Cái giá và ph n th ng cho nhà lãnhầ ưở
đ o ạ
Lãnh đ o không đ n gi n. Nó gi ng nh m t l i tuyên b rõ ràng. Nh ng ph n l n sáchạ ơ ả ố ư ộ ờ ố ư ầ ớ
báo và nh ng ph ng ti n thông tin đ i chúng quanh các nhà lãnh đ o đ u có ý r ngữ ươ ệ ạ ạ ề ằ
ph n th ng dành cho h không h m t công s c đ đ t đ c hay lãnh đ o hi u quầ ưở ọ ề ấ ứ ể ạ ượ ạ ệ ả
có th đ c gi i thích b ng m t danh sách nh ng đ c tính nhi u ng i mong mu n.ể ượ ả ằ ộ ữ ặ ề ườ ố
Rob Goffee và Gareth Jones cho r ng kằhông ph i nh v y. ả ư ậ
Thành công c a nhi u nhà lãnh đ o chúng tôi đã t ng làm vi củ ề ạ ừ ệ
cùng hay đã t ng ph ng v n trong su t th p k v a qua b từ ỏ ấ ố ậ ỉ ừ ắ
ngu n t s cam k t ch đ ng vào m t chu i ph c t p các m iồ ừ ự ế ủ ộ ộ ỗ ứ ạ ố
quan h đ c xây d ng c n th n - th ng trong các hoàn c nhệ ượ ự ẩ ậ ườ ả
đ i l p. Các nhà lãnh đ o, nh ng ng i nuôi d ng các m iố ậ ạ ữ ườ ưỡ ố
quan h này và làm ch các hoàn c nh khác bi t, có th giúp tệ ủ ả ệ ể ổ
ch c c a h đ t đ c m t m c đích cao h n. Nh ng ng iứ ủ ọ ạ ượ ộ ụ ơ ữ ườ
không làm đ c nh v y, t t nhiên s th t b i. T l cao c aượ ư ậ ấ ẽ ấ ạ ỉ ệ ủ
các CEO b luân chuy n trong nh ng năm g n đây là b ngị ể ữ ầ ằ
ch ng cho cái giá c a lãnh đ o là có th r t cao. ứ ủ ạ ể ấ
Cái giá và ph n th ng cho lãnh đ o là m t s cân b ng. Trong cu n sách “Lãnh đ o”, Warrenầ ưở ạ ộ ự ằ ố ạ
Bennis và Bert Nanus đã ph ng v n m t di n viên xi c đi trên dây. Đây là m t n d tuy t v iỏ ấ ộ ễ ế ộ ẩ ụ ệ ờ
cho công vi c c a các nhà lãnh đ o. S th t r ng v i vi c h ng v gi i th ng, các lãnh đ oệ ủ ạ ự ậ ằ ớ ệ ướ ề ả ưở ạ
cũng ph i nh n th c rõ ràng v cái giá ti m tàng mà h s ph i tr . Là m t nhà lãnh đ o b nả ậ ứ ề ề ọ ẽ ả ả ộ ạ ạ
ph i cân b ng trong sáu lĩnh v c ch ch t: ả ằ ự ủ ố
- Bi t và th hi n b n thân ế ể ệ ả
- Dám ch p nh n th thách cá nhânấ ậ ử
- Đ c và di n đ t l i n i dungọ ễ ạ ạ ộ
- Đáng tin c y nh ng bi t hòa đ ngậ ư ế ồ
- Qu n lý không gian xã h iả ộ
- Giao ti p th n tr ngế ậ ọ
Bi t và th hi n đ c b n thânế ể ệ ượ ả
Lãnh đ o mang tính cá nhân. B n không th truy n c m h ng, t o đ ng l c cho nhân viên trạ ạ ể ề ả ứ ạ ộ ự ừ
phi b n có th cho h th y b n là ng i nh th nào, b n đ i di n cho cái gì, b n có th vàạ ể ọ ấ ạ ườ ư ế ạ ạ ệ ạ ể
không th làm gì. ể
Hãy xem tr ng h p c a Ngài Martin Sorrell, lãnh đ o c a công ty d ch v vi n thông l n nh tườ ợ ủ ạ ủ ị ụ ễ ớ ấ
th gi i, WPP - công ty s h u nhi u công ty khác, trong đó có công ty qu ng cáo JWT. Sorellế ớ ở ữ ề ả
đi u hành m t t ch c toàn nh ng ng i tài năng. Lãnh đ o hay th m chí qu n lý nh ng ng iề ộ ổ ứ ữ ườ ạ ậ ả ữ ườ
