
M ĐUỞ Ầ
1. Lý do ch n đ tàiọ ề
Ph t giáo là tôn giáo có s l ng tín đ đông đo nh t trong s cácậ ố ượ ồ ả ấ ố
tôn giáo Vi t Nam, v i 53 nghìn tăng ni; 18 nghìn c s th t ; 14ở ệ ớ ơ ở ờ ự
tri u tín đ. Tr i qua g n hai ngàn năm t n t i và phát tri n, Ph t giáoệ ồ ả ầ ồ ạ ể ậ
có nh h ng sâu đm trong đi s ng văn hóa, tinh th n c a ng i Vi tả ưở ậ ờ ố ầ ủ ườ ệ
Nam. Đ b sung c s th c ti n và lý lu n cho nh ng quan đi m, chể ổ ơ ở ự ễ ậ ữ ể ủ
tr ng, chính sách c a Đng, Nhà n c Vi t Nam t đó phát huy nh ngươ ủ ả ướ ệ ừ ữ
giá tr văn hóa, đo đc t t đp trong các t ch c tôn giáo Vi t Namị ạ ứ ố ẹ ổ ứ ở ệ
nói chung và Ph t giáo nói riêng, c n nghiên c u, đánh giá đúng nh ngậ ầ ứ ữ
giá tr đo đc c a tôn giáo và vai trò c a nó đi v i vi c xây d ng conị ạ ứ ủ ủ ố ớ ệ ự
ng i và phát tri n n n văn hoá c a dân t c.ườ ể ề ủ ộ
Trên ph ng di n lý lu n, r t c n làm rõ nh ng nh n th c vươ ệ ậ ấ ầ ữ ậ ứ ề
giá tr đo đc Ph t giáo. Thích Ca là ng i đc cho là đã hoàn thànhị ạ ứ ậ ườ ượ
con đng tu t p, v i nh ng chu n m c đo đc, làm mô ph m vàườ ậ ớ ữ ẩ ự ạ ứ ạ
m u m c cho xã h i. V y giá tr đo đc đc th hi n trong giáo lý,ẫ ự ộ ậ ị ạ ứ ượ ể ệ
kinh đi n Ph t giáo đó c th là gì, có ý nghĩa nh th nào trong vi cể ậ ụ ể ư ế ệ
hình thành đo đc xã h i. Đi u này c n thi t đc nghiên c u.ạ ứ ộ ề ầ ế ượ ứ
Trên th gi i, xung đt s c t c, tôn giáo th ng xuyên s y ra. Tuyế ớ ộ ắ ộ ườ ả
nhiên, không có xung đt liên quan đn Ph t giáo. Ng i ta đi tìm nh ngộ ế ậ ườ ữ
nguyên nhân đc cho là n m trong giáo lý nhân văn c a Ph t giáo, và ượ ằ ủ ậ ở
đó, giá tr đo đc trong kinh đi n Ph t giáo l i càng đc quan tâm.ị ạ ứ ể ậ ạ ượ
Trong xã h i Vi t Nam g n đây, d lu n xã h i và h th ngộ ệ ầ ư ậ ộ ệ ố
truy n thông đi chúng đang nóng lên và lan truy n nh ng thông tin liênề ạ ề ữ
quan đn vi c th c hành Ph t giáo t i các c s th t có bi u hi n xaế ệ ự ậ ạ ơ ở ờ ự ể ệ
d i giáo lý, đi ng c l i các giá tr , nh ng chu n m c c a đo đc tônờ ượ ạ ị ữ ẩ ự ủ ạ ứ
giáo và chu n m c đo đc xã h i. Do đó, vi c truy tìm v c i g cẩ ự ạ ứ ộ ệ ề ộ ố
nh ng chu n m c, quy t c, giá tr đo đc Ph t giáo trong kho tàngữ ẩ ự ắ ị ạ ứ ậ
kinh t ng Nguyên th y là đi u c n thi t đ lý gi i và đnh h ng choạ ủ ề ầ ế ể ả ị ướ
nh ng ng i tin theo và c ng đng xã h iữ ườ ộ ồ ộ .
