BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ
ĐẠI HỌC Y DƯỢC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TRẦN LỆ LINH
KHẢO SÁT ẢNH HƯỞNG
CỦA PHƠI NHIỄM Ô NHIỄM KHÔNG KHÍ
LÊN TRẺ BỊ HEN QUA DIỆN TÍCH
CARBON TRONG ĐÀM,
IL-8, TNF-α và IFN- α
Ngành: Khoa học Y sinh (Sinh lý học)
Mã số: 9720101
TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC
NĂM 2026
Công trình được hoàn thành tại: Đại học y dược TPHCM
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Đỗ Đức Minh
GS.TS. Phạm Lê An
Phản biện 1: ………………………………………………
Phản biện 2 ……………………………………………….
Phản biện 3: ………………………………………………
Luận án được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp
trường họp vào hồi giờ ngày tháng m
Có thể tìm hiểu Luận án tại thư viện:
- Thư viện Quốc gia Việt Nam
- Thư viện Khoa học Tổng hợp TPHCM
- Thư viện Đại học y dược TPHCM
-
DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ
CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
1. Le Tran L, Le Pham A, Duc Do M, Nguyen QN, Ngo HKT, Le
HHTC, et al. (2025), Assessing the impact of individual
exposure to air pollution via biomarkers in sputum of
children in Ho Chi Minh city, Vietnam. Environmental
Pollution. 367:125544. doi:10.1016/j.envpol.2024.125544.
2. Le Tran L, Nguyen QN, Truong TNT, Le HHTC, Huynh ST,
Ngo HKT, et al (2025), Sputum Eosinophil Counts and
Asthma Control in Vietnamese Children. In: Vo VT,
Nguyen TH, Vong BL, Pham TTH, Doan NH, editors. 10th
International Conference on the Development of
Biomedical Engineering in Vietnam. BME 2024. IFMBE
Proceedings. Cham: Springer.p 648-64. doi 0.1007/978-3-
031-90197-3_50.
1
GIỚI THIỆU LUẬN ÁN
1. Lý do và tính cần thiết của nghiên cứu
Ô nhiễm không khí (ONKK) yếu tố nguy gây bệnh hô hấp
trẻ em, trẻ hen sẽ làm nặng thêm triệu chứng, suy giảm chức năng
phổi tăng tỷ lệ nhập viện. TP.HCM, nồng độ bụi mịn PM2.5 vượt
ngưỡng an toàn của WHO. Khoảng trống của các nghiên cứu trước
đây đánh giá ảnh hưởng của phơi nhiễm ONKK thông qua các chỉ số
gián tiếp trong môi trường. Nghiên cứu của chúng tôi cung cấp cho
y văn các bằng chứng về chế sinh về ảnh hưởng của phơi nhiễm
ONKK bằng cách khảo sát chỉ số phơi nhiễm nhân carbon trong
đàm chỉ số viêm cytokine (IL-8, TNF-α, IFN-α).
2. Mục tiêu nghiên cứu
(1) Xác định mối liên quan giữa c yếu tố phơi nhiễm ô nhiễm
không khí trong nhà và ngoài trời, carbon trong đàm với bệnh hen
ở trẻ em tại TP.HCM năm 2021-2024.
(2) Xác định mối liên quan giữa c yếu tố phơi nhiễm ô nhiễm
không khí với carbon trong đàm trẻ hen trẻ không hen tại
TP.HCM năm 2021-2024.
(3) Xác định mối liên quan giữa carbon trong đàm với các triệu
chứng, bệnh lý hấp, các chỉ số viêm cytokine và chỉ số hấp
ký ở trẻ hen và trẻ không hen tại TP.HCM năm 2021-2024.
(4) Xác định mối liên quan giữa carbon trong đàm với phân bậc
hen, mức độ kiểm soát bệnh hen trẻ hen phân nhóm trẻ hen
tăng và không tăng BCAT tại TP.HCM năm 2021-2024.
3. Những đóng góp mới của nghiên cứu về mặt luận thực tiễn
Luận án chứng minh được carbon trong đàm tăng trẻ phơi
nhiễm ONKK liên quan đến triệu chứng hấp, chức năng
hấp, chỉ số viêm.
2
Vai trò của cytokine viêm: IL-8, TNF-α, IFN-α tăng cao trẻ hen
phơi nhiễm ONKK, phản ánh cơ chế viêm đường thở.
Ý nghĩa ứng dụng: Cung cấp chế sinh học về bằng chứng
của phơi nhiễm ONKK lên trẻ em.
4. Bố cục luận án
Luận án 120 trang được trình bày đầy đủ các phần theo quy
định, gồm Đặt vấn đề (03 trang), Tổng quan tài liệu (25 trang), Đối
ợng phương pháp nghiên cứu (32 trang), Kết quả (28 trang),
Bàn luận (31 trang), Kết luận (02 trang), Kiến nghị (01 trang). Luận
án gồm 23 bảng, 5 hình, 2 biểu đồ, 1 đồ, 204 tài liệu tham khảo
(10 tài liệu trong nước 194 tài liệu nước ngoài), 11 phụ lục 2 bài
báo minh họa cho kết qu quá trình thực hiện nghiên cứu đề tài luận
án (2 bài báo trên tạp chí quốc tế có uy tín).
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
1.1 Tình hình ô nhiễm tại thành phố Hồ Chí Minh
TP.HCM là nơi tiến hành nghiên cứu có mức độ ONKK cao hơn
so với các tỉnh lân cận. Năm 2021, theo dữ liệu từ Báo cáo Chất
lượng Không khí Thế giới, TP.HCM nồng độ PM2.5 trung bình
hàng tháng dao động từ 12,2 - 33,3 μg/m³, được coi là không tốt cho
sức khỏe, vượt q mức an toàn của WHO 4 lần. Tại TP.HCM,
phương tiện di chuyển chủ yếu phương tiện nhân như xe máy
và xe đạp. ONKK ngoài trời đã trở thành một vấn đề đáng lo ngại do
lưu lượng giao thông cao tình trạng tắc nghẽn giao thông. Theo
kết quả kiểm tra phát thải năm 2017, tổng lượng phát thải PM2.5 tại
TP.HCM là 4.029 tấn/năm. Trong đó, các nguồn liên quan đến giao
thông đóng góp lượng lớn nhất, tương ứng 1.813 tấn/năm, chiếm
khoảng 45%. Giao thông đường bộ là nguồn phát thải chính từ giao
thông, chiếm 75% tổng lượng phát thải liên quan đến giao thông.