SỞ GD&ĐT QUẢNG NAM MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KỲ I
TRƯỜNG THPT TRẦN ĐẠI NGHĨA NĂM HỌC 2024-2025
Môn: Ngữ Văn 11
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian phát đề)
I. MỤC TIÊU ĐỀ KIỂM TRA
- Thu thập thông tin, đánh giá mức độ đạt được của quá trình dạy học so với yêu cầu đạt
chuẩn kiến thức - kỹ năng của chương trình giáo dục.
- Nắm bắt khả năng học tập, mức độ phân hóa về học lực của học sinh. Trên cơ sở đó,
giáo viên có kế hoạch dạy học phù hợp với từng đối tượng học sinh nhằm nâng cao chất lượng
dạy học môn Ngữ văn.
II. HÌNH THỨC KIỂM TRA
- Hình thức: Tự luận
- Kiểm tra chung toàn khối 11
III. MA TRẬN:
Mức độ nhận thức
TT
Kĩ
năng
Nội dung kiến thức/Đơn vị
kĩ năng1
Nhận
biết
Thôn
g hiểu
Vận
dụng
Vận
dụng
cao
Đọc
Văn bản: Truyện; Thơ
Số câu
3
3
1
1
1
Tỉ lệ %
điểm
15%
30%
10%
5%
Viết
-Viết văn bản nghị luận về
một tác phẩm thơ (phân tích
cấu tứ và hình ảnh trong thơ)
Số câu
1
1
1
1
2
Tỉ lệ %
điểm
10%
10%
10%
10%
Tỉ lệ % điểm các mức độ
1 Nội dung kiểm tra phù hợp với yêu cầu cần đạt của chương trình được thể hiện trong SGK được giới hạn đến thời
điểm tổ chức kiểm tra định kì (giữa kì, cuối kì), đảm bảo theo ma trận, đặc tả đề kiểm tra; phù hợp với thời gian làm bài
và năng lực học tập của học sinh.
IV. ĐẶC TẢ MA TRẬN
MỨC
ĐỘ
BIẾT
HIỂU
VẬN DỤNG
VẬN
DỤNG
CAO
TỔNG
Phần I :
Đọc hiểu
Thơ trữ
tình hiện
đại có
yếu tố tự
sự
-Nêu được thể thơ
của văn bản, cách
gieo vần.
-Xác định NVTT,
đối tượng trữ tình
và cảm xúc chủ
đạo.
-Chỉ ra được các từ
ngữ/ hình ảnh tiêu
biểu trong văn bản
-Chỉ ra được biểu
hiện của yếu tố tự
sự qua hình tượng
thơ trong bài thơ.
-Nêu được ý nghĩa
nhan đề của văn bản
-Hiểu và/hoặc lí giải
được giá trị thẩm mĩ
của ngôn từ qua hình
tượng thơ.
-Hiểu và/hoặc lí giải
được tình cảm, cảm
xúc của nhân vật trữ
tình thể hiện trong
văn bản
-Nêu được tác dụng
của một biện pháp tu
từ trong câu thơ.
-Nêu được ý
nghĩa hay tác
động của bài
thơ đối với
quan niệm,
cách nhìn của
cá nhân về
những vấn đề
văn học hoặc
cuộc sống.
-Thể hiện thái
độ đồng tình
hoặc không
đồng tình với
các vấn đề đặt
ra từ bài thơ.
Phần II:
Viết
Nghị
luận
về một
tác phẩm
thơ(Phâ
n tích
cấu tứ và
hình ảnh
trong bài
thơ
Xác định được kiểu
bài nghị luận,
vấn đề cần nghị
luận.
- Giới thiệu tác giả,
tác phẩm, nội dung
trong đoạn trích.
-Cảm nhận được chủ
đề của bài thơ
-Xác định cấu tứ và
cách triển khai bài thơ
-Chọn và phân tích
những hình ảnh tiêu
biểu
- Bố cục chặt chẽ, có
mở đầu và kết thúc gây
ấn tượng; sử dụng các
lí lẽ và bằng chứng
thuyết phục, chính
xác, tin
cậy, thích hợp, đầy đủ;
đảm bảo chuẩn chính
tả ,cấu trúc ngữ pháp.
