3/4/2016

Mục tiêu  Giải thích bản chất các nghiệp vụ tín dụng và phân tích được tác động đến thông tin tài chính.

 Trình bày và vận dụng các nguyên tắc

kế toán nghiệp vụ tín dụng.

CHƯƠNG 5: KẾ TOÁN NGHIỆP VỤ TÍN DỤNG

 Đọc và giải thích được các thông tin trên BCTC NHTM về hoạt động tín dụng.

2

Tài liệu

Nội dung

 Thông tư 03/2013/TT-NHNN ngày 28/01/2013, “Quy định về hoạt

động thông tin tín dụng của NHNN VN”.

 Khái quát về nghiệp vụ tín dụng.  Kế toán nghiệp vụ cho vay:

 Thông tư 34/2012/TT-BTC quy định lập dự phòng theo tỷ lệ

thuế.

 Thông tư 04/2013/TT-NHNN ngày 1/03/21012 quy định về bảo

lãnh ngân hàng.

 Thông tư 28/2012/TT-NHNN ngày 03/10/2012 quy định về bảo

lãnh ngân hàng.

 Thông tư số 02/2013/TT-NHNN ngày 21/01/2013.

 Phương pháp tính/thu lãi và nguyên tắc kế toán.  Kế toán giải ngân, thu nợ.  Kế toán nợ quá hạn.  Kế toán dự phòng rủi ro tín dụng.  Kế toán nghiệp vụ tín dụng khác:

 Nghiệp vụ chiết khấu.  Nghiệp vụ bảo lãnh.

 Trình bày và công bố thông tin.

3

4

1

3/4/2016

Nghiệp vụ tín dụng

1. Khái quát về nghiệp vụ tín dụng

Trung hạn: Từ 1 đến 5 năm Dài hạn: Trên 5 năm Kỳ Kỳ hạn hạn Ngắn hạn Ngắn hạn Ngắn hạn (<1 năm) (<1 năm) (<1 năm)

Tín dụng NH là giao dịch về tài sản (tiền hay hàng hóa) giữa bên cho vay (ngân hàng và các định chế tài chính khác) và bên đi vay (cá nhân, doanh nghiệp và các chủ thể khác).

Có TS đảm bảo Không có TS đảm bảo Mức tín nhiệm

6

5

Cho vay Bảo lãnh Chiết khấu Cho thuê TC Bao thanh toán Hình thức pháp lý • Bên cho vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời gian nhất định theo thỏa thuận, Đáo hạn Khác Định kỳ Thời điểm Thu gốc/lãi • Bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện vốn gốc và lãi cho bên cho vay khi đến hạn thanh toán. Tích số Khác Số dư PP tính/thu lãi

Cho vay

2. Kế toán nghiệp vụ cho vay

Cho vay là một hình thức cấp tín dụng, theo

đó tổ chức tín dụng giao cho khách hàng sử

dụng một khoản tiền để sử dụng vào mục

 Các phương thức cho vay;  Phương pháp tính lãi;  Nguyên tắc kế toán;  Kế toán giải ngân, thu nợ:

đích và thời gian nhất định theo thoả thuận

o Chứng từ, tài khoản sử dụng; o Phương pháp kế toán.

với nguyên tắc có hoàn trả cả gốc và lãi.

 Kế toán nợ quá hạn;  Kế toán dự phòng rủi ro tín dụng.

7

8

2

3/4/2016

Các phương thức cho vay

Chứng từ sử dụng trong kế toán nghiệp vụ TD

Quyết định 1627

 Chứng từ gốc:  Đơn xin vay;  Hợp đồng tín dụng;  Hợp đồng thế chấp bảo lãnh, cầm cố tài sản;  Phương án sản xuất kinh doanh;  Kế hoạch vay vốn trả nợ;  Các báo cáo tài chính của khách hàng đơn vay vốn;  Các giấy tờ liên quan đến việc vay vốn.  Chứng từ ghi sổ:

Cách thức ngân hàng cấp tín dụng cho khách hàng

• Cho vay từng lần; • Cho vay theo hạn mức tín dụng; • Cho vay theo hạn mức tín dụng dự phòng; • Cho vay theo dự án đầu tư; • Cho vay thông qua phát hành thẻ tín dụng; • Cho vay hợp vốn; • Cho vay trả góp; • Cho vay theo hạn mức thấu chi; • Khác.

