kh o, n i dung chính c a đ tài đ c th ể
hi n ệ
ươ ng:
ạ ủ ễ ầ ọ trong 3 ch ươ Hành trình sáng t o c a nhà văn Nguy n Ng c Thu n. Ch ng 1.
ươ ế ớ ắ ừ ừ ắ ậ ở ử ổ ẩ V a nh m m t v a m c a s . Th gi i nhân v t trong tác ph m Ch ng 2.
ươ ể ượ ữ ệ ắ ừ ừ ắ ở ử ẩ V a nh m m t v a m c a ọ Ngôn ng , gi ng đi u, bi u t ng trong tác ph m Ch ng 3.
s .ổ
4
Ộ N I DUNG
ƯƠ Ủ Ạ CH NG I: HÀNH TRÌNH SÁNG T O C A NHÀ VĂN
Ọ Ầ Ễ NGUY N NG C THU N
ề ể ử 1.1. Vài nét v ti u s
ễ ạ ỉ ầ ầ ộ ọ
ị ủ ườ ữ ư ữ ề ả ộ ơ ậ Nguy n Ng c Thu n sinh năm 1972 trong m t gia đình thu n nông nghèo khó t ả “m nh v n hoa trái và c nh ng c n m a th i t nh Bình ượ ườ t n th
ồ ậ ấ ắ Thu n, m t mi n quê bình d c a nh ng ộ m y tháng, r i tr n bão cát tr ng xóa m t màu”
[12, tr.97]. ế ọ ễ ướ ữ ế ấ ầ ọ ớ
Nguy n Ng c Thu n đ n v i văn h c thi u nhi khi tr ở ủ ọ ư ể ả ầ ẩ ổ
ư ễ ệ ạ ặ ọ ổ mà tên tu i cũng nh tác ph m c a h đã thành công và tr thành nhu c u gi ướ ả ố ớ ạ đ i v i b n đ c nh Tô Hoài, Võ Qu ng, Ph m H ... Đ c bi ề c đó đã có r t nhi u nh ng cây bút ế i trí không th thi u ậ c anh là Nguy n Nh t
ệ ấ ắ ấ ế ế ỷ ố t ngay tr ế Ánh, ng ườ ượ i đ t cho thi u nhi cu i th k XX.
c m nh danh là cây bút xu t s c nh t vi ầ ọ ữ ố ắ ỗ ự ủ ượ ễ ả ằ ậ i th
Nh ng c g ng, n l c c a Nguy n Ng c Thu n đã đ ọ c ghi nh n b ng các gi ằ ủ ướ ươ ượ ủ ệ ặ ặ văn h c cao quý và đ c bi t anh còn đ c Th t
ộ ằ ư ấ ự ệ ể ổ
t Nam tiêu bi u năm 2004”. M t b ng khen cho s cách tân đ i m i nh t m huy ch ầ ữ ủ ữ ừ ễ ấ ấ ọ ỉ ưở ng ặ ng chính ph trao t ng b ng khen “G ng m t ươ ớ ẻ tr Vi ng ủ c a nh ng ph n đ u không ng ng ngh . Nhìn chung, nh ng sáng tác c a Nguy n Ng c Thu n còn
ề ặ ố ượ ả ư ự ự ế ượ đã th c s thành công khi chi m đ ộ ị c m t v trí
ồ ươ ỏ ổ ọ ố chút khiêm t n v m t s l ắ ị đ c đ a trên cánh đ ng văn ch
ng nh ng tác gi ạ ng dành cho b n đ c nh tu i. ễ ầ ề ọ ệ ệ ủ ế ế 1.2. Quan ni m c a Nguy n Ng c Thu n v truy n vi t cho thi u nhi
ươ ả ẹ
1.2.1. Văn ch ẹ ng ph i đ p và nhân văn ế ệ ế ủ ượ ể ệ ở ố c th hi n t cho thi u nhi c a anh đ
ử ườ ự ứ ộ ố ườ ớ Cái đ p và tính nhân văn trong truy n vi ữ ủ ậ ả c m gi a ng
ộ ẩ i v i ng ẹ i trong cu c s ng. S ng x có văn hóa c a các nhân v t thông qua l ẩ ướ ễ ầ ầ ọ ng đ n giá tr
ẹ ủ nói và hành đ ng đ p đã đ y tác ph m c a Nguy n Ng c Thu n lên t m cao và h ừ ể ễ ấ ầ ọ ế nhân văn. Cái đ p trong văn xuôi thi u nhi Nguy n Ng c Thu n xu t phát t đi m nhìn d
ắ ẻ ơ ủ ở ự ế ợ ủ ữ ế ớ
ự ả ườ ừ ị ng nét trong h i h a, s gi n d , trong sáng và tinh khi
t trong ngôn t ề ắ màu s c, đ ấ ổ ế ủ ữ ừ ả ạ ố
ậ ớ ộ ả ớ ữ ả ầ ậ ả ọ m t tr th c a nhà văn. Văn thi u nhi c a anh khác v i các nhà văn khác ế ố ế ộ ọ y u t ầ văn đ y ch t c tích trong t ng trang vi ớ v i nhân v t, nhân v t v i đ c gi v i tác gi
ấ ộ ươ ể ẻ ằ m i giao ờ i ế ị ướ ặ i c p s k t h p gi a các ọ . Gi ng ậ t c a anh đã t o nên m i giao c m đa chi u gi a nhân v t ễ ữ ộ . Nguy n Ng c Thu n có nh ng suy và gi a đ c gi ả ẹ ớ ng thì ph i đ p và nhân văn. “Văn ch nghĩ, quan đi m r t đ c đáo và m i m . Anh cho r ng:
5
ế ố ườ ế ấ ậ ọ ỹ ế con ng i là quan tr ng nh t. Tôi là dân m thu t, n u vi ừ ẹ t không đ p thì đ ng
Trong đó y u t t” ế [8, tr.53]. vi
ừ ươ ườ ạ
ớ 1.2.2. Nhà văn là ng ễ ẻ i b n tr và văn ch ề ế ầ tâm tính ị ố ượ ượ ả ọ V i Nguy n Ng c Thu n khi vi
ỉ ả ề ể ữ ế ế ả ấ ng xu t phát t ầ t văn đi u đ u tiên là ph i xác đ nh đ ợ Đó là vi c đ i t ế t cho c thi u nhi và ng
ườ t cho ai? ế Anh vi ầ ế ế ế ẩ ơ
ng nh anh có duyên h n khi vi ả t cho thi u nhi. H u h t các tác ph m vi ả ượ ượ ế ế ề ệ “Vi c gi
yêu thích. Nhà văn quan ni m: ư i và đ ộ t cho ng
ộ ứ ẻ ể ể ặ
ứ ế ầ ạ
ộ c đ c gi ế ị ế ủ ấ ỗ ấ ượ t các ý t ế ộ ườ ớ ế ỗ ọ ng mình ườ ph n ánh đ có nh ng đi u ch nh thích h p. i ư ư ớ l n nh ng d t cho ủ ế t cho thi u thi u nhi c a anh đ u đ ườ ớ ế ắ nhi và vi i l n cũng là m t cách vi t nh ng tôi tìm cách trình bày câu văn sao cho ng n ế ễ ể ọ t, tôi đ t mình vào v th c a m t đ a tr đ xem chúng có hi u không, có g n, d hi u. Khi vi ỏ ứ ứ ế ơ thích thú không. Tôi c vi ễ ơ ỗ ạ i l n đ c thì d h n g ch ch này, xóa ch kia cho đ n khi nào th y đ ra h t, th y ch nào h i “quá t m” m t chút là g ch b , c ệ t truy n cho ng c. Vi
ề ế ậ nhi u, mình nghĩ gì thì vi [25].
t v y...” ẻ ọ ằ ẽ ệ ế ẻ ở ố Anh cho r ng:
ơ ỗ ặ ự ậ ớ “N u tr con thích đ c truy n tôi, có l ỏ ơ là b i... tôi gi ng tr con. Gi ng ể ị ự ả
ườ ế ể ườ ọ t đ sau này con tôi đ c” ở ố ự ạ ứ ch thích nhìn s v t l n h n ho c nh h n b n thân chúng. Khi giá tr c c ti u và c c đ i đ ng ầ và “Tôi vi g n nhau, th
ẽ ả ng s x y ra” ừ ộ ế ố ầ ạ ươ ọ Văn ch
Đó cũng chính là m t y u t ạ ự ấ ng s b t th ấ ng xu t phát t ừ ổ tâm tính. ừ ủ ự ể ệ ệ ầ ọ ọ
ơ ổ ể ệ ậ ớ ộ ộ ơ ồ
[24]. quan tr ng góp ph n t o nên ậ ễ nh n gi ng k chuy n v a c tích v a hi n đ i trong văn xuôi c a Nguy n Ng c Thu n. Anh t ớ ố mình có trái tim h i c đi n. V i m t cu c s ng riêng h i ch m trong vi c hòa đ ng v i môi ộ ố ườ ươ ạ ủ ả ố tr
ườ ọ ộ ố ế ớ ư ng nên anh đ a vào văn ch ơ ễ t” h n so v i cu c s ng đang di n ra xung quanh. Chính vì th , ng ạ ệ bi
ữ ủ ươ ẹ ầ ấ ẹ ậ ầ ph n “l ế ớ i trong nh ng trang văn c a anh th t nh nhàng, đ m m và t th gi
ề ẫ ấ ả ườ ắ ộ cũng không có nhi u mâu thu n, xung đ t gay g t mà bao trùm lên t ơ ng cái nhìn cu c s ng l c quan h n b n tính v n có c a anh và có ấ i đ c luôn th y ấ i đ p, không có tranh đ u i, tình yêu t c là tình ng
thiên nhiên.
ẫ ầ ặ ẹ ủ ộ ố ữ
ọ ễ ẻ ơ ậ ượ ể ệ ữ ệ ệ ầ
ầ ạ ấ ấ ư ạ
ớ ố ố ắ ầ ừ ộ ậ ượ ừ ố ộ ờ chính cu c đ i, b t đ u t c tích lũy t
ồ Trong hành trình c n m n gom nh t nh ng nét đ p c a cu c s ng làm giàu có cho tâm h n c th hi n trong các sáng tác tr th , Nguy n Ng c Thu n đã có nh ng quan ni m ngh thu t đ ọ ủ ụ ể c th góp ph n t o nên d u n, phong cách c a anh trên văn đàn cũng nh trong lòng b n đ c. khi anh còn là m t c u bé ỹ ọ ậ ạ ườ ạ ọ ậ ạ ườ ng thành, h c t p t i báo ế ng làng đ n khi tr
V i v n s ng, v n văn hóa đ ưở ọ h c tr ự ổ ẻ i tr ớ ng Đ i h c M thu t và công tác t ọ ữ ệ ả ị ữ ố ồ
ọ ầ ằ ễ ộ ố M c tím, báo Tu i tr Thành ph H Chí Minh. V i nh ng tr i nghi m thú v , nh ng bài h c rút ra ừ ệ ờ ạ ạ ờ ộ t
ề ượ ế ủ ữ ế ể ễ ả ộ ớ ph m hay đ c nhi u đ c gi yêu m n. Có th nói, v i nh ng trang vi
ộ ế ươ ệ ạ ạ ầ ọ cu c s ng, Nguy n Ng c Thu n b ng tài năng sáng t o tuy t v i đã cho ra đ i m t lo t tác ọ ẩ t c a mình, Nguy n Ng c ng đ i. Anh đã đem
t Nam đ ố ư ướ ữ ườ ọ ụ ề ả ọ c n a, giúp
ượ ữ ắ ạ ồ ẻ c nh ng d âm trong tr o, h n nhiên còn l ng l i trong tâm h n mình. tìm đ
ạ ủ ắ ừ ừ Thu n đã góp thêm m t ti ng nói làm đa d ng thêm cho văn h c Vi ế đ n cho ng ộ ả ư cho đ c gi ắ 1.3. Tác ph m ẩ V a nh m m t v a m c a s i đ c cách hình dung v văn h c và cách c m th không gi ng nh tr ồ ễ ở ử ổ trên hành trình sáng t o c a Nguy n
ọ ầ Ng c Thu n
ố ố ậ ơ ậ ư ộ ể ạ ấ ả ọ Cu n sách nh m t cu n nh t ký c a c u bé Dũng, n i c u k l
ộ ộ ờ ế ớ ủ ả i t ẻ ẫ ườ ớ ủ ậ ấ ượ “M t th gi i c a c con tr l n ng i l n, đ c
ọ ộ ậ ư ể ộ ấ
ặ ươ ụ ườ ớ ổ ọ ươ ủ ắ ủ ậ ộ i l n đ c mà c m đ ng và... bu n, vì g
trong cu c đ i mình, qua đó ta th y đ trong gi ng k c a m t c u bé 10 tu i. Và con m t c a c u bé cũng nh th m t t m g ả ộ đ trong đ c bi ế ớ ủ ậ ồ ẹ ạ ề ố ệ ả t c m i chuy n x y ra ượ ể ạ i c k l ng, có ớ ng c a mình đã đ c b t” i c a c u bé có b , m , b n bè, cô giáo, hàng xóm…, đ u là
ể ủ ệ t, làm ng ị (nhà văn Phan Th Vàng Anh). Th gi ỉ ườ ươ ữ ữ ắ ầ nh ng ng i thân th
ỡ ủ ậ ươ ườ ồ n tâm h n tinh khôi và màu m c a c u bé Dũng. Th th
ớ ủ ư ữ ữ ệ ể ậ ỏ ng, quan tâm, chia s … trong khu v ộ i c a c u có nh ng câu chuy n ng nghĩnh nh cái răng kh nh, bày t ng, chăm ch , tình nghĩa, nhân ái, đã vun đ p nên nh ng m m cây yêu ế ẻ tình yêu, nh ng câu gi
6
ầ ệ ư ạ ắ ế ữ ư ạ ỳ
ư ệ ắ ồ ừ ấ ờ ư ồ chuy n g n gũi nh tr ng hoa, t m m a, l ị ắ b r n c n, cũng có chuy n bu n nh bé Th ng v a ra đ i đã m t, ông cháu ăn xin… 19 ch
ệ ậ ệ ỗ ộ ố ượ ữ ạ ọ là 19 câu chuy n, m i câu chuy n c u bé Dũng l ừ ư i có nh ng chuy n phiêu l u ly k nh l c trong r ng, ươ ươ ng ỏ c nh ng bài h c nh trong cu c s ng, ậ i nh n đ
ọ ậ ậ ớ và c u ghi nh , nâng niu, h c t p theo.