tài và giàu sáng t o r t khó khăn, nh ng đi u đó l i có ý nghĩa quy t đ nh đ i v i WPP. ạ ấ ư ề ạ ế ị ố ớ
Sorrell là m t ng i tràn đ y năng l ng. Ông là ng i ít nghe l i ng i khác, tr c tính vàộ ườ ầ ượ ườ ờ ườ ự
thông minh. Ông đã dùng nh ng đ c tính này đ xây d ng m t công ty t m c toàn c u trongữ ứ ể ự ộ ầ ỡ ầ
su t 20 năm qua. Và trong quãng th i gian đó ông cũng đã h c đ c cách s d ng nh ng số ờ ọ ượ ử ụ ữ ự
khác bi t trong tính cách c a mình v i t cách là nhà lãnh đ o. Hãy h i nh ng đ ng nghi p vệ ủ ớ ư ạ ỏ ữ ồ ệ ề
Sorrell và v hình t ng xuyên su t mà ông đã t o d ng nh ng năm qua. ề ượ ố ạ ự ữ
Rob Goffee - Gareth Jones
Đ u tiên, h s k v i b n v t c đ tr l i email nhanh m t cách huy n tho i c a ông - b t cầ ọ ẽ ể ớ ạ ề ố ộ ả ờ ộ ề ạ ủ ấ ứ
khi nào, b t c đâu. V i Sorrell, s là không bình th ng khi đang làm vi c M nh ng v nấ ứ ở ớ ẽ ườ ệ ở ỹ ư ẫ
đ ch đ th i gian Anh cho nh ng ai làm vi c v i ông London. T t c 150 000 đ ngể ế ộ ờ ở ữ ệ ớ ở ấ ả ồ
nghi p c a Sorrell đ u có th ti p c n v i ông. Thông đi p c a ông r t rõ ràng: Tôi luôn s nệ ủ ề ể ế ậ ớ ệ ủ ấ ẵ
sàng. B n là quan tr ng. Và ông y nói: “N u ai đó liên l c v i b n, ph i có lý do gì đó. Khôngạ ọ ấ ế ạ ớ ạ ả
có chuy n tôn ti tr t t đây. H không ph i là ng i quan tr ng, đi u đó ch ng có ý nghĩa gì.ệ ậ ự ở ọ ả ườ ọ ề ẳ
Không có gì khó ch u h n m t b c th g i đi mà không có h i âm. Chúng ta đang làm vi cị ơ ộ ứ ư ử ồ ệ
trong ngành d ch v ”. ị ụ
Nh ng đó không ph i là s khác bi t duy nh t c a Sorrell. “Tôi đã t ng b coi là m t k toán tư ả ự ệ ấ ủ ừ ị ộ ế ẻ
nh t và nghi n công vi c và là m t nhà qu n lý t m th p. Nh ng tôi coi nó nh m t l i khenạ ệ ệ ộ ả ầ ấ ư ư ộ ờ
h n là m t l i xúc ph m. S dính líu là quan tr ng. B n ph i bi t đ c đi u gì đang x y ra.”ơ ộ ờ ạ ự ọ ạ ả ế ượ ề ả
B t kì ai đ c Sorrell đ n thăm cũng có th trông đ i nh ng câu h i m t đ i m t đ y gai góc -ấ ượ ế ể ợ ữ ỏ ộ ố ộ ầ
v các con s cũng nh m t sáng t o c a công vi c. S khác bi t c a Sorrell nh c nh m iề ố ư ặ ạ ủ ệ ự ệ ủ ắ ở ọ
ng i r ng, t p trung vào sáng t o cũng có nghĩa WPP là m t t ch c sáng t o. ườ ằ ậ ạ ộ ổ ứ ạ
Nói chuy n v i các đ ng nghi p c a Sorrell, h s cho b n bi t thêm m t đi u n a v ông, đóệ ớ ồ ệ ủ ọ ẽ ạ ế ộ ề ữ ề
là tr ng thái không th a mãn th ng tr c. Ông có th t hào v thành công c a WPP, nh ngạ ỏ ườ ự ể ự ề ủ ư
ông v n luôn nh c nh m i ng i r ng “v n còn m t ch ng đ ng r t dài phía tr c”. Ph nẫ ắ ở ọ ườ ằ ẫ ộ ặ ườ ấ ướ ầ
th ng và cái giá ti m tàng c a lãnh đ o luôn trong suy nghĩ c a ông. ưở ề ủ ạ ở ủ
Sorrell không ph i là m u cá tính n i tâm nh t th gi i - ông quá b n r n đ làm vi c đó.ả ẫ ộ ấ ế ớ ậ ộ ể ệ