9

10

 Giấy lĩnh tiền mặt;  Các chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt;  Phiếu chuyển khoản và bảng kê tính lãi hàng tháng.

Nguyên tắc kế toán

Phương pháp tính và thu lãi Thu nôï goác vaø laõi vay cuøng moät laàn khi

 Ghi nhận thu nhập lãi:

HÑTD ñeán haïn thanh toaùn.

Thu nôï & laõi vay ñònh kyø xaùc ñònh roõ trong

 Tiền lãi được ghi nhận trên cơ sở thời gian thực tế và lãi suất từng kỳ;

 Nguyên tắc dồn tích;

 VAS 14- Doanh thu và thu nhập khác:

• Coù khaû naêng thu ñöôïc lôïi ích kinh teá töø giao dòch ñoù;

• Ñöôïc xaùc ñònh töông ñoái chaéc chaén.

hôïp ñoàng:  TH1: Nôï goác thu baèng nhau, laõi giaûm daàn;  TH2: Toång soá tieàn thu cả gốc và lãi baèng nhau trong ñoù voán goác taêng daàn, laõi giaûm daàn;

 TH3: Thu laõi theo thaùng, voán goác vaøo cuoái

 Trình bày trên BCTC:

 Tương xứng kỳ hạn;

kỳ.

12

11

3

 Tách biệt thu nhập lãi với thu nhập khác.

3/4/2016

Thí dụ

Trường hợp 1

 HÑTD giaûi ngaân ngaøy 1/1/N, nôï goác 300tr

 HÑTD giaûi ngaân ngaøy 1/1/N, nôï goác 300tr

ñoàng, l/s 12%/naêm, kyø haïn 3 naêm.

ñoàng, l/s 12%/naêm, kyø haïn 3 naêm.

 Xaùc ñònh thu goác, laõi:

 Xaùc ñònh thu goác, laõi:

 T/h 1: Thu goác & laõi 1 laàn khi ñaùo haïn.  T/h 2: Thu goác, laõi ñònh kyø 6 thaùng theo PP

kyø khoaûn giaûm daàn (dö nôï thöïc teá).

 T/h1: Thu goác & laõi 1 laàn khi ñaùo haïn.  Giaûi: - Soá tieàn laõi phaûi thu khi ñaùo haïn = 300tr x

 T/h 3: Thu goác, laõi ñònh kyø 6 thaùng theo PP

kyø khoaûn baèng nhau.

12%/naêm x 3 (naêm) = 108tr - Soá tieàn goác phaûi thu = 300tr. - Toång soá tieàn phaûi thu laø: 300tr + 108tr

13

14

Trường hợp 2

Trường hợp 3

 HÑTD giaûi ngaân ngaøy 1/1/N, nôï goác 300tr

 Coâng thöùc tính tieàn goùp ñeàu moãi kyø, bao goàm

ñoàng, l/s 12%/naêm, kyø haïn 3 naêm.

voán & laõi:

 Xaùc ñònh thu goác, laõi:

 Thu goác, laõi ñònh kyø 6 thaùng theo PP kyø

T = Vo x r x (1 + r)^n

khoaûn giaûm daàn (dö nôï thöïc teá).

[(1 + r)^n] - 1

Giaûi:

r: Laõi suaát tieàn vay

Vôùi: - T: Soá tieàn traû goùp moãi kyø. - Vo: Soá voán ban ñaàu (voán goác) - - n: Soá kyø traû goùp

15

16

4

3/4/2016

Giải Thí dụ - TH3

Kế toán giải ngân & thu nợ

Chứng töø goác:

 Giaáy ñeà nghò vay voán  Hôïp ñoàng tín duïng

 Giaáy nhaän nôï

 Caùc giaáy tôø xaùc nhaän taøi saûn theá chaáp,

caàm coá…

 …

Chöùng töø ghi soå: Phieáu chi, Phieáu thu….

18

17

Tài khoản sử dụng

Tài khoản sử dụng

TK Nợ đủ tiêu chuẩn- 2xx1

-Soá tieàn thu nôï

TK - Cho vay khaùch haøng (21x)

-Soá tieàn cho vay caùc toå chöùc, caù nhaân

-Soá tieàn chuyeån sang TK Nợ thích hợp

Soá tieàn thu nôï Soá tieàn cho vay chuyeån sang caùc loaïi nôï quaù haïn vaø nôï xaáu theo caùch phaân loaïi nôï Soá nôï xaáu toàn ñoïng ñaõ ñöôïc xöû lyùù

SD:Soá tieàn cho vay toå chöùc, caù nhaân đủ tiêu chuẩn

Soá tieàn cho vay caùc toå chöùc, caù nhaân (5 nhoùm khaùc nhau)

Dö Nôï: Soá tieàn hieän coøn cho vay toå chöùc, caù nhaân.