Vi c kh o c u t ng th v kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn hệ ả ứ ổ ể ề ạ ậ ủ ệ
Pàli làm c s v lý lu n và th c ti n cho vi c ho ch đnh ch tr ng,ơ ở ề ậ ự ễ ệ ạ ị ủ ươ
chính sách c a Đng, Nhà n c v tôn giáo, v văn hóa đng th i làm tủ ả ướ ề ề ồ ờ ư
1

li u cho vi c tham kh o, nghiên c u, gi ng d y và h c t p v tôn giáo h c,ệ ệ ả ứ ả ạ ọ ậ ề ọ
v công tác qu n lý nhà n c đi v i Ph t giáo nói riêng và tôn giáo nóiề ả ướ ố ớ ậ
chung, đng th i tìm hi u và phát huy nh ng giá tr c a nó trong đi s ngồ ờ ể ữ ị ủ ờ ố
xã h i nh m xâyộ ằ d ng con ng i và phát tri n văn hóa Vi t Nam làự ườ ể ệ
vi c làm c n thi t.ệ ầ ế
Vì nh ng lí do đó, nghiên c u sinh l a ch n v n đ ữ ứ ự ọ ấ ề Giá tr đoị ạ
đc trong kinh t ng ứ ạ Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli ậ ủ ệ đ làm để ề
tài nghiên c u cho lu n án ti n s chuyên ngành Văn hóa h c c aứ ậ ế ỹ ọ ủ
mình.
2. M c đích và nhi m v nghiên c uụ ệ ụ ứ
2.1. M c đíchụ
Nghiên c u đ tài Giá tr đo đc trong kinh t ng ứ ề ị ạ ứ ạ Ph t giáoậ
Nguyên th y văn h Pàli nh m t i m c đích nh n di n giá tr đo đcủ ệ ằ ớ ụ ậ ệ ị ạ ứ
Ph t giáo và kh ng đnh giá tr đo đc Ph t giáo trong đi s ng xã h iậ ẳ ị ị ạ ứ ậ ờ ố ộ
Vi t Nam.ệ
2.2. Nhi m vệ ụ
- Làm rõ m t s v n đ lý lu n v giá tr và giá tr đo đc Ph tộ ố ấ ề ậ ề ị ị ạ ứ ậ
giáo.
- Khái quát l ch s Ph t giáo, Ph t giáo nguyên th y và kinh t ngị ử ậ ậ ủ ạ
Ph t giáo nguyên th y.ậ ủ
- Nh n di n giá tr đo đc và ch ra đc đi m giá tr đo đcậ ệ ị ạ ứ ỉ ặ ể ị ạ ứ
trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli.ạ ậ ủ ệ
- Bàn lu n đ làm rõ h n v s t n t i c a giá tr đo đc trongậ ể ơ ề ự ồ ạ ủ ị ạ ứ
kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli và nh h ng c a nóạ ậ ủ ệ ả ưở ủ
trong đi s ng hi n nay.ờ ố ệ
3. Đi t ng, ph m vi nghiên c uố ượ ạ ứ
3.1. Đi t ngố ượ
Đi t ng nghiên c u:ố ượ ứ là giá tr đo đc trong kinh t ng Ph t giáoị ạ ứ ạ ậ
Nguyên th y văn h Pàli. ủ ệ
3.2. Ph m viạ
- Ph m vi khách th :ạ ể là kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli,ạ ậ ủ ệ
đã đc d ch sang ti ng Vi t và xu t b n v i năm b kinh Nikàya, g m 24ượ ị ế ệ ấ ả ớ ộ ồ
2

t p, do Vi n Nghiên c u Ph t h c Vi t Nam thu c Giáo h i Ph t giáoậ ệ ứ ậ ọ ệ ộ ộ ậ
Vi t Nam th c hi n.ệ ự ệ
- Ph m vi th i gian:ạ ờ t p trung vào th i gian t 1991(khi t p đuậ ờ ừ ậ ầ
tiên trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli đc Giáo h iạ ậ ủ ệ ượ ộ