Nh ng ông t suy nghĩ đ đ bi t đ c đi u gì có ích cho ông trong nh ng hoàn c nh khácư ự ủ ể ế ượ ề ữ ả
nhau. Ông s d ng kh năng lãnh đ o đa d ng c a mình - đ m i ng i ti p c n, quan tâm t iử ụ ả ạ ạ ủ ể ọ ườ ế ậ ớ
các chi ti t công vi c, làm vi c không ng ng - đ cân b ng m t sáng t o trong con ng i ông.ế ệ ệ ừ ể ằ ặ ạ ườ
Nh ng giá tr lãnh đ o này, m t m t làm n n t ng cho thành công c a t ch c b ng vi c duyữ ị ạ ộ ặ ề ả ủ ổ ứ ằ ệ
trì tính tôn ti tr t t , m t khác l i gi i phóng ra các ý t ng m i. ậ ự ặ ạ ả ưở ớ
Đ cho m i ng i th y b n là ai, c n ph i t nh n th c đ c b n thân cũng nh bi t t thể ọ ườ ấ ạ ầ ả ự ậ ứ ượ ả ư ế ự ể
hi n. Thi u m t trong hai đi u này đ u không th thành công. Vì th hãy b n ph i bi t b nệ ế ộ ề ề ể ế ạ ả ế ả
thân b n và th hi n b n thân b n cho đ . ạ ể ệ ả ạ ủ
Dám ch p nh n th thách cá nhânấ ậ ử
Th hi n b n thân b n v i t cách là nhà lãnh đ o luôn ti m n r i ro, nh ng r i ro cá nhân.ể ệ ả ạ ớ ư ạ ề ẩ ủ ữ ủ
Lãnh đ o luôn ph i s n sàng cam k t b n thân h v i công vi c - cho dù bi t r ng có thạ ả ẵ ế ả ọ ớ ệ ế ằ ể
không làm đ c vi c đó. Đây là cái giá và cũng là ph n th ng cho nhà lãnh đ o. ượ ệ ầ ưở ạ
Vì các nhà lãnh đ o th t s quan tâm đ n m c tiêu c a t ch c, nh ng lãnh đ o hi u qu b cạ ậ ự ế ụ ủ ổ ứ ữ ạ ệ ả ộ
l b n thân - h quan tâm đ n cái gì, vì sao h l i quan tâm đ n chúng và h tin t ng nh thộ ả ọ ế ọ ạ ế ọ ưở ư ế
nào vào vi c t ch c có th đ t đ c m c tiêu đã đ ra. Nh ng cũng có nhân t đ c l p giúpệ ổ ứ ể ạ ượ ụ ề ư ố ộ ậ
cho các nhà lãnh đ o ki m soát và đi u ch nh s hi u qu c a h . Đ u tiên chúng ta nghĩ r ngạ ể ề ỉ ự ệ ả ủ ọ ầ ằ
căn nguyên c a đi m y u là s thi u hi u bi t. Nh ng m t khi các lãnh đ o b t đ u nh n th củ ể ế ự ế ể ế ư ộ ạ ắ ầ ậ ứ
đ c nh h ng c a sai l m, - và cùng v i nó là l a ch n ch nh s a hành vi c a h . ượ ả ưở ủ ầ ớ ự ọ ỉ ử ủ ọ
Các nhà lãnh đ o hi u qu luôn quan tâm đ đ b c l con ng i đáng tin c y c a h . ạ ệ ả ủ ể ộ ộ ườ ậ ủ ọ
Chúng ta g i hình th c này là “s th u c m m nh m ”. Có nghĩa là các lãnh đ o không bao giọ ứ ự ấ ả ạ ẽ ạ ờ
quên h đang làm gì. H cho m i ng i cái h c n ch không ph i đi u h mu n. H khôngọ ọ ọ ườ ọ ầ ứ ả ề ọ ố ọ
bao gi quên nhi m v , m c đích cũng nh nhân viên c a mình. ờ ệ ụ ụ ư ủ
Đ c và di n đ t l i n i dungọ ễ ạ ạ ộ
Lãnh đ o th c hành trong t ng hoàn c nh. Luôn là nh v y. Các lãnh đ o hi u qu hi u r ngạ ự ừ ả ư ậ ạ ệ ả ể ằ
không có m t cách hoàn h o và ch c ch n v nh h ng c a lãnh đ o. Ng c l i, h th cộ ả ắ ắ ề ả ưở ủ ạ ượ ạ ọ ự
