V n qu c gia Cát Tiên-Viên ng c xanhườ ố ọ
c n đ c b o vầ ượ ả ệ
Xem tin g cố
Doanh nhân Sài Gòn - 4 tháng trước 80 lượt xem
V n qu c gia Cát Tiên có t ng di n tích 71.350ha, trong đó Nam Cát Tiên r ng 39.627ha, Cát L cườ ố ổ ệ ộ ộ
(Lâm Đ ng) r ng 27.530ha và Tây Cát Tiên (Bình Ph c) r ng 4.193ha.ồ ộ ướ ộ
Facebook Twitter 0 bình ch nọ Vi t bình lu nế ậ L u bài nàyư
V n qu c gia (VQG) Cát Tiên có t ng di n tích 71.350ha, trong đó Nam Cát Tiên (Đ ng Nai) r ng 39.627ha,ườ ố ổ ệ ồ ộ
Cát L c (Lâm Đ ng) r ng 27.530ha và Tây Cát Tiên (Bình Ph c) r ng 4.193ha. đây đã có m t đ n vộ ồ ộ ướ ộ Ở ộ ơ ị
chuyên ch u trách nhi m qu n lý và b o v r ng, b o t n h sinh thái, b o t n ngu n gien đ ng v t, th cị ệ ả ả ệ ừ ả ồ ệ ả ồ ồ ộ ậ ự
v t r ng; nghiên c u khoa h c v b o t n thiên nhiên, môi tr ng; tuyên truy n giáo d c b o v môiậ ừ ứ ọ ề ả ồ ườ ề ụ ả ệ
tr ng và t ch c d ch v du l ch sinh thái.ườ ổ ứ ị ụ ị
Đ c E-paperọ
Nh đó, VQG Cát Tiên đã tr thành viên ng c xanh, có t m nh h ng quan tr ng không ch v môi tr ng mà cònờ ở ọ ầ ả ưở ọ ỉ ề ườ
đ n cu c s ng c a c ng đ ng trong khu v c. T năm 2005, Ban Th ký Công c Ramsar đã công nh n h đ tế ộ ố ủ ộ ồ ự ừ ư ướ ậ ệ ấ
ng p n c Bàu S u n m trong VQG Cát Tiên là vùng đ t ng p n c quan tr ng th 1.499 c a th gi i.ậ ướ ấ ằ ấ ậ ướ ọ ứ ủ ế ớ
Viên ng c xanhọ
H th c v t trong r ng c a VQG Cát Tiên có 1.610 loài, các loài cây g ch y u thu c h d u, h đ u, h b ngệ ự ậ ừ ủ ỗ ủ ế ộ ọ ầ ọ ậ ọ ằ
lăng…, trong đó có 31 loài có tên trong sách đ (gõ đ , gõ m t, c m lai, giáng h ng, vên vên, d u song nàng…).ỏ ỏ ậ ẩ ươ ầ
Riêng th m th c v t đ t ng p n c là sinh c nh tuy t v i đ i v i các loài đ ng th c v t th y sinh, cá n c ng t,ả ự ậ ấ ậ ướ ả ệ ờ ố ớ ộ ự ậ ủ ướ ọ
cá s u, các loài chim n c, các loài thú l n qu n c ven bàu vào mùa khô.ấ ướ ớ ầ ư ở
H thú bao g m 105 loài có quan h ch t ch v i vùng Tây Nguyên. Các loài thú móng gu c d quan sát có bò tót,ệ ồ ệ ặ ẽ ớ ố ễ
voi, nai, heo r ng, cheo cheo, m nh…, trong đó có 39 loài n m trong sách đ nh bò tót, voi, chà vá chân đen, v nừ ễ ằ ỏ ư ượ
đen má vàng, cu li nh …).ỏ
Trong s 351 loài chim thì 31 loài có tên trong sách đ (gà ti n m t đ , gà lôi hông tía, công, gà so c hung, h c cố ỏ ề ặ ỏ ổ ạ ổ
tr ng…). Bò sát có 109 loài (có tên trong sách đ 20 loài), đ ng v t l ng c có 41 loài (có tên trong sách đ baắ ỏ ộ ậ ưỡ ư ỏ
loài), r i 159 loài cá (có tên trong sách đ tám loài, đ c bi t cá r ng là loài có tên trong sách đ IUCN), 756 loài cônồ ỏ ặ ệ ồ ỏ