ộ ậ ệ ạ ả ệ ậ ậ ọ ộ ộ ọ
ổ ứ ấ ả ố ồ ướ ẻ ộ ch c, đ
ề ầ ượ ệ ầ ị nhi năm 2002” do Nhà xu t b n tr H i nhà văn Thành ph H Chí Minh t ượ ả ầ l n đ u năm 2004. Sách đ c tái b n nhi u l n. Năm 2007, truy n đ
ượ ưở ể ế ả ớ ế T p truy n đ t g i A cu c thi văn h c ngh thu t “Cu c v n đ ng sáng tác văn h c thi u c phát hành ụ ế c d ch sang ti ng Th y ng Peter Pan
ượ ụ ế ể ả c gi ể ế i th ữ c chuy n ng sang ti ng Anh
Ði n v i tên “Blunda och öppna ditt fönster” và đ n năm 2008 đã giành đ ọ ủ c a Th y Ði n cho m ng văn h c thi u nhi. Ngoài ra, sách cũng đ ướ d
i tên “Open the window, eyes closed”. ọ ờ ừ ắ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s T báo Vnexpress.net đã bình ch n cho
ệ ượ ử ệ ẩ ủ ế ể ọ ộ ở ử ổ là m t trong 10 tác bé” “Hoàng t ố t Nam. Cu n sách đ c m nh danh là
ệ ph m văn h c thi u nhi kinh đi n c a Vi ủ c a Vi
ắ ệ ừ ộ ấ ự ỡ t Nam. ộ Nhìn m t cách khái quát, truy n dài
ỗ ự ữ ầ ạ ớ ỏ ủ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ọ ằ ạ ệ hành trình sáng t o v i nh ng n l c không m t m i c a Nguy n Ng c Thu n nh m đem l
ạ ấ ấ ớ ộ ị ế ẩ ả tác ph m có giá tr đ n v i đ c gi
ự ơ ớ ổ ọ ữ ệ ẻ ế ồ
ổ ủ ể ể ệ ẩ ỏ ộ ố ắ có s bay b ng, nên th v i gi ng đi u tr tình trong tr o pha ch t tri tu i c a các em nh . Tác ph m tiêu bi u cho m t c g ng th nghi m c a nhà văn trên con đ ở ử ổ là m t d u son r c r trên ộ ễ i m t . Theo sát quá trình sáng t o y, chúng ta th y trong ngòi bút này ớ ứ ấ t lý h n nhiên đúng v i l a ườ ủ ng
ệ ạ ậ ượ ư ậ ướ sáng t o ngh thu t, đ c d lu n trong và ngoài n c đánh giá cao.
ƯƠ Ế Ớ CH NG II: TH GI Ậ I NHÂN V T TRONG
Ắ Ừ Ừ Ắ
Ở Ử Ổ TÁC PH M Ẩ “V A NH M M T V A M C A S ” ế ề ậ ớ i thuy t v nhân v t 2.1. Gi
ậ ệ 2.1.1. Khái ni m nhân v t ươ ọ ậ ự ủ ậ ọ ị “Nhân v t văn h c là con ng
ả ượ ng L u (ch biên) đã đ nh nghĩa: ữ ệ ậ ọ
c miêu t ơ Lí lu n văn h c do Ph ọ ằ ữ trong văn h c b ng ph ầ ươ ẻ ư ữ ệ ề ậ ồ đ bán t
, lính h u, con sen, nh ng k đ a tin trong truy n Ki u… đó là nh ng con v t bao g m c ộ ậ ủ ữ ậ ầ ộ ỷ quái v t, th n linh, ma qu , nh ng con v t mang n i dung ý nghĩa c a ng
ư ộ ở ị i” ể ể ế ễ ậ ẩ ắ ọ ườ i ư ằ ng ti n văn h c. Đó là nh ng nhân v t không tên nh th ng ả ườ [10, tr.6]. M t tác ph m văn h c không th thi u v ng nhân v t cũng nh m t v k ch không th không có di n viên.
ệ ượ ệ ộ ố ự ộ
ậ Thông qua nhân v t, nhà văn tái hi n đ ể ệ ư ưở ậ ủ ệ ậ t c hi n th c cu c s ng m t cách khách quan và cũng thông ế ề ộ ố ng quan ni m c a mình v cu c s ng. Nhân v t chính là y u
qua nhân v t nhà văn th hi n t ố ố ủ ẩ ọ then ch t c a tác ph m văn h c. t
ủ ậ ẩ ọ 2.1.2. Vai trò c a nhân v t trong các tác ph m văn h c
ọ ượ ể ế ậ ẩ ẩ ọ ọ ộ Tác ph m văn h c không th thi u nhân v t văn h c. M t tác ph m văn h c đ
ắ ọ ộ ố ẩ ấ ề ề ị c đánh giá ự là có giá tr , có chi u sâu, có cu c s ng lâu b n khi tác ph m y kh c h a rõ nét, chân th c và sinh
ượ ậ ộ đ ng hình t
ng nhân v t. ứ ậ ộ ố ể ệ ữ ự ệ
ề ự ệ ề ả ậ ộ Do nhân v t có ch c năng khái quát nh ng tính cách, hi n th c cu c s ng và th hi n quan ọ ủ nhân v t, nhà văn có quy n l a ch n ờ ni m c a nhà văn v cu c đ i cho nên trong quá trình mô t
7
ữ ế ế ố ầ ọ ế ộ ộ ượ ủ ệ ề ườ t, y u t mà h cho là c n thi t b c l đ c quan ni m c a mình v con ng i và
nh ng chi ti ộ ố cu c s ng.
ạ ấ ả ế ứ ẩ ậ ọ ọ
Nói tóm l ủ ử ắ ể ệ ệ ố ượ ề ậ ẩ ư ưở t t
ầ i, nhân v t có vai trò h t s c quan tr ng trong tác ph m văn h c. T t c tinh th n, ế c th hi n qua h th ng nhân v t. Đây là y u ủ ng c a tác ph m mà nhà văn g i g m đ u đ ế ể ẩ ọ ố quan tr ng không th thi u và làm nên thành công c a tác ph m. t
ậ ườ ớ 2.2. Nhân v t ng i l n
ậ ố ẹ
ễ ầ ị ủ ẻ ơ ể ấ ỗ ế ặ 2.2.1. Nhân v t b , m ọ Nguy n Ng c Thu n đã bi t đ t mình vào v trí c a tr th , anh th u hi u n i lòng con tr
ẻ ầ ữ ệ ế ậ ẻ ủ ế ế và bi
ế ượ t đ ượ c con tr c n nh ng gì. Vì th trong truy n vi ự ố ẹ ở ố ẹ ươ ế ặ luôn đ
c b m quan tâm ch che và th ữ ề ườ ẻ ồ ồ ẻ t cho thi u nhi c a anh, nhân v t tr em ắ ng yêu h t m c. B m không áp đ t suy nghĩ hay b t ậ i s chia bu n vui, ép con cái làm theo nh ng đi u mình nghĩ mà luôn đ ng hành tin c y, ng
ườ ẫ ắ ướ ờ ng i d n d t các em b c vào đ i.
ườ ố ủ ậ ị ề ế ữ Ng
i b đã khéo léo cho c u con trai yêu quý c a mình bi ườ ể ạ ậ ả ằ ế ẹ ưở ệ ng b ng cách làm th t hi u qu . Đ d y con trai bi ố s ng bình th t th
ầ ữ ư ườ ườ ộ n nhà mình, đ u tiên ông đã đ a con ra v
ợ ồ ữ ớ ứ ủ ướ ế ướ ướ ẫ ng d n con bi t t
ổ ỏ ố ươ ơ ế ể ườ ấ ộ c cho cây, bi n r t r ng. B i n “Nhà tôi có khu v i đ m bông k t trái.
t t ề ố ườ ườ ề ề ẫ ổ ồ ồ ướ i. B
ng d n tôi ra v ơ ấ ừ ỏ ằ ộ ố n, hai b con thi nhau t ố ạ ấ ộ ộ ả t nh ng đi u gi n d trong cu c ủ ứ ng th c cái đ p c a ằ n cùng lao đ ng b ng ế t ố ố i l y h p lon gò thành cái
ữ
ườ ạ ỗ ướ ế ẫ ể ố ộ nh ng bông hoa trong khu v ỏ cách làm nh ng đ dùng nh phù h p v i s c c a con, h ắ b t sâu nh c và chăm sóc đ cây t tr ng nhi u hoa. Bu i chi u ra đ ng v , b th ự làm cho tôi m t cái bình nh b ng cái thùng đ ng s n r t v a tay. B l vòi sen n a.” [11, tr.9]. ố N u b là ng
ườ ỏ ậ ủ ườ ừ ế i luôn quan tâm t i d y d , h ề ữ ớ i nh ng đi u nh bé th
ng ấ ẹ ng d n con cái tìm hi u và khám phá cu c s ng thì m là ng nh t c a con, chăm lo cho con t ng mi ng ăn ậ ạ ấ ậ ẹ ủ ươ ữ ủ gi c ng . Tình th
ẹ ề ộ ố ườ ề ỗ ồ i m
ẻ ề ắ ừ ừ ế ả ỗ ồ ạ ở ử ổ đã d y con ph i bi
ư ế ể ặ ườ ườ ươ ữ i, nên mang nh ng “món quà yêu th ng” nh th nào đ t ng ng
ẻ ữ lúc nào cũng có m k bên chăm sóc, chia s nh ng ni m vui n i bu n trong cu c s ng. Ng trong tác ph mẩ V a nh m m t v a m c a s ắ ọ m i ng ầ ớ ố ứ ử ự ữ ấ ả ồ ng c a m dành cho con th t bao la, n ng m. Th t h nh phúc cho nh ng ai ẹ ớ t san s ni m vui, n i bu n v i ặ i khác. T ng quà ự ừ ấ t m lòng, th c i ng x văn hóa đúng m c – ph i xu t phát t cũng c n nh ng cách riêng v i l
tâm.
ẹ ườ ầ ạ ạ ử ả ượ ẽ ể ạ Cha m còn d y con tình ng i c n ph i đ
ươ ộ ố ơ ố ả ề th ng nhau h n. Trong cu c s ng, giông t
ườ ế ặ ố ướ ươ ộ i “đ i m t th nào” tr c th thách, ho n n n s hi u lòng nhau và ọ ướ ấ c, và đi u quan tr ng ử là m t th thách lòng ng 8
ợ x y ra b t ch t không báo tr ộ . Ch ộ M t ngày kinh hoàng ố ừ c chúng ộ ể ạ ỏ ố là con ng ườ i. Khi lũ tr ể ý b nhà đ “t o m t cu c thám hi m ch n r ng sâu” và cu i cùng chúng ng
ẻ ự t ạ ấ ạ ả
“th t b i th m h i”. ộ ả ế ẻ ừ ươ ữ ẫ ẫ ấ t cho tr ph i vui t
ỉ ấ ế ườ M t nhà văn Nga đã t ng nói: “Vi ỉ ạ ỗ ợ ị ỉ nghiêm ch nh nh t. Ti ng c
ủ ớ ự ấ ắ ọ ẹ ễ ể ắ ọ
ấ ẻ ơ ự ự ượ ữ ề ậ ấ th c s đã làm đ
c đi u đó qua nh ng bài vi ẹ ệ ữ ệ ể ố ệ ố ữ ằ
đã khai thác tri ườ ộ ố ườ ữ ẹ ầ ạ ọ ố
i và tình yêu cu c s ng. B và m ân c n d y con yêu nh ng bài h c làm ng ậ ườ ạ ư ộ ự ề ố ỷ ệ i, h p d n, d u là nh ng vi c ớ i không ch là ngh ch ng m mà cũng là nghiêm ch nh, d y d ”. V i ầ cái tài và cái tâm c a mình cùng v i s th u hi u và n m b t tr n v n tâm lý, Nguy n Ng c Thu n ế ầ t đ y ch t tr th và đ m ch t nhân văn. Nhà văn ọ ề ạ ứ t đ m i quan h gi a cha m và con cái b ng h th ng nh ng bài h c v đ o đ c ọ i, bài h c i b n tri k . Và c u bé Dũng đã làm ng ắ ứ ạ đ o đ c truy n th ng và luôn l ng nghe con tâm s nh m t ng
ư ữ ế ẹ ề ặ ậ ậ ti p nh n đi u đó nh nh ng món quà mà cha m ban t ng cho c u.