hành và luy n t p kĩ năng đ c hoàn c nh và nâng cao kh năng di n đ t l i hoàn c nh đóệ ậ ọ ả ả ễ ạ ạ ả
trong hi n th c. ệ ự
Nh y c m v i hoàn c nh, có th phát hi n ra “chi u gió th i”, là m t kĩ năng quan tr ng c aậ ả ớ ả ể ệ ề ổ ộ ọ ủ
b t kì lãnh đ o nào, gi ng nh kĩ năng đi trên dây. Nh ng lãnh đ o đáng tin c y có nh ng khấ ạ ố ư ữ ạ ậ ữ ả
năng đ c tình hu ng t t, đôi khi là tuy t v i. ọ ố ố ệ ờ
Kĩ năng đ c tình hu ng hi u qu liên quan đ n m t s y u t . Đ u tiên là kĩ năng quan sát vàọ ố ệ ả ế ộ ố ế ố ầ
nh n bi t. Các nhà lãnh đ o nhìn và c m nh n đi u gì đang x y ra trong t ch c c a h - sauậ ế ạ ả ậ ề ả ổ ứ ủ ọ
đó s d ng kĩ năng nh n bi t đ lý gi i cho nh ng quan sát đó. H bi t khi nào tinh th n c aử ụ ậ ế ể ả ữ ọ ế ầ ủ
c đ i đang đi xu ng và khi nào c n ph i si t ch t l i đ i ngũ. H thu th p thông tin và sả ộ ố ầ ả ế ặ ạ ộ ọ ậ ử
d ng chúng đ hi u hoàn c nh h đang ph i đ i m t. ụ ể ể ả ọ ả ố ặ
Y u t th hai c a kh năng đ c tình hu ng là kĩ năng hành vi và thích ng. Sau khi quan sátế ố ứ ủ ả ọ ố ứ
và hi u tình hu ng, các lãnh đ o hi u qu đi u ch nh hành vi c a h . H thích nghi nh ngể ố ạ ệ ả ề ỉ ủ ọ ọ ư
không h m t đi b n s c c a mình. Chúng ta g i h là “nh ng con t c kè hoa đáng tin c y”.ề ấ ả ắ ủ ọ ọ ữ ắ ậ
Nh ng con t c kè thích nghi nhanh chóng v i môi tr ng hay tình hu ng, nh ng dù gì chúngữ ắ ớ ườ ố ư
v n là nh ng con t c kè. V i các nhà lãnh đ o, y u t hành vi c a vi c đ c tình hu ng baoẫ ữ ắ ớ ạ ế ố ủ ệ ọ ố
g m c cách s d ng các kĩ năng xã h i đ t i đa hóa kh năng lãnh đ o trong m t hoàn c nhồ ả ử ụ ộ ể ố ả ạ ộ ả
c th . Nh ng con t c kè hoa đáng tin c y có th s d ng m t lo t các hành vi: h có th t oụ ể ữ ắ ậ ể ử ụ ộ ạ ọ ể ạ
ra s g n gũi và xa cách, tăng s c m nh nh ng v n b c l đi m y u, hành đ ng nhanh nh ngự ầ ứ ạ ư ẫ ộ ộ ể ế ộ ư
v n ki m soát đ c th i gian. ẫ ể ượ ờ
Hãy nghĩ đ n th tr ng Rudy Giuliani c a New York. Trong su t nh ng ngày tháng đau kh vàế ị ưở ủ ố ữ ổ
đen t i c a v 11/9, Giuliani đã c m nh n r ng v i t cách m t nhà lãnh đ o, ông c n ph iố ủ ụ ả ậ ằ ớ ư ộ ạ ầ ả
b c ra ngoài đ ng ph v i ng i dân. Ông đã thích nghi v i hoàn c nh. Vào th i đi mướ ườ ố ớ ườ ớ ả ờ ể
kh ng ho ng, Th tr ng Giuliani đã cho ng i dân New York m t s t hào v b n thân h vàủ ả ị ưở ườ ộ ự ự ề ả ọ
v thành ph đã giúp h ch ng đ v i th m h a. ề ố ọ ố ỡ ớ ả ọ
Y u t cu i cùng c a vi c đ c tình hu ng nh y bén là các lãnh đ o s d ng chính hành đ ngế ố ố ủ ệ ọ ố ậ ạ ử ụ ộ
c a h đ thay đ i tình hu ng. Các nhà lãnh đ o không ph i là nh ng b nh nhân b đ ng c aủ ọ ể ổ ố ạ ả ữ ệ ị ộ ủ
hoàn c nh. Ng c l i, h làm vi c v i nh ng ng i đi theo đ xây d ng m t hi n th c m i choả ượ ạ ọ ệ ớ ữ ườ ể ự ộ ệ ự ớ
