NGUYỄN NGỌC HUYỀN
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC PHENIKAA
NGUYỄN NGỌC HUYỀN
KHOA HỌC VẬT LIỆU
TỔNG HỢP VÀ NGHIÊN CỨU VẬT LIỆU NANO SPINEL
OXIT MCo2O4 (M = Zn, Cu, Mn) THỬ NGHIỆM ỨNG DỤNG
TRONG PHÁT HIỆN DƯ LƯỢNG MỘT SỐ THUỐC
(CARBARYL, CARBENDAZIM, FURAZOLIDONE) VÀ ION
KIM LOẠI NẶNG (Pb2+, Cu2+) TRONG THỰC PHẨM
LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC VẬT LIỆU
Nội - Năm 2025
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC PHENIKAA
NGUYỄN NGỌC HUYỀN
TỔNG HỢP VÀ NGHIÊN CỨU VẬT LIỆU NANO SPINEL OXIT
MCo2O4 (M = Zn, Cu, Mn) THỬ NGHIỆM ỨNG DỤNG TRONG
PHÁT HIỆN DƯ LƯỢNG MỘT SỐ THUỐC (CARBARYL,
CARBENDAZIM, FURAZOLIDONE) VÀ ION KIM LOẠI NẶNG
(Pb2+, Cu2+) TRONG THỰC PHẨM
LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC VẬT LIỆU
Mã số: 9440122
Người hướng dn:
GS. TS. Lê Anh Tuấn
PGS. TS. Phạm Đức Thắng
Nội - Năm 2025
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận án: "Tổng hợp nghiên cứu vật liệu nano spinel oxit
MCo2O4 (M = Zn, Cu, Mn) thử nghiệm ứng dụng trong phát hiện lượng một
số thuốc (Carbaryl, Carbendazim, Furazolidone) ion kim loại nặng (Pb2+,
Cu2+) trong thực phẩm" là công trình nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn khoa học
của tập thể hướng dẫn. Luận án sử dụng thông tin trích dẫn từ nhiều nguồn tham khảo
khác nhau các thông tin trích dẫn được ghi nguồn gốc. Các kết quả nghiên cứu
của tôi được công bố chung với các tác giả khác đã được sự nhất trí của các đồng
tác giả khi đưa vào luận án. Các số liệu, kết quả được trình bày trong luận án hoàn
toàn trung thực và chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình nào khác ngoài
các công trình công bố của tác giả. Luận án được hoàn thành trong thời gian tôi làm
nghiên cứu sinh tại Trường Đại học Phenikaa.
Hà Nội, ngày tháng năm 2025
Người hướng dẫn 1
GS. TS. Lê Anh Tuấn
Nghiên cứu sinh
ThS. Nguyễn Ngọc Huyền
Người hướng dẫn 2
PGS. TS. Phạm Đức Thắng
ii
LỜI CẢM ƠN
Trong suốt thời gian nghiên cứu sinh, tôi cơ hội được học tập, làm việc với
tập thể ớng dẫn, đối mặt với nhiều thử thách, những trải nghiệm, tích lũy được
kinh nghiệm niềm vui khi cùng tập thể hướng dẫn giải quyết những bài toán/vấn đề
khoa học. Tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới tập thể hướng dẫn GS.TS.
Anh Tuấn PGS.TS. Phạm Đức Thắng đã quan tâm, tận tình hướng dẫn những
chỉ đạo, đóng góp ý kiến khoa học quý báu trong suốt thời gian tôi thực hiện luận án
cũng như tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để tôi hoàn thành luận án này.
Tôi xin trân thành cảm ơn Ban lãnh đạo, các Thầy/Cô thực hiện nhiệm vụ giảng
dạy TS. Ngô Xuân Đinh tại Viện Nghiên cứu Nano, Trường Đại học Phenikaa đã
luôn đồng hành, giúp đỡ, động viên, khích lệ tạo điều kiện cho tôi được học hỏi từ
những điều nhỏ nhất từ trong giao tiếp hàng ngày đến các công việc chuyên môn. Qua
đó, tôi được rèn luyện trưởng thành hơn, giúp tôi thêm động lực để hoàn thành
luận án này.
Tôi cũng xin trân trọng gửi lời cảm ơn đến Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo và các
phòng ban chức năng của Trường Đại học Phenikaa đã tạo điều kiện, hỗ trợ và giúp đỡ
tôi để luận án được hoàn thành đúng thời hạn.
Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành, lòng biết ơn sâu sắc lời yêu
thương từ tận trái tim đến chồng tôi, hai con gia đình nội ngoại hai bên đã luôn
đồng hành, thông cảm, chia sẻ, tin tưởng tạo điều kiện thuận lợi nhất để tôi thời
gian hoàn thành luận án của mình.
Luận án được tài trợ một phần kinh phí từ đề tài số NCUD.01-2022.02 của
Quỹ phát triển Khoa học Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) đề tài số
ĐTĐL.CN-26/23 của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Hà Nội, ngày …... tháng …... năm 2025
Tác giả luận án
ThS. Nguyễn Ngọc Huyền
iii
MỤC LỤC
MỤC LỤC .................................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ KÝ VIẾT TẮT .................................... vii
DANH MỤC BẢNG .....................................................................................................ix
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ .....................................................................xi
MỞ ĐẦU ......................................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài ................................................................................................. 1
2. Mục tiêu nghiên cứu ............................................................................................ 3
3. Nội dung nghiên cứu ........................................................................................... 4
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu ........................................................................... 5
5. Phương pháp nghiên cứu ..................................................................................... 6
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài............................................................. 6
7. Những đóng góp mới của luận án ....................................................................... 7
8. Cấu trúc của luận án ............................................................................................ 7
Chương 1. TỔNG QUAN .............................................................................................. 9
1.1. Cảm biến nano điện hóa thông minh .................................................................... 9
1.1.1. Định nghĩa, nguyên lý hoạt động và cấu tạo ............................................... 9
1.1.2. Một số thông số đặc trưng của cảm biến điện hóa .................................... 12
1.1.3. Điện cực in lưới ......................................................................................... 15
1.2. Vật liệu nano spinel cobaltite MCo2O4 (M = Zn, Cu, Mn) ................................ 17
1.2.1. Cấu trúc tinh thể ........................................................................................ 17
1.2.2. Một số tính chất và ứng dụng .................................................................... 18
1.2.3 Các phương pháp tổng hợp vật liệu ........................................................... 22
1.3. Vấn đề tồn dư thuốc (bảo vệ thực vật/ kháng sinh) và ion kim loại nặng trong
thực phẩm .................................................................................................................. 26
1.3.1. Thực trạng tồn dư thuốc và ion kim loại nặng trong thực phẩm ............... 26
1.3.2. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước về cảm biến điện hóa phát hiện
thuốc (bảo vệ thực vật/ kháng sinh) và kim loại nặng ........................................... 31
Kết luận chương 1 ..................................................................................................... 36
Chương 2. THỰC NGHIỆM ...................................................................................... 37
2.1. Hóa chất và thiết b ............................................................................................. 37