ữ ườ ế 2.2.2. Nh ng ng i hàng xóm thân thi t
8
ắ ừ ừ ắ ữ ườ ế ớ ậ ở ử ổ, nh ng ng i hàng xóm thân thi t v i nhân v t tôi đó
Trong V a nh m m t v a m c a s ồ ư chính là chú Hùng, cô H ng và ông T .
ườ ớ ố ườ Chú Hùng là ng ố i cùng làng hay sang nhà tôi u ng trà v i b . Chú Hùng là ng ấ i r t vui
ề ườ ườ ổ ỉ tính, tính tình hi n lành và chú là ng i siêng năng chăm ch . Bu i sáng chú th
ề ủ ề ế ấ ậ ằ
ng hay sang đánh ồ ứ th c tôi d y b ng nhi u cách nói khác nhau khi n tôi r t vui. Hôm thì chú chui vào m n c a tôi r i h i:ỏ
ở nhà không:
ở ử ậ ư ắ ả
ầ
ế ữ ơ i!
t n a chú hai ậ ế ậ ớ
ứ ư ế ấ ổ ườ ề ị ẳ Có ai Tôi nói: có, có…! ấ Sao tui không th y ai m c a v y cà. Hình nh đi v ng ph i không? Chú g m ghè. Tôi nói: Tui cũng không bi V y ai lên ti ng v i tôi v y cà? Đó là cái nhà. Tui là cái nhà đây! ồ … Hai chú cháu lên c
ả ồ i. Tôi ôm l y c chú và c nh th , chú đi th ng bàn, kh ng h v n ớ “Tôi hét l n: Không.
ơ ậ ấ ọ ơ ớ ộ ọ tôi.” [11, tr.23]. Có hôm chú sang và ch c tôi có ph i là cái bánh xèo không?. ườ Tui là con c p!”.
Chú còn hay ch i trò ch i v t tay v i tôi và chú luôn là ng ư ậ ạ ổ ớ ị i thua cu c, chú l y lí ắ ự i vì bu i sáng tôi không ch u đánh răng nên m i thua. Nh ng th c ra đó là chú nh c do th t khéo t
khéo tôi.
ị i vì sáng ng d y, tui không ch u đánh răng.
ủ ậ ắ ế ồ ạ t r i, t ắ ế t chú nh c khéo tôi. Ghê l m! [11, tr.24]
A! Tui bi Tôi bi ề ừ ừ ắ ở ỗ ổ
ố ụ ư ậ ướ ườ ề ơ ủ ậ ộ ớ ả Đi u này v a làm tôi vui v a nh c nh tôi ph i chăm đánh răng vào m i bu i sáng khi m i ng h n, và chú t b ng nh v y còn đi u gì vui s i hàng xóm vui tính và t
ng d y. Có m t ng ọ ườ ườ ề ng g i tôi là ng th i láng gi ng.
ộ ồ ẹ ườ ẹ ặ ấ ộ
ậ ư Còn cô H ng là m t ng ữ ư ả
ả ứ ư ầ ấ ạ ờ ờ
ứ ủ ấ ậ ậ ắ ố ờ ớ ờ ồ
ử ắ ớ ề ườ ươ ừ ề ỗ i xinh đ p, có mái tóc dài và cô m c áo dài đ p nh t là b màu ườ ố ủ ậ xanh theo nh nh ng gì c u bé Dũng c m nh n. Cô là con gái c a ông T , cô cũng là ng i s ng ậ ấ r t tình c m. Cô đã r t vui và h nh phúc khi ch đón đ a con đ u lòng chào đ i. Nh ng th t không ổ ấ t ỉ ể ng kim mũi ch đ đan mũ len cho ng và n i nh v con cô đ u g i g m vào t ng đ
may s ph n đ a bé th t ng n ng i, nó đã r i xa cô khi m i chào đ i. Cô r t bu n và đau kh , t ả c tình th ệ ơ ớ ế ầ ỗ ồ tôi và vi c làm đó khi n cô v i b t ph n nào n i bu n đang vây kín cõi lòng cô..
ườ ế ệ ế ư ộ ọ ườ ườ i h t lòng vì m i ng Qua câu chuy n, ta còn bi
t ông T là m t ng ườ ả ể ụ ế ọ ấ ươ ộ i, m t ng ể ế ệ
ư ế lòng vì con nh th khi n m i ng ế ọ ậ ữ i ph i n ph c. Ông là t m g ử ủ ứ ộ ế ậ ch
ớ ươ ị ủ ụ ậ ả
ng nh ngón tay ấ ữ vô cùng khâm ph c và nh n ra nh ng ý nghĩa gi n d c a cu c s ng ề ồ ủ ể ể ỗ ườ ữ thân th mình và tôi cũng hi u n i bu n c a nh ng ng ế i cha h t ng sáng đ th h con cháu sau ở ươ ng “L nầ i không
ầ ủ ộ ừ ể [11, tr.26].
này h c t p. Và không nh ng th , hành đ ng và cách ng x c a ông khi n c u bé Dũng ộ ố 3 Th ầ đ u tiên tôi th y m t ni m vui t còn đ y đ thân th .” ữ ườ ườ ằ ả ấ ơ ố ớ Nh ng n i thôn quê m áp tình ng i ta s ng v i nhau b ng tình c m chân thành
ậ ậ ướ ấ ả ấ ượ i, ng ế
không v ữ ng b n v t ch t, cái nghèo nàn nh ch nhác không che l p đ ị ườ ữ ọ ấ ả ọ ườ t c m i ng
i hàng xóm bình d . Đây cũng là bài h c cho t ế ớ trong gi a nh ng ng ữ ọ ế ả ồ ờ ố ẹ t quý tr ng nh ng tình c m chúng ta có v i nhau, đ ng th i bi bi
ớ c tình c m l n lao sáng ả i. Chúng ta ph i ể t yêu quý thân th mà b m đã ư ơ ể ặ ậ t thòi không có c th lành l n nh mình. Đó cũng
ử ớ ạ ệ ọ ẻ ớ cho và hãy cùng chia s v i nh ng thân ph n thi ả ệ là thông đi p mà tác gi i b n đ c.
ữ ọ trân tr ng g i t ẻ ậ 2.3. Nhân v t tr em
ữ ườ ạ ỏ 2.3.1. Nh ng ng i b n nh
9
ọ ầ ễ ư ộ ủ ữ ể ẹ ạ ợ
ơ ấ ư ế ớ ổ ọ ủ ắ ạ ố ố
ươ ầ ầ ọ m ” y. Không gi ng nh th gi ờ ạ ở b n đâu
ấ Nguy n Ng c Thu n dùng trang văn c a mình đ ng i ca nh ng tình b n đ p “nh m t gi c ế i đa s c màu c a “tình b n thăng hoa” tu i h c trò ng c ngh ch ự ễ ủ c a Tr n Thiên H ng, Nguy n Ng c Thu n đã xây d ng ươ ẩ ị tinh ngh ch trong ố Bây gi ạ ệ ữ ậ ơ ở nh ng m i quan h bè b n trong tác ph m mang đ m h i th yêu th ng.
ẻ ả ơ ạ ấ
Tr ị ạ ở ề ả ư ứ ậ ầ giành v trí đ ng đ u nh ng khi nh n ra mình đã nói quá, chúng l
ố ớ ẻ ứ ữ ậ ạ ấ ể con luôn thích mình là nh t, mình ph i h n các b n nên chúng đua nhau nói đ mình ự ế ấ i tr v b n ch t trung th c đ n ứ ế m c ngây ngô. Nh ng khi y trông chúng th t đáng yêu. Đ i v i tr em, trong nhóm b n n u đ a
ữ ể ặ ể ệ ớ ẹ nào có nh ng đ c đi m riêng khác bi
ố ớ ẻ ư ạ ấ t v i chúng thì chúng cho đó là đi m không đ p. ể Nh ng đ i v i tr con khi nhìn th y b n có cái răng kh nh chúng cho đó là cái x u.
ườ ế ụ ạ ườ ả ng t
ộ ỉ ừ i b n b o đó là cái răng b a cào. M i l n tôi c ậ ừ ậ ấ ỗ ầ ấ ữ ẻ
ể m t cái răng kh nh. Khi đ n tr ch vào đó: Ha ha, b a cào kìa!.” ẻ ớ ỉ [11, tr.18]. Nh ng suy lu n r t tr ế ượ ữ ề ộ đúng là ch có tr con m i nghĩ ra đ ế c nh ng lí do đ c đáo đ n th . Đi u này khi n ng ấ “Tôi có ử i chúng c ị con y th t vui và thú v , ườ ớ ế i l n
ậ ườ ỏ ạ không kh i ng c nhiên và b t c i.
ừ ủ ệ ắ
ọ ầ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ọ ượ ắ ọ ậ ế ớ ưỡ ị
Trong câu chuy n ệ Ngày kinh hoàng c a truy n dài ạ i tình b n đáng đ ả ả c ng ợ ư ế ườ ứ ả ị
ng ngày mít ẽ ứ ể ệ ự ạ ơ ấ ả ữ ậ ờ Ng c Thu n đã kh c h a đ m nét th gi ị l m đi nh ch t, c lũ đ a nào cũng b “ch y máu” và ho ng s , th ng Toàn th ạ l ở ử ổ, Nguy nễ ấ ng v ng. Khi con Dung b ng t ướ ằ t ỏ ủ i nói th hi n s m nh m , c ng c i c a t c . C u bé Toàn đã có nh ng l i anh hùng h n t
mình:
ồ
Ừ
, nhanh lên. ậ ừ ọ ừ
ằ ầ ư ệ đ n g n. Th ng Toàn nói nh ra l nh:
Nó hét l n:ớ ồ Đ hèn, đ hèn. ả ố Nó còn…còn…s ng h . Th t không đó? Đ ng có l a b n tao à nghen! ớ ừ ừ ế Lúc này chúng tôi m i t t ướ ế Đi ki m n c nhanh lên. [11, tr.71].
ươ ườ ế ạ ạ ộ Rõ ràng chúng đã coi nhau là “m t ng
ng yêu” nghĩa là tình b n đã ch m đ n ng ổ ậ ư i th ẻ ườ ẫ ả ớ ỷ ưỡ ng ủ c a tình thân, tình c m tri k . Chúng v n là tr con thôi, chúng m i ch a tròn m i tu i v y mà
ươ ủ ư ắ ọ ộ ồ
chúng th ệ ườ ườ ượ ấ ầ ạ ộ ộ ng nhau, lo l ng cho nhau nh anh em trong nhà. Và khát v ng c a m t tâm h n thánh i m t đi, ngôi
c nhân r ng thêm ra ấ ẫ . “Ng ủ i ta nói khi m t ng ờ ạ ầ t. Tôi hú vía vì v n th y ngôi sao c a b n tôi trên b u tr i, càng lúc càng
ườ ấ ẽ ắ i y s t ầ ủ
thi n đó chính là tình b n c n đ ủ sao c a ng ế ự ỡ ạ r c r ch m d n đ n ngôi sao c a tôi.” ầ ủ ệ ọ [11, tr.185]. ườ ư ỗ ồ ậ ề
ễ Truy n c a Nguy n Ng c Thu n, d ế ứ ớ ỗ ồ ậ ự ượ ườ ư nghĩa h t s c l n lao. M i đ v t t c con ng
ế ứ ộ thân nó ch a có ý nghĩa, nh ng khi đ ẩ ở ử ổ ộ ồ ậ ưở ắ ừ ừ ắ vào nó cũng h t s c sinh đ ng. Tác ph m V a nh m m t v a m c a s m t đ v t t
ườ ế ả ọ ộ ỏ
ườ ằ ậ ả ỗ ự nh bé không có gì đáng chú ý thì chính nó đã khi n m i ng ữ ủ ế ế ữ ng nh m i đ v t đ u khoác trên mình nh ng ý ổ ồ ư i th i h n ừ ng ch ng i ph i chú ý. Đó là cái h p diêm bên ấ ng l y
trong đ ng con d đã ch t khô c a cháu ông lão ăn xin. “Nh ng lúc r nh r i th ng Đ u th ườ ạ ế ư ớ ế ộ ự ớ ư ế ệ ộ ơ i b n”.
chi c h p ra và đ a con d ra ch i nó nói chuy n tâm s v i con d nh v i m t ng ế ế ủ ộ ỏ ở ườ ạ Cái h p diêm nh xíu cùng con d đã tr thành ng i b n thân thi
ữ ấ ẩ ậ ộ ườ ấ đ
ộ ồ ậ ườ ư ạ ớ ỏ ỏ ẻ t c a nó trên m i n o ế ơ ữ ẽ ỏ r t c n th n, khi không ch i n a s b con d vào h p diêm sau đó ấ ồ i. D ng nh đó là m t đ v t vô cùng ý nghĩa v i em, m t đ
ư ể ấ ộ ườ ạ ớ ộ ế ậ ng. Vì th c u bé c t gi ồ ấ b vào túi áo r i l y kim băng gài l ậ ấ v t y nh th em m t đi m t ng i b n l n, m t kho báu quý giá.
