Trang 1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO AN GIANG
TRƢỜNG THCS VÀ THPT PHÚ TÂN
──────────
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
─────────────────
Phú Tân, ngày 20 tháng 01 năm 2019.
BÁO CÁO
Kết quả thực hiện sáng kiến, cải tiến, giải pháp kỹ thuật, quản lý, tác nghiệp, ứng
dụng tiến bộ kỹ thuật hoặc nghiên cứu khoa học sƣ phạm ứng dụng
──────────
I- Sơ lƣợc lý lịch tác giả:
- Họ và tên: LÊ THỊ MỘNG LINH Nam, nữ: nữ
- Ngày tháng năm sinh: 02.8.1980
- Nơi thƣờng trú: Ấp Cái Tắc, TT Phú Mỹ, Phú Tân, An Giang.
- Đơn vị công tác: THCS- THPT PHÚ TÂN
- Chức vụ hiện nay: TTCM tổ TOÁN
- Lĩnh vực công tác: giảng dạy môn Toán
II.- Sơ lƣợc đặc điểm tình hình đơn vị: Nêu tóm tắt tình hình đơn vị, những thuận lợi,
khó khăn của đơn vị trong việc thực hiện nhiệm vụ:
- Đến đầu tháng 9/2018: Số liệu CC, VC, ngƣời lao động: 73, trong đó BGH: 04;
Giáo viên: 60; GV chuyên trách công tác Đoàn, Đội: 02; Nhân viên thiết bị: 01; Nhân viên:
04; Nhân viên NĐ68: 02.
- Tổ chuyên môn, nghiệp vụ: 09 tổ (08 tổ chuyên môn, 01 tổ văn phòng).
- Huy động đầu năm đến 05/09/2018: THCS 454/471, 96.39%; THPT 599/631,
94.93%; Cộng 2 cấp 1053/1102 đạt 95.55%. Trong đó K6 130/127, 102.36%; K10
236/251, 94.02%.
Thuận lợi
- Đƣợc sự quan tâm chỉ đạo sâu sắc của Sở GDĐT An Giang, của Huyện ủy, của
UBND huyện; sự phối hợp tốt với ban, ngành, đoàn thể địa phƣơng; với sự quan tâm của
Ban Đại diện CMHS, của PHHS, của tổ chức, cá nhân, của các mạnh thƣờng quân, của các
nhà hảo tâm, của cựu học sinh của trƣờng;
- Đội ngũ tập thể sƣ phạm tăng nhanh, đa số trẻ, nhiệt quyết, đoàn kết quyết tâm cao
trong xây dựng nhà trƣờng ngày càng có uy tín, chất lƣợng giáo dục nâng dần.
- Chất lƣợng ổn định và nâng dần, bƣớc đầu tạo uy tín đối với PHHS và địa phƣơng.
Đội ngũ tập thể sƣ phạm tăng nhanh, đa số trẻ, nhiệt quyết, đoàn kết quyết tâm xây dựng
nhà trƣờng ngày càng phát triển.
- Đầu vào lớp 10 đƣợc cải thiện: NV1 với điểm chuẩn 17 điểm, NV2 điểm sàn 19.5đ.
- Phòng bộ môn đƣợc trang bị khá đầy đủ cho khối THPT và đạt chuẩn 06/06P.
- Phụ huynh học sinh, mạnh thƣờng quân, các nhà hảo tâm, các tổ chức, các cá nhân
đã có quan tâm, hỗ trợ khá nhiều đến những khó khăn của trƣờng.
Trang 2
Khó khăn
- Tỉ lệ huy động học sinh tƣơng đối ổn định, đƣợc nâng dần, nhƣng còn thấp.
- Đầu vào của K6 vẫn tiếp tục có chất lƣợng thấp.
- Học sinh có sổ hộ nghèo, cận nghèo chiếm tỉ lệ cao. Trong số học sinh trên, học
sinh có hoàn cảnh, cha mẹ ly hôn, làm ăn xa gửi con cho ông, bà, ngƣời thân khá cao. Điều
này ảnh hƣởng đến công tác phối hợp giáo dục giữa gia đình, nhà trƣờng và xã hội.