-Vận dụng các
kĩ năng tạo lập
bài văn,
-các thao tác
lập luận;
những kiến
thức
-đã học về viết
đoạn, bài
NLVH để viết
-bài văn NLVH
hoàn chỉnh đáp
ứng
-yêu cầu của đề
bài
-Sử dụng
kết hợp các
phương
thức miêu
tả, biểu
cảm, tự
sự,… để
tăng sức
thuyết phục
cho bài viết
-Vận dụng
hiệu quả
những kiến
Lí luận văn
học,kiến
thức
Tiếng Việt
lớp 11 để
tăng tính
thuyết phục,
sức hấp dẫn
cho bài viết
I.PHẦN ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)
Đọc văn bản :
TRONG LỜI MẸ HÁT
Trương Nam Hương
Tuổi thơ chở đầy cổ tích
Dòng sông lời mẹ ngọt ngào
Đưa con đi cùng đất nước
Chòng chành nhịp võng ca dao.
Con gặp trong lời mẹ hát
Cánh cò trắng, dải đồng xanh
Con yêu màu vàng hoa mướp
"Con gà cục tác lá chanh".
Khóm trúc, lùm tre huyền thoại,
Lời ru vấn vít dây trầu
Vầng trăng mẹ thời con gái,
Vẫn còn thơm ngát hương cau.
Con nghe thập thình tiếng cối
Mẹ ngồi giã gạo ru con
Lạy trời đừng giông đừng bão
Cho nồi cơm mẹ đầy hơn..
Con nghe dập dờn sóng lúa
Lời ru hóa hạt gạo rồi
Thương mẹ một đời khốn khó
Vẫn giàu những tiếng ru nôi.
Áo mẹ bạc phơ bạc phếch
Vải nâu bục mối chỉ sờn
Thương mẹ một đời cay đắng
Sao lời mẹ vẫn thảo thơm.
Thời gian chạy qua tóc mẹ
Một màu trắng đến nôn nao
Lưng mẹ cứ còng dần xuống
Cho con ngày một thêm cao.
Mẹ ơi trong lời mẹ hát
Có cả cuộc đời hiện ra
Lời ru chắp con đôi cánh
Lớn rồi con sẽ bay xa.
* Nhà thơ Trương Nam Hương:
- Trương Nam Hương sinh ngày 23-10-1963 tại Hải Phòng, lớn lên ở Hà Nội và vào TP Hồ Chí Minh từ
năm 12 tuổi. Ông tốt nghiệp Khoa Ngữ văn Trường Đại học Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, từng biên tập sách
ở nhà xuất bản Công an nhân dân, báo An ninh Thế giới. Hiện sống ông tại TP Hồ Chí Minh, làm việc
trong Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh.
- Trương Nam Hương là một nhà thơ tài hoa của nền văn học Việt Nam. Ông coi trọng khai thác chất liệu
ca dao và văn hóa truyền thống, dịu dàng tinh tế trong ngôn ngữ trữ tình. Trong thơ ông có sự giằng xé
giữa cảm hứng hương xưa quen thuộc với ý thức tiếp nhận những làn gió mới của thời đại và tâm tình con
người.
Câu 1.Xác định phương thức biểu đạt chính của bài thơ(0,5đ)
Câu 2. Chỉ ra những hình ảnh mà con “gặp” trong lời mẹ hát ở khổ thơ thứ 2?(0,5đ)
Câu 3. Những hình ảnh nào khắc hoạ hình tượng người mẹ trong khổ thơ 6,7?(0,5đ)
Câu 4.Xác định biện pháp tu từ và nêu tác dụng nghệ thuật của nó trong hai câu thơ
sau:(1,0)
Vầng trăng mẹ thời con gái,
Vẫn còn thơm ngát hương cau.
