1. Vệ sinh an toàn thực phẩm ở Hà Nội: Mới chỉ làm phần ngọn ( báo cáo t ngổ
k t công tác V sinh an toàn th c ph m t i Hà N i năm 2008 )ế ệ ự ẩ ạ ộ
* Ki m tra xong v n tái ph mể ẫ ạ
Theo báo cáo t ng k t c a S Y t Hà N i, trong năm 2008, S Y t đã thànhổ ế ủ ở ế ộ ở ế
l p 653 đoàn ki m tra liên ngành, chuyên ngành ki m tra 43.547 c s , trong đó s c sậ ể ể ơ ở ố ơ ở
không đ t yêu c u v n còn 16%, có t i g n 5.000 c s vi ph m...ạ ầ ẫ ớ ầ ơ ở ạ
S Công Th ng ch ki m tra đ c 65 v hàng hoá th c ph m không đ m b oở ươ ỉ ể ượ ụ ự ẩ ả ả
ch t l ng. S NNPTNT cũng ch ki m traấ ượ ở ỉ ể đ c vài ch c c s ... Đó ch là nh ng conượ ụ ơ ở ỉ ữ
s nh nh "mu i b b ". B i trên th c t , nh ng c s s n xu t, ch bi n th cố ỏ ư ố ỏ ể ở ự ế ữ ơ ở ả ấ ế ế ự
ph m, c s kinh doanh th c ph m vi ph m các quy đ nh v Vẩ ơ ở ự ẩ ạ ị ề ệ sinh an toàn thực phẩm
v n hi n hi n kh p n i.ẫ ể ệ ắ ơ
Đ i di n c a qu n Hoàn Ki m đã th a nh n r ng, các c s vi ph m ch b đìnhạ ệ ủ ậ ế ừ ậ ằ ơ ở ạ ỉ ị
ch khi có đoàn ki m tra, sau khi đoàn đi v n ti p t c bán hàng...Đ i di n c a S Côngỉ ể ẫ ế ụ ạ ệ ủ ở
Th ng cho r ng, nh ng t n t i c a các s kinh doanh v n khá ph bi n: Kinh doanhươ ằ ữ ồ ạ ủ ở ẫ ổ ế
th c ph m không ngu n g c, nhãn mác không đ m b o, đ c bi t là hàng hoá Trungự ẩ ồ ố ả ả ặ ệ
Qu c. Đa s các c a hàng th c ăn đ ng ph không đ m b o v sinh...ố ố ử ứ ườ ố ả ả ệ
Tình tr ng th c ph m gi , không đ m b o ch t l ng, thu c b o v th c v t,ạ ự ẩ ả ả ả ấ ượ ố ả ệ ự ậ
thu c thú y... đã v t qua t m ki m soát c a các c quan ch c năng. T t c nh ng lố ượ ầ ể ủ ơ ứ ấ ả ữ ỗ
h ng đó đã đ c ch ra trong nhi u năm qua, song đ làm thay đ i nó v n còn là chuy nổ ượ ỉ ề ể ổ ẫ ệ
lâu dài.
* Ph n g c còn b ngầ ố ỏ ỏ
Hà N i đã có r t nhi u ch tr ng, k ho ch đ l p l i tr t t v Vộ ấ ề ủ ươ ế ạ ể ậ ạ ậ ự ề ệ sinh an
toàn thực phẩm, nh ng trên th c t không kh thi. Đi n hình là vi c đ u t hàng trămư ự ế ả ể ệ ầ ư
tri u đ ng đ xây d ng m t trung tâm gi t m gia súc, gia c m, khi đi vào ho t đ ng,ệ ồ ể ự ộ ế ổ ầ ạ ộ
m i tháng ch bán đ c 200-300 con gia c m. Vùng rau an toàn đ c đ u t khá t nỗ ỉ ượ ầ ượ ầ ư ố
kém, song s n ph m bán ra th tr ng l i b l n l n gi a rau s ch và rau b n. Ng iả ẩ ị ườ ạ ị ẫ ộ ữ ạ ẩ ườ
tiêu dùng không có cách nào đ phân bi t và l a ch n...ể ệ ự ọ
Năng l c qu n lý v Vự ả ề ệ sinh an toàn thực phẩm cũng đang là m t t n t i l n. Chínhộ ồ ạ ớ
quy n các c p qu n, huy n h u nh khoán tr ng công tác Về ở ấ ậ ệ ầ ư ắ ệ sinh an toàn thực phẩm
cho ngành y t . Khi có sai ph mế ạ x lý không kiên quy t, đã d n đ n tình tr ng "làm choử ế ẫ ế ạ
có".