ậ 2.3.2. Nhân v t tôi
ắ ừ ừ ắ ậ ỏ ỉ
Nhân v t “tôi” trong truy n ậ ệ V a nh m m t v a m c a s ẻ ấ ạ ả ổ ủ ớ ứ ứ ư ế ơ ở ử ổ không ch là em bé bé b ng, ngây ứ và nh y c m. Nh bao đ a th , th t thà đúng v i l a tu i c a mình mà đó còn là đ a tr r t tinh t
10
ẻ ượ ị ượ ỗ ề ứ ậ ỏ tr khác em thích đ
c nũng n u, đ ể ượ ế ả ợ ượ ượ ậ ỗ
ộ c nũng n u, đ ữ ượ c pha trò và đ ỏ
ớ ườ ể
ề ằ ườ ủ ỗ ấ ọ ề c yêu chi u. M i sáng th c d y em không ra kh i m n mà ứ ậ ị c chú cõng d y. M i sáng th c d y c là nh ng món quà nh bé, quý giá trong vòng tay chú Hùng: i ch chú. Tôi luôn nghĩ mình ph i đóng vai gì đ chú c i to ườ ờ ằ ả ậ ề ế ph i đ i chú Hùng đ n đ đ ề ớ v i em là m t ni m vui khi em đ ạ “M i sáng s m tôi đ u n m nán l ắ nh t. Tôi yêu gi ng c
i c a chú l m! N m trong m n, ti ng c ữ ố ẹ ệ ề i th t vang...” ữ [11, tr.23]. ố ẹ ớ ậ
ề ự ưỡ ộ ủ ữ ề ắ ớ tình th
ữ ờ ạ ng, là ni m tin và s ng ả ng m c a em. Em ghi nh và kh c sâu nh ng đi u b m k ị ế ỗ ộ ờ ế ầ ậ i d y b o. Vì th m i khi c n nêu lên m t l
ụ ẽ ậ ộ ứ ờ ố ẻ ờ V i nhân v t tôi trong truy n thì nh ng đi u b m nói luôn là nh ng chân lý. B m luôn là ố ẹ ể ươ t lý, khái quát i nh n đ nh mang tính tri ậ i b nói, m t đ a tr khi ra đ i, bà m s đ p đ p vào
ẫ ờ ủ ố ẹ Cũng theo l ụ i c a b m : “ ằ ậ ủ ứ ẹ ề ế ả ọ ố
ồ ườ ứ ưở ủ ủ ụ ứ ằ ấ ậ ẫ ố
i vì nó c t ồ ư ẹ ề ắ ấ ỗ ồ ơ hay nh ng l ề em đ u d n l mông g i nó d y. Khi còn n m trong b ng m nó ng . Có nhi u đ a ph i đánh đ n b n năm cái, ẹ ẹ ; “B nói, gi c ng c a đ a bé đ p cũng nhi u h n ngày n ng, nh t là th t bu n c ộ ơ h n m t cánh đ ng” ng v n còn n m trong b ng m ” ờ ; “M tôi nói ngày m a, n i bu n bao gi
ữ ư ẹ ẽ ườ ụ ữ ộ ứ nh ng ngày m a kéo dài” ; “M tôi nói m t đ a bé s trao cho ng
ấ ề ẹ ọ ẽ
ẹ ộ ử ứ ở ườ ấ ổ ắ ữ ứ ắ
ườ ươ ủ ố nh t, quy n làm m . Không có đ a bé, h s không đ ộ ờ mình m t đi m t n a cu c đ i. B i cu c đ i ng ể báu quý giá không có gì có th đánh đ i v i h ” i th
ừ ả ố ố ư ắ ; “B tôi nói, ng
ộ ố ườ ẽ ế ằ ộ ố ề i ph n quy n thiêng liêng ọ ẽ ấ ượ ọ ẽ c làm m . H s đau kh l m. H s th y ề ớ ụ ữ ộ ờ i ph n luôn g n li n v i nh ng đ a bé, là kho ổ ớ ọ ; “B tôi v n nói, khi m t ng ộ ẫ ng yêu c a ta ườ ờ i ủ i ta s gây nên ti ng vang b ng chính cu c s ng c a
ra đi, cũng gi ng nh chúng ta c t lìa t ng kho ng tr i trong trái tim mình” ố s ng là m t âm thanh nên khi s ng, ng mình”… [11].
ế ớ ệ ậ ộ ữ ả ạ ề Tôi đã phát hi n ra m t đi u th t ý nghĩa, đó là th gi i không ph i là nh ng gì xa l , con
ườ ể ắ ươ ữ ế ấ ắ ộ ở ng
ướ ng m n nh t ngay ủ ố ẹ ạ ử ổ ộ ố ỏ ạ ườ ắ tr xung quanh ta, i ta không th n m b t mà đó là nh ng gì thân thu c, th ữ ề n nh c nh c a s , cu c s ng êm đ m c a b m , b n bè, cô giáo, nh ng c m t ta: khu v
ườ ế ạ ặ ệ ở ng t là nó
i hàng xóm thân thi ả ậ t bên c nh và đ c bi ế ớ ằ ọ ể ắ ể ngay trong chính trái tim mình. ượ ấ ả c t Tôi đã c m nh n th gi
i b ng m i giác quan đ có th l ng nghe đ ậ ắ ử ổ ộ ố ộ ố ừ ể ả ậ ắ ủ t c âm thanh c a ự ộ cu c s ng. V a nh m m t c a s là cách đ nhân v t tôi c m nh n cu c s ng m t cách chân th c
ế ả ố ồ ọ ừ ạ ấ ắ ắ ạ và tinh t nh t. Tôi nh m m t và ch m tay r i g i tên t ng món quà. Tôi ch m ph i b . Tôi là lên:
ủ ự
ở ử ổ
ồ ố ơ ở i!
ữ ứ ậ ố
ươ ệ ồ ộ ế ừ ở ớ ở ộ ư ế ử ổ ng đ n c a s nh ữ t đ ng m t lúc nh ng báo cho tôi bi
ồ “A! Món quà c a tui đây r i. Ôi cái món quà này b quá!... Đêm, tôi m c a s và nói: Hoa h ng đang n kìa b B không tin, xách đèn ra soi và đúng v y. nh ng bong hoa c đem h t t ng mùa. Hoa gì n s m, hoa gì n mu n. Tôi còn phân bi ấ ở ố ệ gì hoa đang n . B nói tôi có cái mũi tuy t nh t th gi ế ớ [11, tr. 47].
i” ộ ồ ơ ớ ỗ ủ ể ị ấ Khi chú Hùng và cô H ng b m t em bé, em đã đ ng viên an
ớ ế ế ế ậ ớ ộ nh con. Em th t tinh t
khi bi ố ả ả ự ư ư ầ ươ ấ ồ ớ “T d ng tôi mu n nói v i cô nh v y: Cô H ng i qua con th y bé Th
ồ i đ chú và cô v i b t n i bu n ỗ t nói khéo léo và tránh đ ng đ n n i đau quá l n mà cô chú đang ơ ố ng. Nó i, t ơ ư ẹ ắ ư ệ ặ ặ ồ ỉ ph i tr i qua: ừ núp trên m t trăng. Nó đ p l m. M t sáng b ng nh có đi n. Nh ng tôi ch nói: Cô H ng i, đêm
ơ ủ ữ ấ ả qua trong gi c m c a con có c cô n a” [11, tr.125].
ả ấ ẫ ắ ườ ạ ộ ơ ể ặ
ị ế i h nh phúc và may m n khi có m t c th lành l n và đã ườ ớ ườ ủ ư ế ắ ố ộ Em c m th y mình v n là ng ọ t nâng niu, trân tr ng giá tr con ng bi
ườ ề ồ i c a mình. N u nh ng ẻ ẻ ạ đó th ữ ng dùng đ ng ti n hay nh ng món quà, thì tr con l
ữ ắ ủ ỉ ế i l n mu n bù đ p cho m t ai ể i có cách quan tâm, chia s theo ki u ư ằ ế ụ ủ t bù đ p nh ng ngón tay thi u h t c a ông T b ng cách dùng bàn
ẻ đáng yêu c a tr con. Em ch bi ể ể ẻ ế ơ ấ “Bàn tay tay mình đ san s cho ông, đ ông sai khi n và trêu đùa: i l y cho tui cái bánh” .
11
ố ủ ệ ế ộ ể ệ ự ặ ệ
ỉ ầ ườ ế ộ ấ ỏ ượ Chuy n đôi gu c c a cô giáo Hà là m t chi ti ữ cho nh ng ng i mà tôi yêu m n. Ch c n m t chi ti t th hi n s quan tâm đ c bi ư ế t nh thôi nh ng ta th y đ t mà tôi dành ể c tôi đã đ ý
ế ừ ấ ủ ỏ quan tâm đ n t ng cái nh nh t c a cô giáo.
ộ ỏ ế
ố ơ i, sao cô không mang đôi gu c màu xanh?
ắ
ớ ố ủ
ậ ầ
ụ ắ ả ố
ướ ẻ ậ ắ ng l m” [11, tr. 53].
ỉ ế ứ ế ấ ầ ộ “Th là m t hôm tôi h i cô” Cô Cô xòe to con m t nhìn tôi: Em còn nh đôi gu c c a cô à? Tôi g t đ u: Em thích cô mang đôi gu c đó l m. Trên b c gi ng, trông cô cao vút. Cô g t gù có v sung s ấ ỉ Tôi đã quan sát r t t m đ n m c tôi bi t đôi dép này cô đi bao lâu, m t tu n cô đi m y hôm,
ấ ấ ỏ ỏ ỉ
cô có hai đôi màu xanh và màu đ . Tôi th y băn khoăn khi th y cô ch đi đôi màu đ mà không đi ẫ ự ề ữ ẹ ấ ớ ơ đôi màu xanh n a. Tôi th y đôi màu xanh cô đi v n đ p h n và tôi đã tâm s đi u đó v i cô.
ậ ậ ườ ằ ả ấ ế ọ
ờ i b ng c t m lòng, ngay trong ờ ườ ị ớ ể ề ố Nhân v t c u bé Dũng luôn yêu quý, quan tâm đ n m i ng ổ th i bu i con ng
ườ ườ ư ữ ế ệ ế ậ ọ ổ i b cu n vào vòng xoáy kim ti n, không còn th i gian, không còn nh đ quan ự ớ t suy nghĩ, t
i xung quanh n a, c u bé trong truy n m i m i tu i nh ng đã bi ề ữ ủ ư ệ tâm đ n m i ng ặ ả ằ d n v t b n thân v nh ng vi c làm ch a đúng c a mình.
ớ ơ ớ ơ ấ ế ế ễ ữ ư ẻ ớ
ị ố ẳ ả ạ ế ự ớ ơ ề ạ ẫ
ờ ộ ố ế đi u l ệ ể ệ ở ự ươ l m, thú v khác h n v i n i mà các em đang s ng. S tinh t ớ ế
ố ế s th ả ng nh , nu i ti c khi m t ai đó r i xa ta mãi mãi. C u đã bi ấ ườ ơ ơ
ầ truy n còn th hi n ớ ươ ả c m và th ườ ng nh và c m th y ti c nu i khi ma x Hi n ng ấ ả ọ ơ ấ ườ ủ ế ở t c m i ng i đã m t.
ấ ộ ộ ố ị
ư ấ ườ ẹ ế ậ
i luôn ân c n ch che cho t ừ ữ ử ề ướ ủ ữ ữ ữ Gi c m chính là chuy n tàu mi n phí đ a các em đ n v i nh ng n i m i m v i nh ng ủ , nh y c m c a em bé trong ạ ậ t nh y ờ ề ấ i ch i đàn hay nh t trong nhà th , ấ “Ðêm ng tôi m th y chi c piano gõ ơ trong đó tuôn ra nh dòng su i. M t gi c m toàn âm thanh. Khi ẫ n, trèo lên cây ằ t n i đó nh ng bài hát đang còn trong gi c ng , đang n m
ờ ng nhà th . Tôi bi ờ ườ ứ ề ơ ng ừ t ng nh p m t. Nh ng bài hát t ư ỉ t nh d y vào lúc n a khuya, tôi v n nh còn nghe th y ti ng đàn. Tôi đi nh ra v ấ ế ơ vú s a, nhìn v h ế ữ trong nh ng chi c phím ngà ch ng
[11, tr.136]. ạ ế ớ ệ ễ ậ ọ
ờ i đánh th c. Ch max Hi n” ầ i nhân v t trong truy n Nguy n Ng c Thu n phong phú và đa d ng. Đó là nhân v t tr ỏ Th gi ừ ườ ọ ạ ả ơ ừ ữ ế ấ ị ậ ẻ i đ c th y nh ng giá tr sâu kín trong em v a bé b ng, ngây th , v a tinh t nh y c m đã cho ng
ồ ườ ế ế ớ ế ọ ậ ệ ễ ầ tâm h n con ng t cho thi u nhi, th gi
i. Vi ớ ể ề ế ủ ả ễ ả nhi u đi m chung v i cách vi
ậ ự ự ố t c a Nguy n Nh t Ánh. C hai nhà văn đ u có cách miêu t ự hay v ề ẹ ễ ả ậ cái đ p ông dùng nhi u m
ra nhân v t th c s cu n hút t ữ ừ ơ ọ nhiên. Nguy n Nh t Ánh khi miêu t ẹ ế ạ ỳ ầ ạ ỹ ừ ễ ọ ử ụ i không s d ng m t t
ườ ọ ả ư ế ề k , Nguy n Ng c Thu n l ề ủ ả ậ ả ị h n, đ c nh ng dòng văn đ p đ n l ấ ẹ đ p trong văn c a anh gi n d , chân ch t. Nh ng c hai đ u th t, đ u khi n ng
ậ ự ả ẳ ậ ầ ể i nhân v t trong truy n Nguy n Ng c Thu n mang ẽ ề ậ ỹ , cái ấ i đ c c m th y ằ không b ng văn miêu t
ờ ố ữ ế ắ ằ ạ i đ i tho i, ch vài câu ng n thôi, cũng khi n chúng ta hình dung ra tính cách
nhân v t g n gũi, ch ng quá xa xôi đ hình dung. Và đôi khi nhân v t t ỉ ể k mà b ng nh ng l ậ ấ ấ ấ anh y, cô y hay c u bé, cô bé y.