SỞ GD&ĐT QUẢNG NAM
TRƯỜNGTHPT TRẦN ĐẠI NGHĨA
ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I
Môn: Ngữ văn - Lớp 11
Năm học: 2024-2025
(Thời gian làm bài: 90 phút)
Câu 5.Hãy trình bày cảm hứng chủ đạo của bài thơ.(1.đ)
Câu 6.Cho biết ý nghĩa tượng trưng của các hình ảnh: “Cánh cò trắng, dải đồng xanh,màu
vàng hoa mướp” và “Áo mẹ bạc phơ bạc phếch”(1đ)
Câu 7.Điều mà con “nghe" được trong lời mẹ hát ở khổ thơ cuối có gì khác biệt so với các
khổ thơ trước đó?(1đ)
Câu 8.Qua bài thơ anh/chị suy nghĩ gì về ý nghĩa của lời hát ru của mẹ đối với cuộc đời của
con. (0,5đ)
II. PHẦN VIẾT (4,0 điểm)
Cảm nhận của anh/ chị về nét độc đáo trong cấu tứ và vẻ đẹp của một số hình ảnh thơ
trong bài Trong lời mẹ hát của Trương Nam Hương.
HẾT
Ph
ần
Câu
Đáp án
Điể
m
I
Đọc hiểu
6.0
1
Phương thức biểu đạt chính:Biểu cảm
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,5 điểm.
- Học sinh trả lời khác đáp án: 0,0 điểm.
0.5
2
Chỉ ra những hình ảnh mà con “gặp” trong lời
mẹ hátỏ khổ thơ thứ2
-Trong lời mẹ hát có những hình ảnh sau: cánh
cò trắng, cánh đồng, hoa mướp, “con gà cục tác
lá chanh”..
-
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,5 điểm.
- Học sinh trả lời được 2 hình ảnh : 0,25 điểm.
-Học sinh trả lời khác đáp án: 0,0 điểm.
0.5
3
Chỉ ra những hình ảnh miêu tả người mẹ trong
khổ thơ 6,7.
0.5
SỞ GD&ĐT QUẢNG NAM
TRƯỜNGTHPT TRẦN ĐẠI NGHĨA
HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA GIỮA KÌ I
Môn: Ngữ văn - Lớp 11
Năm học: 2024-2025
“
Áo mẹ bạc phơ bạc phếch
,
lời mẹ vẫn thảo
thơm, tóc mẹ một màu trắng đến nôn nao, Lưng
mẹ cứ còng dần xuống”
-
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0.5 điểm.
- Học sinh trả lời được 03 hình ảnh : 0,5 điểm
-Học sinh trả lời được từ 1 đến 2 hình ảnh 0.25
- Học sinh trả lời khác đáp án: 0,0 điểm.
4
Xác định biện pháp tu từ và nêu tác dụng nghệ
thuật của nó trong hai câu thơ sau:(1,0)
Vầng trăng mẹ thời con gái,
Vẫn còn thơm ngát hương cau.
Biện pháp tu từ: Ẩn dụ
Vầng trăng mẹ thời con
gái chỉ vẻ đẹp của mẹ khi còn trẻ.
Tác dung :
-Để khắc hoạ
vẻ đẹp lung linh, dịu dàng của mẹ
khi còn trẻ.
-Làm tăng sức gợi hình,gợi cảm cho lời thơ
-
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 1 điểm.
- Học sinh trả lời được 01 ý : 0,5 điểm
- Học sinh trả lời khác đáp án: 0,0 điểm.
0,5
0,5
5
Cảm hứng chủ đạo của bài thơ:
Bài thơ là những nỗi niềm xót xa yêu thương và
lòng biết ơn vô hạn của người con trước những
hy sinh âm thầm lặng lẽ của mẹ dành cho con.
-
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 1,0 điểm.
- Học sinh trả lời được 1 ý : 0,75 điểm.
-Học sinh diễn đạt khác đáp án nhưng đảm bảo ý
tương tự cho điểm tối
- Học sinh trả lời không liên quan đến đán án:
0,0 điểm
1.0
6
Cho biết ý nghĩa tượng trưng của các hình ảnh
:
“Cánh cò trắng, dải đồng xanh,màu vàng hoa
mướp”
0,5