
}
LU T DÂN S Ậ ự LU T DÂN S - PH N B I T P MÃUẢ ư Ầ Ả Ả
Chú ý: Khi làm bài t p n u bài t p không có trong đ c ng thì d a theo bài t p m u đậ ế ậ ề ươ ự ậ ẫ ể
làm; l u ý m t s phân:ư ộ ố
*Nh ng ng i l y nhau tr c ngày 13-1-1960 ( Mi n B c)ữ ườ ấ ướ ề ắ
Nh ng ng i l y nhau tr c ngày 25-3-1977 ( Mi n Nam)ữ ườ ấ ướ ề
Đ u đ c pháp lu t th a nh n khi nhi u v , ch ng ( v c , v hai)ề ượ ậ ừ ậ ề ợ ồ ợ ả ợ
-Nh ng ng i cho đi làm con nuôi v n đ c h ng th a kữ ườ ẫ ượ ưở ừ ế
-Th a k th v ch có trong tr ng h p chia th a k theo pháp lu từ ế ế ị ỉ ườ ợ ừ ế ậ
-Chú ý các Đi u 669; 675; 676; 677; kl Đ643,ề
Bài 1:
Ông A+B sinh con có 3 con. A+B có Tài s n chung = 100 tri u đ ngả ệ ồ
Khi ông A ch t bà B lo mai táng h t 6 tri u đ ng.ế ế ệ ồ
Đây là tài s n chung c a( A+B) Có 2 tình hu ng x y ra:ả ủ ố ẩ
a, ch aưtính vào kh i tài s nố ả
b, đã tính vào kh i TS nố ả
Gi i. Theo tinh hu ng trên, căn c Đi u 634 B LDS 2005 quy đ nh v Di s n“ Di s nả ố ứ ề ộ ị ề ả ả
bao g m tài s n riêng c a ng i ch t, ph n tài s n c a ng i ch t trong tài s n chung v iồ ả ủ ườ ế ầ ả ủ ườ ế ả ớ
ng i khác” thì khi ông A ch t s tài s n đ c chia nh sau:ườ ế ố ả ượ ư
a, ch a tính vào kh i tài s n thì 100 + 6 = 106 tri uư ố ả ệ
đ ng TS n c a A=B = 106 : 2 = 53 tri u đ ngồ ả ủ ệ ồ
Suy ra A ch t = 53 tri u đ ng - 6 tri u đ ng mai táng = 47 tri u đ ng,ế ệ ồ ệ ồ ệ ồ
b)- Đã tính vào kh i tài s n chung.ố ả
A = B = 100 : 2 = 53 tri u đ ngệ ồ
Khi A ch t TS = 50 tri u đ ng - 6 tri u đ ng = 44 tri u đ ng.ế ệ ồ ệ ồ ệ ồ
Bài 2:
ng A có V ’ là B, 2 con là c và D. ông A có di s n là 100 tri u đ ng. Hãy chia di s nỎ Ọ ả ệ ồ ả
c a ông A sau khi ông ủA qua đòi. Bi t r ng ông A có đ l i di chúc cho c =ế ằ ế ạ
D = 50 tri u d ng.ệ ồ
Gi i:ả
Xét th y bà B là v c a ông A, m c dù không đ c ông A cho h ng di s n, nh ng bàấ ợ ủ ặ ượ ưở ả ư
đ c h ng theo đi u 669 B lu t dân s năm 2005.ượ ưở ề ộ ậ ự
M t su t th a k theo pháp lu t c a ông ộ ấ ừ ế ậ ủ A =100 tri u đ ng : 3 = 33,3 triê đ ng.ệ ồ ụ ồ
Nh v y, theo đi u 669 bà B = 2/3 X 33,3 tri u đ ng = 22,2 tri u đ ng.ư ậ ề ệ ồ ệ ồ
S di s n c a bà B bát bu c ph i đ c h ng là đ c l y t di chúc mà ông A đã di chúcố ả ủ ộ ả ượ ưở ượ ấ ừ
cho c và D.
