MỤC LỤC
Đề mục Trang
I. TÓM TẮT ĐỀ TÀI 1
II. GIỚI THIỆU 2
1. Thực trạng 3
2. Giải pháp thay thế 3
3. Một số nghiên cứu gần đây 4
4. Vấn đề nghiên cứu 4
5. Giả thuyết nghiên cứu 4
III. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU: 4
1. Khách thể nghiên cứu 4
Bảng 1: số, giới tính, thành phần dân tộc thành tích học tập
của học sinh 5
2. Thiết kế nghiên cứu 5
Bảng 2: Kiểm chứng để xác định các nhóm tương đương 6
Bảng 3: Thiết kế nghiên cứu 6
3. Quy trình nghiên cứu 6
Bảng 4: Thời gian thực nghiệm 7
3.1. Giúp học sinh hiểu về lợi ích của việc lấy hơi khi hát 8
3.2. Giới thiệu cho học sinh kỹ thuật hít thở trong khi hát 8
3.3. Hướng dẫn cách lấy hơi trong khi hát 10
3.4. Giới thiệu cho học sinh các trường hợp lấy hơi trong khi hát 11
3.5. Nhắc nhở học sinh một số nguyên tắc lấy hơi trong khi hát 12
3.6. Hướng dẫn vị trí lấy hơi các bài hát 13
3.7. Các bài tập lấy hơi 14
4. Đo lường và thu thập dữ liệu 18
IV. PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ 18
1. Phân tích dữ liệu 18
Bảng 5: So sánh điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động 18
2. Bàn luận kết quả 19
V. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 20
1. Kết luận 20
2. Khuyến nghị 21
I. TÓM TẮT ĐỀ TÀI:
Dạy học âm nhạc trong trường phổ thông vấn đề được quan tâm
nhiều nước trên thế giới. Bởi âm nhạc vừa một nghệ thuật, vừa n một
ngôn ngữ toàn cầu, giúp học sinh phát triển nhận thức về bản thân cuộc sống.
Âm nhạc đẹp cho cuộc sống làm giàu cảm xúc cho học sinh, giúp c em
hoàn thiện nhân cách, phát triển trí tưởng tượng và năng lực sáng tạo.
Với mục tiêu đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện để đáp
ứng được nhu cầu học tập âm nhạc của học sinh, âm nhạc đã trở thành một môn
học quan trọng và chính thức trong chương trình học của cấp phổ thông.
Ngày nay, phương pháp dạy học âm nhạc đang thay đổi nhanh chóng bởi
những thông tin về âm nhạc được phổ biến rộng rãi các phương tiện dạy học
ngày càng phong phú đa dạng hơn. Nghệ thuật âm nhạc coi trọng tính thực
hành, do đó việcy dựng phát triển những kỹ năng âm nhạc cho học sinh
điều rất quan trọng và cần thiết. Những kỹ năng này phản ánh chính xác về năng
lực âm nhạc của các em. Hướng dẫn học sinh làm quen và thực hành các kĩ năng
này càng sớm thì càng dễ dàng và thuận lợi cho quá trình học tập âm nhạc.
Học hát là nội dung đặc trưng của môn Âm nhạc. Nội dung này được triển
khai từ lớp 6 đến 9 trong chương trình Âm nhạc Trung học sở. Số lượng i
hát ở cấp Trung học cơ sở là 28 bài. Học sinh học háttiếp xúc với âm nhạc
lời, mỗi bài hát một cảm xúc riêng, nội dung cụ thể về sự vật, hiện tượng
được diễn tả bằng âm nhạc và ngôn ngữ văn học.
Trong phân môn học hát, “Khởi động giọng” (luyện thanh) một trong
những bước quan trọng giúp học sinh chuẩn bị về thế, hơi thở, giọng hát,
đồng thời còn luyện tai nghe, luyện cách phát âm luyện cao độ. Khởi động
giọng còn để học sinh thấy rằng, các em đang được học âm nhạc một cách bài
bản. Trong đó, việc thực hiện các kỹ thuật lấy hơi hết sức quan trọng, đó
chính bước đệm để học sinh thể thực hiện các kỹ năng khác trong khi học
hát.
2
Nghiên cứu được thực hiện trên hai nhóm tương đương: Hai lớp 7 tại
trường THCS Lạc Nghiệp: Lớp 7A2 - Nhóm thực nghiệm; Lớp 7A3 - Nhóm đối
chứng. Lớp thực nghiệm được thực hiện các giải pháp thay thế khi các em thực
hiện các động tác lấy hơi trong phân môn học hát. Kết quả cho thấy các giải
pháp đã tác động rệt đến kết quả học hát của học sinh: Học sinh biết cách
lấy hơi khi hát, từ đó tự hình thành thế hát, điều khiển hơi thở dẫn đến ổn
định về cao độ, hát lời, biết cách thể hiện sắc thái tình cảm của i hát hơn
lớp đối chứng.
II. GIỚI THIỆU:
Âm nhạc một nhu cầu nhận thức hoạt động giải trí của hội loại
người. Môn Âm nhạc THCS không nhằm mục đích đào tạo các em thành những
ca sĩ, nghệ sĩ chuyên nghiệp, mà chủ yếu thông qua môn học nhằm tác động vào
thế giới tinh thần của các em, giúp các em sự phát triển hài hoà, toàn diện về
nhân cách theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh.
