Bé c«ng Th¬ng
ViÖn Nghiªn cøu Th¬ng m¹i
B¸o c¸o tæng hîp
§Ò tµi khoa häc cÊp Bé
M· sè: 68.08.RD
Nghiªn cøu hoµn thiÖn thÓ chÕ vÒ
m«i trêng kinh doanh, thùc thi
c¸c cam kÕt héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ
7161
06/3/2009
Hµ néi – 2008
Bé c«ng Th¬ng
ViÖn Nghiªn cøu Th¬ng m¹i
§Ò tµi khoa häc cÊp Bé
M· sè: 68.08.RD
hoµn thiÖn thÓ chÕ vÒ m«i trêng
kinh doanh, thùc thi c¸c cam kÕt
héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ
C¬ quan qu¶n lý: Bé C«ng Th¬ng
C¬ quan chñ tr× thùc hiÖn: ViÖn Nghiªn cøu Th¬ng m¹i
Chñ nhiÖm ®Ò tµi: PGS.TS. Lª Danh VÜnh
Thµnh viªn ®Ò tµi:
PGS.TS. NguyÔn V¨n Nam
TS. NguyÔn ThÞ NhiÔu
CN. §ç Thanh Liªm
Danh môc c¸c tõ viÕt t¾t
WTO Tæ chæ Th¬ng m¹i thÕ giíi
ASEAN HiÖp héi c¸c quèc gia §«ng Nam ¸
AFTA Khu vùc mËu dÞch tù do ASEAN
APEC DiÔn ®µn kinh tÕ ch©u ¸ - Th¸i B×nh D¬ng
ASEM DiÔn ®µn hîp t¸c ¸ - ¢u
IFC C«ng ty Tµi chÝnh quèc tÕ
WB Ng©n hµng thÕ giíi
ITC Trung t©m th¬ng m¹i quèc tÕ
IMF Quü TiÒn tÖ quèc tÕ
FDI Vèn ®Çu t trùc tiÕp níc ngoµi
TNCs C«ng ty xuyªn quèc gia
EU Liªn minh ch©u ¢u
XHCN X· héi chñ nghÜa
DNNN Doanh nghiÖp Nhµ níc
DN Doanh nghiÖp
KTTN Kinh t nh©n
NME Quy chÕ nÒn kinh tÕ phi thÞ trêng
VNCI N¨ng lùc c¹nh tranh ViÖt Nam
PCI ChØ sè c¹nh tranh cÊp tØnh/thµnh
ETI ChØ sè thuËn lîi th¬ng m¹i
IEF ChØ sè tù do kinh tÕ
ICTs TÝnh s½n cã vµ sö dông c«ng nghÖ th«ng tin
MFN ChÕ ®é tèi huÖ quèc
ITA HiÖp ®Þnh vÒ C«ng nghÖ th«ng tin
TXT HiÖp ®Þnh vÒ DÖt may
ME HiÖp ®Þnh vÒ ThiÕt bÞ y tÕ
CH HiÖp ®Þnh vÒ Ho¸ chÊt
CA HiÖp ®Þnh vÒ M¸y bay d©n dông
TBTs HiÖp ®Þnh vÒ Hµng rµo kü thuËt trong th¬ng m¹i
SPS HiÖp ®Þnh vÒ C¸c biÖn ph¸p vÖ sinh kiÓm dÞch
ILP HiÖp ®Þnh vÒ Thñ tôc cÊp phÐp nhËp khÈu
ROO HiÖp ®Þnh vÒ Quy t¾c xuÊt xø
PSI HiÖp ®Þnh vÒ KiÓm tra tríc khi giao hµng
ACV HiÖp ®Þnh vÒ TrÞ gi¸ tÝnh thuÕ h¶i quan
ASG HiÖp ®Þnh vÒ C¸c biÖn ph¸p tù vÖ
SCM- ADP HiÖp ®Þnh vÒ Trî cÊp - ph¸ gi¸
AOA HiÖp ®Þnh vÒ N«ng nghiÖp
ATC HiÖp ®Þnh vÒ Th¬ng m¹i hµng dÖt vµ may mÆc
TRIMS HiÖp ®Þnh vÒ C¸c biÖn ph¸p ®Çu t liªn quan ®Õn th¬ng m¹i
GPA HiÖp ®Þnh vÒ Mua s¾m chÝnh phñ
GATS HiÖp ®Þnh vÒ Th¬ng m¹i dÞch vô
TRIPS HiÖp ®Þnh vÒ C¸c khÝa c¹nh liªn quan ®Õn th¬ng m¹i cña quyÒn
së h÷u trÝ tuÖ
DSU Tho¶ thuËn vÒ C¸c quy t¾c vµ thñ tôc ®iÒu chØnh viÖc gi¶i quyÕt
tranh chÊp
Danh môc b¶ng biÓu
Tªn b¶ng Trang
S¬ ®å 1.1. CÊu thµnh chØ sè thuËn lîi th¬ng m¹i cña HU vµ WEF 14
B¶ng 1.1. Ph¹m vi c¸c hiÖp ®Þnh khu vùc ViÖt Nam tham gia (tÝnh ®Õn
1/1/2008)
30
B¶ng 1.2. ChØ sè thµnh phÇn PCI vµ c¸c cam kÕt theo BTA/WTO 32
B¶ng 1.3. C¸c chØ tiªu c¬ b¶n n¨m 2005 cña Trung Quèc so s¸nh víi
mét sè nhãm níc
34
B¶ng 1.4. ChØ sè tù do kinh tÕ cña Trung Quèc 2002 - 2008 41
B¶ng 1.5. ChØ sè m«i trêng kinh doanh cña Trung Quèc hiÖn nay 42
B¶ng 2.1. ChØ sè m«i trêng th¬ng m¹i cña ViÖt Nam vµ mét sè níc
lùa chän n¨m 2008
50
BiÓu ®å 2.1. ChØ sè m«i trêng kinh doanh cña ViÖt Nam 2005 - 2008
theo ®¸nh gi¸ cña WB/IFC
52
B¶ng 2.2. ChØ sè tù do kinh tÕ cña ViÖt Nam 2002 - 2008 56
B¶ng 2.3. So s¸nh ®iÓm tæng hîp vµ ®iÓm thµnh phÇn gi÷a PCI n¨m
2006 vµ PCI n¨m 2007
58
B¶ng 2.4. Tæng hîp PCI 2008 theo ®iÓm sè cao nhÊt vµ thÊp nhÊt
B¶ng 2.5. C¸c c¶i c¸ch thÓ chÕ ®· ®îc thùc hiÖn trong giai ®o¹n 2002
- 2006 ®Ó thùc hiÖn c¸c yªu cÇu BTA
62
66
BiÓu ®å 2.2. §¸nh gi¸ vÒ m«i trêng kinh doanh theo n¨m 80
BiÓu ®å 2.3. §¸nh gi¸ c¸c yÕu tè vÒ m«i trêng kinh doanh 2007
cña ViÖt Nam
82
BiÓu ®å 2.4. Nh÷ng c¶i thiÖn gÇn ®©y víi m«i trêng kinh doanh n¨m
2007 cña ViÖt Nam
83
BiÓu ®å 2.5. Nh÷ng ®Ò xuÊt cña doanh nghiÖp vÒ c¶i thiÖn m«i trêng
kinh doanh
85