12
ƯƠ Ể ƯỢ Ệ Ẩ CH Ữ Ọ NG III: NGÔN NG , GI NG ĐI U, BI U T NG TRONG TÁC PH M
Ừ Ắ Ở Ử Ổ Ắ Ừ “V A NH M M T V A M C A S ”
ộ
3.1. Ngôn ngữ ữ 3.1.1. Ngôn ng Nam Trung B ầ ễ ọ ế ướ ử ụ ừ ạ ạ ậ c h t, Nguy n Ng c Thu n đã s d ng đa d ng, phong phú các t
ở Tr ề ộ ừ ạ ừ ư ừ ộ ừ ế ượ ừ x ng hô đ u đ , đ ng t
ự th mi n Nam Trung B . T danh t ưở c nhà văn th ẩ đ n đ i t ườ ữ ườ ế ừ ữ ơ , tính t ậ ủ ng nh t c a ng i dân n i đây. Trong tác ph m nh ng ngôn ng th
ng tr c ti p t ắ ừ ở ủ ụ ơ ữ ừ ắ ồ
ổ, nhà văn đã s d ng nh ng danh t ử ụ ạ h nh m m t v a m c a s ướ ể ễ ẩ ặ n
ệ ượ ể ự ữ ộ ả ấ ủ ạ ằ ộ ơ lo i mang đ m h i ụ ề V aừ “cù nèo”, “ r m”, “b lát”, “lu ọ c”, “áo bà ba”, “bông sen”, “r ng ráng”, “cà ràng” đ di n đ t trong tác ph m. Cách nhà văn g i ế ạ th u hi u s đa d ng c a th ự ậ tên các s v t, hi n t
ớ ng b ng ngôn ng m c m c đã giúp đ c gi ấ gi ộ i xung quanh vùng đ t Nam Trung B .
ữ ạ ộ ừ ắ ậ ươ ừ ặ ư ữ Bên c nh nh ng đ ng t mang đ m màu s c ph ữ ng ng Nam
ị ơ ư ấ ự đ c tr ng đó, nh ng tính t ỏ ừ ị
ọ ễ ư ậ ế ố ụ ữ ừ ậ ố
ườ ị nh : “r t b ”, “lùn x t”, “d ”, “b b nh”, “nh thó”, “m ng húm”, “sang”. ầ Nh v y, Nguy n Ng c Thu n đã v n d ng nh ng y u t ậ ự ngôn t ế ộ ể ữ ẩ ng
ự ự ươ ừ ẩ Nhà văn đã th c s thành công khi khéo léo kh i g i ti ng nói quê h
ệ ử ụ ể ấ ữ ấ ủ ạ
“be bé xinh xinh” c a mình. Có th th y, vi c s d ng ngôn ng y vào sáng t o văn ch ư ộ ế ớ ớ ư ệ ằ ả không làm nhà văn hi n lên v i t
ứ cách nh m t nhà kh o c u văn hóa mà b ng th gi ả ở ề ớ ọ ừ ủ ứ ễ ầ ậ ồ ộ ủ ộ trong cu c s ng c a ề i dân Nam Trung B đ xây d ng nh ng tác ph m mang đ m ti ng nói văn hóa vùng mi n. ệ ơ ợ ế ng trong t ng m u chuy n ươ ng ệ i ngh ị c a mình, Nguy n Ng c Thu n đã đánh th c trong tâm h n đ c gi tr v v i giá tr
thu t ngôn t ệ ử ụ ế ệ ậ văn hóa Vi t Nam qua ngh thu t giao ti p và s d ng ngôn t ừ .
ữ ổ 3.1.2. Ngôn ng c tích
ế ệ ữ ừ ụ ướ ệ ố ụ ệ ổ c h t, h th ng nh ng t
ọ ớ ễ Tr ế ượ ậ ộ ừ ệ ặ ậ
ề thông d ng trong truy n c tích, truy n ng ngôn, truy n ắ ắ V a nh m m t ệ ổ ắ ế ề ầ ụ ữ
thuy t đ ừ v a m c a s ế ầ ở ử ổ, r t nhi u l n nhà văn nh c đ n nh ng c m t ọ ư ở ộ ườ ề ố c Nguy n Ng c Thu n dùng v i m t đ dày đ c. Trong t p truy n dài ỗ ng có trong m i truy n c tích, ộ ứ i su t ngày” ấ ử ư “ngày x a ngày x a,
ườ ữ ữ ỉ ừ ườ th m t khu làng n , có m t đ a bé luôn c ườ ạ ườ th ng ghé khu v
ấ ợ
ườ ư ộ ỗ truy n thuy t nh : ư i khách l [11, tr.20], “Ngày x a, nh ng ng ề ồ ừ [11, tr.112], “T ngày l y cô H ng v làm v , chú Hùng ít sang nhà tôi” ọ ủ h c c a tôi b ng xôn xao vì m t chuy n l ” n nào đó ch vì nh ng bông hoa” ọ ớ ộ [11,64], “M t hôm n , l p ở đây. ệ ạ [11, tr.58], “Ngày x a, ông lang v
ườ ứ ộ ứ ở ặ ệ ữ n không ậ ổ Ông là ng
i xa x , m t x x nào đó xa xôi” ộ ắ ế ượ [11, tr.172]. Đ c bi ư ị ằ ề ầ ấ ộ ữ gian quen thu c cũng đ
ề ự ờ ủ c nh c đ n khá nhi u l n nh ch H ng, chú Cu i, cô T m,… Nh ng s ế ườ ự ữ ự ờ ộ i”, “s ra đ i m t bông hoa bi
tích v “s ra đ i c a loài ng ờ ủ ị ầ ự ư ộ ươ ứ ọ ễ ẹ ượ ầ ử ụ t, nh ng nhân v t c tích dân ự ụ ờ ủ t nói”, “s ra đ i c a nh ng bà m ”, ề ng th c truy n
ồ ế ế ớ ổ i th gi “s ra đ i c a v th n Bà M ” đ ả t
ữ ấ ầ ấ ử ụ c Nguy n Ng c Thu n s d ng nh m t ph ẻ ơ ệ i c tích phong phú, kì di u đ n tâm h n tr th . ừ ệ ố ườ ầ láy góp ph n tăng c ậ Thêm n a, chúng tôi nh n th y t n su t s d ng t
ệ ữ ế ề ừ ệ ầ ấ ử ụ t. Nhà văn s d ng r t nhi u t láy thu n Vi
ở ộ ổ ủ ư ệ ế ồ ỉ ả c m cho ngôn ng Ti ng Vi ứ ợ ả s c g i c m cao
ỳ ỳ ứ ế ệ ả ớ t thà, k k , ghê ghê, g m ghi c, bi n bi ,…
tinh, lanh l nh, thi ủ ệ ấ ễ ạ ầ ấ ắ t, đen đúa, ắ ều n ng và m a
ườ ườ ữ ữ ủ ắ ả ng, trong nh ng v
ườ ườ ắ ậ
ọ nhiên nông thôn c a Nguy n Ng c Thu n còn xu t hi n r t nhi ẹ đ p riêng cho thiên nhiên c a nhà văn. N ng tr i dài trên nh ng con đ ữ ắ n ng ng p tràn trong các khu v ắ ơ n cùng nh ng bông hoa lung linh, r c r ữ n, n ng làm cho khu v ữ ư ấ ả ấ ẹ ả ợ ơ
và thêm đ p h n. Trong cái n ng oi ự ủ ỗ ề ỏ ư ướ ư ấ ườ ấ ồ ể ng h th ng bi u ả t, giàu hình nh và có ả ắ thiên truy n nh : kh ng khi p, m n m t, r n rang, ha h , ngúc ngo c, t nh tình ứ ứ B c tranh thiên ề ệ ẻ ư . N ng t o nên v n hoa, ự ỡ ắ ẹ y nh ng c n m a b t ch t luôn là nh ng kho nh kh c đ p. i và v v c cây, hoa lá. M a c t gi u giùm ta bao i mát tâm h n nóng n c c a con ng M a t
13
ủ ơ ấ ẻ ở ộ ầ ừ ẳ ượ ắ ư ượ c nô đùa
ờ ỷ ệ k ni m c a th i th u. Tr em ướ ư thôn quê ai ch ng t ng m t l n đ ả ọ c t m m a, đ ậ ữ ộ ư ư ễ ầ
i m a. M a trong văn Nguy n Ng c Thu n đ p nh ng không êm ủ ả ơ ư ừ ủ ế ể ơ ẹ ư ư “M a. M a kh ng khi mà th t d d i, nhà văn đã ếp, không biết c man
c n m a: ướ ướ ố ả ướ ả ạ d ử ụ s d ng t ướ nào là n láy “kh ng khi p” đ miêu t c. N c x i x . N c ch y tràn. N c lùa vào chân l nh ng t”
ạ ạ ữ ừ ề ượ ễ ấ Bên c nh đó, hàng lo t nh ng ngôn t đ u đ ắ [11, tr.71]. ầ ấ ọ c Nguy n Ng c Thu n l y ch t li u t
ữ ạ ố ự ế ừ ộ ố ẻ ơ ư ậ ớ nh ng đ i tho i trong cu c s ng tr
th ngoài th c t ề ắ ặ ắ ế ớ ộ ệ ừ . T cách x ng hô “c u, t ”, “mày, tao”, ẻ i n i tâm sâu l ng đ u tinh khôi, trong tr o. Khi b t g p cháu ông lão ăn xin đang ế “em” đ n th gi
ộ ướ ặ ờ ậ chon cái h p diêm c u bé Dũng vòng ra tr ấ c m t nó, b t ng hét to:
ắ ặ
ấ ạ ấ ằ ậ ợ ặ ồ ồ “ – Tao b t g p mày r i. Mày đang làm cái gì? ả ử Th ng bé kia té b t ng a vì ho ng s . Khi nhìn th y tôi, nó l y l i bình tĩnh r i m t vênh lên
nh cũ:ư
ớ ắ ệ
ấ ỗ ấ ừ ả ấ ượ ủ ắ ầ c con m t “th n” c a tôi. Tôi
ướ ế ế ứ ử t á. Con d bên d ỉ ầ i ch gì. Tao ch c n ng i mùi là đ ủ
ế K tao. Tao làm gì m c m gì mày? ư Nó l y tay che ch đ t v a đ o. Nh ng làm sao gi u đ nói: Mày làm nh tao không bi ư ậ t. Hay v y đó” [11, tr.143].
bi ư ậ ế ớ ừ ủ ư ộ ả ễ ầ ả ọ
Nh v y, th gi ườ ọ ả i ngôn t ạ ườ ỗ vào c m giác ng
ấ i đ c, ch m đ n ch sâu nh t trong tâm linh m i con ng ữ ườ ứ ư ệ ả ố ế ố c a Nguy n Ng c Thu n nh m t b n đàn có kh năng lách sâu ả ứ ỗ ế i, đánh th c tình c m t. Nó gi ng nh nh ng m ng sáng tinh khôi, huy t th ng thiêng liêng trong tâm th c ng
ỉ ạ ủ ệ ế ồ ủ ả ế ộ ệ i Vi ệ ế không ch đ i di n cho ti ng nói c a thi u nhi Vi t mà còn là ti ng h n c a c dân t c Vi t.
