M ĐUỞ Ầ
1. Tính c p thi t c a đ tàiấ ế ủ ề
Khám phá khoa h cọ (KPKH) là m t ho t đng vô cùng quan tr ngộ ạ ộ ọ
c a tr ủ ẻ ở tr ng m m non, góp ph n tích c c vàườ ầ ầ ự o s phát tri n toàn di nự ể ệ
cho tr , đc bi t đi v i tr l a tu i m u giáo. Thông qua ẻ ặ ệ ố ớ ẻ ứ ổ ẫ vi c ti p xúc,ệ ế
tr i nghi m v iả ệ ớ các s v t, hi n t ng xung quanh, tr có c h i tìm hi u,ự ậ ệ ượ ẻ ơ ộ ể
khám phá, tr i nghi m đ tích lũy các bi u t ng v môi tr ng xungả ệ ể ể ượ ề ườ
quanh (MTXQ), thi t l p m i quan h gi a các ế ậ ố ệ ữ s v t hi n t ngự ậ ệ ượ , h ngướ
đn phát tri n t duy cũng nh phát tri n toàn di n v nhân cách. ế ể ư ư ể ệ ề Đi u đóề
làm th a mãn tính tò mò, lòng ham hi u bi t, kích thích và nuôi d ng h ngỏ ể ế ưỡ ứ
thú cho tr , m ra cánh c a cho tr b c vào th gi i r ng l n h n. ẻ ở ử ẻ ướ ế ớ ộ ớ ơ
Đi v i tr đ tu i m u giáo, ố ớ ẻ ộ ổ ẫ “h c b ng ch i – ch i mà h c”ọ ằ ơ ơ ọ là
ph ng châm xuyên su t đ t ch c các ho t đng h ng ngày c a tr ươ ố ể ổ ứ ạ ộ ằ ủ ẻ ở
tr ng m m non (MN) mà ho t đng KPKH cũng không ngo i l . Các h cườ ầ ạ ộ ạ ệ ọ
gi vĩ đi nh ả ạ ư F. Phroebel, M. Montessori, O. Decroly, E.I Chikhieve, R.I.
Giukovxkaia, A.P. Uxova, A.I. Xorokina, Dorothy D.Sullivan, Beth Davey...
đu cho r ngề ằ trò ch i v a là ph ng ti n và là ph ng pháp giáo d c hi uơ ừ ươ ệ ươ ụ ệ
qu đi v i tr em l a tu i MN, đc bi t là tr m u giáo – giai đo n màả ố ớ ẻ ứ ổ ặ ệ ẻ ẫ ạ
ho t đng ch đo là ho t đng vui ch i (d n theo Đinh Văn Vang, 2012).ạ ộ ủ ạ ạ ộ ơ ẫ
Các trò ch i, trong đó có trò ch i h c t p (TCHT) là m t trong nh ngơ ơ ọ ậ ộ ữ
ph ng ti n giáo d c hi u qu đi v i tr .ươ ệ ụ ệ ả ố ớ ẻ
Theo Đinh Văn Vang (2012), TCHT là lo i trò ch i có lu t, th ng doạ ơ ậ ườ
ng i l n nghĩ ra cho tr ch i. Đó là lo i trò ch i đòi h i tr ph i th cườ ớ ẻ ơ ạ ơ ỏ ẻ ả ự
hi n m t quá trình ho t đng trí tu đ gi i quy t nhi m v h c t p đcệ ộ ạ ộ ệ ể ả ế ệ ụ ọ ậ ượ
đt ra nh nhi m v ch i, qua đó mà trí tu c a tr đc phát tri n” [10].ặ ư ệ ụ ơ ệ ủ ẻ ượ ể
Trong ho t đng ạ ộ KPKH tr ng MNở ườ , các TCHT giúp trẻ thăm dò, tìm hi uể
th gi i xung quanh (TGXQ) m t cách thú v và h p d n, qua đó hình thànhế ớ ộ ị ấ ẫ
1
các bi u t ng v các đi t ng trong môi tr ng, rèn luy n các k năngể ượ ề ố ượ ườ ệ ỹ
nh n th c nh quan sát, so sánh, phân lo i, th nghi m, d đoán,ậ ứ ư ạ ử ệ ự suy lu n,ậ
gi i quy t v n đ, đa ra k t lu n và ả ế ấ ề ư ế ậ và hình thành thái đ hành vi phù h pộ ợ
đi v i con ng i và môi tr ng.ố ớ ườ ườ
Các nghiên c u c a Belinda Gimbert, Dean Cristol (2004), I Chen Hsuứ ủ
(2007), Sameerchand Pudaruth và Bibi Rushda Bahadoor (2011), Karl F.