xã h i. Đây là đi u phân bi t nh ng ng i ch ph n ng v i hoàn c nh v i nh ng ng i có khộ ề ệ ữ ườ ỉ ả ứ ớ ả ớ ữ ườ ả
năng thay đ i hoàn c nh. ổ ả
Các nhà lãnh đ o bi t r ng đ c tình hu ng là kĩ năng r t quan tr ng. H cũng bi t r ng nó sạ ế ằ ọ ố ấ ọ ọ ế ằ ẽ
mang ý nghĩa quan tr ng h n khi càng v trí cao h n. Nh c u CEO c a Adecco Johnọ ơ ở ị ơ ư ự ủ
Bowmer đã nói: “N u b n thành công, b n s càng b ng i khác s hãi h n, k t qu là b n sế ạ ạ ẽ ị ườ ợ ơ ế ả ạ ẽ
có đ c ngày càng ít thông tin trung th c”. Nhà lãnh đ o hi u qu bi t đi u này và h chu n bượ ự ạ ệ ả ế ề ọ ẩ ị
nh ng b c đ b o đ m r ng h v n luôn k t n i đ c v i hành đ ng, c m nh n đ c cácữ ướ ể ả ả ằ ọ ẫ ế ố ượ ớ ộ ả ậ ượ
tình hu ng luôn thay đ i. ố ổ
Đáng tin c y nh ng bi t hòa đ ngậ ư ế ồ
Alexander Đ i đ đã tuân theo nhi u truy n th ng c a các dân t c mà ông t ng chinh ph c.ạ ế ề ề ố ủ ộ ừ ụ
Đi u này khi n ông d đ c ch p nh n là k th ng tr h n. T ng t nh th , nh ng ng iề ế ễ ượ ấ ậ ẻ ố ị ơ ươ ự ư ế ữ ườ
th ng tr các đ a ph ng c a đ ch La Mã đã đ c bi t đ n v i s thích nghi v i các t pố ị ở ị ươ ủ ế ế ượ ế ế ớ ự ớ ậ
quán đ a ph ng n i h cai qu n. M i ph n th ng đ u có cái giá c a nó. ị ươ ơ ọ ả ọ ầ ưở ề ủ
Các lãnh đ o hi u qu nh n bi t văn hóa c a t ch c và hòa đ ng đ đ c ch p nh n làạ ệ ả ậ ế ủ ổ ứ ồ ể ượ ấ ậ
ng i “bên mình”. Quan tr ng h n là h làm đi u đó mà không đánh m t cá tính c a mình. Hườ ọ ơ ọ ề ấ ủ ọ
thích nghi cái tôi c a mình vào văn hóa c a t ch c theo cách tôn tr ng văn hóa đang t n t i. ủ ủ ổ ứ ọ ồ ạ
Các lãnh đ o thành công trong vi c thay đ i t ch c đ u ph i thách th c nh ng quan ni m cũ -ạ ệ ổ ổ ứ ề ả ứ ữ ệ
nh ng ít ai trong s h thay đ i m i th trong cùng m t lúc. H không đ i đ u tr c ti p n uư ố ọ ổ ọ ứ ộ ọ ố ầ ự ế ế
nh ch a hi u v văn hóa t ch c. Nh ng ng i t n t i đ c đòi h i ph i thích nghi v i cácư ư ể ề ổ ứ ữ ườ ồ ạ ượ ỏ ả ớ
m i quan h xã h i đã có trong m ng l i t ch c. Đ thay đ i t ch c, nhà lãnh đ o ít nh tố ệ ộ ạ ướ ổ ứ ể ổ ổ ứ ạ ấ
ph i đ c ch p nh n nh m t thành viên c a t ch c. Th t b i trong vi c t o ra các đi uả ượ ấ ậ ư ộ ủ ổ ứ ấ ạ ệ ạ ề
ch nh c n thi t trong văn hóa t ch c s khi n nhà lãnh đ o b cô l p và b chính t ch c tỉ ầ ế ổ ứ ẽ ế ạ ị ậ ị ổ ứ ừ
ch i. ố
T t nhiên, n u hòa đ ng quá cũng s nguy hi m. Đi u này s d n đ n đánh m t cá tính. V yấ ế ồ ẽ ể ề ẽ ẫ ế ấ ậ
làm th nào các nhà lãnh đ o hi u qu cân đ i đ c đi u này? ế ạ ệ ả ố ượ ề
Nh ng ng i gi đ c cá tính c a mình v trí lãnh đ o là nh ng ng i có th cho th y h làữ ườ ữ ượ ủ ở ị ạ ữ ườ ể ấ ọ