ệ ọ 3.2. Gi ng đi u
ữ ọ ệ ẻ 3.2.1. Gi ng đi u tr tình, trong tr o
ắ ừ ắ ừ ử ụ ề ả Trong V a nh m m t v a m c a s ,
ừ ợ ừ ư ọ ơ ậ ả ả ọ ỗ
ở ử ổ ạ ừ ắ ừ ườ ể ạ ạ ắ ợ ả “B n v a nh m m t v a m c a s , và b n ch t hi u khu v :
ạ ẽ ự ỏ ạ ở ỏ ấ ở ử ổ nhà văn đã s d ng r t nhi u câu c m thán và câu h i làm cho ta có c m giác đ c các câu văn mà nh đ c th v y. M i câu văn g i t ng c m xúc ể n nói gì. B n hi u ườ n không tu t ạ d t dào khó t ờ bây gi h i, t
là mùa gì và bông hoa nào đang n , tên gì” ỏ ạ ườ ẽ ạ i sao trong khu v ẽ ừ ừ ạ i ta s ng c nhiên h i l ườ ẫ ố i d n l i nào? B n s t t
có ng ữ i? Ng ữ ; “B n s t i, ng ườ ư ườ ẫ ố i d n l ườ ư ậ nh ng bông hoa... Nh ng bông hoa chính là ng i đ a đ
ọ ầ ế ấ ặ ệ ả ầ ư ế ả
ể ệ ượ ấ ả ọ t, nó nh dàn tr i d n đ u khi n cho c m xúc con ng ẻ ơ ủ ờ ố ạ ồ nói, đó là ễ ủ ng!” . Nh v y, câu văn c a Nguy n ườ ề i t c m i góc c nh c a đ i s ng tâm h n tr th vui
ư ấ ồ c t ạ ở ề ạ ư ồ ố ớ Ng c Thu n không có k t c u gì đ c bi ả cũng theo đó mà tr i dài ra th hi n đ ấ đ y bu n đ y nh ng cũng quên ngay và l i tr v tr ng thái h n nhiên nh nó v n có. Cùng v i đó
ế ậ ủ ậ ủ ậ ả ả ả ồ trong tâm h n và c m nh n c a nhân v t hay cũng chính là c m xúc, c m nh n c a tác
ự là s tinh t . ả gi
ọ ủ ữ ướ ườ ượ ườ ọ i h a sĩ trăng đ c phác h a lên nh ng đ
ớ ộ ượ ậ ạ D i ngòi bút c a ng ẫ ươ ề ả và đ c đáo v i nhi u m ng màu t
c ví von th t l ủ ấ h p d n. Trăng đ ả ề ắ
ặ ư ấ ữ ắ ơ
ư ữ i, có lúc d n ép vào nhau nh nh ng núi tuy
ạ ạ ẹ ặ ớ ộ ết. L i có m t đám mây nh gi a nh
ướ ứ ẻ ạ ồ ư ờ ồ ạ ộ ổ ềnh, lúc thì l ng bên d
ắ ươ ắ i t n, ng nét màu s c t ự ỡ làm cho i sáng, r c r ạ “Trăng đã lên sáng khung c nh thiên nhiên trong văn c a anh lung linh, mang màu s c huy n tho i: ở ằ v ng v c. Có nghĩa là tr i không m a. Nh ng đám mây tr ng tinh nh g u bông bay nh n nh ; lúc ư thì bay qua, lúc thì bay l ư ếc khăn l n. M t trăng tròn vành v nh nhô ra ở ữ hình em bé trôi nh đi, c quàng m t chi cái nôi b p bậ ể i đ a tr , lúc thì ch y lên phía trên không th nào đoán ượ c.” đ [11, tr.123].
ế ồ ươ ẻ ễ ầ ọ ọ ế ớ ữ Vi ằ t cho các em b ng tâm h n t tình,
ề ạ ấ ơ i tr , Nguy n Ng c Thu n đã vi ữ ể ề ệ ấ t v i gi ng tr ứ trong sáng, m m m i và giàu ch t th . Nh ng câu chuy n anh k đ u ch t ch a trong đó bao nhiêu
14
ạ ề ề ưở ươ ẹ ấ ả ọ ườ ng, t i. Anh đã ch t l c t t c m i ng
i đ p mang l ấ ươ ạ i ni m vui và h nh phúc cho t ẻ ơ ấ ể ẻ
đi u lí t ữ ả c nh ng gì tinh túy nh t, t ế ơ ữ ắ ị ắ ừ V a nh m m t v a m c a s
ầ và thu n khi ươ ườ ọ ộ ả ượ ữ ư ư ấ i đ c m t c m xúc nh nhàng, mát r d
ể t. Có th nói, ế ng đem đ n cho ng ừ ừ ủ ễ ẩ ả ộ ị ắ ọ ấ t ồ ữ ồ i sáng nh t đ dành cho tr th , nh ng tâm h n trong tr o, h n nhiên ở ử ổ nh m t bài th tr tình, êm d u và du ư ộ ừ ợ ơ ẹ i nh nh ng c n m a b t ch t ọ ủ . Đó v a là giá tr riêng c a tác ph m v a là văn phong đ c đáo c a Nguy n Ng c
ư ữ gi a tr a hè oi Thu n.ầ
ọ ệ ế ồ 3.2.2. Gi ng đi u tri
t lý h n nhiên ẩ ả ứ ự ủ ữ ủ ề ầ Theo kh o sát c a chúng tôi, tác ph m c a anh đ u ch a đ ng nh ng câu nói mang t m tri
ử ắ ượ ữ ứ ề ẻ ế ọ ế t ủ c nhà văn g i g m qua cái nhìn c a nh ng đ a tr nên không h khô ấ t lý y đ
ượ ạ ấ ồ ữ ờ ưở ề i r t h n nhiên và đáng yêu. Trong nh ng l i nói t
ừ c l ứ ữ ế ầ ư ấ ng nh r t ngây ắ ắ V a nh m m t
ế i n ch a trong đó nh ng tri ề ộ ố ằ t lý sâu xa, th m kín. Em bé trong ư ữ ế ứ ẹ ờ ầ ngô c a con tr l ừ v a m c a s
ỗ t lý v cu c s ng b ng nh ng l ậ ủ ể ạ ấ
ạ ẽ ế ạ ể ườ ộ ườ i văn h t s c nh nhàng nh ng đ y ý nghĩa. ề i đ u có m t bí m t c a riêng mình, khi b n đ ý b n s phát hi n ra r t nhi u i đó i xung quanh. Và khi b n k cho m t ng t gi
lý cao. Gi ng tri ứ c ng, giáo đi u mà ng ủ ẻ ạ ẩ ở ử ổ đã tri ườ ề ậ ề ữ ạ ữ ấ ơ i bi ế ộ ườ ậ ấ ẽ ẫ “M i con ng ề đi u bí m t v nh ng ng ẽ ữ s gi giùm b n và bí m t y s v n còn” ệ ậ bí m t thì ng ả t lý r t đ n gi n và ý nghĩa
ố ể ố trong cu c s ng đ m i quan h gi a ng t đ p và s ng có ý nghĩa h n. i v i ng i t
ơ ầ ộ ố ậ [11, tr. 102]. Đó chính là tri ườ ố ẹ ủ ệ ữ ắ ừ ọ ế t lý v
ườ ớ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ư ế ứ ẹ ờ ậ ề ữ C u bé Dũng trong ằ ễ ở ử ổ c a Nguy n Ng c Thu n đã tri ầ ỗ “M i con ng
ạ ậ ủ i văn h t s c nh nhàng nh ng đong đ y ý nghĩa: ề ệ ẽ ấ
ữ ộ ườ ạ ộ ể ế ạ i xung quanh mình. Và khi b n k cho m t ng ậ bí m t thì ng i bi t gi
ề ườ ự ấ ử ậ ấ ẫ ữ ư ạ ậ [11, tr.102 ]. Hay nh ng suy t
“đi u bí m t” b ng nh ng l ể ề đ u có m t bí m t c a riêng mình, khi b n đ ý b n s phát hi n ra r t nhi u đi u bí m t v i đó s gi nh ng ng giùm b n bí m t và bí m t y v n còn” ễ trong s b t t ườ ộ ườ ươ ủ ề ấ ậ ng vĩnh vi n, v quy lu t sinh sôi c a con ng
ầ ầ ườ ữ ườ “Ng i ủ t. Tôi hú vía vì v n th y ngôi sao c a b n tôi trên b u tr i… b u tr i s
i ta nói khi m t ng ờ ạ ẫ ế ề ạ ẫ ơ ấ ả ẻ ề ườ i ậ ề ẽ ữ hóa cho tình i m t đi, ngôi ờ ẽ ừ ấ i. Vì đ n gi n thôi, trên trái đ t này, tr con v n không ng ng
yêu th ủ ườ ấ ẽ ắ sao c a ng i y s t ả ư ộ ấ nh m t t m th m sáng k t li n l ớ ượ đ [11, tr.185].
ọ ế ượ ể ệ ề ủ ệ ở ỗ c sinh ra và l n lên…” ệ ữ c th hi n ngay nhan đ c a m i câu chuy n. Nhan đ
ừ t lý còn đ ừ Gi ng đi u tr tình tri ắ ữ ừ ẩ ấ ng
ườ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ừ ở ử ổ, v a nghe đã th y có m t t ng ý nghĩa n sâu trong nh ng t ộ ầ ủ ở ử ổ ể ắ ị ắ ừ ữ ắ ả
ắ ạ ể ắ ề ạ ươ ữ ắ ọ bình th ố s ng v ng v . B n hãy nh m m t l
i đ l ng nghe nh ng mùi h ở ạ ẽ ế ượ ệ ạ ườ ắ ạ
c loài hoa nào đang n . Đ c bi ở ủ t b n hãy nh m m t l ạ ẽ n nhà b n, b n s bi ế t đ ơ ườ ướ ữ ừ ề ữ ộ ng và gi n d đó. V a nh m m t v a m c a s đ l ng nghe nh ng âm thanh c a cu c ộ ủ ng quen thu c c a các loài hoa ắ ạ ặ i ệ i thân trong gia đình. B n s phát hi n trong khu v ừ ể đ nghe t ng ti ng b
ữ ề c chân, t ng h i th c a nh ng ng ộ ị ừ ữ ra nh ng đi u vô cùng thú v t nh ng âm thanh quen thu c đó.
ể ượ 3.3. Bi u t ng
ộ ố ộ ẩ ộ ằ ệ ỹ ặ
Luôn dành cho cu c s ng xung quanh m t thái đ th m m đ c bi ợ ả ọ ễ ả ế ợ ứ ữ ữ ớ ự l a ch n và k t h p gi a nh ng hình nh v i hình th c di n t
ứ ủ ứ ễ ẩ ầ ọ ữ
ạ th c và vô th c, Nguy n Ng c Thu n đã t o ra trong tác ph m c a mình nh ng bi u t ả ế ớ ườ ấ ậ ng đ “đ ườ ể ượ ồ i tâm h n con ng thông” th gi
i. Qua kh o sát, chúng tôi nh n th y bi u t ố ổ ậ ng khu v ắ ắ ừ ừ ẩ ắ ữ t, b ng nh ng thao tác ơ ở ủ ả ữ phù h p trên c s c a c h u ể ả ể ượ n và đôi ở V a nh m m t v a m ng n i b t, xuyên su t trong tác ph m
ủ ọ
ệ ể ượ m t đã làm thành hai h bi u t c a sử ổ c a Nguy n Ng c Thu n. ầ ễ ườ ể ượ 3.3.1. Bi u t ng khu v n
ướ ế ườ ủ ư ễ ể ẩ ầ ọ n trong tác ph m c a Nguy n Ng c Thu n là bi u tr ng cho món quà
Tr ầ c h t, khu v ườ ộ ố ặ ườ ườ ố tinh th n mà con ng i ban t ng cho nhau trong cu c s ng. Đó là khu v n mà ng
ể ặ ủ ứ ườ ể Tôi hi u khu v
ộ ườ ỗ ộ ỏ ộ chăm chút đ t ng đ a con trai yêu quý c a mình “ M i bông hoa là m t món quà nh , m t v n hoa là m t món quà l n” i b nâng niu, ấ ậ ủ n là món quà b t t n c a tôi. ớ [11, tr.47]. Đó còn là khu
15
ườ ứ ệ ẻ ự ữ ả ạ v ữ n mà nh ng đ a tr
ế ườ ấ ọ ỏ ữ ứ ữ ữ ơ ổ ộ nh t: m t chú d v ẻ chuy n trò, tâm s và trao cho nhau nh ng tình c m b n bè trong tr o ề i căng m m ụ n, nh ng ng n c non, nh ng b i hoa lài th m ph c, nh ng trái
ả ữ ấ
ộ ộ ẳ ắ ằ ừ ậ ủ và c nh ng gi c ng ngon lành b t t n. ắ Trong V a nh m m t v a m c a s
th ng th n r ng ồ ủ ậ ồ ủ “Tâm h n c a ộ ấ ậ ở ử ổ, c u bé Dũng đã b c l ườ ằ ở n”
ầ ệ ươ ế ớ ể ượ khu v ườ ậ ắ ừ ườ [11, tr.102]. Khu v ng cho th gi n bi u t
ữ ượ ng. Khu v ữ i tinh th n tuy t di u, ỗ tôi chính là n m ắ s c đa h ưở ươ ề ớ ng t ng yêu chân thành nh t
ắ ng nh ng gì mình thích và nh ng gì là n i nh , ni m th ở ử ổ ừ ừ ượ ng t
ắ ừ ượ ế ng. Tôi bi ầ ẫ quên đ
ờ ớ ừ ớ ắ ắ ừ ả
ừ ư ườ ặ ầ ầ
n; nh ng tôi cũng bi ề ủ ặ ọ ồ
ườ ẹ n đ p nh t”
ồ n chính là tâm h n c a c u bé, m t tâm h n đa ả ứ ệ ở ơ n i đó c u bé th s c ấ “Hàng t ẽ ườ ừ ưở t mình s n v a t đêm, tôi v a nh m m t v a m c a s v a nhìn ra khu v ớ ấ ả ữ ờ ủ t c nh ng gì đã bay qua b u tr i c a c, vì tôi v n còn nh l m. Tôi nh t không bao gi ữ ầ ẻ ố ấ ư tôi. Tôi nh t ng bông hoa, t ng mùa m a n ng, t ng r o đ t… B tôi nói c n ph i gieo nh ng ộ ạ ộ ươ ỗ ạ ế ng m t là m t h t m m gieo vào trí h t m m vào khu v t, m i m t g ưở ữ ừ ặ ượ t ng c a tôi. Tôi có nhi u khuôn m t không ng ng m c lên, nh ng khuôn m t bu n vui, ng t ữ nh ng khu v ẽ ườ ể ượ ọ ầ ễ ưở n, Nguy n Ng c Thu n đã dùng trí t Có l ng t
ấ [11, tr.184]. ự khi xây d ng bi u t ủ ườ ọ ộ ng khu v ớ ế ợ ươ ể ạ i h a sĩ k t h p v i cá tính sáng t o văn ch
ộ ớ ữ ề phong phú c a m t ng ệ ấ ỉ ể ượ ượ ng ộ ng đ mã hóa chúng m t ng cho mi n quê Nam Trung B v i nh ng khu
ườ cách tinh di u nh t. V n không ch là bi u t ườ ườ ậ ả ồ ườ ể ượ ủ n bên nhà, m nh v v n trên đ i tràn ng p hoa trái mà v n còn là bi u t ng c a món quà,
ề ươ ồ ẻ ng trong tâm h n con tr .