Wheatley (2003), Rita Brito (2010), Tamer Kutluca (2011), Anjali Khirwadkar
(2007) cũng nh n ph m “Recognizing the Potential of ICT inư ấ ẩ
Earlychildhood Education” do Unesco IITE xu t b n đã ch ng minh ti mấ ả ứ ề
năng và l i ích c a công ngh thông tin (CNTT), đc bi t là các ph n m mợ ủ ệ ặ ệ ầ ề
máy tính (PMMT) trong giáo d c tr m m non. Vi t Nam, k t khi Bụ ẻ ầ Ở ệ ể ừ ộ
Giáo d c & Đào t o ký quy t đnh s 3382/QĐ-BGD&ĐT_GDMN v vi cụ ạ ế ị ố ề ệ
phê duy t d án “ ng d ng CNTT trong giáo d c m m non (GDMN)” vàoệ ự Ứ ụ ụ ầ
ngày 5/7/2006, vi c ng d ng CNTT trong GDMN, đc bi t là ng d ng cácệ ứ ụ ặ ệ ứ ụ
PMMT trong thi t k và t ch c các trò ch i đã và đang đc các tr ngế ế ổ ứ ơ ượ ườ
m m non th c hi n. Nh ng hi u qu b c đu cho th y v n đ thi t kầ ự ệ ữ ệ ả ướ ầ ấ ấ ề ế ế
TCHT cho tr MG 5-6 tu i KPKH v i s h tr c a PMMT là v n đ c nẻ ổ ớ ự ỗ ợ ủ ấ ề ầ
đc quan tâm.ượ
Th c tự ế cũng cho th y giáo viên m m nonấ ầ (GVMN) v nẫ còn g pặ
nhi u khó khăn trong vi c tìm ki m ngu n trò ch i cho tr KPKH nói chungề ệ ế ồ ơ ẻ
và trò ch i KPKH trên PMMT nói riêng. Đi u này đt ra v n đ c n gi iơ ề ặ ấ ề ầ ả
quy t đó là đa d ng hóa ngu n trò ch i đ giáo viên có th tham kh o và sế ạ ồ ơ ể ể ả ử
d ng nh m nâng cao hi u qu ho t đng KPKH c a tr tr ng m mụ ằ ệ ả ạ ộ ủ ẻ ở ườ ầ
non.
Xu t phát t nh ng lý do nêu trên, chúng tôi ch n đ tài ấ ừ ữ ọ ề “Thi t kế ế
trò ch i h c t p cho tr m u giáo 5-6 tu i khám phá khoa h c ơ ọ ậ ẻ ẫ ổ ọ v iớ s hự ỗ
trợ c aủ ph n m m máy tính”ầ ề đ nghiên c u v i mong mu n có th thi t kể ứ ớ ố ể ế ế
2
h th ng các trò ch i h c t p giúp tr ti p c n v i th gi i và môi tr ngệ ố ơ ọ ậ ẻ ế ậ ớ ế ớ ườ
xung quanh nh s h tr c a m t s ph n m m máy tính.ờ ự ỗ ợ ủ ộ ố ầ ề
2. M c đích nghiên c uụ ứ
Trên c s nghiên c u lí lu n và th c ti n c a vi c thi t k TCHT choơ ở ứ ậ ự ễ ủ ệ ế ế
tr m u giáo 5-6 tu i KPKH v i s h tr c a PMMT, t đó thi t k hẻ ẫ ổ ớ ự ỗ ợ ủ ừ ế ế ệ
th ng TCHT nh m c ng c ki n th c, chính xác hóa bi u t ng cho tr vố ằ ủ ố ế ứ ể ượ ẻ ề