ai, vì h bi t h đ n t đâu. H có g c r . H hi u đi u gì làm nên h . Nh ng đi u này là ch aọ ế ọ ế ừ ọ ố ễ ọ ể ề ọ ư ề ư
đ . Trong su t cu c đ i chúng ta g p nhi u tình hu ng - nhi u khi khác bi t v i b n ch tủ ố ộ ờ ặ ề ố ề ệ ớ ả ấ
chúng ta. Nh ng lãnh đ o hi u qu ki m soát tình hu ng m i r t t t. H không ch c m th yữ ạ ệ ả ể ố ớ ấ ố ọ ỉ ả ấ
tho i mái v i b n ch t th t c a mình, mà h còn c m th y tho i mái v i nh ng chuy n đ ngả ớ ả ấ ậ ủ ọ ả ấ ả ớ ữ ể ộ
mà cu c s ng mang l i. ộ ố ạ
M t s cá nhân không t hào v ngu n g c c a mình khi n h s hãi - m t đi kh năng lãnhộ ố ự ề ồ ố ủ ế ọ ợ ấ ả
đ o đã đ a h lên v trí cao nh t. Nh ng ng i khác đ u th đ thích nghi v i văn hóa m iạ ư ọ ị ấ ữ ườ ề ử ể ớ ớ
nhi u h n. H cũng đánh m t kh năng lãnh đ o. Nh ng ng i hi u qu nh t là nh ng ng iề ơ ọ ấ ả ạ ữ ườ ệ ả ấ ữ ườ
có th gi đ c cá tính nh ng v n đi u ch nh đ thích nghi v i môi tr ng m i. Nói cách khác,ể ữ ượ ư ẫ ề ỉ ể ớ ườ ớ
h gi cá tính nh ng v n bu c b n thân ph i hành đ ng đ thích nghi v i tình hu ng m i vàọ ữ ư ẫ ộ ả ả ộ ể ớ ố ớ
đ đ t đ c m c đích c a h . ể ạ ượ ụ ủ ọ
Qu n lý không gian xã h iả ộ
Nh ng lãnh đ o hi u qu có kh năng t o ra nh ng ph n ng tinh th n c p đ cao nh lòngữ ạ ệ ả ả ạ ữ ả ứ ầ ở ấ ộ ư
trung thành hay m n m . H th u hi u, g n gũi v i nh ng ng i mà h lãnh đ o. Nh ng hế ộ ọ ấ ể ầ ớ ữ ườ ọ ạ ư ọ
v n có th nói chuy n, nh c nh m i ng i v công vi c và v m c đích chung c a c nhóm.ẫ ể ệ ắ ở ọ ườ ề ệ ề ụ ủ ả
Làm nh v y h đã khéo léo chuy n t g n gũi sang xa cách và l i g n gũi. H có kh năngư ậ ọ ể ừ ầ ạ ầ ọ ả
thân m t v i nh ng ng i đi theo, nh ng m t cách đ y mâu thu n l i gi m t kho ng cách v iậ ớ ữ ườ ư ộ ầ ẫ ạ ữ ộ ả ớ
h . ọ
Qu n lý không gian xã h i khéo léo đang ngày càng tr nên quan tr ng đ i v i các nhà lãnhả ộ ở ọ ố ớ
đ o. C p b c đang ngày càng tr nên “b ng ph ng” h n. Nh ng chúng v n có ý nghĩa đ i v iạ ấ ậ ở ằ ẳ ơ ư ẫ ố ớ
con ng i. Chuy n lên c p b c cao h n mang l i o t ng r ng h gi ng m t nhà lãnh đ oườ ể ấ ậ ơ ạ ả ưở ằ ọ ố ộ ạ
h n. ơ
Nh ng ngày đó đã qua. Gi đây lãnh đ o c n kho ng cách đ thi t l p các góc nhìn - nhìnữ ờ ạ ầ ả ể ế ậ
th y nh ng vi c l n có th hình thành nên t ng lai c a t ch c - và g n gũi đ bi t đi u gìấ ữ ệ ớ ể ươ ủ ổ ứ ầ ể ế ề
đang th t s x y ra bên trong t ch c. ậ ự ả ổ ứ
C m giác g n gũi mang l i hai l i ích. Th nh t, nó giúp các lãnh đ o bi t và hi u v nh ngả ầ ạ ợ ứ ấ ạ ế ể ề ữ
ng i đi theo - m t ti n đ quan tr ng cho lãnh đ o hi u qu . Th hai, s g n gũi giúp nh ngườ ộ ề ề ọ ạ ệ ả ứ ự ầ ữ
ng i đi theo bi t nhi u h n v nhà lãnh đ o. Nó t o ra s thân m t - đi m y u cũng nh đi mườ ế ề ơ ề ạ ạ ự ậ ể ế ư ể
