VIN HÀN LÂM
KHOA HC XÃ HI VIT NAM
HC VIN KHOA HC XÃ HI
KHÚC NGC TUN
XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC
THỦY SẢN CỦA LỰC LƯỢNG THANH TRA THEO
PHÁP LUẬT VIỆT NAM HIỆN NAY
Ngành: Lut Hiến pháp và Lut Hành chính
Mã s: 9.38.01.02
TÓM TT LUN ÁN TIẾN SĨ LUT HC
HÀ NỘI - 2025
Công trình được hoàn thành ti: Hc vin Khoa hc xã hi,
Vin Hàn lâm Khoa hc xã hi Vit Nam
Người hướng dn ho họ : 1. PGS.TS.Bùi Nguyên Khánh
2. PGS.TS.Nguyn Th Việt Hương
Phn bin 1: PGS.TS. Vũ Công Giao
Phn bin 2: PGS.TS. Nguyn Th Báo
Phn bin 3: PGS.TS. Trương Hồ Hi
Lun án s được bo v trước Hi đồng chm lun án cp Hc vin hp ti:
Vào hồi…..giờ……phút, ngày ……….tháng ………….năm 2025
Có th tìm hiu lun án tại thư viện:
- Thư viện Quc gia Vit Nam
- Thư viện Hc vin khoa hc Xã hi
1
M ĐẦU
1. Tính cp thiết của đề tài nghiên cu
Ngành thủy sản ủ Việt N m ó v i trò qu n trọng đối với sự phát triển inh
tế, tạo r nguồn thu nhập lớn từ xuất hẩu, đồng thời ung ấp thự phẩm ho nhu ầu
trong nướ . Việt N m một trong những quố gi xuất hẩu thủy sản hàng đầu thế
giới, với im ngạ h xuất hẩu hàng năm đạt hàng tỷ USD. Sự phát triển ngành
thủy sản hông hỉ m ng lại lợi í h inh tế òn góp phần giải quyết việ làm ho
hàng triệu l o động, đặ biệt là tại á vùng ven biển và đồng bằng sông Cửu Long.
Tuy nhiên, bên ạnh những lợi í h inh tế, ngành thủy sản ũng đối mặt với
nhiều vấn đề nghiêm trọng như h i thá quá mứ , sử dụng phương tiện và ông nghệ
h i thá hông phù hợp, gây r á động tiêu đến môi trường biển suy
giảm nguồn lợi thủy sản. Đây những thá h thứ lớn đối với sự phát triển bền vững
ủ ngành, đòi hỏi sự n thiệp ịp thời và hiệu quả từ á ơ qu n quản lý nhà nướ ,
trong đó ó v i trò qu n trọng ủ lự lượng th nh tr huyên ngành thủy sản.
Thự trạng vi phạm trong lĩnh vự thủy sản ở Việt N m hiện n y đ ng diễn r
phứ tạp và ó xu hướng gi tăng về số lượng lẫn mứ độ nghiêm trọng. hành
vi vi phạm phổ biến b o gồm h i thá thủy sản trái phép, vi phạm về bảo vệ nguồn
lợi thủy sản, vi phạm quy định về môi trường, sử dụng ông h i thá ấm vi
phạm á quy định về nuôi trồng thủy sản. Những hành vi y hông hỉ gây tổn hại
trự tiếp đến nguồn lợi thủy sản òn làm suy giảm hất lượng môi trường biển,
ảnh hưởng đến sinh ế ủ ộng đồng ngư dân và gây mất ân bằng hệ sinh thái.
Đặ biệt, trong bối ảnh hội nhập quố tế, Việt N m đ ng phải đối mặt với
những yêu ầu hắt he về bảo vệ môi trường nguồn lợi thủy sản từ á thị trường
xuất hẩu lớn như EU, Ho Kỳ Nhật Bản. Những yêu ầu này hông hỉ ảnh
hưởng đến hoạt động xuất hẩu òn động trự tiếp đến uy tín hình ảnh
ngành thủy sản Việt N m trên trường quố tế. Do đó, việ tăng ường xử phạt vi
phạm hành hính trong lĩnh vự thủy sản một yêu ầu ấp thiết để đảm bảo sự tuân
thủ pháp luật, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và đáp ứng á tiêu huẩn quố tế.