Đng v t, Ph ng ti n giao thông, N c và các hi n t ng t nhiên.ộ ậ ươ ệ ướ ệ ượ ự
3. M c tiêu c a đ tàiụ ủ ề
- H th ng hóa lí lu n v thi t k trò ch i h c t p cho tr m u giáoệ ố ậ ề ế ế ơ ọ ậ ẻ ẫ
5-6 tu i khám phá khoa h c ổ ọ v iớ s h trự ỗ ợ c aủ ph n m m máy tính.ầ ề
- Đánh giá th c tr ng thi t k trò ch i h c t p cho tr m u giáo 5-6ự ạ ế ế ơ ọ ậ ẻ ẫ
tu i khám phá khoa h c ổ ọ v iớ s h trự ỗ ợ c aủ ph n m m máy tính tr ngầ ề ở ườ
m m non.ầ
- Thi t k h th ng trò ch i h c t p cho tr m u giáo 5-6 tu i khámế ế ệ ố ơ ọ ậ ẻ ẫ ổ
phá khoa h c ọv i ớs h trự ỗ ợ c aủ ph n m m máy tính.ầ ề
4. Đi t ng, ph m vi nghiên c uố ượ ạ ứ
4.1. Đi t ng nghiên c uố ượ ứ
Nghiên c u trò ch i h c t p cho tr m u giáo 5 – 6 tu i khám pháứ ơ ọ ậ ẻ ẫ ổ
khoa h c v i s h tr c a ph n m m máy tínhọ ớ ự ỗ ợ ủ ầ ề
4.2. Ph m vi nghiên c uạ ứ
4.2.1. Gi i h n v khách th nghiên c uớ ạ ề ể ứ
Đi u tra trên 30 giáo viên d y l p m u giáo 5 - 6 tu i t i m t sề ạ ớ ẫ ổ ạ ộ ố
tr ng m m non đa bàn thành ph Hu .ườ ầ ở ị ố ế
4.2.2. Gi i h n v n i dung nghiên c uớ ạ ề ộ ứ
3
Thi t k trò ch i v các ch đ: Đng v t, Ph ng ti n giao thông,ế ế ơ ề ủ ề ộ ậ ươ ệ
N c và các hi n t ng t nhiên.ướ ệ ượ ự
4.2.3. Gi i h n v th i gian nghiên c uớ ạ ề ờ ứ
Nghiên c u trong 11 tháng: T tháng 1 năm 2019 đn tháng 11 năm 2019.ứ ừ ế
5. Gi thuy t khoa h cả ế ọ
N u các TCHT đc thi t k và s d ng m t cách h p lý và khoa h cế ượ ế ế ử ụ ộ ợ ọ
s kích thích h ng thú cho tr m u giáo 5-6 tu i khám phá khoa h c m tẽ ứ ẻ ẫ ổ ọ ộ
cách ch đng, tích c c.ủ ộ ự
6. Cách ti p c n, ph ng pháp nghiên c uế ậ ươ ứ
Đ gi i quy t các nhi m v nghiên c u đ ra, nghiên c u s d ngể ả ế ệ ụ ứ ề ứ ử ụ
ph i h p các ph ng pháp sau:ố ợ ươ
6.1. Ph ng pháp nghiên c u lí lu nươ ứ ậ
M c đíchụ: Nh m tìm hi u c s lí lu n v ho t đng khám phá khoaằ ể ơ ở ậ ề ạ ộ
h c c a tr m m non, trò ch i h c t p v i s h tr ph n m m máy tính,ọ ủ ẻ ầ ơ ọ ậ ớ ự ỗ ợ ầ ề
làm c s đ tìm hi u c s th c ti n và thi t kơ ở ể ể ơ ở ự ễ ế ế h th ngệ ố trò ch i h c t pơ ọ ậ
cho tr 5 – 6 tu i khám phá khoa h c v i s h tr c a ph n m m máyẻ ổ ọ ớ ự ỗ ợ ủ ầ ề
tính.