- Tình hình về phòng học gặp khó khăn trong việc tổ chức dạy bồi dƣỡng HSG, phụ
đạo học sinh yếu, do trƣờng chỉ có 18 phòng học, trong đó 6 phòng bàn ghế THCS, 12
phòng bàn ghế THPT. Trong nhiều năm học tới, có thể vẫn giữ ổn định 29 lớp hoặc tăng từ
1 đến 2 lớp, đề nghị Sở GDĐT xem xét phƣơng án xây dựng thêm phòng học mới.
* Tên sáng kiến/đề tài giải pháp: “ Ứng dụng dạy học dự án vào dạy học môn hình học 6-
chương I”.
* Lĩnh vực: chuyên môn giảng dạy
III- Mục đích yêu cầu của sáng kiến:
1. Thực trạng ban đầu trƣớc khi áp dụng sáng kiến:
Chƣơng trình giáo dục truyền thống: với cách dạy học trực tiếp, giáo viên là nhân vật
trung tâm, học sinh nghe, nhớ, lặp lại. Giáo viên là ngƣời định hƣớng, cũng là ngƣời quyết
định, học sinh làm việc độc lập, đơn lẻ. Điều đó không tạo đƣợc nhiều hứng thú học tập
cho học sinh, đặc biệt là môn toán Hình học. Và nhất là với các em học sinh lớp 6, với
những kiến thức tẻ nhạt nhƣ: điểm, đƣờng thẳng,…nếu phƣơng pháp dạy không tốt, ngƣời
giáo viên sẽ tạo cho học sinh một ấn tƣợng nặng nề về môn học trong suốt khối trung học.
Do vậy mà chúng ta cần có những phƣơng pháp dạy học tích cực mới, giúp toán học gần
gũi thực tế hơn.
Trong chƣơng trình giáo dục phổ thông tổng thể vừa đƣợc bộ giáo dục ban hành
tháng 12/2018, có một sự đổi mới mạnh mẽ, trong đó “ Phát triển năng lực ngƣời học”,
đƣợc xem là định hƣớng trung tâm trong hoạt động giáo dục nói chung. Quan điểm đó chi
phối toàn bộ hoạt động dạy học của ngƣời giáo viên nói chung và giáo viên dạy toán nói
riêng từ việc xác định mục tiêu, xây dựng nội dung, định hƣớng phƣơng pháp dạy học
cũng nhƣ đánh giá kết quả học toán của học sinh. Và các phƣơng pháp dạy học tích cực
hơn đƣợc áp dụng, trong đó có phƣơng pháp dạy học dự án đang đƣợc quan tâm nhất hiện
nay.
Dạy học dự án là dạy học mà ở đó ngƣời học có cơ hội thực hiện một nhiệm vụ học
tập phức hợp có sự gắn kết giữa lý thuyết và thực hành, đòi hỏi sự kết hợp kiến thức, kỹ
năng và kinh nghiệm ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Ngƣời học phải lập kế hoạch, thực hiện,
đánh giá kết quả, cuối cùng tạo ra sản phẩm phù hợp mụ đích, yêu cầu đề ra. Dạy học dự
án mang lại cho ngƣời học cơ hội mở rộng kiến thức không chỉ trong toán mà còn trong
các lĩnh vực khác đồng thời phát triển kỹ năng giải quyết vấn đề, hợp tác, giao tiếp, nghiên
cứu và tự học. Đây là những kiến thức và kỹ năng cần thiết để ngƣời học thích ứng với
những thay đổi diễn ra hàng ngày trong thời buổi bùng nổ thông tin để đáp ứng nhiệm vụ
học tập và lao động sau này.
Trang 3
2. Sự cần thiết phải áp dụng sáng kiến:
Băt nguồn từ một số hạn chế trong cách thức dạy học “truyền thống”:
- Giáo viên là trung tâm trong quá trình dạy học không còn phù hợp với kỷ nguyên
mới khi mà học sinh có thể tiếp cận tri thức từ nhiều nguồn khác nhau.
- Học sinh có thể lĩnh hội tri thức trong sách giáo khoa, nhƣng những gì sách giáo
khoa cung cấp cho học sinh không thể cập nhật kịp với tốc độ phát triển của khoa học và
công nghệ.
- Chƣa gắn kết đƣợc tri thức hàn lâm- sách giáo khoa và với các vấn đề thực tiễn đời
sống.