Môn Âm nhạc trường THCS sẽ cùng các môn học khác phát triển năng
lực duy, trí tuệ, tạo cho các em một trình độ văn hoá âm nhạc, góp phần đào
tạo những người lao động phát triển, toàn diện về đức - trí - thể - mỹ. Xuất phát
từ mục tiêu giáo dục phổ thông nói chung tầm quan trọng của môn học Âm
nhạc THCS i riêng. Giáo dục phổ thông nhằm giáo dục học sinh phát triển
toàn diện, không những nâng cao hiểu biết về kiến thức văn hoá còn phát
huy năng lực cảm thụ âm nhạc và những năng khiếu âm nhạc khác.
Tuy nhiên, ở các tiết dạy hát, thông thường giáo viên sẽ chỉ thực hiện khởi
động giọng một cách đơn giản cho học sinh ít chú ý đến việc áp dụng các kỹ
thuật thanh nhạc cho học sinh, đặc biệt cách lấy hơi dẫn đến tình trạng học
sinh chỉ hát theo cảm tính, không biết cách lấy hơi, tình trạng này diễn ra lâu dài
sẽ làm ảnh hưởng đến giọng hát của các em.
khối THCS, học sinh lớp 7 khối lợi thế về âm vực giọng hát, tuy
nhiên học sinh chưa biết cách thực hiện các kỹ năng về lấy i để giọng hát
3
tốt hơn, dễ dàng hát các nốt cao và thể hiện sắc thái tình cảm của bài hát. Vì vậy,
bản thân tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đề tài: “Sử dụng kỹ thuật lấy hơi nhằm
nâng cao chất lượng học hát cho học sinh lớp 7 trường THCS Lạc Nghiệp”
nhằm giúp học sinh vận dụng tối đa khả năng học hát của mình.
1. Thực trạng:
Qua nghiên cứu phân tích, tôi đã rút ra các mặt thuận lợi hạn chế
khi áp dụng đề tài như sau:
Thuận lợi:
Được sự quan tâm của ban giám hiệu nhà trường, tổ chuyên môn, sự giúp
đỡ của các đồng nghiệp trong và ngoài trường.
Đa phần học sinh ngoan, ý thức tự giác trong học tập, tích cực tìm tòi,
học hỏi.
Học sinh thái độ yêu thích môn học, năng khiếu, hợp tác với giáo
viên trong quá trình học tập.
Điều kiện cơ sở vật chất phục vụ tối đa cho việc dạy và học của học sinh.
Khó khăn:
Còn một số học sinh lười thực hành, khả năng duy chưa tốt hoặc hạn
chế về năng khiếu nên các em còn tự ti khi học và thể hiện bản thân.
Khả năng tập trung của một vài học sinh chưa cao.
Không giáo viên cùng bộ môn, nên việc tham mưu, học hỏi, đánh giá
còn nhiều khó khăn.
2. Giải pháp thay thế:
Việc áp dụng c kỹ thuật lấy hơi khi học hát sẽ giúp học sinh nâng cao
được chất lượng học hát, biết cách chủ động lấy hơi để tránh tình trạng bị hụt
hơi, bị mệt khi hát không làm biến đổi tính chất của bài hát. Đặc biệt, biết
cách lấy hơi sẽ góp phần bảo vệ dây thanh đới và giọng hát của học sinh.
4
3. Một số đề tài nghiên cứu gần đây:
Rèn luyện hơi thở trong dạy học thanh nhạc cho sinh viên - Trường Đại
học Sư phạm nghệ thuật Trung Ương.
Website: thanhnhacdinhcao.vn; adammuzic.vn
4. Vấn đề nghiên cứu:
Việc áp dụng các kỹ thuật lấy hơi khi dạy phân môn học hát nâng cao
được chất lượng học hát của học sinh lớp 7 hay không?
5. Giả thiết nghiên cứu:
Việc áp dụng các kỹ thuật lấy hơi khi dạy phân môn học hát sẽ nâng cao
được chất lượng học hát của học sinh lớp 7.
III. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
1. Khách thể nghiên cứu:
Là giáo viên trường THCS Lạc Nghiệpnên tôi chọn học sinh lớp 7 của
trường để có những điều kiện thuận lợi cho việc nghiên cứu ứng dụng.
- Giáo viên: giáo viên trẻ tâm huyết, luôn ý thức học hỏi tìm tòi
áp dụng để đổi mới phương pháp nhằm nâng cao kết quả học tập của học sinh,
trách nhiệm cao công c giảng dạy giáo dục học sinh. Mặt khác việc
nghiên cứu một phương pháp mới làm cho bản thân tinh thần hơn, nhiệt
huyết hơn, hăng say hơn với nghề nghiệp.
- Học sinh:
+ Hai lớp được chọn tham gia nghiên cứu học sinh lớp 7A3 (lớp đối
chứng) lớp 7A2 (lớp thực nghiệm) năng lực học tập bộ môn, hầu hết ho{c
sinh ở hai lớp này đều tích cực, chủ động, có ý thức trong học tập tô|t.
+ Về thành tích học tập của năm học trước, hai lớp tương đương nhau về
điểm số của tất cả các môn học.
5