Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc
- Nguyễn Đình Chiểu-
Tiết 2
1) Kiểm tra bài cũ:Nêu những nội dung chính trong thơ văn Nguyễn
Đình Chiểu ?
2) Bài mới:
Hoạt động của GV & HS Nội dung cần đạt
Hoạt động 1
( Hướng dẫn HS tìm hiểu khái
quát)
- Hs làm việc với SGK
- Gv định hướng Hs khái quát
những ý cơ bản
(?)Thể loại văn tế thường được sử
dụng trong những trường hợp nào?
(?) Hoàn cảnh ra đời của bài Văn
tế?
(?) Bố cục của bài văn tế?
B.Phần II : Tác phẩm
I.TIỂU DẪN
1. Thể loại văn tế: là loại văn gắn với
phong tục tang lễ, đọc khi cúng, tế
người chết.
2. Hoàn cảnh ra đời bài “ Văn tế nghĩa
sĩ cần giuộc” ( SGK)
3.Bố cục: 4 phần
+ Lung khởi (2 câu đầu): Khái quát bối
- GV phát vấn HS trả lời
- GV mở rộng:
Giọng điệu chung của 1 bài văn tế
là lâm li, thống thiết, sử dụng
nhiều thán từ và những từ ngữ,
hình ảnh có giá trị biểu cảm mạnh.
Kết cấu bài văn tế chặt chẽ,
hợp lí, phản ánh quá trình diễn
biến cảm xúc của con người trong
hoàn cảnh đau thương.
Các bài văn tế hiện đại cũng
tuân thủ kết cấu này.
Hoạt động 2
( Đọc hiểu văn bản )
- GV hướng dẫn HS lần lượt đọc
diễn cảm từng đoạn.
1- Trang trọng
2- Trầm lắng hào hứng, sảng
cảnh thời đại và ý nghĩa của cái chết
bất tử
+ Thích thực: ( Câu 3 15): Hồi tưởng
về cuộc đời người nghĩa sĩ
+ Ai vãn: (16 28): Lòng tiếc thương,
sự cảm phục của tác giả và nhân dân.
+ Kết (Còn lại): Ca ngợi linh hồn bất
diệt của các nghĩa sĩ.
II- ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
khoái.
3- Trầm buồn, sâu lắng
4- Thành kính, trang nghiêm
- Hướng dẫn HS tìm hiểu chú
thích.
- Hs đọc câu mở đầu
(?) Em hiểu thế nào về câu mở
đầu? ý nghĩa của nó đối với tư
tưởng của toàn bài văn? Nhận xét
về kết cấu? Tác dụng?
- GV phát vấn HS trả lời
1-Phần 1:
- Sau lời than có tính chất quen thuộc
của thể loại văn tế, câu văn phản ánh
biến cố chính trị lớn lao của thời cuộc:
Súng giặc
Khung cảnh
bão táp của
thời đại: TDP
xâm lược
nước ta
Lòng dân
Mong muốn cuộc
sống hoà bình và ý
chí kiên cường bảo
vệ Tổ quốc của nhân
dân ta
Là câu có ý nghĩa khái quát chủ đề
tư tưởng bài văn tế, ca ngợi tấm gương
hi sinh tự nguyện của những nghĩa binh
có tấm lòng yêu nước sâu sắc. Cái chết
vì nghĩa lớn của họ là bất tử.
--> Kết cấu đối lập khẳng định sự bất tử
- GV hướng dẫn Hs tìm hiểu hình
ảnh người nghĩa sĩ nông dân
- GV hướng dẫn HS thảo luận
nhóm.
+ Nhóm lớn: 4nhóm
+ Thời gian: 7phút
của cái chết, lòng nghĩa của những
người nông dân được trời thấu tỏ, danh
tiếng của họ vang như mõ
2. Phần 2: Hình tượng người nghĩa sĩ
nông dân:
- GV giao nhiệm vụ:
+ Nhóm 1: Người nghĩa sĩ có
nguồn gốc xuất thân như thế nào?
+ Nhóm 2: Khi quân giặc xâm
phạm bờ cõi, thái độ, hành động
của họ ra sao?
+ Nhóm 3: Tìm những chi tiết,
hình ảnh khắc hoạ vẻ đẹp hào
hùng khi xông trận của người
nghĩa sĩ nông dân?
+ Nhóm 4: Những biện pháp
nghệ thuật nổi bật được sử dụng?
- Các nhóm cử nhóm trưởng, thư
kí. Đại diện nhóm trình bày kết
quả.
- GV hướng dẫn các nhóm thống
nhất ý kiến bằng bảng phụ sau:
BẢNG PHỤ