- Hạn chế trong việc hình thành các kỹ năng mềm cần thiết cho thế kỷ 21.
Phƣơng pháp dạy học dự án là một phƣơng pháp tích cực để khắc phục những hạn chế của
phƣơng pháp dạy học truyền thống. Phƣơng pháp dạy học dự án lấy học sinh làm trung
tâm, giáo viên đóng vai trò cố vấn, đồng hành. Học sinh thƣờng sẽ làm việc theo nhóm
trong khoảng thời gian, tìm kiếm nguồn thông tin đa dạng và tạo ra các sản phẩm xác
thực.
3. Nội dung sáng kiến: (Tiến trình thực hiện, thời gian thực hiện, biện pháp tổ chức..)
3.1 Tiến trình thực hiện:
Để áp dụng dạy học dự án trong chƣơng I, hình học lớp 6 hiệu quả, tôi nhận thấy có
thể thực hiện nhƣ sau:
Nội dung lý thuyết - hoạt động trên lớp học:giáo viên có thể dạy cho học sinh quan sát
hình thực tế thay vì hình ảnh đơn điệu sách giáo khoa.
Bản thân giáo viên tìm hiểu tổ chức các trò chơi khởi động, trong đó có hình ảnh đoạn
thẳng, đƣờng thẳng để tiết học thêm thú vị, mà các em cũng tiếp cận kiến thức về điểm,
đƣờng thẳng, đoạn thẳng thật vui vẻ mà nhớ hoài.
Hoạt động ngoài lớp học – thực hiện dự án dạy học: qua các hoạt động cuộc sống thật
giáo viên suy nghĩ các dự án dạy học phù hợp với thực tế trƣờng học và đặc biệt phù hợp
với khả năng học sinh lớp 6.
3.2 Thời gian thực hiện: học kì I năm học 2018 – 2019
3.3 Biện pháp tổ chức thực hiện
* “ý tƣởng về một dự án dạy học”
Định nghĩa một cách ngắn gọn, phƣơng pháp dạy học theo dự án đặt ngƣời học vào các
vai có thật trong xã hội để hoàn thành các nhiệm vụ có ý nghĩa trong cuộc sống.
Điểm khó khăn nhất khi thực hiện phƣơng pháp dạy học theo dự án là việc ngƣời giáo
viên phải nghĩ ra đƣợc một “ dự án” phù hợp môi trƣờng học đƣờng. Để hình thành đƣợc ý
tƣởng ngƣời giáo viên phải xác định đƣợc đáp án cho ba câu hỏi sau đây:
1. Học sinh đóng vai gì?
2. Ứng với “vai “ đó, học sinh phải làm nhiệm vụ gì?
3. “ Vai” và nhiệm vụ đó phải đƣợc lồng ghép trong bối cảnh thực tế nào?
Trang 4
* Ưu điểm:
- Phƣơng pháp khiến ngƣời học sử dụng tổng hợp các giác quan (nghe, nhìn, chạm),
và việc trả lời 3 câu hỏi trên cần phải nối khớp nhau trong một chỉnh thể thống nhất. Dặc
biệt, nhiệm vụ đặt ra trong dự án phải:
- có thật trong đời sống
- theo sát chương trình học
- liên môn
- xác định rõ sản phẩm (đầu ra) cụ thể mà học sinh phải hoàn thành.
*“ Quy trình tổ chức ”
a. Công đoạn chuẩn bị:
Công việc của GV:
- Xây dựng bộ câu hỏi định hƣớng: xuất phát từ nội dung học và mục tiêu cần đạt -
đƣợc.
- Thiết kế dự án: xác định lĩnh vực thực tiễn ứng dụng nội dung học, ai cần, ý tƣởng
và tên dự án.
- Thiết kế các nhiệm vụ cho học sinh: làm thế nào để học sinh thực hiện xong thì bộ
câu hỏi đƣợc giải quyết và các mục tiêu đồng thời cũng đạt đƣợc.
- Chuẩn bị các tài liệu hỗ trợ giáo viên và học sinh cũng nhƣ các điều kiện thực hiện
dự án trong thực tế.
Công việc của HS:
- Cùng GV thống nhất các tiêu chí đánh giá.