T t c m i đang d ng ph n "ng n", mà ph n "g c" c a công tác V sinh anấ ả ớ ừ ở ầ ọ ầ ố ủ ệ
toàn th c ph m là các ho t đ ng ki m soát ngu n th c ph m, s vào cu c c a các cự ẩ ạ ộ ể ồ ự ẩ ự ộ ủ ơ
quan ch c năng, ý th c tránh nhi m c a ng i s n xu t, kinh doanh th c ph m v n bứ ứ ệ ủ ườ ả ấ ự ẩ ẫ ị
b ng .T nay đ n cu i năm, Ban ch đ o Vỏ ỏ ừ ế ố ỉ ạ ệ sinh an toàn thực phẩm Thành ph Hàố
N i đ ra r t nhi u ch tiêu: 80% c s kinh doanh, ch bi n, 85% c s s n xu t th cộ ề ấ ề ỉ ơ ở ế ế ơ ở ả ấ ự
ph m đ c ki m tra đ t yêu c u v Vẩ ượ ể ạ ầ ề ệ sinh an toàn thực phẩm, 100% c s th c ănơ ở ứ
đ ng ph ký cam k t đ m b o Vườ ố ế ả ả ệ sinh an toàn thực phẩm, 70% c s d ch v ănơ ở ị ụ
u ng đ c c p gi y ch ng nh n c s đ đi u ki n Vố ượ ấ ấ ứ ậ ơ ở ủ ề ệ ệ sinh an toàn thực
phẩm...Nh ng con s này li u có đúng nh trên th c t hay không, có l v n ch a cóữ ố ệ ư ự ế ẽ ẫ ư
đ c s đ tin c y.ủ ơ ở ể ậ
* Th c ph m không an toàn, đâu cũng g pự ẩ ặ
Trong khi Ban ch đ o V sinh an toàn th c ph m Thành ph Hà N i liên t cỉ ạ ệ ự ẩ ố ộ ụ
tuyên truy n, kêu g i ý th c ch p hành V sinh an toàn th c ph m c a ng i dân; tề ọ ứ ấ ệ ự ẩ ủ ườ ổ
ch c thanh, ki m tra V sinh an toàn th c ph m đ nh kỳ hàng tu n, thì t i nhi u đ aứ ể ệ ự ẩ ị ầ ạ ề ị
ph ng, c s trên đ a bàn, công tác này ch a đ c quan tâm đúng m c. Ch c n ki mươ ơ ở ị ư ượ ứ ỉ ầ ể
tra đ t xu t thì có th b t g p vi ph m b t kỳ đâu. T i ch Ng c Hà (qu n Ba Đình),ộ ấ ể ắ ặ ạ ở ấ ạ ợ ọ ậ
hàng lo t c a hàng kinh doanh th c ph m, t nem ch , xôi sáng, đ n bún, ph đ uạ ử ự ẩ ừ ả ế ở ề
không có t kính che đ y. Ngày 10/3/2008, đoàn ki m tra liên ngành cũng phát hi n t iủ ậ ể ệ ạ
ch này 2 h kinh doanh tr ng gia c m s ng không có d u ki m d ch và gi y t , hóaợ ộ ứ ầ ố ấ ể ị ấ ờ
đ n ch ng minh ngu n g c, xu t x ... T i ch Ng c Lâm (qu n Long Biên), đoàn ki mơ ứ ồ ố ấ ứ ạ ợ ọ ậ ể
tra cũng phát hi n m t c a hàng kinh doanh gia c m m s n không có d u ki m d chệ ộ ử ầ ổ ẵ ấ ể ị
c a c quan thú y, không có gi y t ch ng minh xu t x c a gia c m. ủ ơ ấ ờ ứ ấ ứ ủ ầ
2. V n đ an toàn v sinh th c ph m tr c T t Nguyên đán 2011 t i Hà N iấ ề ệ ự ẩ ướ ế ạ ộ
Đoàn kiểm tra liên ngành có nhiệm vụ đi kiểm tra tại chỗ một số cửa hàng kinh
doanh thực phẩm tại nhiều địa điểm ở Hà Nội, báo cáo là có nhiều cơ sở vi phạm quy