c = D = (100 Trđ - 22,2 Trđ) / 2 = 38,9 tri u đ ng.ệ ồ
4

B i 3:ả
ng A có V ’ là B, 3 con là c, Đ, E, t t c các con c a ông đ u là thành niên vàỎ Ọ ấ ả ủ ề
đ kh năng lao đ ng. Ông A có di s n là 100 tri u đ ng, ông l p di chúc cho c = D = 40 tri uủ ả ộ ả ệ ồ ậ ệ
, sau đó ông ch t. Hãy chia di s n c a ông A.ế ả ủ
Gi i:ả
Theo di chúc c = D = 40 tri u đ ng; Thì s ti n còn l i = 100 - (40 X 2) = 20 tri u đ ngệ ồ ố ề ạ ệ ồ
ông A không đ nh đo t trong di chúc, nên đ c chia th a k theo pháp lu t.ị ạ ượ ừ ế ậ
Hàng th a k th nh t c a A g m có:B = C = D = E = 20 trđ ng : 4 = 5 tri u đ ng.ừ ế ứ ấ ủ ồ ồ ệ ồ
+ Xét th y bà B là đ i t ng ph i đ c h ng k ph n b t bu c theo đi u 669BLDSấ ố ượ ả ượ ưở ỷ ầ ắ ộ ề
(2005)
N u không có di chúc thì 1 su t th a k theo pháp lu t c a ông A= 100 tri u : 4 = 25ế ấ ừ ế ậ ủ ệ
tri u đ ng.ệ ồ
Nh v y bà B = 2/3 X 25 tri u đ ng = 16,67 tri u đ ng.ư ậ ệ ồ ệ ồ
+ Th c t bà B m i đ c 5 tri u đ ng, do đó bà còn thi u: 16,67 - 5 = 1 l,67Trđ ng.ự ế ớ ượ ệ ồ ế ồ
S thi u này s l y t di chúc mà ông A di chúc cho c và D theo t l b ng nhau. T cố ế ẽ ấ ừ ỷ ệ ằ ứ
c= D = 40 + 5) - (11,67 : 2) = 50,835
K t lu n: B = 16,67 tri u đ ng.ế ậ ệ ồ
E = 5 tri u đ ng.ệ ồ
c = D = (40Trđ + 5Trđ) - (1 l,67Trđ : 2) = 39,165 Trđ
Bài 4:
ng A có v là B, 3 con là c, D, E, t t c các con c a ông đ u là thành niên, đỎ ợ ấ ả ủ ề ủ
kh năng lao đ ng. Ông A có di s n là 100 tri u đ ng, ông l p di chúc cho c = D = 40 tri uả ộ ả ệ ồ ậ ệ
đ ng và tru t quy n th a k c a bà B. Hãy chia di s n c a ông A.ồ ấ ề ừ ế ủ ả ủ
Gi i:ả
Theo di chúc c = D = 40 tri u đ ng. Thì s ti n còn l i = 100 — (40x2) = 20 tri u đ ngệ ồ ố ề ạ ệ ồ
ông A không đ nh đo t trong di chúc, nên đ c chia th a k theo pháp lu t.ị ạ ượ ừ ế ậ
+ Hàng th a k th nh t c a ông A g m có: c = D = E =20 tri u đ ng : 3 =ừ ế ứ ấ ủ ồ ệ ồ
6,67 tri u đ ng ( Vì bà B b tru t quy n)ệ ồ ị ấ ề
+ Xét th y bà B là đ i t ng đ c h ng k ph n b t bu c theo đi u 669 BLDS.ấ ố ượ ượ ưở ỷ ầ ắ ộ ề
M t su t th a k theo pháp lu t c a ông ộ ấ ừ ế ậ ủ A - 100 tri u đ ng : 4 =25 tri u đ ng. Nhệ ồ ệ ồ ư
v y, bà B ph i đ c h ng ph n di s n = 2/3 X 25 tri u = 16,67 tri u đ.ậ ả ượ ưở ầ ả ệ ệ
K t lu n: E = 6,67 tri u đ ng B =ế ậ ệ ồ
16,67 tri u đ ngệ ồ
c = D = (40trđ + 6,67trđ) - (16,67trđ :2) = 38,335 Trđ
Bài 5:
ng A có v là B, 4 con là c, D, E, F. Hãy chia di s n c a ông A, sau khi ông Ỏ ợ ả ủ A
qua đ i bi t r ng:Di s n ông A= 100 tri u đ ng. ÔngA đ l i di chúc cho c = D = 40 tri uờ ế ằ ả ệ ồ ể ạ ệ
đ ng.ồ+ T t c các con c a ông A đ u đã thành niên và đ kh năng lao đ ng.ấ ả ủ ề ủ ả ộ

+ F không có quy n h ng di s n theo kho n 1 đi u 643.ề ưỏ ả ả ề
