5 bí quy t trong tranh ch p pháp lýế ấ
Ch ký đ th m quy n ch là m t trongữ ủ ẩ ề ỉ ộ
nhi u cách th c b o v ho t đ ng kinhề ứ ả ệ ạ ộ
doanh c a b n khi ký k t b n h p đ ng. Hãyủ ạ ế ả ợ ồ
đ i m t v i m t th c t : Không quan tâm t iố ặ ớ ộ ự ế ớ
b n n l c h t m c ra sao đ tránh xa nó,ạ ỗ ự ế ứ ể
m t ngày nào đó, b n và công ty c a b n cóộ ạ ủ ạ
th không may m n k t thúc m t tranh ch pể ắ ế ộ ấ
h p đ ng t i toà án v i nh ng phán quy tợ ồ ạ ớ ữ ế
b t l i.ấ ợ
Đ t nh ng l i nói đùa sang m t bên, Chrisặ ữ ờ ộ
Kelleher, ph trách chuyên m c “Pháp lý”ụ ụ
c a t p chí Entrepreneur và là lu t s t v n kiêm ch t ch hãng lu t The Lawủ ạ ậ ư ư ấ ủ ị ậ
Firm For Businesses chuyên giúp các ch doanh nghi p gi i quy t sáng t o cácủ ệ ả ế ạ
v n đ pháp lý kinh doanh c a h , kh ng đ nh r ng r t ít doanh nghi p s phấ ề ủ ọ ẳ ị ằ ấ ệ ẽ ủ
nh n th c t vi c có m t t i toà án luôn ph c t p và t n kém chi phí, không chậ ự ế ệ ặ ạ ứ ạ ố ỉ
v m t các chi phí pháp lý liên quan mà còn bao hàm các n i dung phán quy tề ặ ộ ế
c a toà án d n t i các chi phí khác phát sinh.ủ ẫ ớ
H n th n a, không ít tr ng h p b n s ph i m t r t nhi u th i gian quý giá,ơ ế ữ ườ ợ ạ ẽ ả ấ ấ ề ờ
m i quan tâm và suy nghĩ khi phát sinh m t tranh ch p pháp lý, trong khi n uố ộ ấ ế
b n h p đ ng đ c so n th o ch t ch thì t t c các kho n ti n b c, th i gianả ợ ồ ượ ạ ả ặ ẽ ấ ả ả ề ạ ờ
và công s c này s đ c dành cho công vi c phát tri n kinh doanh.ứ ẽ ượ ệ ể
V i kinh nghi m h n 20 năm trong ngh pháp lý, Kelleher đ a ra 5 bí quy t giúpớ ệ ơ ề ư ế
các doanh nghi p tránh xa các tranh ch p t i toà án, hay nâng cao c h i chi nệ ấ ạ ơ ộ ế
th ng khi có m t đó.ắ ặ ở
1) Đ a thêm đi u kho n “Bên thua ki n s ch u toàn b các chi phí pháp lýư ề ả ệ ẽ ị ộ
phát sinh” vào các b n h p đ ng, tho thu n kinh doanh c a b nả ợ ồ ả ậ ủ ạ
Th ng là m t cú s c l n v i nhi u ch doanh nghi p khi h th y r ng phápườ ộ ố ớ ớ ề ủ ệ ọ ấ ằ
lu t th ng không có quy đ nh r ng h đ c bù đ p các chi phí pháp lý th mậ ườ ị ằ ọ ượ ắ ậ
chí c khi th ng ki n. Bên thua ki n ch ph i tr chi phí t t ng mà không ph iả ắ ệ ệ ỉ ả ả ố ụ ả
là các chi phí lu t s , chi phí pháp lý khác cho bên th ng ki n.ậ ư ắ ệ
Song, n u trong b n h p đ ng có đi u kho n “bên thua ki n tr toàn b các chiế ả ợ ồ ề ả ệ ả ộ
phí pháp lý”, toà án th ng s quy t đ nh cho b n đ c bù đ p các chi phí nàyườ ẽ ế ị ạ ượ ắ
b i bên thua ki n. H n th n a, m i lo v vi c ph i tr các kho n ti n này cóở ệ ơ ế ữ ố ề ệ ả ả ả ề
th h n ch nh ng tranh ch p ki n t ng không đáng có và đ a các bên ng iể ạ ế ữ ấ ệ ụ ư ồ
xu ng bàn đàm phán nh m tìm ra m t gi i pháp t t nh t cho c hai bên.ố ằ ộ ả ố ấ ả
2) Đ a thêm đi u kho n “ràng bu c tr ng tài” vào nh ng b n h p đ ngư ề ả ộ ọ ữ ả ợ ồ
hay tho thu n kinh doanh quan tr ng c a b nả ậ ọ ủ ạ
T i h u h t pháp lu t c a các qu c gia, các bên có th tránh vi c gi i quy tạ ầ ế ậ ủ ố ể ệ ả ế
tranh ch p t i toà án n u h có tho thu n đi u kho n gi i quy t t i tr ng tàiấ ạ ế ọ ả ậ ề ả ả ế ạ ọ
trong b n h p đ ng thay cho toà án.ả ợ ồ
Đa ph n các tr ng h p, gi i quy t tranh ch p thông qua con đ ng tr ng tài sầ ườ ợ ả ế ấ ườ ọ ẽ
nhanh chóng và ít t n kém h n t i toà án. Ngoài ra, tranh ch p khi gi i quy tố ơ ạ ấ ả ế
tr ng tài s đ c b o m t, không nh các v ki n t i toà án b bu c ph i côngọ ẽ ượ ả ậ ư ụ ệ ạ ị ộ ả
khai.