21- Cho vay caùc toå chöùc kinh teá, caù nhaân trong nöôùc

20

19

5

211 - Cho vay ngaén haïn baèng ñoàng Vieät nam 212 - Cho vay trung haïn baèng ñoàng Vieät nam 213 - Cho vay dài haïn baèng ñoàng Vieät nam

3/4/2016

Tài khoản sử dụng

Tài khoản sử dụng TK- Lãi phải thu từ HĐ TD- 394 TK- Lãi phải thu từ HĐ TD- 394 TK- Lãi phải thu từ HĐ TD- 394

TK- Thu lãi cho vay- 702

-Soá tieàn laõi phaûi thu töø hoaït ñoäng tín duïng

-Soá tieàn laõi phải thu ñaõ thu -Soá tieàn laõi phải thu ñaõ thu ñöôïc ñöôïc

-Thu về lãi cho vay ghi nhận trong kỳ

- Kết chuyển thu lãi cho vay khi quyết toán năm

-SD: Soá tieàn laõi chöa thu ñöôïc

SD: Thu lãi cho vay trong năm chưa quyết toán

TK 3941 – Lãi phải thu từ cho vay bằng đồng VN TK 3942-Lãi phải thu từ cho vay bằng NT

21

22

Tài khoản khác

Tài khoản khác

 TK – 1011 – Tiền mặt

TK 994 “TS Theá chaáp, caàm coá cuûa KH”

 TK – 4211 – Tiền gửi không kỳ hạn

TK 519/511/5012 …

Nhaäp

Giaù trò TS caàm coá, TC giao cho TCTD nhaèm ÑB nôï vay

 TK - Taøi saûn theá chaáp, caàm coá cuûa KH (994)

Xuaát - Giaù trò TS caàm coá, TC traû laïi cho KH sau khi thu hoài nôï - Giaù trò TS caàm coá, TC ñöôïc ñem ñi phaùt maïi ñeå thu hoài nôï vayï

 TK - Giaáy tôø coù giaù caàm coá cuûa KH (996)

23

24

6

Soá coøn laïi: Giaù trò TS caàm coá, TC maø TCTD ñang quaûn lyù cuûa KH

3/4/2016

Trình tự xử lý nghiệp vụ tín dụng

Nội dung xử lý kế toán

 Hợp đồng tín dụng được ký kết, & giải ngân cho KH, KT

ghi: Nợ TK “Nợ đủ tiêu chuẩn”

Có TK “liên quan” (1011, 4211….)

 Đồng thời ghi: nhập TK Ngoại bảng – TK 944 “TK thế

chấp, cầm cố của khách hàng” (nếu có)

 Lập dự thu:

Nợ TK 394 “Lãi phải thu”

Có TK 702 “Lãi từ HĐ TD”.

Giải ngân Tính và thu lãi Thu nợ gốc

 Kế toán thu nợ vay:

Nợ TK liên quan (1011, 4211….) Có TK “Nợ đủ tiêu chuẩn”,…. Có TK 394 “lãi phải thu”

 Nếu tiền vay bị chuyển sang nợ quá hạn:

Nợ TK “Nợ cần chú ý”,…

Có TK “Nợ đủ tiêu chuẩn”,….

25

26

Kế toán giải ngân

Kế toán thu nhập lãi cho vay (Dự thu)

TK:TM, TGKH, TTV…

(1011, 4211, ...)

TK - Nợ đủ tiêu chuẩn

TK: TM; TGKH.... (1011, 4211...)

TK:Thu laõi cho vay- 702

Số tiền giải ngân

(1)

TK “Laõi phaûi thu”(394)

(2b)

 Nhaäp TK “Taøi saûn theá chaáp, caàm coá cuûa KH” (994)

(2a)

Nhaäp TK “Giaáy tôø coù giaù caàm coá cuûa KH” (996)

27

28

7

3/4/2016

Kế toán phương thức cho vay từng lần

Kế toán thu nợ gốc

Tk - Nợ đủ tiêu chuẩn

TK: TM, TGKH, TT

~ Khái niệm: Mỗi lần vay vốn, khách hàng và tổ chức tín dụng phải làm thủ tục vay vốn cần thiết và ký kết hợp đồng tín dụng.