ni m khao khát, yêu th ể ượ ắ ng đôi m t
3.3.2. Bi u t ắ ắ ễ ừ ủ ở ử ắ ừ ầ ọ ở ệ V a nh m m t v a m c a s Đôi m t trong truy n
ậ ể ở ả ổ c a Nguy n Ng c Thu n tr ẩ ừ ố ấ đi m sáng bung n c m xúc đ m nét nh t. Nó xuyên su t trong các tác ph m, t
ộ ắ ệ ệ ề ẩ ư ể ượ ữ ệ ả ắ ầ truy n đ u n hi n m t đôi m t tràn đ y c m xúc. Đôi m t hi n h u nh bi u t
ạ ủ ẻ ơ ộ ự ườ ữ ầ i nói chung và tr
ề ầ ớ ộ ườ ả i sao ng
ể
ỏ ố ạ ở ắ ẽ ế ọ ữ ế ộ ơ ọ thành ố ề ế nhan đ đ n c t ủ ứ ng c a s c ở th nói riêng, b i vì ặ i ta không nh m t bàn tay ai đó mà ph i là khuôn m t ắ c tiên. B nói, b i vì trên đó có đôi m t. Chúng ta không th nhìn ai đó mà không nhìn vào đôi ọ ề t h yêu m n đi u gì, và quan tr ng h n n a, h đã hi sinh cho
ướ ắ ọ ề m nh, c a nh ng n i l c bên trong tinh th n con ng “Nhi u l n tôi đã h i b , t ố tr m t h . M t đôi m t s cho ta bi đi u gì”
[11, tr.185]. ố ư ườ ể ượ ắ ế ớ ồ Cũng gi ng nh khu v n, đôi m t chính là bi u t ng cho th gi
ủ ữ ọ ướ ẻ ơ ườ ộ ố ơ tr th . Đó chính là thiên đ
ng c a nh ng khát v ng, ằ ữ ế ế ướ ắ ẫ ươ ớ n t ủ i tâm h n phong phú c a ữ c m và tình yêu cu c s ng. Đó là nh ng c, đôi m t hàng đêm v n “nhìn khu
i nh ng gì h ng ao ớ ủ ơ t m , bi ượ t khát khao, v ể ầ ể ả ậ ỗ ươ ọ ạ ắ đôi m t bi ườ ưở n t ng t i trong
ắ ng” đ l n tìm ra n i nh c a chính mình, đ c m nh n h ể ữ ẻ ế ạ ng hoa đ ng l ộ ấ ự con” đang k t dính l
ể ấ ượ ữ ấ ầ ộ ố c nh ng khát khao và tình yêu cu c s ng. Và cao h n t
v ừ t ng thôn xóm, đ ng m nh ng vì sao “tr ờ nh t trên b u tr i,… đ th y đ ữ ế ệ ậ ắ ộ ồ ủ ườ ọ t nh n di n nh ng bu n vui c a ng i khác, đ r i
ể ự ể ấ ầ ể ồ “h hi sinh cho nhau b ng t ượ ể ượ ả i thành m t t m th m r c sáng ơ ấ ả t c là ấ ằ t ng đa t ng đa nghĩa c hai bi u t
ễ ư ườ ệ ể ử ụ ươ ầ m t đôi m t bi ờ ủ ả ộ c cu c đ i c a h ” ắ nh đôi m t và khu v t đ ph
ư ộ ứ ơ ả ọ [11, tr.123]. Có th th y, đ xây d ng đ ọ n, Nguy n Ng c Thu n đã s d ng tri ữ ể ấ ỹ ạ ủ ủ ế
ổ ể ế ơ ỳ ệ ố ượ ớ ừ ữ ả ấ ậ ợ ng miêu t
t sao cho th t phù h p v i t ng đ i t ủ ẻ ơ ượ ể ế ấ tu i đ vi ạ ườ l th
ng c a tr th là đi m sáng trong sáng tác thi u nhi c a anh. Anh nhìn th y đ ắ c th gi ề ẻ ơ ự ồ ư ữ ồ ỉ tâm h n tr th không ch là s h n nhiên vô t
ng pháp phân tích tâm lý ứ nh m t cách th c c b n, ch y u cho nh ng sáng t o c a mình. Anh tìm hi u r t k tâm lý l a . Nh ng gi c m k di u, đáng yêu, ế ớ ủ i mà nó còn là nh ng suy nghĩ sâu s c v tình yêu ẻ ể ể ứ ủ ứ ẫ ụ ả ạ ồ đ ng lo i. Anh khám phá và l c tìm c trong vô th c l n ý th c c a tr đ hi u chúng yêu gì, ghét
ưở ượ ườ ẩ ế ớ ữ ệ ắ ở ộ ớ gì, t ng t
ươ cái th gi ọ ng gì ễ ủ ầ ồ ị ch n n hi n trong văn i bao la r ng l n này. Nh ng đôi m t, khu v ầ ủ ng Nguy n Ng c Thu n là ánh sáng tinh khôi c a tâm h n, là đ a đàng lung linh c a tinh th n
ơ ấ ả ộ ố ủ ươ và cao h n t ẻ ơ t c , là tình yêu c a tr th vào cu c s ng vào t ng lai khao khát “bùng bùng”.
16
Ậ Ế K T LU N
ọ ầ ầ ấ ễ ệ ủ ữ ẻ ớ ế ỉ
ờ ậ ằ ế ư ứ ươ ủ ễ ạ
ầ ề ặ ắ ả ặ ệ ộ
ấ ẩ Thu n đã cho ra đ i nhi u tác ph m hay và đ c s c dành t ng đ c gi ưở ượ ử ẩ ả ớ ở ng, b i tác ph m nào anh g i đi d thi đ u lĩnh đ c gi i th
nhi. Anh r t có duyên v i gi ả ắ ừ ưở ừ ữ ắ th i cao. Trong tác ph m ng mà toàn là nh ng gi
ẩ V a nh m m t v a m c a s ế ớ , đ c bi ự ở ử ổ ng ườ ượ ươ ậ ả c tình c m yêu th i, thiên nhiên đ ậ nh n đ
ng mà anh dành cho nhân v t. Th gi ứ ệ i con ng ẻ ắ ẻ ơ ế ọ ướ ữ ậ ậ
1. Nguy n Ng c Thu n là nhà văn tr m i xu t hi n vào nh ng năm đ u c a th k XXI. ọ ớ ng th t tình c nh ng b ng tài năng và s c sáng t o c a mình Nguy n Ng c Đ n v i văn ch ế ặ ờ t là dành cho thi u ả ề i ườ ọ ả i đ c c m ượ c i con m t tr th vì th m i th hi n lên th t trong tr o, tinh khôi. Qua nh ng câu ả ơ ủ nhìn nh n d ệ ườ ọ ư ấ ơ ủ ượ ẻ ằ ổ
i đ c nh th y đ ị chuy n ngây th c a tr , ng ườ ộ ố ử ế ệ ề ế ắ ả ố ờ ng gi n d là tri c hình nh tu i th c a mình trong đó. Đ ng sau ộ t lí sâu s c v cu c s ng nhà văn mu n g i đ n đ c nh ng câu chuy n đ i th
ữ .ả gi
ộ ớ ắ ặ ữ ừ ắ ừ ớ ạ V a nh m m t v a m c a s ,
ẫ ẩ ậ ữ ữ ấ ấ ệ ủ ườ ọ 2. V i văn phong đ c đáo, m i l ấ riêng h p d n ng
ớ ả ễ ế ẹ ở ầ
ọ ạ ẻ ữ ị ộ ế ố ấ ễ ể ủ ẩ quan tr ng t o nên thành công c a tác ph m đó là th gi
ậ ạ ữ ệ ủ ườ ố nhân v t đa d ng và phong phú. Đó là nh ng m i quan h c a ng
ườ ưỡ ữ ụ ứ ế ẻ ả ạ t. Nuôi d
ữ ng, giáo d c nh ng đ a tr tinh t ườ ớ i hàng xóm thân thi ươ ữ ẵ ng ẹ ế ố b , bà m h t lòng th ng yêu con cái, là nh ng ng
ọ ề ể ạ ươ ữ ẻ ng
đó có th d y cho tr con nh ng bài h c v tình yêu th ữ ườ ể ừ i đ t ữ ộ ố ẻ ồ ứ ư ề ọ
ắ nh nh ng bài h c v cu c s ng vô cùng sâu s c và quý báu. Nh ng đ a tr h n nhiên, ngây th ế ể ủ ấ ờ ướ ư ế ấ ả ạ ọ nh ng cũng r t tinh t , nh y c m tr
ủ ủ ậ ườ ố ớ ồ lòng ng
ườ ọ ế ậ ẻ ơ ữ ể ờ ợ ọ ể ở ử ổ đã mang nh ng đ c đi m i đ c. Tác ph m mang đ m d u n tr tình, tâm lý. Nh ng câu chuy n c a anh ớ ợ nh nhàng, gi n d , không có m đ u cũng không có k t thúc r t d hi u và d nh , phù h p v i ế ớ i tâm lý tr em. M t trong nh ng y u t ữ i thân trong gia đình, nh ng ế , nh y c m là nh ng ông ỡ ọ i l n giàu lòng nhân ái, s n sàng giúp đ m i ỡ ẫ ự ng, s giúp đ l n nhau cũng ơ ư ủ c m i bi n chuy n c a thiên nhiên, đ t tr i cũng nh c a ế i. Anh đi sâu khai thác tâm h n, suy nghĩ c a c a c u bé Dũng v i mong mu n mang đ n ộ ồ c m t góc ạ ượ i đ
i đ c nh ng cách ti p c n tr th phù h p đ ng th i giúp h có th tìm l ồ ứ cho ng ồ ề ổ ơ ủ ệ ậ tâm h n, h i c, hoài ni m v tu i th c a mình qua nhân v t đó.
ọ ầ ễ ế ớ ự ệ ậ ỉ Nguy n Ng c Thu n không ch thành công trong vi c xây d ng th gi
ủ ắ ẩ ớ
ậ ượ ố ượ ỏ ơ đáng yêu mà thiên nhiên trong tác ph m c a anh cũng lung linh, đa s c. Thiên nhiên v i khu v ớ ầ đ y hoa lá, c cây, là n i nhân v t đ
c s ng v i chính mình, đ ồ ữ ậ ỏ ờ i nhân v t trong sáng, ườ n ắ c hòa mình vào thiên nhiên, đ m mình trong c cây hoa lá, là nh ng khu đ ng quê bát ngát, mênh mông, tràn ng p khí tr i trong lành.
