Bệnh thường gặp ở heo nái
Nguồn: hoind.tayninh.gov.vn
Bệnh sót nhau:
- Nguyên nhân: Heo nái bị viêm niêm mạc tử cung nên sau khi đẻ nhau
không ra hết; can thiệp vội vàng, thô bạo, không đúng kỹ thuật nên nhau bị đứt và
sót lại; heo nái quá già, đẻ nhiều đuối sức, tử cung co bóp kém không đẩy được
nhau ra…
- Biện pháp khắc phục:
Bệnh sốt sữa:
- Nguyên nhân:
- Biện pháp khắc phục:
Bệnh viêm vú:
- Nguyên nhân:
- Biện pháp khắc phục:
Dùng nước đá rửa và chườm ở đầu vú viêm để giảm sưng, nóng, đỏ, đau
sau đó dùng tay xoa bóp nhẹ nhàng 2 – 3 lần/ngày để vú mềm dần; vắt vú bị viêm
4 – 5 lần/ngày cho hết sữa để hạn chế việc lây lan từ vú viêm sang vú lành; dùng
Sunfat Magiê cho heo uống với liều 20 – 30g/con/ngày. Sau 2 – 3 ngày là heo có
thể cho sữa bình thường, nếu không có hiệu quả thì phải dùng một số loại thuốc
đặc trị như: Tiêm xung quanh vú ngày 2 lần: Penicilin với liều 10.000 UI/kg thể
trọng; Streptomycin với liều 10mg/kg thể trọng; bơm Teramycin vào vú viêm qua
lỗ tiết sữa. Trước khi bơm nên vắt cạn sữa trong vú viêm; dùng mỡ Penicilin, mỡ
Tetramycin bôi ở vú viêm cho đến khi khỏi.
Bệnh bại liệt:
- Nguyên nhân:
- Biện pháp khắc phục:
Dùng Gluconat canxi 10% tiêm tĩnh mạch với liều 40 – 50ml/con; dùng 5cc
vitamin B1 pha với một ống vitamin B12 (loại 100gr) tiêm cho heo… KS.ĐẶNG
TỊNH
Trong thời gian có chửa nên cho heo ăn, thức ăn có nhiều canxi, phốt pho;
thường xuyên cho heo vận động và tắm nắng, đặc biệt là một tháng trước khi heo
đẻ; cung cấp vitamin D cho heo bằng cách pha trộn vào thức ăn hoặc cho uống
với liều lượng 2ml/con/ngày. Thường xuất hiện ở những heo nái đã qua nhiều lần
sinh sản và đẻ nhiều con. Bệnh xuất hiện do thiếu khoáng, nhất là canxi và phốt
pho. Thiếu canxi và phốt pho nên heo mẹ phải huy động các chất dự trữ từ xương
để tạo sữa, làm cho heo mẹ yếu dần, hay nằm, đi đứng khó khăn, khập khễnh, hai
chân sau yếu ớt… và dẫn đến bại liệt. Tắm rửa sạch sẽ cho heo nái và vệ sinh sát
trùng chuồng trại trước khi heo đẻ để tiêu diệt vi trùng tồn đọng; sau khi heo đẻ
thì dùng nước ấm rửa sạch hai hàng vú và hai chân sau của heo mẹ; kiểm tra răng
và bấm răng nanh heo con; kiểm tra và thu nhặt hết số nhau thai, không để cho
heo mẹ ăn vì sẽ sinh ra chứng sốt sữa; bố trí cho các heo con bú sớm, bú đều;
trước khi đẻ một ngày và sau khi đẻ vài ngày nên giảm bớt khẩu phần ăn và lượng
đạm trong thức ăn của heo nái…Heo mẹ bị tổn thương bộ phận sinh dục như âm
hộ, âm đạo, tử cung, vú và bầu vú… tạo điều kiện cho vi khuẩn gây bệnh xâm
nhập vào cơ thể gây viêm nhiễm tại chỗ và vào máu gây nhiễm trùng huyết và
viêm vú. Heo mẹ tiết nhiều sữa (do ăn quá nhiều chất đạm) nhưng heo con không
bú hết làm cho sữa bị ứ đọng tạo ra môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển;
heo mẹ đẻ ít con nên có nhiều vú bị thừa hoặc do heo mẹ chỉ cho con bú có một
bên… những vú không được heo con bú sẽ bị căng sữa dẫn đến viêm vú; chuồng
quá bẩn, việc sát trùng không cẩn thận nên vi trùng dễ xâm nhập vào làm viêm
vú… Nếu sốt sữa do nhau thì dùng dung dịch Gluconat canxi 10% tiêm tĩnh mạch
với liều 20ml/con hoặc tiêm tĩnh mạch dung dịch Oxytoxin với liều 10 – 20 UI/con
hoặc có thể dùng dung dịch Ergotin tiêm bắp với liều 0,3 – 0,5mg/con. Nếu sốt
sữa do thiếu canxi thì dùng dung dịch Gluconat canxi 10% tiêm tĩnh mạch với liều
20 – 40ml/con. Nếu sốt sữa do thiếu vitamin C thì có thể tiêm 200ml nước cất
cộng với 5ml vitaminC/con/ngày. Khi thấy heo trở lại trạng thái bình thường
nhưng vẫn ít sữa thì có thể tiêm dung dịch Thyrosin ngày một lần, với liều
1ml/con/ngày. Heo nái sốt sữa do nhau ra không hết, nhau ở trong tử cung sẽ tiết
ra hoocmon follienlia, làm ức chế sự phát sinh của hoocmon prolactine nên tuyến
vú không phát triển được gây sốt sữa; hoặc do tử cung và vú bị nhiễm trùng; hoặc
do thức ăn mất cân đối thành phần và giá trị dinh dưỡng, nhất là đạm, khoáng và
sinh tố. Chăm sóc, nuôi dưỡng heo nái đúng quy trình kỹ thuật, đáp ứng nhu cầu
chuồng trại, vận động, thức ăn và dinh dưỡng, can thiệp kịp thời và đúng kỹ
thuật… Tiêm thuốc Oxytoxin dưới da để kích thích co bóp tử cung đẩy nhau ra
hết. Sau khi nhau ra, dùng thuốc tím nồng độ 1 phần nghìn hoặc nước muối 9 phần
nghìn để rửa tử cung trong ba ngày liên tục.