3) N u b n ph i đ ng đ u v i v ki n t ng toà án, hãy ki m tra các đ iế ạ ả ươ ầ ớ ụ ệ ụ ể ạ
lý b o hi m xem li u tranh ch p hay v ki n có n m trong các Đ n b oả ể ệ ấ ụ ệ ằ ơ ả
hi m kinh doanh c a công ty hay khôngể ủ
Nhi u ch doanh nghi p không rõ ràng mình có nh ng b o hi m gì và li u cácề ủ ệ ữ ả ể ệ
Đ n b o hi m c a doanh nghi p có bao trùm các trách nhi m pháp lý hayơ ả ể ủ ệ ệ
không.
Thay vì ch gi đ nh r ng m t tranh ch p hay m t v ki n không n m trong cácỉ ả ị ằ ộ ấ ộ ụ ệ ằ
b o hi m c a doanh nghi p, t t nh t b n nên ki m tra v i các đ i lý b o hi m.ả ể ủ ệ ố ấ ạ ể ớ ạ ả ể
N u tranh ch p hay v ki n n m trong các đ n b o hi m, th ng thì công tyế ấ ụ ệ ằ ơ ả ể ườ
b o hi m đ c yêu c u tr các kho n chi phí pháp lý liên quan.ả ể ượ ầ ả ả
4) Mua tr c các đ n b o hi m trách nhi m b sung đ b o v doanhướ ơ ả ể ệ ổ ể ả ệ
nghi p kh i các r i ro kinh doanhệ ỏ ủ
Các đ n b o hi m trách nhi m kinh doanh có th bao trùm nhi u v n đ khácơ ả ể ệ ể ề ấ ề
nhau, song không th t t c các v n đ đ c. Đi u cu i cùng b n mu n tìm raể ấ ả ấ ề ượ ề ố ạ ố
sau khi b ki n đó là b n có th đã có m t đ n b o hi m b sung cho lo i hìnhị ệ ạ ể ộ ơ ả ể ổ ạ
tranh ch p hi n t i c a doanh nghi p.ấ ệ ạ ủ ệ
Ví d , n u doanh nghi p c a b n có m t t l nhân viên đ n và đi khá l n, và làụ ế ệ ủ ạ ộ ỷ ệ ế ớ
m c tiêu c a nh ng v ki n t ng, tranh ch p liên quan t i đ i x nhân viên,ụ ủ ữ ụ ệ ụ ấ ớ ố ử
b n nên xác đ nh xem c n mua đ n b o hi m nào đ có đ c các kho n ti nạ ị ầ ơ ả ể ể ượ ả ề
b o hi m đ i v i lo i hình tranh ch p này.ả ể ố ớ ạ ấ
T ng t , n u ho t đ ng kinh doanh c a b n có s l ng các qu ng cáo l n,ươ ự ế ạ ộ ủ ạ ố ượ ả ớ
b n nên tìm t i các đ n b o hi m ho t đ ng qu ng cáo đ b o v doanhạ ớ ơ ả ể ạ ộ ả ể ả ệ
nghi p kh i các ki n t ng, tranh ch p có liên quan.ệ ỏ ệ ụ ấ
5) Đ a đi u kho n “gi i h n trách nhi m hay thi t h i” vào các h p đ ngư ề ả ớ ạ ệ ệ ạ ợ ồ
hay tho thu n kinh doanh quan tr ngả ậ ọ
N u b n đang giao d ch v i m t đ i tác kinh doanh nào đó, s t t h n c v iế ạ ị ớ ộ ố ẽ ố ơ ả ớ
đi u kho n trong b n h p đ ng quy đ nh v m c gi i h n th c t c a kho nề ả ả ợ ồ ị ề ứ ớ ạ ự ế ủ ả
ti n trách nhi m hay thi t h i mà b n có th ph i ch u n u có đi u gì đó sai.ề ệ ệ ạ ạ ể ả ị ế ề
Ví d , n u doanh nghi p b n ký m t H p đ ng l p đ t h th ng máy tính trụ ế ệ ạ ộ ợ ồ ắ ặ ệ ố ị
giá 10.000 USD. Trong h p đ ng đó c n có đi u kho n gi i h n trách nhi mợ ồ ầ ề ả ớ ạ ệ
c a b n cho nh ng sai sót, l đ nh và kho n ti n b i th ng thi t hai có th bủ ạ ữ ơ ễ ả ề ồ ườ ệ ể ị
ki n không v t quá 10.000 USD.ệ ượ
Lúc này b n đã bi t rõ 5 bí quy t thành công trong gi i quy t tranh ch p pháp lý,ạ ế ế ả ế ấ
b n cũng nên bi t r ng vi c th c thi nó không ph i là nhi m v c n làm m tạ ế ằ ệ ự ả ệ ụ ầ ộ
mình. Hãy th o lu n các v n đ này v i các lu t s hay các đ i lý b o hi m c aả ậ ấ ề ớ ậ ư ạ ả ể ủ
doanh nghi p b n đ đ m b o r ng b n có th t n d ng t i đa nh ng l i thệ ạ ể ả ả ằ ạ ể ậ ụ ố ữ ợ ế
t các bí quy t này.ừ ế
Đ ng ch m tr . 5 bí quy t ki n t ng này có th ti t ki m đáng k cho b n th iừ ậ ễ ế ệ ụ ể ế ệ ể ạ ờ
gian, công s c và ti n b c, song ch khi b n ph i s h u đ c chúng tr c khiứ ề ạ ỉ ạ ả ở ữ ượ ướ
ra toà, ch không ph i sau đó.ứ ả