ậ ẹ ế ệ ệ ế ớ ườ ề ả i thiên nhiên trong truy n hi n lên th t đ p và huy n o. Vì th con ng
ườ ạ ế ắ ỉ vào v i thiên nhiên, xem thiên nhiên nh m t ng i b n thân thi
ở ệ ơ ủ ự ậ ế ớ ủ ệ ư ộ ấ hi n th c mà còn thông qua gi c m c a nhân v t. Đó là th gi Th gi ớ ộ ố cu c s ng
ể ỏ ậ ủ ữ ế ướ ộ ố ệ ọ ố mà nhân v t c a anh tìm đ n đ th a mãn nh ng
ượ ữ ấ ả ơ ượ ưở ủ ồ c. Thông qua hình nh nh ng gi c m mà trí t ng t
ể ượ ể ượ ườ ể ệ ạ không có đ ả ứ ượ ổ i luôn hòa mình ọ t. Nhà văn không ch kh c h a ơ i c a nhi m màu, n i ự c mu n, khát v ng mà cu c s ng hi n th c ậ ng, tâm h n c a nhân v t ng đôi n và bi u t ng khu v đ c th s c bay b ng, đ ượ ự c t
do th hi n. Bên c nh đó, bi u t ườ ọ ầ ả ậ ơ ề ế ớ ẻ ơ ắ ẩ i đ c ph n nào c m nh n rõ h n v th gi i tr th thông qua
m t trong tác ph m đã giúp ng ể ượ
lăng kính bi u t ầ ng. ắ ự ế ố ữ ẩ ệ ậ ặ ắ Góp ph n đ c l c vào thành công cho tác ph m, còn là nh ng y u t
ể ượ ữ ệ ngh thu t đ c s c. Đó ắ ậ ươ ữ ệ ố ọ là ngôn ng , gi ng đi u và bi u t ng. Đó là h th ng ngôn ng mang đ m h
ữ ộ ừ ẻ ữ ổ Nam Trung B , ngôn ng c tích hay là nh ng ngôn t
ữ ẹ ệ ọ ả ữ ữ ệ ừ ế ẩ ầ Đó còn là gi ng đi u nh nhàng, tr tình và c nh ng tri
ể ệ ự ễ ắ ầ ọ ể ượ ườ ng s c vùng quê ẻ ơ ế trong tr o, tinh khôi trong ti ng nói tr th . ớ t lý n sâu trong t ng t ng ng đi u. V i n và đôi m t, Nguy n Ng c Thu n đã th hi n s phong phú hai bi u t ng trung tâm là khu v
17
ồ ườ ườ ỉ ạ ệ ữ ườ trong tâm h n con ng
i. Khu v ữ ọ ơ ướ n không ch là đ i di n cho nh ng món quà con ng ỏ ể ệ cho nhau mà còn th hi n nh ng khát v ng,
ề ữ ệ ắ ỹ ủ ọ c m cháy b ng c a h trong hành trình v ườ ệ ủ ả ộ
nh ng đi u tuy t m . Đôi m t chính là kh năng vi di u c a con ng ơ ẻ ở ữ ề ớ ữ ữ ấ ằ ộ ố khám phá nh ng đi u m i m
ả ậ ụ ượ ẩ ữ ứ ươ ậ ấ ặ i ban t ng ươ ớ i n t ế i trong công cu c tìm ki m, ứ ả cu c s ng b ng nh ng gi c m và nh ng hình nh vô th c. ộ v n d ng thành công, làm cho tác ph m có m t c tác gi ệ ng th c ngh thu t y đã đ
ẽ ấ ặ ẫ ố ườ ọ i đ c.
Nh ng ph ế ấ k t c u ch t ch , h p d n và lôi cu n ng ộ ọ ọ ễ ầ ộ ằ ủ
ẩ ậ ặ ề ệ ệ ặ ắ ả ề ộ
ị ớ ọ ắ ả ẹ ừ
ộ ớ ạ ấ ượ anh đã sáng tác nhi u tác ph m hay và đ c s c c v n i dung và ngh thu t, đ c bi ạ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ộ ườ ọ ế ắ và đ c đáo, gây n t
ạ ườ ọ m t phong cách m i l ư ế ớ ổ ầ ở i đ c nh đang l c vào th gi i c tích th n tiên, ườ ượ i đ
ệ truy n, ng ượ ưở ng sâu s c trong lòng ng ọ đó m i ng ể ấ ứ ươ ẹ ủ ữ ạ ơ ổ t ng t ng và tìm l
ằ ở ệ ế ợ ệ ệ ậ ọ ộ
i cho mình nh ng kí c t ầ ễ cá tính đ c đáo Nguy n Ng c Thu n n m ươ ủ ể ả ộ ỉ và tâm lý trong ch nh th văn b n văn ch
ị ộ ố ẻ ơ ườ ứ ư ụ ậ nhi đó là giáo d c tr th nói riêng cũng nh con ng
ự ế ỉ ơ ữ ụ ẩ ầ
ộ ố ư ộ ự ấ ệ ả ậ ớ ọ ồ
ế ệ ệ ạ 3. Nguy n Ng c Thu n là m t h a sĩ và cũng là m t nhà văn tài hoa. B ng tài năng c a mình ẩ t là tác ph m ở ử ổ.V i văn phong nh nhàng, gi n d , ng t ngào đã t o nên cho anh ớ i đ c. Đ n v i thiên ỏ ứ c th a s c ộ ứ ủ i đ p c a tu i th . Có th th y tâm th c c a m t ụ ả ữ vi c anh k t h p hi u qu gi a ngh thu t, giáo d c ế ứ ệ ng. Anh đã hoàn thành s m nh c a m t nhà văn thi u i nói chung nh n th c đúng giá tr cu c s ng. ủ Không ch đ n thu n là giáo d c, nh ng tác ph m mà anh gia công mài giũa còn là s k t dính c a ọ ngh thu t và cu c s ng, s l n sân sang phân tâm h c nh m t lu ng gió m i “ph ” vào văn h c thi u nhi Vi t Nam hi n đ i.
18
Ả Ệ TÀI LI U THAM KH O
ị ắ ẻ ọ ạ ọ ư ạ ộ Giáo trình văn h c tr em , Nxb Đ i h c S ph m, Hà N i.
1. Lã Th B c Lý (2011),
ạ ổ ế ấ ầ ọ ạ Văn h c cho thi u nhi m y năm g n đây ẩ Tác ph m m i, , T p chí ớ s 9.ố
2. Ph m H (1994),
ắ ừ ừ ế ớ ẻ ơ ắ i tr th trong V a nh m m t v a m c a s ở ử ổ, Báo Quân đ iộ
3. Huy Đăng (2011), Th gi ố
ễ ị ế ủ ị ừ ắ ề V a nh m ễ t c a nhà văn Nguy n Th Minh Thái v
ắ ừ m t v a m c a s nhân dân, s 2, ra ngày 22 6 2011. 4. Nguy n Th Minh Thái (2003), “Bài vi ở ử ổ”.
ừ ể ị ế ủ ị ề V aừ t c a nhà văn Phan Th Vàng Anh v “
5. T đi n Phan Th Vàng Anh (2003), Bài vi ở ử ổ
ắ ừ ắ nh m m t v a m c a s ”.
ề ả ừ ể ế ộ ộ T đi n ti ng Vi t Nhi u tác gi (1992), ọ ệ , NXB Khoa h c xã h i, Hà N i.
6.
ệ ổ ộ ọ , Nxb Văn h c, Hà N i.
7. Andersen (2009), Truy n c Andersen
ầ ớ ễ ạ ả ầ ờ ọ ệ , T p chí Văn
8. Phan Chính (2008), Nguy n Ng c Thu n v i kho ng tr i đong đ y hoài ni m
ố ọ h c, s 2, tr 45 – 53.
ờ ạ ộ
9. Hector Malot (2010), Không gia đình, NXB Th i đ i, Hà N i.
ươ ự ủ ụ ậ ộ Lý lu n văn h c ng L u ch biên (2004), ọ , NXB Giáo d c, Hà N i.
ễ ầ ừ ẻ ắ ắ ừ V a nh m m t v a m c a s ở ử ổ, NXB Tr , TPHCM.
10. Ph 11. Nguy n Ng c Thu n (2012), ọ
ễ ầ ơ Giăng giăng t nh n ẻ ệ , NXB Tr , Tp HCM.
12. Nguy n Ng c Thu n (2000), ọ
ễ ầ ầ ồ Trên đ i cao chăn b y thiên s ứ, Nxb Thanh niên, Hà N i.ộ
13. Nguy n Ng c Thu n (2005), ọ
ầ ễ ằ ộ ồ ộ M t thiên n m m ng ộ , NXB Kim Đ ng, Hà N i.
ử ạ ị ộ Bé, Vĩnh L c d ch, NXB Dân trí, Hà N i.
ữ ậ ạ ạ ọ ố ộ 150 thu t ng văn h c ọ , NXB Đ i h c Qu c gia, Hà N i.
14. Nguy n Ng c Thu n (2001), ọ 15. Antonie de Saint – Exupery (2011), Hoàng t 16. L i Nguyên Ân (1999),
ị ế ấ ế ỷ ệ ệ ắ ầ ố ữ C t truy n và k t c u truy n ng n đ u th k XX – Nh ng
ướ ế ộ ố ệ ạ
17. Hoàng Th Thu Giang (2009), ệ ng hi n đ i
ổ bi n đ i theo h ạ , T p chí văn ngh quân đ i, s 19, 2009.
ễ ồ ẻ Tôi là Bê tô, Nxb Tr , TP. H Chí Minh.
18. Nguy n Nh t Ánh (2008), ậ
ễ ổ ộ Cho tôi xin m t vé đi tu i th ơ, Nxb Tr . ẻ
19. Nguy n Nh t Ánh (2008), ậ
ễ ồ ộ Dòng sông th y, ơ ấ NXB Kim Đ ng, Hà N i.
20. Nguy n Quang Sáng (1987),
ả ừ ể ế ộ ộ T đi n Ti ng Vi t, (1992), ọ ệ NXB Khoa h c Xã h i, Hà N i.
21. Nhi u tác gi ề
ắ ạ ươ ứ ử Văn hóa ng x trong gia đình ng (2001), , NXB Thanh niên, Hà N i. ộ
22. Ph m Kh c Ch
ễ ầ ườ ệ ọ ọ “Nguy n Ng c Thu n – ng ậ i vinh danh cho văn h c ngh thu t”.
23. Vũ Th o Anh, ả
http://www.nxbtre.com.vn/tacgia/nguoivinhdanhchovanhocthieunhi.219.3530.aspx.
ế ủ ễ ầ ọ ẻ “Nguy n Ng c Thu n Nhà văn thân quý c a tr em”. t Nhi (2011),
24. Tr n Vi ầ
http://yume.vn/news/sangtac/bantronvannghe/nguyenngocthuannhavanthanquycua treem.35A91C7A.html.
ế ế ề ị ườ ễ ệ “Tri t lý v giá tr con ng ọ ế i trong truy n thi u nhi Nguy n Ng c t Nhi (2011),
25. Tr n Vi ầ Thu n”.ầ
http://yume.vn/vietnhi110/article/trietlyvegiatriconnguoitrongtruyenthieunhinguyenngoc
thuan.35D5E42F.html.
ễ ầ ộ ố ườ ợ ở “Tôi mu n tr thành m t ng ề i th lành ngh ”
26. Nguy n Ng c Thu n (2003), ọ
http://vietbao.vn/Vanhoa/NguyenNgocThuanToimuontrothanhmotnguoitho lanh
nghe/40000368/105/.
19
ơ ợ ừ ế ớ ễ ầ ọ ộ ườ th gi i Nguy n Ng c Thu n: M t khu v ế n quy n rũ”.
27. Nhã Thuyên, “Vài kh i g i t
http://www.nhietdoi.info/a/news?t=15&id=841722.
ễ ộ ọ ơ ươ ầ ầ ộ ầ , “Nguy n Ng c Thu n Cu c ch i văn ch ng c n m t tinh th n đ p” ẹ ,
28. D ng Vân ươ
ồ ế ủ ắ ừ ừ ắ ở ử ề V a nh m m t v a m c a ồ t c a nhà văn H Anh Thái v http://www.sgtt.com.vn. 29. H Anh Thái (2003), “Bài vi
sổ”.
http://vantuyen.net/index.php?view=story&subjectid=4017&chapter=21
ễ ị ế ủ ừ ị ắ ề V a nh m ễ t c a nhà văn Nguy n Th Minh Thái v
ắ ừ m t v a m c a s
30. Nguy n Th Minh Thái (2003), “Bài vi ở ử ổ”,
http://vantuyen.net/iamndex.php?view=story&subjectid=4017&chapter=20.
ễ ị ườ ể ệ ệ “Ng ổ i k chuy n c tích hi n đ i”. ạ http://tuoitre.vn/Van
31. Nguy n Th Minh Thái (2004),
hoaGiaitri/Vanhoc/28225/Nguoikechuyencotichhiendai.html.
ứ ễ ế ế ấ ề ố ệ ể ẩ ), “Tìm hi u v c t truy n và k t c u tác ph m văn h c” ọ .
32. Di n đàn ki n th c (2010
http://diendankienthuc.net/diendan/showthread.php?t=12370.
ị ế ủ ừ ắ ị ắ ề V a nh m m t t c a nhà văn Phan Th Vàng Anh v “
33. Phan Th Vàng Anh (2003), Bài vi
ở ử ổ ừ v a m c a s ”,
http://vantuyen.net/index.php?view=story&subjectid=4017&chapter=20#.UyMmoVB_tog.
ị ở ử ổ ủ ắ ừ ừ ắ ễ ự ộ S đ c đáo trong V a nh m m t v a m c a s c a Nguy n
34. Phan Th Vàng Anh (2005),
ọ Ng c Thu n ầ , Website: Http://Nxbtre.vn.
ễ ễ ầ ọ ươ ả ẹ Văn ch ng ph i đ p và nhân văn”.
35. Di m Chi (2005), Nguy n Ng c Thu n: “
ơ ấ ứ ễ ầ ả ọ ờ ẻ http://www.nxbtre.com.vn/tacgia/vanchuongcanphaidepvanhanvan.218.3530.aspx "Th i th u, tôi là đ a tr giàu có". 36. H i Minh (2004), Nguy n Ng c Thu n:
http://giaitri.vnexpress.net/tintuc/gioisao/trongnuoc/nguyenngocthuanthoithoautoiladuatre giauco1880258.html.