định về an toàn vệ sinh thực phẩm. Nh ng tr ng h p b l p biên b n, x lý g m cóữ ườ ợ ị ậ ả ử ồ
các c a hàng không xu t trình đ c gi y t ch ng minh xu t x hàng hoá bày bán, viử ấ ượ ấ ờ ứ ấ ứ
ph m v nhãn hi u không rõ ràng, m t v sinh an toàn th c ph m.ạ ề ệ ấ ệ ự ẩ
Theo S Y t Hà N i thì s v vi ph m b đoàn ki m tra phát hi n và báo cáo chở ế ộ ố ụ ạ ị ể ệ ỉ
là “ph n n i” vì trên ph m vi Hà N i và vùng ph c n đã có hàng ngàn, hàng v n c sầ ổ ạ ộ ụ ậ ạ ơ ở
s n xu t, ch bi n, phân ph i l n nh , thì khó có th tìm b t qu tang nh ng m t hàngả ấ ế ế ố ớ ỏ ể ắ ả ữ ặ
th c ph m, bánh k o, m t, trái cây khô, nh p l u t Trung Qu c xâm nh p th tr ngự ẩ ẹ ứ ậ ậ ừ ố ậ ị ườ
Vi t Nam, b ng đ các ngõ ngách.ệ ằ ủ
Theo báo chí, càng g n đ n ba ngày đ u xuân thì các lo i bánh k o nguy h i bầ ế ầ ạ ẹ ạ ị
nghi là đ c lén đ a t Trung Qu c vào, tràn ng pượ ư ừ ố ậ kh p các t nh thành. Trong khi đó,ắ ỉ
các b ngành ch c năng dù có tích c c ki m tra, x ph t thì nh ng chi n d ch ch ngộ ứ ự ể ử ạ ữ ế ị ố
hàng gi , hàng nhái, hàng l u, hàng kém v sinh…v n ch là chuy n “b t cóc b dĩa”.ả ậ ệ ẫ ỉ ệ ắ ỏ
Khi nhìn t n m t nh ng hàng “ngo i nh p”, gi i tiêu dùng không kh i rùng mình khiậ ắ ữ ạ ậ ớ ỏ
th y bánh m tấ ứ k o, hoa qu , th t gia c m, không có h n s d ng, không bi t xu t x …ẹ ả ị ầ ạ ử ụ ế ấ ứ
ch t đ y p trong thùng ch a, nhi u món đã b c mùi hôi.ấ ầ ắ ứ ề ố
Cũng liên quan đ n vi c cung c p hàng ph c v T t, Chi c c Qu n lý Thế ệ ấ ụ ụ ế ụ ả ị
tr ng Hà N i cho hay, trong th i gian g n T t Nguyên đán 2011, ho t đ ng hàng gi ,ườ ộ ờ ầ ế ạ ộ ả
hàng l u, hàng kém ch t l ng gia tăng và tr nên ph c t p. Ch trong vòng hai tháng,ậ ấ ượ ở ứ ạ ỉ
s tr ng h p vi ph m đã lên t i trên 1200 v , t ng s hàng hoá trái phép b t ch thu trố ườ ợ ạ ớ ụ ổ ố ị ị ị
giá h n 8 t đ ng.ơ ỷ ồ
M t khác, nhân viên qu n lý th tr ng cũng ch n b t nhi u t n gia súc, gia c mặ ả ị ườ ặ ắ ề ấ ầ
xu t phát t Trung Qu c đ c chuy n đ n các lò gi t m t i Hà N i. ấ ừ ố ượ ể ế ế ổ ạ ộ Năm nào cũng
thế, ngay từ trước Tết Nguyên đán, UBND TP Hà Nội đã có văn bản chỉ đạo các ngành,
chính quyền các địa phương tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, tuyên truyền nhằm
đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm trong mùa lễ hội.
