Chăm sóc th m và th mi sinh
Ngun: hoind.tayninh.gov.vn
Chun b trước khi th sinh sn
Th thường đẻ vào ngày th 30 sau ngày phi ging, có th sm mun hơn
2-3 ngày. Trước khi đẻ 1-2 ngày, th m thường cào bi ri nh lông đậy kín li.
Mt s th m đẻ la đầu không biết nh lông làm , hoc đẻ con ra ngoài đẻ ta
cn nh lông bng ca nó và ly đồ lót mm ca
CHĂM SÓC TH M VÀ TH MI SINH
Chun b trước khi th sinh sn
Th thường đẻ vào ngày th 30 sau ngày phi ging, có th sm mun hơn
2-3 ngày. Trước khi đẻ 1-2 ngày, th m thường cào bi ri nh lông đậy kín li.
Mt s th m đẻ la đầu không biết nh lông làm , hoc đẻ con ra ngoài đẻ ta
cn nh lông bng ca nó và ly đồ lót mm ca khác làm t m ri nht gom
th con đặt vào. Th con sơ sinh không có lông, không m mt, không đứng được,
nên phi có t m trong đẻ để bo v chúng khi b chết rét và sây sát.
Chăm sóc th sơ sinh
Sau khi th đẻ xong, phi kim tra đàn con xem chúng có nm tp trung
không; có được ph lông m không; bao nhiêu con và có con nào chết không. Nếu
thy th con phân tán trong thì phi thu chúng nm gn vào mt nơi, ly đồ lót
ph kín xung quanh th con. Mi ngày, th m ch vào cho con bú mt ln. vì
thế sau khi th bú m xong nên để thn tĩnh bng cách đưa đẻ ra khi lng
th m để tránh th m nhy vào làm con s hãi. Nếu th đẻ nhiu hơn 8 con/la
thì nên san bt con sang đàn ít con, nhưng không chênh lch nhau qua 2 ngày tui;
mi đàn nên để ti đa 8 con vì th m ch có 8 núm vú. Khi san nên ly đồt ca
đẻ mi để lót tay đón th đến để th m không phát hin ra mùi l ca th mi.
Th m đôi khi ăn th con hoc không cho con bú là do m không có đủ sa, khát
nước. Trường hp này thường xy ra nhng th m đẻ la du, nuôi con vng.
Nếu th m nào ăn con lp li ln th hai thì phi loi b. Hàng ngày, phi kim
tra đàn con k lưỡng; phi xem chúng có bú no không. nếu con nào chết phi nht
b ra ngay. Nếu th con đói sa phi tìm nguyên nhân để khc phc kp thi. Có
th phi cho th con bú nh m khác.
Th m nuôi con cn rt nhiu thc ăn và đủ nước ung để sn xut sa
nhiu. Cho nên phi đáp ng tho mãn nhu cu thc ăn và nước ung. Th con
phát trin rt nhanh. Ban đầu th con ch ng, ít hot động ngoài lúc bú m. Khi
chúng được 2 tun tui thì lông bt đầu mc ph kín mình, m mt và đi được.
Đến 3 tun tui, th con s ra khi và tp ăn thc ăn vi m. T đó tr đi, th
con gim dn sa măn được thc ăn ngày càng nhiu. Vì vy, khu phn ăn
ca th m phi được tăng dn lên.
Chăm sóc th sau cai sa
Khi th được 5-6 tun tui thì có th cai sa m và hoàn toàn ăn thc ăn
cng. Phi chăm sóc hết sc cn thn đàn th con mi được cai sa. Giai đon này
th con rt d b m, chết, bi vì cơ th chưa phát trin hoàn ho li b tác động
bi các yếu t ngoi cnh mi như thc ăn, không khí, lng chung… Cho nên,
phi quét dn chung sch s, thc ăn nước ung phi sch và thay mi hàng
ngày. Không nên vn chuyn th trong giai đon này Nên để đàn con ngay ti
lng chung th m đến 8 tun tui mi chuyn đi nuôi v béo lng chung
khác hoc xut bán th ging.
Tăng la sinh sn cho th m
Thông thường cho th phi ging li vào chu k động đực ln th hai sau
khi đẻ khong 16-18 ngày. Như vy th có th đẻ được 6-7 la/năm. Tuy nhiên,
đối vi đàn th ging nuôi thương phm, kho mnh và được cho ăn thc ăn dinh
dưỡng cao thì có th cho đẻ liên tc, tc là cho phi ngay ln động dc đầu tiên,
sau khi đẻ 1-3 ngày. Như vy th có th đẻ đưc 8-9 la/năm. Nếu gia đình moi
nuôi th ln đầu thì nên cho th đẻ thưa 4-5 la/năm là va. Khi có kinh nghim
đáp ng đủ ngun thc ăn có dinh dưỡng tt thì có th cho th đẻ dày hơn. Khi
phi ging đưa con cái đến lng con đực vf theo dõi kết qu phi ging. Nếu con
cái chu đực thì dng li, nâng mông để th đực nhy phi. Nếu th đực giao phi
được thì ngã trượt xung mt bên con cái, có tiếng kêu. Sau mt phút thì đưa con
cài v lng ca nó, và ghi ngày phi vào phiếu để d kiến ngày th d. Thi gian
cho phi ging tt nht là buôi sáng sm hoc bui chiu ti. Sau khi cho th cài
vào lng th đực khong 5 phút mà không phi được thì đưa th cái tr li lng
chung ca nó va cho phi li vào ngày hom sau. Đôi khi th cái có động dc
nhưng vn c nm sát vào góc lng chung để trn th đực. Khi đó ta nên giúp
chúng bng cách: mt tay năm da gáy con cái, tay kia lun xung bng, nâng
mông nó lên để th đực nhy phi được d dàng.