trùng…
VQG Cát Tiên là n i đ u tiên Vi t Nam th c hi n thành công ch ng trình ph c h i loài cá s u n c ng t.ơ ầ ở ệ ự ệ ươ ụ ồ ấ ướ ọ
Đ t chân đ n VQG Cát Tiên, chúng tôi có c m giác r t n t ng v i c nh v t hoang s , thanh bình và h đ ngặ ế ả ấ ấ ượ ớ ả ậ ơ ệ ộ
th c v t đa d ng đây.ự ậ ạ ở
Ông Nguy n Đình Qu c Vi t - Phó giám đ c Trung tâm Du l ch sinh thái và Giáo d c môi tr ng thu c VQG Cátễ ố ệ ố ị ụ ườ ộ
Tiên cho bi t h ng năm trung tâm này đón nhi u đoàn du khách trong và ngoài n c đ n tham quan, nghiên c u.ế ằ ề ướ ế ứ
Trong m t ngày m a nh hôm chúng tôi đ n v n có nhi u nhóm h c sinh vào r ng dã ngo i. T i Trung tâm C u hộ ư ư ế ẫ ề ọ ừ ạ ạ ứ ộ
đ ng v t hoang dã, các em th c m c khi th y có nh ng con g u, linh tr ng b m t tay, m m t, b stress, th yộ ậ ắ ắ ấ ữ ấ ưở ị ấ ờ ắ ị ấ
ng i thì ho ng s ho c ng c l i, có ý đ nh t n công. Khi đ c h ng d n viên gi i thích nguyên nhân là do conườ ả ợ ặ ượ ạ ị ấ ượ ướ ẫ ả
ng i gây ra, các em r t ng c nhiên.ườ ấ ạ
C u tinh c a đ ng v t hoang dãứ ủ ộ ậ
T p cho g u tr l i b n năng hoang dã nh th này là m t công vi c r t khó khănậ ấ ở ạ ả ư ế ộ ệ ấ
Đ ng v t hoang dã t i VQG Cát Tiên đa s là nh ng loài v t quý hi m có tên trong sách đ , c n đ c b o v .ộ ậ ạ ố ữ ậ ế ỏ ầ ượ ả ệ
Trung tâm C u h đ ng v t hoang dã VQG Cát Tiên ngay t ngày ra đ i đã đ c xem là v c u tinh c a đ ng v tứ ộ ộ ậ ở ừ ờ ượ ị ứ ủ ộ ậ
hoang dã.
Theo h ng d n c a ông L ng Văn Hi n - Giám đ c Trung tâm, chúng tôi lên thuy n đ n đ o Tiên. Đ o r ngướ ẫ ủ ươ ế ố ề ế ả ả ộ
kho ng 30ha, đ c xây d ng làm n i c u h linh tr ng, đi vào ho t đ ng t năm 2008.ả ượ ự ơ ứ ộ ưở ạ ộ ừ
Anh Đ Ng c Th ng - nhân viên chăm sóc v n thú cho bi t n i đây ti p nh n, nuôi d ng nh ng loài linh tr ngỗ ọ ắ ườ ế ơ ế ậ ưỡ ữ ưở
có kh năng tuy t ch ng cao nh v n đen má vàng, chà vá chân đen, vo c b c và m t s loài nh h n nh cu li.ả ệ ủ ư ượ ọ ạ ộ ố ỏ ơ ư
Đa s nh ng con thú này b nuôi gi trái phép, buôn bán qua biên gi i đ c các c quan ch c năng phát hi n, gi l iố ữ ị ữ ớ ượ ơ ứ ệ ữ ạ
và đ a v trung tâm.ư ề
“Sau khi ti p nh n, chúng tôi ti n hành chăm sóc, nuôi d ng, ph c h i b n năng c a t ng loài đ th chúng vế ậ ế ưỡ ụ ồ ả ủ ừ ể ả ề
v i thiên nhiên.ớ
Đây là công vi c đòi h i s kiên nh n, nh ng không ph i lúc nào chúng tôi cũng thành công. B i có nh ng con bệ ỏ ự ẫ ư ả ở ữ ị
nuôi nh t lâu quá ho c nh t t bé, b m t b n năng hoang dã nên không t ki m s ng đ c, bu c chúng tôi ph iố ặ ố ừ ị ấ ả ự ế ố ượ ộ ả