~ Đối tượng:

Số tiền gốc KH trả nợ

 Áp dụng đối với KH không có nhu cầu vay

thường xuyên, vòng quay vốn thấp.

 Áp dụng đối với cho vay cá thể.

~ Đặc điểm:

 Giải ngân một lần toàn bộ hạn mức tín

- Xuaát TK - Taøi saûn theá chaáp, caàm coá cuûa KH (994)

dụng.

 Định kỳ hạn nợ cụ thể cho khoản cho vay;

- Xuaát TK - Giaáy tôø coù giaù caàm coá cuûa KH (996)

Người vay trả nợ một lần khi đáo hạn.

29

30

Quy trình kế toán cho vay từng lần

Quy trình kế toán cho vay từng lần

Kế toán phát tiền vay

 Nhập: TK994- Tài sản thế chấp cầm cố của khách

hàng (nếu có)

Tính và hạch toán lãi: ~ Tính lãi theo món; ~ Thời hạn thu lãi: hàng tháng, định kỳ, hoặc khi đáo

 Đồng thời hạch toán nội bảng số tiền gốc cho vay:

hạn • Sử dụng TK lãi phải thu.

TK 1011

TK CV/Nợ đủ tiêu chuẩn

Giải ngân bằng TM

TK Thu lãi cho vay - 702

TK thích hợp

TK 4211/KH

Giải ngân bằng CK, t.toán cùng NH

Thu lãi tháng

TK 3941

TK TTVốn

Thực thu (2)

Dự thu (1)

Giải ngân bằng CK, t.toán khác NH

31

32

8

Thu lãi theo kỳ

3/4/2016

Thí dụ - CV theo HM TD

Thí dụ - CV từng lần

Ngày 28/09/N: NHTM ACB ký HĐTD với KH B: Hạn mức cho vay KH: 500 triệu đồng. Kỳ hạn: 6 tháng, lãi suất: 1,5%/tháng. NH thực hiện báo cáo quý Ngày 1/10/N: Giải ngân bằng CK TGKH B: 500 triệu đồng Tình huống:

Ngày 25/09/N: NHTM ACB ký HĐTD KH B: Hạn mức cho vay KH: 500 triệu đồng. Kỳ hạn: 6 tháng, lãi suất: 1,5%/tháng. NH thực hiện báo cáo tháng. Ngày 1/10/N: Giải ngân bằng CK TGKH B: 300 triệu đồng Ngày 1/11/N: Giải ngân cho người thụ hưởng có TKTG tại NH VietinBank 200 triệu đồng Tình huống:

1) Trả lãi hàng quý 2) Trả nợ gốc & lãi khi đáo hạn.

1) Trả gốc và lãi khi đáo hạn 2) Trả gốc và lãi vào cuối mỗi tháng kể từ ngày vay (lãi

vay căn cứ trên hạn mức cho vay)

3) Trả gốc và lãi sau 3 tháng kể từ ngày vay (lãi vay căn

33

34

cứ vào dư nợ vay)

Kế toán nợ quá hạn

Phân loại nợ

Nợ đủ tiêu chuẩn

DƯ NỢ TÍN DỤNG DƯ NỢ TÍN DỤNG DƯ NỢ TÍN DỤNG DƯ NỢ TÍN DỤNG DƯ NỢ TÍN DỤNG DƯ NỢ TÍN DỤNG

Nợ chú ý

NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NGHI NGHI NGHI NGHI NGHI NGỜ NGỜ NGỜ NGỜ NGỜ

NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ CẦN CẦN CẦN CẦN CẦN CẦN CẦN CẦN CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý CHÚ Ý

NỢ ĐỦ NỢ ĐỦ NỢ ĐỦ NỢ ĐỦ NỢ ĐỦ NỢ ĐỦ TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN

NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ NỢ DƯỚI DƯỚI DƯỚI DƯỚI DƯỚI DƯỚI DƯỚI TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU TIÊU CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN CHUẨN