Ph Tây H là m t trong nh ng đ a đi m đông khách nh t c a Hà N i vào nh ngủ ồ ộ ữ ị ể ấ ủ ộ ữ
ngày đ u xuân. Ngay t đêm 30 T t, dòng ng i đã n m n p đ v ph . Theo ôngầ ừ ế ườ ườ ượ ổ ề ủ
Tr ng Công Đ c, Tr ng ban Qu n lý di tích ph Tây H thì do năm nay có đi m b nươ ứ ưở ả ủ ồ ể ắ
pháo hoa vào đêm giao th a chùa T o Sách (ph ng Nh t Tân) nên ng i dân đi ch iừ ở ả ườ ậ ườ ơ
và đi l ngay t đêm 30 đ n nay. ễ ừ ế
Chính vì v y mà ngay t các ng đ ng d n vào ph đã m c lên hàng lo t cácậ ừ ả ườ ẫ ủ ọ ạ
d ch v ăn theo l h i nh vi t s , bán vàng mã, cành vàng, cành l c, đ c bi t là hàngị ụ ễ ộ ư ế ớ ộ ặ ệ
ăn san sát. Tuy các c a hàng kinh doanh ăn u ng đây đã đ th c ph m chín trên kử ố ở ể ự ẩ ệ
cao, nh ng không đ trong t kính theo quy đ nh. T ng r bánh tôm rán s n, bánh b tư ể ủ ị ừ ổ ẵ ộ
l c, bánh đúc, xúc xích… cao ng t đ ngay c nh l i đi. Trong khi y, dòng ng i đ vọ ấ ể ạ ố ấ ườ ổ ề
l ph lúc nào cũng đông r m r p, đi b qua các n i đ th c ph m "ph i" sát đ ng điễ ủ ầ ậ ộ ơ ể ự ẩ ơ ườ
khi n b i b m và ô nhi m bay vào, vi ph m nghiêm tr ng các quy đ nh v th c ănế ụ ặ ễ ạ ọ ị ề ứ
đ ng ph . Các n i n c dùng c a món bún c nghi ngút khói cũng đ ph i ngay c nhườ ố ồ ướ ủ ố ể ơ ạ
đ ng đi. Do l ng khách quá đông nên nhi u hàng ăn không k p ph c v . Do di n tíchườ ượ ề ị ụ ụ ệ
ch t ch i, có c a hàng t n d ng v a hè, lòng đ ng đ r a bát và đ th c ăn th a.ậ ộ ử ậ ụ ỉ ườ ể ử ể ứ ừ
N c th i vô t th i ra đ ng. ướ ả ư ả ườ
m t s l h i, đi m vui ch i và khu di tích l ch s trong nh ng ngày đ u nămỞ ộ ố ễ ộ ể ơ ị ử ữ ầ
m i đ u t n t i tình tr ng m t V sinh an toàn th c ph m m t s hàng ăn, quán xá.ớ ề ồ ạ ạ ấ ệ ự ẩ ở ộ ố
Tuy nhiên, đ ph c v khách du l ch, m t s hàng ăn di đ ng cũng m c ngay phía ngoài,ể ụ ụ ị ộ ố ộ ọ
không đ m b o V sinh an toàn th c ph m vì nhi u gánh bún rong, tr ng v t l n đ u đả ả ệ ự ẩ ề ứ ị ộ ề ể
th c ph m không che đ y d i đ t. C c An toàn v sinh th c ph m đã xây d ng 10ự ẩ ậ ở ướ ấ ụ ệ ự ẩ ự
tiêu chí đ i v i th c ăn đ ng ph và đ c áp d ng trong nhi u năm nay. Nh ng m tố ớ ứ ườ ố ượ ụ ề ư ở ộ
s n i, vi c ki m tra, giám sát th c ăn đ ng ph hi n nay v n khá h i h t. ố ơ ệ ể ứ ườ ố ệ ẫ ờ ợ
Ngay nh quanh khu v c h Hoàn Ki m, m t đi m vui ch i trung tâm c a Thư ở ự ồ ế ộ ể ơ ủ ủ
đô nh ng ngày T t, th c ăn đ ng ph đây v n còn b th n i. Ng i bán hàng bánữ ế ứ ườ ố ở ẫ ị ả ổ ườ
th c ph m chín ngay t i l i đi, n i có hàng nghìn l t ng i qua l i m i ngày. Hìnhự ẩ ạ ố ơ ượ ườ ạ ỗ
nh này di n ra su t nh ng ngày T t, nh ng v n t n t i mà không th y ki m tra, nh cả ễ ố ữ ế ư ẫ ồ ạ ấ ể ắ
nh . ở
Theo ông Nguy n Vi t C ng, Chánh Thanh tra S Y t Hà N i thì thành ph đã phânễ ệ ườ ở ế ộ ố
c p cho các đ a ph ng ki m tra V sinh an toàn th c ph m. Do v y, các đ a ph ngấ ị ươ ể ệ ự ẩ ậ ị ươ
n i có di tích l ch s , các đi m vui ch i ph i có ph ng án ki m tra trong d p T t, tránhơ ị ử ể ơ ả ươ ể ị ế
đ x y ra tình tr ng m t V sinh an toàn th c ph m, ng đ c th c ph m… ể ả ạ ấ ệ ự ẩ ộ ộ ự ẩ
Có một nghịch lý tồn tại đã lâu là mặc dù công tác đảm bảo V sinh an toàn th cệ ự
ph mẩ những năm qua được đầu tư, tăng cường nhưng số cơ sở sản xuất thực phẩm vi
phạm, số người bị ngộ độc lại cứ năm sau cao hơn năm trước.