Ph t giáo Vi t Nam phát hành) đn nay (2020).ậ ệ ế
- Ph m vi không gian:ạ xã h i Vi t Nam.ộ ệ
4. Ý nghĩa lý lu n và th c ti n c a lu n ánậ ự ễ ủ ậ
4.1. V m t lý lu nề ặ ậ
- Lu n án s làm rõ nh ng v n đ lý lu n v giá tr đo đc Ph tậ ẽ ữ ấ ề ậ ề ị ạ ứ ậ
giáo và nh n di n giá tr đo đc trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th yậ ệ ị ạ ứ ạ ậ ủ
văn h Pàli, trên c s đó làm rõ nh ng đc đi m, s t n t i và ti pệ ơ ở ữ ặ ể ự ồ ạ ế
bi n c a giá tr đo đc Ph t giáo trong kinh t ng Ph t giáo Nguyênế ủ ị ạ ứ ậ ạ ậ
th y văn h Pàli v i đo đc xã h i, đng th i làm rõ h n s nhủ ệ ớ ạ ứ ộ ồ ờ ơ ự ả
h ng c a giá tr đo đc Ph t giáo trong vi c hình thành, v n hành c aưở ủ ị ạ ứ ậ ệ ậ ủ
đo đc xã h i Vi t Nam hi n nay.ạ ứ ộ ệ ệ
- m t m c đ nh t đnh, lu n án mong mu n góp ph n cungỞ ộ ứ ộ ấ ị ậ ố ầ
c p m t s lu n c khoa h c đ tham kh o trong vi c ho ch đnhấ ộ ố ậ ứ ọ ể ả ệ ạ ị
đng l i, ch tr ng, chính sách c a Đng và Nhà n c đi v i vănườ ố ủ ươ ủ ả ướ ố ớ
hóa và tôn giáo.
4.2. V m t th c ti nề ặ ự ễ
- Lu n án là công trình khoa h c có th làm tài li u tham kh oậ ọ ể ệ ả
ph c v vi c nghiên c u, gi ng d y v văn hóa nói chung; v văn hóaụ ụ ệ ứ ả ạ ề ề
tôn giáo tôn giáo và đo đc tôn giáo nói riêng.ạ ứ
- Lu n án cũng có th đc dùng làm c s b c đu cho Giáo h iậ ể ượ ơ ở ướ ầ ộ
Ph t giáo ậVi t Nam tham kh o đ nh n di n, kh c ph c và đi u ch nhệ ả ể ậ ệ ắ ụ ề ỉ
nh ng l ch chu n đo đc, s tha hóa, xa d i giáo lý, đi ng c l i các giáữ ệ ẩ ạ ứ ự ờ ượ ạ
tr , chu n m c đo đcị ẩ ự ạ ứ tôn giáo trong m t b ph n tăng ni, tín đ Ph tộ ộ ậ ồ ậ
giáo Vi t Nam hi n nay.ệ ệ
5. Cách ti p c n, c s ph ng pháp lu n và ph ng phápế ậ ơ ở ươ ậ ươ
nghiên c uứ
5.1. Cách ti p c nế ậ
3

Lu n án s s d ng các cách ti p c n: cách ti p c n văn hóa h c,ậ ẽ ử ụ ế ậ ế ậ ọ
cách ti p c n liên ngành, cách ti p c n văn b n h c. Ngoài ra, lu n ánế ậ ế ậ ả ọ ậ
còn s d ng cách ti p c n đa ngành trong nghiên c u đ tài lu n án.ử ụ ế ậ ứ ề ậ
5.2. C s ph ng pháp lu n ơ ở ươ ậ
Quan đi m c a ch nghĩa Mác - Lênin v văn hóaể ủ ủ ề
Quan đi m c a ch nghĩa Mác - Lênin v tôn giáoể ủ ủ ề
Quan đi m phi mác - xít v tôn giáoể ề
5.3. Ph ng pháp nghiên c uươ ứ
- Ph ng pháp th ng kê - so sánh - đi chi u;ươ ố ố ế
- Ph ng pháp phân tích - t ng h p;ươ ổ ợ
- Ph ng pháp chuyên gia;ươ
- Ph ng pháp h th ng - ch c năng;ươ ệ ố ứ