Gi i:ả
Theo di chúc c = D = 40 tri u đ ng; Thì s ti n còn l i = 100 - (40x2) = 20 tri u đ ng ôngệ ồ ố ề ạ ệ ồ
A không đ nh đo t trong di chúc, nên đ c chia th a k theo pháp lu t.ị ạ ượ ừ ế ậ
Hàng th a k th nh t c a A g m có 4 ng i: B = C = D = E=ừ ế ứ ấ ủ ồ ườ :20 trđ ng : 4 = 5 tri uồ ệ
đ ng. Vì F b t c quy n h ng di s n theo K1Đ643ồ ị ướ ề ưở ả
+ Xét th y bà B là đ i t ng ph i đ c h ng k ph n b t bu c theo đi u 669.ấ ố ượ ả ượ ưở ỷ ầ ắ ộ ề
N u không có di chúc thì 1 su t th a k theo pháp lu t c a ông A= 100 tri u : 4 = 25 tri uế ấ ừ ế ậ ủ ệ ệ
đ ng.ồ
Nh v y bà B = 2/3 X 25 tri u đ ng = 16,67 tri u đ ng.ư ậ ệ ồ ệ ồ
+ Th c t bà B m i đ c 5 tri u đ ng, do đó bà còn thi u: 16,67 -5 = 1 l,67Trđ ng.ự ế ớ ượ ệ ồ ế ồ
S thi u này s l y t di chúc mà ông A di chúc cho c và D theo t l b ng nhau. T cố ế ẽ ấ ừ ỷ ệ ằ ứ
K t lu n: B = 16,67 tri u đ ng.ế ậ ệ ồ
E = 5 tri u đ ng.ệ ồ
c = D = (40Trđ + 5Trđ) - (1 l,67Trđ : 2) = 39,165 Trđ
B i 6:ả
ng A k t hôn v i bà B năm 1972, sinh đ c 2 ng i con là ch c năm 1974, chỎ ế ớ ượ ườ ị ị
D năm 1976. Trong quá trình s ng chung vói bà B, ông A có quan h nh v ch ng v i bà E vàố ệ ư ợ ồ ớ
sinh đ c anh F năm 1984.ượ
+ Ch c có ch ng là anh H và có 2 ng i con sinh đôi là M và N. Năm 2004 ông ị ồ ườ A và chị
c cùng ch t trong m t tai n n giao thông, đ u năm 2006 bà B m n ng và cũng ch t. Năm 2007ế ộ ạ ầ ố ặ ế
anh F kh i ki n ra Toà án yêu c u ph n chia di s n th a k do b đ l i ( toàn b di s n lúcở ệ ầ ầ ả ừ ế ố ể ạ ộ ả
này ch D đang qu n lý).Anh H là đ i di n c a 2 con ch a thành niên cũng có đ n yêu c u Toàị ả ạ ệ ủ ư ơ ầ
án cho 2 con mình đ c h ng th a k c a ông bà. Qua đi u tra Toà án xác đ nh:ượ ưở ừ ế ủ ề ị
1, Ông A và bà B t o d ng tài s n là 1 ngôi nhà tr giá 300 Trđ, các TS n khác tr giáạ ự ả ị ả ị
lOOTrđ
2, Quá trình chung s ng vói bà E, ông A và bà E t o d ng 1 tài s n tr giá 200Trđố ạ ự ả ị
3, Khi ông A ch t bà B lo mai táng phí cho ông A h t 6 Trđ, đây là TS n chung c a vế ế ả ủ ợ
ch ng nh ng ch a tính chung vào kh i tài s nồ ư ư ố ả
4, Bà B ch t không đ l i di chúc, ông A ch t có đ l i di chúc cho bà E = 1/2 giá trế ể ạ ế ể ạ ị
TS n c a mình.ả ủ
5, Anh F và ch D đ kh năng lao đ ng.ị ủ ả ộ
Gi i:ảc + H = M, N
A + B D
A + E F
+ Năm 2004 ông A và ch c ch t.ị ế
+ Tài s n: ảA + B = 300; TS khác = 100; A + E = 200; Bà B lo mai táng 6 trđ;
Bà E h ng TS di chúc = l/2Tài S nưở ả
6

1, Th i đi m m th a k năm 2004:ờ ể ở ừ ế
+ TS n ảA = E = 200 : 2 = 100 Trđ
+ TS n ảA + B = 300 + 100 + 100 ( E) + 6 (MTP) = 506 Trđ.ở
+ Khi A ch t TS n ế ả A = B = 506 : 2 = 253 Trđ + Bà B lo mai táng h t 6ế