NỢ CÓ NỢ CÓ NỢ CÓ KHẢ KHẢ KHẢ NĂNG NĂNG NĂNG MẤT MẤT MẤT VỐN VỐN VỐN

-Nợ trong hạn được NH đánh giá có khả năng thanh toán đầy đủ & đúng hạn. -Nợ qúa hạn dưới 10 ngày được NH đánh giá có khả năng thanh toán đầy đủ & đúng hạn. -Nợ quá hạn từ 10 ngày đến 90 ngày. -Nợ cơ cấu lại, điều chỉnh kỳ hạn nợ lần đầu…. - Nợ quá hạn từ 91 ngày đến 180 ngày. - Khác: cơ cấu lại lần 1…. -Nợ quá hạn từ 181 ngày đến 360 ngày. -Khác: Nợ cơ cấu lại lần 2… - Nợ quá hạn trên 360 ngày - Khác: cơ cấu lại lần 3…

Nợ dưới tiêu chuẩn Nợ nghi ngờ Nợ có khả năng mất vốn

35

36

9

3/4/2016

Chuyển nhóm nợ rủi ro cao hơn

Chuyển nhóm nợ rủi ro thấp hơn 1. ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NỢ: ĐỒNG THỜI THOẢ MÃN:

Các khoản nợ khác của cùng khách hàng kể cả chính trong NH cũng như của các NH khác có thể phải chuyển vào nhóm rủi ro cao hơn.

 Trả nợ đầy đủ cả gốc và lãi quá hạn và của kỳ trả nợ tiếp theo

Các khoản cho vay tham gia hợp vốn mà bên tổ chức đầu mối xếp vào nhóm rủi ro cao hơn.

 Tài liệu chứng minh nguyên nhân quá hạn đã được xử lý và khắc phục

Các bất lợi từ môi trường, lĩnh vực kinh doanh của khách hàng.

 Cở sở đánh giá khả năng trả nợ gốc và lãi còn lại đúng hạn.

2. THỜI ĐIỂM CHUYỂN NỢ):

Các chỉ tiêu tài chính của khách hàng có xu hướng giảm (khả năng thanh toán, khả năng sinh lời, tỷ lệ nợ trên vốn…).

 Thông tư số 02/2013:

KH không cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời và trung thực theo yêu cầu của NH.

37

38

- Trung & dài hạn: tối thiểu sau 3 tháng - Ngắn hạn: tối thiểu sau 1 tháng

Kế toán nợ quá hạn

Tài khoản sử dụng

TK- Nợ không đủ tiêu chuẩn –

 Chuyển dư nợ gốc + lãi sang

nhóm nợ thích hợp;

-Soá tieàn thu nôï

 Thông tư 02 cả gốc lẫn lãi

không trả được đều chuyển thành nợ quá hạn

- Soá nôï chuyeån sang Tk thích hôïp

-Soá tieàn cho vay toå chöùc, caù nhaân không đủ tiêu chuẩn chuyeån töø TK thích hôïp sang

- Soá nôï ñaõ ñöôïc xöû lyùù

SD:Nôï cho vay không đủ tiêu chuẩn

39

40

10

3/4/2016

Lãi quá hạn

Chuyển nhóm nợ

Đối với lãi cho vay đã ghi nhận vào thu nhập: Nợ TK “Chi phí khác” – TK 89

Có TK 394

Nôï nghi ngôø

Nôï coù khaû naêng maát voán

Nôï ñuû TC

Nôï caàn chuù yù

Nôï döôùi TC

Đồng thời, theo dõi lãi chưa thu: Nhập TK 94 “Lãi

7

1

3

5

cho vay chưa thu được”.  Khi thu ñöôïc laõi quaù haïn:

6

Nôï TK -Thích hôïp (1011, 4211)

4

Coù TK 702 “Thu laõi cho vay”

2

 Ñoàng thôøi: Xuaát TK 94

41

42

Kế toán dự phòng rủi ro tín dụng

Kế toán dự phòng rủi ro tín dụng

 Döï phoøng ruûi ro ñöôïc tính theo dö nôï

goác:

 Döï phoøng cuï theå: Treân cô sôû phaân loaïi

cuï theå caùc khoaûn nôï.

 Ruûi ro tín duïng: khaû naêng xaåy ra trong hoïat ñoäng ngaân toån thaát haøng do KH khoâng thöïc hieän hoaëc khoâng coù khaû naêng thöïc hieän nghiaõ vuï ñaõ cam keát.

