DƯỢC LÝ HỌC THÚ Y
Veterinary Pharmacology
Chương VII
THUỐC TÁC DỤNG TRÊN
HỆ THẦN KINH THỰC VẬT (TKTV)
Drug acting on
the Autonomic Nervous System (ANS)
Ths. Đao Công Duân
Ths. Nguyên Thanh Trung
SP1 - 2014
1
Hệ giao cảm
7.1. Đại cương thuốc tác dụng trên TKTV
7.1.1. Trung tâm của hệ TKTV
Hệ phó giao cảm
Chất xám sừng bên tủy sống
(cổ 7 - lưng 3)
Não giữa, hành não và đốt sống
cùng (khum)
Sợi trước hạnh và sợi sau hạch
Synapse kết nối các nơ ron (neurone), sợi thần
kinh, hoặc thần kinh với cơ quan nhận cảm
2
7.1. Đại cương thuốc tác dụng trên TKTV
7.1.1. Trung tâm của hệ TKTV
3
Hạch thần kinh thc vật
Hệ giao cảm
Chuỗi hạch cạnh cột sống (hai
bên cột sống)
Nhóm hạch trước cột sống, gồm
hạch tạng, hạch màng treo và
hạch hạ vị, đều nằm trong ổ
bụng
Nhóm hạch tận cùng gồm những
hạch nằm cạnh trực tràng và
bàng quang (xương chậu)
Hệ phó giao cảm
Các hạch nằm ngay bên cạnh
hoặc ngay trong thành cơ quan.
7.1. Đại cương thuốc tác dụng trên TKTV
7.1.1. Trung tâm của hệ TKTV
4
Cơ quan tác dụng
Tác d
ụng giao cả
m
Tác dụ
ng phó giao
cảm
Mắt (đồng tử) Dãn Co
Tim
Nh
ịp tim nhanh Chậm
Co bóp
Tăng Giảm
Độ
ng mạch
Da và n
ơi khác Co -
C
ơ bắp dãn -
Các tuy
ến
N
ước bọt Đặc, nhiều mucin Loãng
Tuy
ến lệ - Phân tiết
Tuy
ến mồ hôi Phân tiết -
C
ơ phế quản Dãn Co
Các c
ơ trơn ống tiêu hóa Dãn Co
C
ơ vòng Co thắt Dãn
Bàng quang
Đ
áy bàng quang Dãn Co
C
ơ vòng Co Dãn
T
ử cung (tùy thuộc loài vật ) Dãn -
Chuy
ển hóa
gan
Tân tạo glucose -
Hủy glycogen -
Th
ận Bài xuất renin -
Các t
ế bào mỡ Tiêu hủy lipid
C
ơ quan sinh dục Xuất tinh Cương cứng
7.1. Đại cương thuốc tác dụng trên TKTV
7.1.2. Dẫn truyền thần kinh
5