Trđ. Nên Tài s n ông ảA = 253 - 6 = 247 Trđ
*Chia th a k :ừ ế
+ Theo di chúc bà E = 1/2 TS n = 247 : 2 = 123,5 Trđ. s còn l i 123,5 Trđ A không đ nhả ố ạ ị
đo t nên chia theo Plu t:ạ ậ
+ Hàng th a k th nh t g m v , con:ừ ế ứ ấ ồ ợ
B = D = F = (M + N) đây là su t c a c = 123.5 :4 =30,875 + Xét th y bà Bấ ủ ấ
là đ i t ng ph i đ c h ng k ph n b t bu c theo đi u 669.ố ượ ả ượ ưở ỷ ầ ắ ộ ề
N u không có di chúc thì 1 su t th a k theo pháp lu t c a ông A= 247 tri u : 4 = 61,75ế ấ ừ ế ậ ủ ệ
tri u đ ng. Nh v y bà B = 2/3 X 61,75tri u đ ng = 41,16 tri u đ ng.ệ ồ ư ậ ệ ồ ệ ồ
+ Th c t bà B m i đ c 30,875 tri u đ ng, do đó bà còn thi u:ự ế ớ ượ ệ ồ ế
41,16-30,875 = 10,285Trđ ng.ồ
S thi u này s l y tò di chúc mà ông A di chúc cho bà E. T c:ố ể ẽ ấ ứ
+ Bà E = 123,5 - 10,285= 113,215Tr +
Bà B = 41,16 TRđ + D = F = (M + N) =
30,875Trđ
2. Th i đi m m th a k l n 2 khi bà B ch t (2007):ờ ể ở ừ ế ầ ế
+ Di s n bà B đ c xác đ nh là: 253 + 41,16 = 294,16Trđ. Vì bà B ch t không đ l i diả ượ ị ế ể ạ
chúc nên di s n th a k c a bà B đ c chia theo Plu t.ả ừ ế ủ ượ ậ
+ Hàng th a k th nh t: D = (M + N) (TH v C)( = 294,16 : 2 = 147,08TRđừ ế ư ấ ế ị
*V y t ng s di s n đ c phân chia g m:ậ ổ ố ả ượ ồ
+ E = (100+ 123,5)- 10,285 =213,215 Trđ + D = 147,08 + 30,875 = 177,955 Trđ
+ F = 30,875 Trđ
M và N= 147, 08 + 30,875 = 177,955 Trđ
Bài 7:
ng A có v là B, 3 con là c, D, E, Anh D có 2 con là Di, DỎ ợ 2.Hãy chia di s n th aả ừ
k c a ông A. Bi t r ng:Di s n ông A= 100 tri u đ ng. ÔngA đ l di chúc cho c = D = 40ế ủ ế ằ ả ệ ồ ể ạỉ
tri u đ ng. Nh ng D ch t tr c ông A. H y chia di s n?ệ ồ ư ế ướ ả ả
Gi i:ả
cDĩ
A +
T ng s TS c a ông ổ ố ủ A = 100 Trđ.
Theo di chúc c = D = 40 tri u đ ng. Nh ng do D ch t tr c ông A (Nên TS n 40Trđ c aệ ồ ư ế ướ ả ủ
D ch đ c nh p vào TS n chung c a ông ỉ ượ ậ ả ủ A). Do đó s ti n còn l i c a ông A= 100 - 40 = 60ố ề ạ ủ
tri u đ ng ông A không đ nh đo t trong di chúc, nên đ c chia th a k theo pháp lu t.ệ ồ ị ạ ượ ừ ế ậ
7

Hàng th a k th nh t c a A g m có 4 ng i:ừ ế ứ ấ ủ ồ ườ
B = c = (D]+ D2)(TK th v D) = E = 60 trđ ng : 4 =15 tri u đ ng.ế ế ị ồ ệ ồ
*Gi s E đã thành niên và đ KNLĐ ng thì ch có bà B là đ i t ng ph i đ c h ngả ử ủ Ộ ỉ ố ượ ả ượ ưở
k ph n b t bu c theo đi u 669.ỷ ầ ắ ộ ề
N u không có di chúc thì 1 su t th a k theo pháp lu t c a ông A= 100 tri u : 4 = 25ế ấ ừ ế ậ ủ ệ
tri u đ ng. Nh v y bà B h ng k ph n = 2/3 X 25 tri u đ ng = 16,67 tri u đ ng.ệ ồ ư ậ ưở ỷ ầ ệ ồ ệ ồ
+ Th c t bà B m i đ c 15 tri u đ ng, do đó bà còn thi u: 16,67 - 15 = l,67Trđ ng.ự ế ớ ượ ệ ồ ế ồ
S thi u này s l y t di chúc mà ông A di chúc cho ố ế ẽ ấ ừ c .