 Döï phoøng chung: döï phoøng cho nhöõng

toån thaát chöa xaùc ñònh trong xaùc ñònh döï phoøng cuï theå & khi chaát löôïng caùc khoaûn nôï suy giaûm.

 Döï phoøng ruûi ro: khoaûn tieàn ñöïôc trích laäp ñeå döï phoøng cho nhöõng toån thaát coù theå xaåy ra do KH khoâng thöïc hieän nghiaõ vuï ñaõ cam keát.

43

44

11

3/4/2016

DỰ PHÒNG CỤ THỂ:

Ví dụ dự phòng rủi ro tín dụng

A: DƯ NỢ GỐC; C: GIÁ TRỊ KHẤU TRỪ CỦA TÀI SẢN BẢO ĐẢM; r: TỶ LỆ TRÍCH LẬP DỰ PHÒNG CỤ THỂ: • Nhóm 1: 0% • Nhóm 2: 5% • Nhóm 3: 20% • Nhóm 4: 50% • Nhóm 5: 100%

Một HĐTD trung hạn đã quá hạn 365 ngày: dư nợ gốc và lãi chưa thu là 400 triệu đồng và 40 triệu đồng; trị giá tài sản đảm bảo là 1.000 triệu đồng, tỷ lệ tối đa khấu trừ TS bảo đảm là 50%. Tổng dự phòng cụ thể và dự phòng chung là bao nhiêu?

DỰ PHÒNG CHUNG:

0,75% DƯ NỢ TỪ NHÓM 1 ĐẾN NHÓM 4

45

46

Sử dụng dự phòng rủi ro tín dụng

Thời điểm trích lập dự phòng

 Dự phòng cụ thể của khoản nợ nào chỉ

dùng cho chính khoản nợ đó.

 Moãi quyù trích laäp ít nhaát 1 laàn trong 15 ngayø ñaàu cuûa thaùng keá tieáp vaø trích ñeán thôøi ñieåm cuoái quyù.

 Chỉ sử dụng dự phòng chung sau khi phát mãi tài sản đảm bảo nhưng không đủ bù đắp.

 Quyù IV, trong thôøi haïn 15 ngaøy ñaàu cuûa thaùng 12 trích laäp cho ñeán ngaøy 30/11.

 DP cụ thể => Phát mãi TS => DP chung  Số còn thiếu sau khi đã dùng dự phòng sẽ

đưa vào chi phí hoạt động.

 Trường hợp số dự phòng cụ thể không sử

dụng hết cần hoàn nhập.

48

47

12

3/4/2016

Kế toán dự phòng rủi ro tín dụng

Phương pháp kế toán

Tài khỏan sử dụng

TK- Dự phòng rủi ro – 219:

TK – 8822

TK - Nợ thích hợp (211, 212,…)

Chi phí dự phòng Nợ phải thu khó đòi

(4)

-Trích laäp döï phoøng ñoái vôùi khoaûn cho vay vaøo chi phí

-Söû duïng khoaûn döï phoøng ñeå xöû lyù caùc khoaûn nôï phaûi thu khoù ñoøi

TK - Döï phoøng rủi ro TD – 239

(2)

(1)

-Hoaøn nhaäp cheânh leäch döï phoøng thöøa

SD:Soá döï phoøng ñoái vôùi khoaûn cho vay coøn laïi

(3)

TK – 8822 “Chi phí dự phòng nợ phải thu khó đòi”

49

50

3. Kế toán các nghiệp vụ tín dụng khác

Phương pháp kế toán

Nghieäp vuï chieát khaáu

Chieát khaáu thöông phieáu:  Tín dụng ngắn hạn;  Khách hàng chuyển nhượng GTCG chưa đáo hạn & NH cấp tín dụng cho KH;  Thu nhập của NH:

• Thu nhập TD: lãi; • Thu nhập dịch vụ: Phí.

(1): Lập dự phòng: Nợ 8822 / Có 219; (2): Xóa Nợ => Nợ 219 / Có 2115; (3): Dự phòng thừa: Hoàn nhập dự phòng => Nợ 219 / Có 8822; (4): Dự phòng không đủ (thiếu): Đưa vào chi phí => Nợ 8822 / Có 2115.

 Soá tieàn chieát khaáu thöông phieáu (ST CK TP):

MG * L/S * thời gian CK + Phí HH (bao gồm GTGT)

 Soá tieàn khaùch haøng nhận được: MG – ST CK TP.