m nh. ạ
Kho ng cách cũng có m t s l i ích. Đ u tiên nó cho nhân viên th y r ng nhà lãnh đ o trênả ộ ố ợ ầ ấ ằ ạ ở
h . Nhà lãnh đ o luôn có m t m c đích cao c h n. T o ra kho ng cách giúp nhà lãnh đ o xâyọ ạ ộ ụ ả ơ ạ ả ạ
d ng s đoàn k t v i nhân viên d a trên vi c chia s quan đi m v m c tiêu. Nh ng lãnh đ oự ự ế ớ ự ệ ẻ ể ề ụ ữ ạ
vĩ đ i làm vi c này r t khéo, h làm th đ theo đu i ph n th ng - ki m ti n, xây nh ng tòaạ ệ ấ ọ ế ể ổ ầ ưở ế ề ữ
nhà cao đ p, ch a b nh cho ng i nghèo, làm nh ng b phim hoành tráng. ẹ ữ ệ ườ ữ ộ
Giao ti p th n tr ngế ậ ọ
Nh ng lãnh đ o hi u qu th ng là ng i gi i giao ti p. Nh ng lãnh đ o khéo léo bi t s d ngữ ạ ệ ả ườ ườ ỏ ế ữ ạ ế ử ụ
các cách th c giao ti p đúng lúc. Đi u này đòi h i ph i có thông đi p, hoàn c nh và ng i màứ ế ề ỏ ả ệ ả ườ
b n đang giao ti p, cũng nh các đi m y u và đi m m nh c a b n. ạ ế ư ể ế ể ạ ủ ạ
Giao ti p mang tính cá nhân. Trong khi giao ti p m t đ i m t luôn quan tr ng đ i v i các nhàế ế ặ ố ặ ọ ố ớ
lãnh đ o, nó cũng c n thi t đ i v i h đ xem xét làm th nào k t n i tr c ti p và hi u qu v iạ ầ ế ố ớ ọ ể ế ế ố ự ế ệ ả ớ
đám đông khán gi . ả
Rõ ràng, m t v n đ giao ti p cũng là n i dung. Sai l m nhi u lãnh đ o hay m c là gi đ nhộ ấ ề ế ộ ầ ề ạ ắ ả ị
r ng nhân viên c a h có th hi u đ c nh ng phân tích lý tính. Nh ng cách ti p c n này l i ítằ ủ ọ ể ể ượ ữ ư ế ậ ạ
thành công trong vi c t o đ ng l c cho ng i khác. ệ ạ ộ ự ườ
Đ khuy n khích ng i khác, nhà lãnh đ o c n ph i chu n b m t bài nói chuy n di n c m.ể ế ườ ạ ầ ả ẩ ị ộ ệ ễ ả
Lãnh đ o hi u qu khi n cho bài nói chuy n s ng đ ng b ng nh ng ví d , kinh nghi m cáạ ệ ả ế ệ ố ộ ằ ữ ụ ệ
nhân, phân tích và các câu chuy n k . T i sao nh ng đi u này l i có s c hút m nh m trongệ ể ạ ữ ề ạ ứ ạ ẽ
giao ti p? Th nh t, m t câu chuy n có tính thuy t ph c có th lôi cu n ng i nghe. Nó đ iế ứ ấ ộ ệ ế ụ ể ố ườ ạ
di n cho m t câu đ ph i gi i, m t th thách ph i v t qua. Và các câu chuy n k r t hi uệ ộ ố ả ả ộ ử ả ượ ệ ể ấ ệ
qu vì cu i cùng nó cho phép nh ng ng i nghe t hình dung ra k t lu n c a mình. ả ố ữ ườ ự ế ậ ủ
Th hai, nh ng kinh nghi m cá nhân có th giúp ng i nghe xác đ nh lãnh đ o. Kinh nghi mứ ữ ệ ể ườ ị ạ ệ
cá nhân là cách th c r t t t đ gi m b t kho ng cách xã h i - và b c l cá tính cá nhân. Sứ ấ ố ể ả ớ ả ộ ộ ộ ử
d ng nh ng tình hu ng quen thu c hay nh ng ví d t cu c s ng hàng ngày, nhà lãnh đ o cóụ ữ ố ộ ữ ụ ừ ộ ố ạ
th k t n i v i ng i khác thông qua nh ng kinh nghi m chung mà h cùng chia s . ể ế ố ớ ườ ữ ệ ọ ẻ