- Ngoài ra, trong quá trình nghiên c u chúng tôi còn áp d ng cácứ ụ
ph ng pháp đi n dã tham d đ tr c ti p thâm nh p v n đ nghiênươ ề ự ể ự ế ậ ấ ề
c u.ứ
5.4. Câu h i và gi thi t nghiên c uỏ ả ế ứ
5.4.1. Câu h i nghiên c uỏ ứ
- Ph t giáo Nguyên th y và kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y vănậ ủ ạ ậ ủ
h Pàli có nh ng n i dung c b n gì? ệ ữ ộ ơ ả
- Nh ng chu n m c đo đc cá nhân và xã h i đc phán ánh nhữ ẩ ự ạ ứ ộ ượ ư
th nào trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli?ế ạ ậ ủ ệ
- Giá tr đo đc trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn hị ạ ứ ạ ậ ủ ệ
Pàli đc bi u hi n th nào và có nh ng đc đi m gì?ượ ể ệ ế ữ ặ ể
- Giá tr đo đc trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn hị ạ ứ ạ ậ ủ ệ
Pàli có còn hi n t n và nh h ng nh th nào trong đi s ng hi nệ ồ ả ưở ư ế ờ ố ệ
nay?
5.4.2. Gi thuy t nghiên c uả ế ứ
- Giá tr đo đc ch a đng trong nh ng l i d y c a Thích Ca Mâuị ạ ứ ứ ự ữ ờ ạ ủ
Ni đc ghi chép trong kinh đi n Ph t giáo.ượ ể ậ
- Kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli ph n ánh nh ng n iạ ậ ủ ệ ả ữ ộ
dung liên quan đn nh ng quy ph m, nguyên t c, luân lý, chu n m c, đoế ữ ạ ắ ẩ ự ạ
đc và đó chính là nh ng bi u hi n c a giá tr đo đc. Đn l t nó,ứ ữ ể ệ ủ ị ạ ứ ế ượ
4

nh ng giá tr đo đc y tác đng và nh h ng nh t đnh đn quá trìnhữ ị ạ ứ ấ ộ ả ưở ấ ị ế
hình thành đo đc xã h i.ạ ứ ộ
- Giá tr đo đc th hi n trong kinh t ng Ph t giáo Nguyên th y vănị ạ ứ ể ệ ạ ậ ủ
h Pàli có nh ng đi m t ng đng v i giá tr đo đc xã h i m i Vi t,ệ ữ ể ươ ồ ớ ị ạ ứ ộ ớ ở ệ
nó còn hi n t n và nh h ng tích c c đn đi s ng hi n nay trong vi cệ ồ ả ưở ự ế ờ ố ệ ệ
xây d ng và hình thành đo đc xã h i.ự ạ ứ ộ
6. K t c u c a lu n ánế ấ ủ ậ
Ngoài ph n m đu, k t lu n, danh m c các công trình nghiên c u,ầ ở ầ ế ậ ụ ứ
tài li u tham kh o, ph l c, n i dung chính c a lu n án đc c u trúcệ ả ụ ụ ộ ủ ậ ượ ấ
thành 4 ch ng, c th nh sau:ươ ụ ể ư
Ch ng 1ươ : T ng quan tình hình nghiên c u và lý lu nổ ứ ậ
Ch ng 2:ươ Ph t giáo Nguyên th y và kinh t ng Ph t giáo Nguyênậ ủ ạ ậ
th y văn h Pàliủ ệ
Ch ng 3:ươ Giá tr đo đc và đc đi m giá tr đo đc trong kinhị ạ ứ ặ ể ị ạ ứ
t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàliạ ậ ủ ệ
Ch ng 4: ươ Bàn lu n v s t n t i c a giá tr đo đc trong kinhậ ề ự ồ ạ ủ ị ạ ứ
t ng Ph t giáo Nguyên th y văn h Pàli trong đi s ng hi n nay.ạ ậ ủ ệ ờ ố ệ
5