52

13

3/4/2016

Chiết khấu thương phiếu và giấy tờ có giá

Tài khoản sử dụng

Các loại chiết khấu: Xét trên góc độ quyền lợi và trách nhiệm của các bên tham gia, có 2 loại:  Chiết khấu miễn truy đòi: Là loại chiết khấu trong đó TCTD mua hẳn thương phiếu theo giá trị hiện tại và khi đáo hạn, chỉ có quyền đòi người phát hành, không có quyền đòi khách hàng vay chiết khấu.

 TK -Chieát khaáu TP và caùc giaáy tôø coù giaù- 221, 222;  TK - Döï phoøng ruûi ro - 229;  TK -Thu laõi cho vay – 702;  TK -Thu phí nghieäp vuï chieát khaáu – 717;  TK - Thueá GTGT phaûi noäp- 4531.

 Chiết khấu truy đòi: là loại chiết khấu trong đó, TCTD mua lại thương phiếu theo giá trị hiện tại và có quyền đòi người phát hành khi đáo hạn. Tuy nhiên nếu người phát hành không có khả năng thanh toán thì TCTD có quyền truy đòi đến khách hàng vay chiết khấu.

54

53

Phương pháp kế toán

Phương pháp kế toán

 Soá tieàn chieát khaáu thöông phieáu (ST CK TP):

 Soá tieàn chieát khaáu thöông phieáu (ST CK TP):

MG * L/S * thời gian CK + Phí HH (bao gồm GTGT)

MG * L/S * thời gian CK + Phí HH (bao gồm GTGT)

 Soá tieàn khaùch haøng nhận được: MG – ST CK TP.

 Soá tieàn khaùch haøng nhận được: MG – ST CK TP.

 Khi NH chaáp nhaän chieát khaáu thöông phieáu, keá

 Keá toaùn thu nôï khi thöông phieáu ñeán haïn: Nôï “TK thích hôïp” (TK ngöôøi bò kyù phaùt)…Meänh giaù

toaùn ghi:

Nôï “CK TP” - 221/222 (soá tieàn khaùch haøng nhaän ñöôïc)

Coù 1011/4211 (soá tieàn khaùch haøng nhaän ñöôïc)

Coù “CK TP”-221/222 (soá tieàn khaùch haøng nhaän ñöôïc) Coù TK “Thu laõi vay” – 702 Coù TK -Thu phí nghieäp vuï chieát khaáu – 717 Coù TK Thueá GTGT phaûi noäp- 4531

55

56

14

3/4/2016

Ví dụ

Ví dụ

 Soá tieàn chieát khaáu thöông phieáu (ST CK TP):

 Soá tieàn chieát khaáu thöông phieáu (ST CK TP):

MG * L/S * thời gian CK + Phí HH (bao gồm GTGT)

MG * L/S * thời gian CK + Phí HH (bao gồm GTGT)

 Soá tieàn khaùch haøng nhận được: MG – ST CK TP.

 Soá tieàn khaùch haøng nhận được: MG – ST CK TP.

Cty Mai Lan đề nghị NH chiết khấu hối phiếu 100 triệu đồng với thời hạn 2 tháng, lãi suất chiết khấu 1%/tháng, phí thu cố định 10 triệu đồng, NH chuyển tiền chiết khấu vào TKTG của Cty. Định khoản (Giả sử NH lập BC tháng)? 1) Ngày NH chấp nhận hối phiếu.

Cty Mai Lan đề nghị NH chiết khấu hối phiếu 100 triệu đồng với thời hạn 2 tháng, lãi suất chiết khấu 1%/tháng, phí thu cố định 10 triệu đồng, NH chuyển tiền chiết khấu vào TKTG của Cty. Giả sử thuế GTGT là 10%. Định khoản? 2) Kế toán thu nợ khi hối phiếu đến hạn.

57

58

3. Kế toán các nghiệp vụ tín dụng khác

Tài khoản sử dụng

 TK 241,242 Caùc khoaûn traû thay khaùch haøng baèng

Nghiệp vụ bảo lãnh Nghieäp vuï baûo laõnh cuûa NH laø moät hình thöùc tín duïng, trong ñoù ngaân haøng ñöa ra moät cam keát thanh toaùn coù ñieàu kieän. Taïi thôøi ñieåm kyù keát hôïp ñoàng tín duïng (baûo laõnh), NH chöa phaûi chi moät khoaûn tieàn nhaát ñònh.