Th ba, b ng cách cá nhân hóa giao ti p - thông qua nh ng chuy n hài h c - nhà lãnh đ o cóứ ằ ế ữ ệ ướ ạ
th b c l nhi u v h h n. H càng b c l đ c nhi u h n, h càng chi m đ c c m tìnhể ộ ộ ề ề ọ ơ ọ ộ ộ ượ ề ơ ọ ế ượ ả
c a ng i khác h n. Jack Welch, c u CEO c a GE, đã s d ng k thu t này đ k t n i v iủ ườ ơ ự ủ ử ụ ỹ ậ ể ế ố ớ
m i ng i b ng cách k nh ng câu chuy n t th i đi h c c a ông đ truy n t i m t thông đi pọ ườ ằ ể ữ ệ ừ ờ ọ ủ ể ề ả ộ ệ
quan tr ng nào đó. ọ
Giao ti p th n tr ng không ch bao g m n i dung, phong cách và cách k chuy n. Nó còn làế ậ ọ ỉ ồ ộ ể ệ
th i gian và t c đ . Âm nh c không ch bao là các n t nh c - nh m t ngh sĩ jazz đã nói “Hãyờ ố ộ ạ ỉ ố ạ ư ộ ệ
nghe nh ng n t nh c tôi không ch i”. ữ ố ạ ơ
Các nhà lãnh đ o r t hay g p khó khăn trong v n đ t c đ và th i gian. V i s g p gáp ngàyạ ấ ặ ấ ề ố ộ ờ ớ ự ấ
nay, nhi u lãnh đ o doanh nghi p c m th y h ph i nói nhanh h n và nhanh h n. H c mề ạ ệ ả ấ ọ ả ơ ơ ọ ả
th y nhu c u giao ti p, r ng ph n th ng đang r t g n. ấ ầ ế ằ ầ ưở ấ ầ
Nói tóm l i, lãnh đ o là khó khăn, nh ng r t x ng đáng. Ph n th ng là to l n. Chúng ta liênạ ạ ư ấ ứ ầ ưở ớ
t c c m th y ng c nhiên và hài lòng tr c nh ng gì mà các nhà lãnh đ o có th mang l i choụ ả ấ ạ ướ ữ ạ ể ạ
t ch c. H cung c p m c đích, h s ng gi a s đ c l p và hòa đ ng. H t o ra s khácổ ứ ọ ấ ụ ọ ố ở ữ ự ộ ậ ồ ọ ạ ự
bi t. Đôi khi h ph i hy sinh, nh ng cái giá ph i tr là hoàn toàn x ng đáng.ệ ọ ả ư ả ả ứ
Rob Goffee là giáo s môn hành vi t ch c t i tr ng Kinh doanh London. Ông và Garethư ổ ứ ạ ườ
Jones là đ ng tác gi c a cu n sách ồ ả ủ ố “T i sao b n có th lãnh đ o b t kì ai? Đi u gì làm nênạ ạ ể ạ ấ ề
m t lãnh đ o chân chínhộ ạ ”. Là m t tác gi đ c kính tr ng trên t m qu c t v chuy n đ i tộ ả ượ ọ ầ ố ế ề ể ổ ổ
ch c, Goffee đã vi t 10 cu n sách và h n 50 bài báo cho gi i h c thu t và các t p chí qu n lý.ứ ế ố ơ ớ ọ ậ ạ ả
Ông còn là c v n cho nhi u công ty l n v thay đ i t ch c, văn hóa công ty, qu n tr banố ấ ề ớ ề ổ ổ ứ ả ị
qu n lý và phát tri n qu n lý. ả ể ả
Gareth Jones là giáo s đ c m i t i INSEAD và là nghiên c u viên t i Trung tâm Phát tri nư ượ ờ ạ ứ ạ ể
Qu n lý tr ng Kinh doanh London. Ông là phó ch t ch lâu năm qu n lý ngu n nhân l cả ở ườ ủ ị ả ồ ự
toàn c u c a Polygram và sau này là giám đ c ngu n nhân l c và trao đ i n i b t i BBC.ầ ủ ố ồ ự ổ ộ ộ ạ
Nh ng bài báo c a ông đã xu t hi n trên các t Qu n lý Châu Âu, Quan h Con ng i và tữ ủ ấ ệ ờ ả ệ ườ ờ
Kinh doanh Harvard. Nh ng nghiên c u c a ông và nh ng lĩnh v c mà ông c v n là văn hóa,ữ ứ ủ ữ ự ố ấ
lãnh đ o và thay đ i. ạ ổ
Rob Goffee - Gareth Jones
Leader to leader
Hoàng Anh (d chị