nuôi t i trung tâm” - anh Th ng cho bi t.ạ ắ ế
Sau khi chăm sóc, ph c h i t t, m i con linh tr ng s đ c g n m t con chip đ theo dõi tr c khi th v r ng.ụ ồ ố ỗ ưở ẽ ượ ắ ộ ể ướ ả ề ừ
Cái khó khác là làm sao đ khi đem con v t th v r ng hòa nh p đ c v i b y đàn (vì n u không đ c b y đànể ậ ả ề ừ ậ ượ ớ ầ ế ượ ầ
ch p nh n, con m i th s b c b y đánh ch t).ấ ậ ớ ả ẽ ị ả ầ ế
Trong s ghi chép t i trung tâm, nh ng cái tên c Tây l n ta, hình nh c a t ng con v n, cu li nh Samee, Luat,ổ ạ ữ ả ẫ ả ủ ừ ượ ư
Biên, Meilee, Misu, Charlie, Lucy… đ c ghi chép c n th n, t đ c đi m nh n d ng đ n nh ng tính cách riêng.ượ ẩ ậ ừ ặ ể ậ ạ ế ữ
Hi n trên đ o Tiên có hai khu v c bán hoang dã, m t khu r ng kho ng 2.000m 2 có hàng rào đi n t đ chăm sóc vàệ ả ự ộ ộ ả ệ ử ể
khu bán hoang dã r ng 20ha đ th linh tr ng.ộ ể ả ưở
Đ n Trung tâm C u h g u, chúng tôi l i đ c nghe nh ng câu chuy n đáng th ng v s ph n c a nh ng conế ứ ộ ấ ạ ượ ữ ệ ươ ề ố ậ ủ ữ
g u đang đ c chăm sóc đây. Cu c đ i chúng đ c h i sinh t khi chúng đ c chuy n đ n trung tâm này, b iấ ượ ở ộ ờ ượ ồ ừ ượ ể ế ở
tr c đó chúng b con ng i bóc l t đ n cùng ki t, b l y m t, c t tay…ướ ị ườ ộ ế ệ ị ấ ậ ắ
Trong khu chu ng tr i, nh ng con g u ng a to l ng l ng đi t i, đi lui nhìn khách tham quan đ y c nh giác, vài conồ ạ ữ ấ ự ừ ữ ớ ầ ả
n m yên. Anh Tr n Văn Qu ng - nhân viên chăm sóc g u cho bi t đó là nh ng con m i đ c chuy n v , còn đangằ ầ ả ấ ế ữ ớ ượ ể ề
trong giai đo n chăm sóc, đi u tr b nh.ạ ề ị ệ
Trong s 35 con g u m i ti p nh n thì Tr m Ki m lâm Gia Lai chuy n đ n b y con, Chi c c Ki m lâm Đ ng Naiố ấ ớ ế ậ ạ ể ể ế ả ụ ể ồ
chuy n tám con và t Tr ng Bom cũng tám con, s còn l i đ c nh p vào l t , khi m t con, lúc hai con. Vào khuể ừ ả ố ạ ượ ậ ẻ ẻ ộ
bán hoang dã, n i g u đ c nuôi d ng, chăm sóc tr c khi th v r ng, chúng tôi th y có con leo thoăn tho t lênơ ấ ượ ưỡ ướ ả ề ừ ấ ắ
thân cây cao t i năm, b y th c r i ng i trên ch c ba, có con n m trên chu ng t m.ớ ả ướ ồ ồ ạ ằ ồ ạ
Nghe ti ng anh Qu ng g i, con Qu y b t d y, ch y quanh vòng rào nh bi u di n. Anh Qu ng k r ch ròi lai l chế ả ọ ậ ậ ậ ạ ư ể ễ ả ể ạ ị
t ng con g u m t, con nào cũng có h s b nh án khá n ng. Chúng tôi còn th y m t con báo hoa mai đang đ cừ ấ ộ ồ ơ ệ ặ ấ ộ ộ
chi m m t khu riêng, có v kh e m nh và ph c h i đ c b n tính hoang dã sau th i gian dài đ c chăm sóc t nế ộ ẻ ỏ ạ ụ ồ ượ ả ờ ượ ậ
tình.