Các loại bảo lãnh:

– Baûo laõnh vay voán; – Baûo laõnh thanh toaùn; – Cam keát thanh toaùn thö tín duïng

(L/C);

VND, ngoaïi teä;  TK 4274 Kyù quyõ;  TK 249 Döï phoøng ruûi ro;  TK 2412: Traû thay khaùch haøng;  TK 3944 Laõi phaûi thu töø khoaûn traû thay khaùch haøng;  TK 702 Thu laõi cho vay;  TK 712 Thu töø nghieäp vuï baûo laõnh;  TK 4531 Thueá GTGT phaûi noäp;  TK 921, 922 Cam keát baûo laõnh vay voán, thanh toaùn…  Khi trả thay khách hàng được bảo lãnh, ngân hàng không được ghi nhận số tiền giải ngân vào nhóm nợ đủ tiêu chuẩn.

– Baûo laõnh döï thaàu…

59

60

15

3/4/2016

Phương pháp kế toán – Nghiệp vụ bảo lãnh

Phương pháp kế toán – Nghiệp vụ bảo lãnh

 Taïi thôøi ñieåm kyù cam keát baûo laõnh:

Khi keát thuùc hôïp ñoàng:  Tröôøng hôïp khoâng phaûi traû thay KH:

~ Nhaäp TK 921 “Cam keát baûo laõnh”.. tieàn cam keát BL ~ Nhaäp TK 994 “TS theá chaáp, caàm coá” (neáu coù)

 Xuaát TK “Cam keát baûo laõnh KH”  Xuaát TK “TS theá chaáp, caàm coá”

Tröôøng hôïp phaûi traû thay KH:  Traû thay KH 100%:

 Nhaän tieàn kyù quyõ cuûa KH (neáu coù): Nôï TK Thích hôïp (TM, TGKH…)

Nô ï TK “Traû thay KH”

Coù TK 427 “Kyù quyõ baûo laõnh”.

 Thu phí baûo laõnh:

Coù TK “Thích hôïp” (TM, TGKH…)  Traû thay KH moät phaàn:

Nôï TK Thích hôïp (TM, TGKH…)

Nôï TK “ Traû thay KH” Nôï TK “Kyù quyõ baûo laõnh”

Coù TK 712 “Thu töø nghieäp vuï baûo laõnh” Coù TK 4531 “Thueá GTGT phaûi noäp”.

61

62

Coù TK “Thích hôïp” (TM, TGKH…) Ñoàng thôøi, Xuaát TK “Cam keát baûo laõnh KH”

Ví dụ – Nghiệp vụ bảo lãnh

Ví dụ – Nghiệp vụ bảo lãnh

Ngày 10/1/X0, Ngân hàng ký Hợp đồng bảo lãnh thanh toán cho DN Vĩnh Tân có trị giá 200 triệu đồng, thời hạn 6 tháng, phí bảo lãnh bao gồm cả thuế GTGT (10%) là 1,1%/ năm. Khách hàng ký quỹ bảo lãnh 20%. Trong ngày 10/1/N, Dn Vĩnh Tân nộp UNC trích từ TK tiền gửi tại ngân hàng để trả phí bảo lãnh và ký quỹ. Yêu cầu: Hãy xử lý và định khoản các nghiệp vụ liên quan đến tình huống trên. Cho biết: Số dư TK 4211- Vĩnh Tân đầu các ngày 10/1/X0 và 10/7/X0 lần lượt là 60 triệu đồng & 20 triệu đồng.

Ngày 10/7/X0, Công ty Cung ứng Vật tư nộp cam kết bảo lãnh do NH phát hành cho DN Vĩnh Tân và yêu cầu NH thanh toán số tiền là 150 triệu đồng với lý do đã đến hạn thanh toán tiền hàng nhưng DN Vĩnh Tân chưa thanh toán. Ngân hàng đã kiểm tra và thanh toán cho Công ty Cung ứng Vật tư có tài khoản tiền gửi tại chi nhánh khác cùng hệ thống với NH. Yêu cầu: Hãy xử lý và định khoản các nghiệp vụ liên quan đến tình huống trên. Cho biết: Số dư TK 4211- Vĩnh Tân đầu các ngày 10/1/X0 và 10/7/X0 lần lượt là 60 triệu đồng & 20 triệu đồng.

63

64

16