Lự lượng th nh tr thủy sản ó v i trò qu n trọng trong việ giám sát, iểm
tr và xử lý á hành vi vi phạm trong lĩnh vự này. Th nh tr thủy sản hông hỉ thự
hiện á hoạt động iểm tr thường xuyên, đột xuất mà òn ó nhiệm vụ tuyên truyền,
hướng dẫn ngư dân á do nh nghiệp thủy sản thự hiện đúng á quy định pháp
luật. Việ xử phạt vi phạm hành hính trong lĩnh vự thủy sản một ông hữu
hiệu để đảm bảo sự tuân thủ pháp luật, ngăn hặn á hành vi vi phạm và bảo vệ
nguồn lợi thủy sản.
Tuy nhiên, trong thự tế, việ xử phạt vi phạm hành hính trong lĩnh vự thủy
sản vn òn nhiều hạn hế. Công th nh tr , iểm tr hư đượ thự hiện tờng
xuyên và ó hiệu quả, l lượng th nh tr òn thiếu v sốợngng lự huyên n.
Ngi r , mứ xử phạt hiện n y òn hư đủ mạnh đ răn đe, ngăn hn á nh vi vi
phạm, dẫn đếnnh trạng i phạm, vi phạm éo i và ngày àng nghiêm trọng.
2
Việ xử phạt vi phạm hành hính trong lĩnh vự thủy sản hiện đ ng đối mặt
với nhiều thá h thứ , từ ông quản lý, tổ hứ thự hiện đến việ đảm bảo tính
hiệu quả và răn đe ủ á biện pháp xử phạt. Một trong những thá h thứ lớn nhất là
sự phứ tạp đ dạng á hành vi vi phạm, ùng với sự hăn trong việ
giám sát iểm tr tại á vùng biển x bờ. Ngoài r , tình trạng thiếu hụt nhân lự ,
tr ng thiết bị phương tiện ỹ thuật lự lượng th nh tr ũng một rào ản lớn
trong việ thự hiện nhiệm vụ.
Để nâng o hiệu quả xử phạt vi phạm hành hính trong lĩnh vự thủy sản,
ần thiết phải ó những giải pháp đồng bộ hiệu quả. Trướ hết, ần tăng ường
ông tuyên truyền, giáo dụ pháp luật ho ngư dân á do nh nghiệp thủy sản,
nâng o nhận thứ ý thứ hấp hành pháp luật. Bên ạnh đó, ần đẩy mạnh ông
tá th nh tr , iểm tr , tăng ường sự phối hợp giữ á ơ qu n hứ năng và á đị
phương trong việ giám sát, iểm tr và xử lý vi phạm.
Đồng thời, ần nâng o năng lự ho lự lượng th nh tr thủy sản, về số
lượng hất lượng. Việ đào tạo, bồi dưỡng iến thứ huyên môn, nghiệp vụ ho
án bộ th nh tr rất ần thiết để đảm bảo họ ó đủ hả năng trình độ thự hiện
nhiệm vụ. Ngoài r , ần đầu tr ng thiết bị, phương tiện thuật hiện đại để hỗ trợ
ông tá th nh tr , iểm tr đượ thự hiện hiệu quả hơn.
Mứ xử phạt vi phạm hành hính ũng ần đượ xem xét điều hỉnh theo
hướng tăng nặng để đảm bảo tính răn đe ngăn ngừ á hành vi vi phạm. Việ áp
dụng á biện pháp xử phạt bổ sung, như tướ quyền sử dụng giấy phép, đình hỉ hoạt
động hoặ buộ hắ phụ hậu quả ũng ần đượ thự hiện nghiêm tú và đồng bộ.
Cuối ùng, ần phải hoàn thiện hệ thống pháp luật liên qu n đến xử phạt vi
phạm hành hính trong lĩnh vự thủy sản, đảm bảo tính đồng bộ, ràng hả thi.
Việ b n hành á quy định pháp luật ần đượ thự hiện một á h ịp thời phù
hợp với tình hình thự tế, đảm bảo hả năng áp dụng o và hiệu quả trong quản lý.