K t lu n: B = 16,67 tri u đ ng.ế ậ ệ ồ
c = 40 + 15 - 1,67 = 53,33 tri u đ ng.ệ ồ
DI = D 2= 1 5 : 2 = 7,5 Trđ E = 15 Trđ
B i 8:ả
ng A có v là B, 3 con là c, D, E, t t c các con c a ông đ u là thành niên, đỎ ợ ấ ả ủ ề ủ
kh năng lao đ ng. Ông A có di s n là 100 tri u đ ng, ông l p di chúc cho c = D = 40 tri uả ộ ả ệ ồ ậ ệ
đ ng và tru t quy n th a k c a E. Hãy chia di s n c a ông A.ồ ấ ề ừ ế ủ ả ủ
Gi i:ả
Theo di chúc c = D = 40 tri u đ ng. Thì s ti n còn l i = 100 - (40 X 2) = 20 tri uệ ồ ố ề ạ ệ
đ ng ông A không đ nh đo t trong di chúc, nên đ c chia th a k theo pháp lu t.ồ ị ạ ượ ừ ế ậ
+ Hàng th a k th nh t c a ông A g m có:ừ ế ứ ấ ủ ồ
B =c = D =20 tri u đ ng : 3 = 6,67 tri u đ ng ( Vì E b tru t quy n)ệ ồ ệ ồ ị ấ ề
+ Xét th y bà B là đ i t ng đ c h ng k ph n b t bu c theo đi u 669 BLDS.ấ ố ượ ượ ưở ỷ ầ ắ ộ ề
M t su t th a k theo pháp lu t c a ông ộ ấ ừ ế ậ ủ A = 100 tri u đ ng : 4 ệ ồ = 2 5 tri u đ ng. Nhệ ồ ư
v y, bà B ph i đ c h ng ph n di s n = 2/3 X 25 tri u = 16,67 tri u đ.ậ ả ượ ưở ầ ả ệ ệ
+ Th c t bà B m i đ c 6,67 tri u đ ng, do đó b còn thi u:ự ế ớ ượ ệ ồ ạ ế
16,67 - 6,67 = lOTrđ ng.ồ
S thi u này s l y t di chúc mà ông A di chúc cho c và Dố ế ẽ ấ ừ
Do v y C = D = 40+ 6,67-(10 : 2) = 41,67.ậ
K t lu n: B = 16,67 tri u đ ngế ậ ệ ồ
c = D = (40trđ + 6,67trđ) - (lOtrđ :2) = 41,67 Trđ Bài t p 9:ẳ
ng A có 3 conỔ
là B, c, D. Ông c có 2 con là Cj, c2. t t c các con c a ông đ u là thành niên, đ kh năng laoấ ả ủ ề ủ ả
đ ng. Ông A có di s n à 9 tri u đ ng và ông c cũng ch t. Hãy chia di s n c a ông A.ộ ả ỉ ệ ồ ế ả ủ
Gi i:ả
Khi ông c ch t thì th a k ế ừ ế CỊ, c2= 1 su t c a ông c B = c = Dấ ủ
= 3 tri u đ ng. Khi c ch t thì C]= cệ ồ ế 2= 1,5 Trđ
Bài 10:
Ông A k t hôn v i bà B n m 1952 MB c, sinh đ c 2 ng òi con là ch c sinhế ớ ả ở ắ ượ ư ị
năm 1954 và ch D sinh năm 1956. Do không có con trai nên năm 1962 ông A có quan h nhị ệ ư
Y ch ng v i bà E và sinh đ c 2 Ợ ồ ớ ượ con F và G.