Báo hoa mai - đ ng v t quý hi m b nuôi gi trái phép tr c khi Trung tâm C u h đ ng v t hoang dã Cát Tiên ti pộ ậ ế ị ữ ướ ứ ộ ộ ậ ế
nh nậ
“Vi c th thú v r ng không đ n gi n, vì con nào khi v trung tâm cũng trong tình tr ng suy ki t th ch t và tinhệ ả ề ừ ơ ả ề ạ ệ ể ấ
th n. Sau khi tr b nh xong, chúng tôi đ a chúng ra khu v c bán hoang dã và ch n ra nh ng con thích h p đ ghépầ ị ệ ư ự ọ ữ ợ ể
thành gia đình r i m i th h n vào khu hoang dã. Hi n nay, khó khăn l n nh t c a chúng tôi là tìm đ c n i an toànồ ớ ả ẳ ệ ớ ấ ủ ượ ơ
đ th sao cho chúng không b b t l i n a. Vi c này c n s ph i h p v i các c quan ch c năng và đ a ph ng” -ể ả ị ắ ạ ữ ệ ầ ự ố ợ ớ ơ ứ ị ươ
ông Hi n chia s .ế ẻ
Đ i m t v i các thách th cố ặ ớ ứ
Kho ng 60% di n tích n c ta là r ng và đ t r ng, có vai trò quan tr ng đ i v i sinh k c a c ng đ ng c dân vàả ệ ướ ừ ấ ừ ọ ố ớ ế ủ ộ ồ ư
n n kinh t qu c gia. Nh ng hi n t i, r ng đang b suy gi m, xu ng c p nghiêm tr ng vì nhi u nguyên nhân (t cề ế ố ư ệ ạ ừ ị ả ố ấ ọ ề ố
đ phát tri n kinh t nhanh chóng, áp l c dân s tăng, ý th c v b o v môi tr ng ch a đ c quan tâm đúngộ ể ế ự ố ứ ề ả ệ ườ ư ượ
m c…).ứ
VQG Cát Tiên cũng ph i đ i m t v i nhi u khó khăn, thách th c, n u không có k ho ch phát tri n lâu dài l n cácả ố ặ ớ ề ứ ế ế ạ ể ẫ
bi n pháp x lý k p th i thì s khó tránh kh i kh năng b xâm h i, nh h ng đ n tài nguyên r ng và h sinh tháiệ ử ị ờ ẽ ỏ ả ị ạ ả ưở ế ừ ệ
n i đây.ơ
Đó là tình tr ng còn nhi u h dân s ng sâu trong VQG (khu Cát L c), đ t r ng v n b xâm l n, r ng v n b phá đạ ề ộ ố ộ ấ ừ ẫ ị ấ ừ ẫ ị ể
bi n thành đ t làm nông nghi p, do đó vùng c trú c a các loài đ ng v t hoang dã c b gi m đi, ch a k vi c chănế ấ ệ ư ủ ộ ậ ứ ị ả ư ể ệ
th gia súc trong v n còn gây m m b nh và tranh giành th c ăn c a các loài thú móng gu c hoang dã. Tình tr ng ôả ườ ầ ệ ứ ủ ố ạ
nhi m n c do vi c s d ng phân bón, hóa ch t cho s n xu t nông nghi p cũng đáng báo đ ng.ễ ướ ệ ử ụ ấ ả ấ ệ ộ
Th i gian g n đây, k ho ch xây d ng các đ p th y đi n và vi c khai thác cát b a bãi trên sông Đ ng Nai càng làmờ ầ ế ạ ự ậ ủ ệ ệ ừ ồ
tăng nguy c thay đ i ch đ th y văn c a h đ t ng p n c c a VQG Cát Tiên.ơ ổ ế ộ ủ ủ ệ ấ ậ ướ ủ
V m t qu n lý, s ph i h p ki m soát gi a v n v i m t s ngành t i đ a ph ng còn ch a đ ng b . Mong saoề ặ ả ự ố ợ ể ữ ườ ớ ộ ố ạ ị ươ ư ồ ộ
nh ng b t c p đó đ c x lý s m đ VQG Cát Tiên mãi đ c g i b ng cái tên đ p: Viên ng c xanh!ữ ấ ậ ượ ử ớ ể ượ ọ ằ ẹ ọ