Cách ti n hànhế: Thu th p, l a ch n các tài li u trong và ngoài n cậ ự ọ ệ ướ
liên quan đn ếho t đng khám phá khoa h c c a tr m m non, trò ch i h cạ ộ ọ ủ ẻ ầ ơ ọ
t p v i s h tr c a ph n m m máy tính.ậ ớ ự ỗ ợ ủ ầ ề Phân tích, t ng h p và đánh giáổ ợ
t ng quát, h th ng hoá n i dung v n đ nghiên c u.ổ ệ ố ộ ấ ề ứ
6.2. Ph ng pháp nghiên c u th c ti nươ ứ ự ễ
6.2.1. Ph ng pháp đi u tra b ng b ng h iươ ề ằ ả ỏ
M c đíchụ: kh o sát th c tr ng l a ch n và thi t k trò ch i h c t pả ự ạ ự ọ ế ế ơ ọ ậ
cho tr m u giáo 5 – 6 tu i khám phá khoa h c ẻ ẫ ổ ọ và nhu c u s d ng trò ch iầ ử ụ ơ
4
h c t p ng d ng ph n m m máy tính trong ho t đng này các tr ngọ ậ ứ ụ ầ ề ạ ộ ở ườ
MN đ xây d ng c s th c ti n c a v n đ nghiên c u.ể ự ơ ở ự ễ ủ ấ ề ứ
Công cụ: 1 b ng h i dành cho đi t ng giáo viên g m các câu h iả ỏ ố ượ ồ ỏ
đóng v i các đáp án cho s n bi u hi n 5 m c đ đc qui thành đi mớ ẵ ể ệ ở ứ ộ ượ ể
t ng ng t 1 – 5. ươ ứ ừ
6.2.2. Ph ng pháp quan sátươ
M c đíchụ: Thu th p thêm thông tin v th c tr ng l a ch n và thi tậ ề ự ạ ự ọ ế
k trò ch i h c t p cho tr m u giáo 5 – 6 tu i khám phá khoa h c và tháiế ơ ọ ậ ẻ ẫ ổ ọ
đ, h ng thú, tính tích c c c a tr khi tham gia ho t đng này.ộ ứ ự ủ ẻ ạ ộ
Cách ti n hànhế: D gi ho t đng khám phá khoa h c cho tr 5 – 6ự ờ ạ ộ ọ ẻ
tu i tr ng MN. Phi u quan sát đc thi t k đ ghi chép k t qu .ổ ở ườ ế ượ ế ế ể ế ả
6.2.3. Ph ng pháp ph ng v n sâuươ ỏ ấ
M c đíchụ: Ph ng v n m t s CBQL và giáo viên MN v th c tr ngỏ ấ ộ ố ề ự ạ
thi t k trò ch i h c t p cho tr 5-6 tu i khám phá khoa h c v môi tr ngế ế ơ ọ ậ ẻ ổ ọ ề ườ
xung quanh cho tr 5 – 6 tu i tr ng MN và vi c ng d ng mô hìnhẻ ổ ở ườ ệ ứ ụ
DHDA vào vi c t ch c ho t đng này. ệ ổ ứ ạ ộ
Cách ti n hànhế: Xây d ng phi u ph ng v n theo m c tiêu và n iự ế ỏ ấ ụ ộ
dung nghiên c u c th . Ti n hành ph ng v n t ng giáo viên.ứ ụ ể ế ỏ ấ ừ
6.2.4. Ph ng pháp chuyên giaươ
M c đíchụ: Xin ý ki n c a các nhà chuyên môn có kinh nghi m trongế ủ ệ
lĩnh v c GDMN và công ngh thông tin v n i dung nghiên c u c a đ tàiự ệ ề ộ ứ ủ ề
N i dungộ: Xin ý ki n v h ng nghiên c u, công c nghiên c u,ế ề ướ ứ ụ ứ
nguyên t c và qui trình thi t k trò ch i.ắ ế ế ơ
6.2.5. Ph ng pháp nghiên c u s n ph mươ ứ ả ẩ
M c đíchụ: Kh o sát h th ng các trò ch i h c t p giáo viên l aả ệ ố ơ ọ ậ ự
5