Với những do trên, việ nghiên ứu đề tài "Xử phạt vi phạm hành chính
trong lĩnh vực thủy sản của lực lượng thanh tra theo pháp luật Việt Nam hiện nay"
m ng tính ấp thiết o, đáp ứng nhu ầu thự tiễn trong bối ảnh ngành thủy sản Việt
N m đ ng đối mặt với nhiều thá h thứ về quản lý, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và phát
triển bền vững. Việ nghiên ứu và đề xuất á giải pháp nâng o hiệu quả xử phạt vi
phạm hành hính trong lĩnh v này hông hỉ góp phần bảo vệ tài nguyên thiên
nhiên, duy trì trật tự ương pháp luật òn đảm bảo sự phát triển bền vững
ngành thủy sản, đáp ứng yêu ầu hội nhập quố tế nâng o vị thế Việt
N m trên trường quố tế.
2. Mục đích, nhiệm v nghiên cu của đề tài
2.1. Mc đích nghiên cứu
Trên ơ s nghiên cu lý lun, đánh giá thực trng, lun án xây dng lun c khoa
hc cho vi đ xut các gii pháp nhm nâng cao hiu qu x pht VPHC trong lĩnh vc thy
sn ca l lưng thanh tra Vit Nam hin nay.
3
2.2. Nhim v nghiên cu
Mt là, đánh giá tổng qu n tình hình nghiên ứu trong nư và mt s trên thế
giới ó liên qu n đến đ tài lun án, đánh giá nhng giá tr ca các công trình nghiên cu đó và
xá định nhng vn đ lun án cn tiếp tc nghn cu.
Hai là, phân tích làm những vấn đề về mặt luận về VPHC; XPVPHC,
thể: xây dựng hái niệm, làm đặ điểm, v i trò XPVPHC trong lĩnh vự
thủy sản lự lượng th nh tr ; nhận diện hủ thể, nguyên tắ , nội dung, biện pháp,
trình tự, thủ tụ XPVPHC á yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả XPVPHC trong lĩnh
vự thủy sản ủ lự lượng th nh tr .
Ba , phân tí h đánh giá thự trạng vi phạm pháp luật về thủy sản,
XPVPHC trong lĩnh vự thủy sản tổ hứ bộ máy lự lượng th nh tr ; pháp
luật hiện hành về XPVPHC trong lĩnh vực thu sn ca llượng thanh tra; thc tin
v XPVPHC trong lĩnh vực thu sn ca llượng thanh tra. Đồng thi ch nhng
nguyên nhân ca nhng hn chế và bt cập đó.
Bn là, nêu và phân tích á qu n điểm, đồng thời đề xut các gii pháp nâng
cao hiu qu XPVPHC trong lĩnh vực thy sn ca lc ng thanh tra Vit Nam
hin nay.
3. Đối tượng nghiên cu và phm vi nghiên cu
3.1. Đối tưng nghiên cu
Đối tượng nghiên cu ca lun án gồm: Cá qu n điểm khoa hc liên quan
đến nhn thc lun vXPVPHC trong lĩnh vự thủy sản; H thng các quy định
pháp lut v XPVPHC trong lĩnh vự thủy sản; Thực tiễn VPHC và XPVPHC trong nh
vthủy sản ở Vit Nam; Kinh nghim XPVPHC trong lĩnh v thủy sản một số quc
gia trên thế gii và tham kho mt s h xử pht vi phm hành chính v thủy sản
lợng th nh tr rong một s m gần đây.
3.2. Phm vi nghiên cu
Phm vi ni dung: Lun án tp trung nghiên cu nhng vấn đề lý lun và thc
tin XPVPHC trong lĩnh vực thy sn ca llượng thanh tra chuyên ngành nông
nghip và phát trin nông thôn.
Mc dù thm quyền XPVPHC trong lĩnh vực thy sn thuc v nhiu ch th
nh u như: Chủ tch y ban nhân dân các cp; llượng công an nhân dân, lc
ng B đội biên phòng, Cnh sát bin, llượng Hi Quan, Qun th trường…;
nhưng trên thc tế hoạt động này mang tính chất huyên ngành, huyên sâu trướ đây
do llượng thanh tra thy sn, hin nay llượng thanh tra chuyên ngành Nông
nghip Phát trin nông thôn thc hiện, á đơn vị khác mang tính cht tham gia
phi hp. Vì vy Lun án ch tp trung nghiên cứu, đánh giá hoạt động XPVPHC ca
llượng Thanh tra ngành Nông nghip Phát triển nông thôn, do hăn ông
tác thu thp s liu, nên trong lun án vn s dng chung s liu XPVPHC ca lc
ng kiểm ngư hoặc dùng chung s liu XPVPHC ca llượng Thanh tra B Nông