- Làm việc nhóm để xây dựng dự án.
- Xây dựng kế hoạch dự án: xác định những công việc cần làm, thời gian dự kiến, vật
liệu, kinh phí, phƣơng pháp tiến hành và phân công công việc trong nhóm.
- Chuẩn bị các nguồn thông tin đáng tin cậy để chuẩn bị thực hiện dự án.
b. Công đoạn thực hiện
Công việc của GV:
Nhƣ vậy, để phát triển ý tƣởng một dự án dạy học, giáo viên có thể thực hiện
3 bƣớc sau:
1. Tạo ra “ bối cảnh” bằng cách khai thác các sự kiện kinh tế, chính trị, xã hội
đƣợc thông tin rộng rãi trên các báo đài.
2. Xác định “ nhiệm vụ” bằng cách xem xét học sinh có thể khả năng làm đƣợc
gì trong tình huống thực tế đó. Các sản phẩm cuối cùng của dự án rất đa dạng: bài
báo cáo, bài trình chiếu, tờ rơi, trang web, mô hình, bản thiết kế, phim, vở kịch…
3. Lựa chọn “vai” xã hội cần thực hiện hoặc có trách nhiệm với nhiệm vụ đó.
Một “vai” mà giáo viên có thể xem xét là ngƣời giải quyết vấn đề, ngƣời đƣa ra
quyết định, ngƣời điều tra, ngƣời thu thập số liệu.
Trang 5
· Theo dõi, hƣớng dẫn, đánh giá học sinh trong quá trình thực hiện dự án.
· Liên hệ các cơ sở, khách mời cần thiết cho học sinh.
· Chuẩn bị cơ sở vật chất, tạo điều kiện thuận lợi cho các em thực hiện dự án.
Công việc của HS:
· Phân công nhiệm vụ các thành viên trong nhóm thực hiện dự án theo đúng kế
hoạch
· Tiến hành thu thập, xử lý thông tin thu đƣợc.
· Xây dựng sản phẩm hoặc bản báo cáo.
· Liên hệ, tìm nguồn giúp đỡ khi cần.
· Thƣờng xuyên phản hồi, thông báo thông tin cho giáo viên và các nhóm khác qua
các buổi thảo luận hoặc qua trang wiki.
c. Công đoạn tổng hợp
Công việc của GV:
· Theo dõi, hƣớng dẫn, đánh giá học sinh giai đoạn cuối dự án
· Bƣớc đầu thông qua sản phẩm cuối của các nhóm HS.
Công việc của HS:
· Hoàn tất sản phẩm của nhóm.
· Chuẩn bị tiến hành giới thiệu sản phẩm.
d. Công đoạn đánh giá
Công việc của GV:
· Chuẩn bị cơ sở vật chất cho buổi báo cáo dự án.
· Theo dõi, đánh giá sản phẩm dự án của các nhóm.
Công việc của HS:
· Tiến hành giới thiệu sản phẩm.
· Tự đánh giá sản phẩm dự án của nhóm.
· Đánh giá sản phẩm dự án của các nhóm khác theo tiêu chí đã đƣa ra.
*“ Lợi ích của dạy học theo dự án đối với học sinh”
a) Tăng cƣờng động cơ học tập: các dự án thu hút sự quan tâm và chú ý của học sinh.
Học sinh sẵn sàng bỏ thời gian và công sức để hoàn thành các nhiệm vụ đặt ra trong dự án.
b) Khả năng hoàn thành các mục tiêu học tập: học sinh có trách nhiệm hơn khi đƣợc
đặt vào các vai trong dự án.
c) Đẩy mạnh nhận thức cao: dự án đƣa ra cơ hội để học sinh phát triển những kỉ năng
tƣ duy phức tạp, nhƣ đặt – giải quyết vấn đề và ra quyết định.
d) Gia tăng các hoạt động cộng tác: do các yêu cầu thực hiện trong dự án thƣờng
vƣợt quá sức một cá nhân đơn lẻ, làm việc nhóm gần nhƣ là một hoạt động thƣờng xuyên
trong phƣơng pháp này. Theo thuyết nhận thức, việc học phải là một hoạt động xã hội và
học sinh sẽ học được nhiều hơn trong một môi trường cộng tác.
