C ng hòa xã h i ch nghĩa Vi t Nam
Đc l p – T do – h nh phúc
SÁNG KI N KINH NGHI M:
M T S BI N PHÁP RÈN KĨ NĂNG LÀM VĂN MIÊU T
CHO HS L P 5
L Thu , tháng 5 năm 2020
C ng hòa xã h i ch nghĩa Vi t Nam
Đc l p – T do – h nh phúc
SÁNG KI N KINH NGHI M:
M T S BI N PHÁP RÈN KĨ NĂNG LÀM VĂN MIÊU T
CHO HS L P 5
L Thu , tháng 12 năm 2020
I. PH N M ĐU
1. Lý do ch n đ tài:
Trong ch ng trình ti u h c, Ti ng Vi t đc chia thành các phân môn, m iươ ế ượ
phân môn có nhi m v rèn luy n cho h c sinh nh ng kĩ năng nh t đnh T p làm
văn là phân môn t ng h p tri th c các phân môn đó. M i m t bài văn c a các em là
m t quá trình tích lu các ki n th c đã h c t các phân môn khác. ế
Phân môn T p làm văn là phân môn mang tính t ng h p cao nh t, nó có vai
trò rèn cho h c sinh c b n kĩ năng, trong đó quan trong là các kĩ năng nghe, nói,
vi t. Đ`` i v i phân môn này, các em đc rèn luy n năng l c trình bày d ng vănế ượ
b n v i nhi u th lo i khác nhau.
Qua th c t gi ng d y môn Ti ng Vi t l p 5 năm h c 2018- 2019, tôi nh n ế ế
th y phân môn T p làm văn là phân môn khó nh t trong các phân môn c a môn
Ti ng Vi t và th lo i văn miêu t là th lo i có th nói là v a khó d y l i v aế
khó h c. Nhìn chung đa s h c sinh đã bi t làm m t bài văn đm b o b c c song ế
vi c dùng t đt câu, s d ng các biên pháp tu t so sánh, nhân hóa c bi n pháp
liên t ng vào bài làm còn r t nhi u h n ch . Đa s h c sinh th ng m bài tr cưở ế ườ
ti p và k t bài không m r ng. Trong cách làm bài c a h c sinh không s d ng câuế ế
m đo n cho m t đo n văn m c dù ki n th c này đã đc h c l p 4. Các câu ế ượ
trong đo n văn hay c bài văn không có s liên k t ch t ch , không theo m t trình ế
t nh t đnh. Chính vì th , đ h c sinh có th hoàn thành t t bài văn là đi u không ế
d dàng.
Đ giúp các em đt đc m c tiêu đ ra tôi đã ch n đ tài ượ “M t s bi n
pháp rèn kĩ năng làm văn miêu t cho h c sinh l p 5” nh m giúp cho quá trình
d y và h c đt hi u qu t t h n ơ
*Đi m m i c a đ tài:
V i đ tài “M t s bi n pháp rèn kĩ năng làm văn miêu t cho h c sinh l p
5” không ph i là m t sáng ki n m i, nh ng qua đ tài tôi đã ch n l c đ đa ra ế ư ư
các bi n pháp thi t th c nh t giúp ng i d y v ng vàng h n trong kĩ năng rèn c a ế ườ ơ
mình và ng i h c t tin, m nh d n h n khi g p m t đ bài văn miêu t .ườ ơ
2. Ph m vi áp d ng đ tài:
Đ tài này áp d ng trong lĩnh v c gi ng d y đi v i h c sinh l p 4 và l p 5.
Nghiên c u đ tài, tôi không có nhi u tham v ng mà ch nh m m c đích đóng góp
m t ph n công s c c a mình vào công tác giáo d c c a nhà tr ng. V i vi c ườ
nghiên c u đ tài, tôi mong mu n s có đc bài h c kinh nghi m đ có th áp ượ
d ng vào th c ti n gi ng d y môn T p làm văn cho h c sinh h c trong tr ng ườ
chúng tôi nói riêng, trong ngành giáo d c huy n L Th y nói chung. Đi u này càng
có ý nghĩa n u đ tài thành công, đng th i ch t l ng h c t p c a h c sinh h cế ượ
cũng s đc nâng lên m t cách đáng k . ượ
II. Ph n n i dung:
1. Th c tr ng vi c d y và h c văn miêu t c a h c sinh và giáo viên
Đa s các em r t ng i h c phân môn T p làm văn vì đây là môn h c đòi h i
ph i dùng ngôn ng đ nói ho c trình bày bài làm c a mình nh ng v n t ng c a ư
các em còn r t h n ch . Trong ti t lí thuy t các em r t ít phát bi u, GV ph i tích ế ế ế
c c g i ý thì m t s em m i tr l i đc. Qua ch m bài t p làm văn đu tiên v i ư
ki u bài t c nh k t qu bài làm c a các em tôi r t đáng bu n và lo l ng, trăn tr . ế
B i k t qu đt đc nh sau: ế ượ ư
- Gi i: 0 em
-Khá: 9 /26em đt 34,6%
-Trung bình: 8/26 em đt 30,7%
-Y u: 9/26 em đt 34,6%ế
1.1. Nh ng t n t i
* V h c sinh
Khi ch m bài T p làm văn, tôi th y đa s h c sinh đã bi n các bài văn miêu ế
t thành văn k , li t kê m t cách khô khan, nghèo nàn v t , di n đt r m rà t i ườ
nghĩa. Trình t s p x p còn l n x n, b c c thi u ch t ch , bài văn ch a có tr ng ế ế ư
tâm. m t s h c sinh còn ph thu c vào bài văn m u, M t khác, kh năng c m th
văn h c c a các em ch a cao. Ch a bi t s d ng các bi n pháp ngh thu t vào ư ư ế
trong bài vi t c a mình nên h u h t các bài văn đu ch a có c m xúc và ch a lôiế ế ư ư
cu n ng i đc. Nguyên nhân d n đn th c tr ng trên là do: ườ ế
- Khi làm văn, h c sinh ch a xác đnh đc yêu c u tr ng tâm c a đ bài. ư ượ
- H c sinh không đc quan sát tr c ti p đi t ng miêu t . Không bi t hình dung ượ ế ượ ế
b ng hình nh, âm thanh, c m giác v s v t miêu t khi quan sát.
- V n t đã nghèo nàn l i không có đi u ki n đc sách báo, tích lũy v n t , c m
nh n cái hay, cái đp c a m t đo n văn , s p x p nh th nào đ bài vi t m ch ế ư ế ế
l c, ch a di n đt đc b ng v n t ng , ngôn ng c a mình v m t s v t, c nh ư ượ
v t, v m t con ng i c th nào đó. ườ
- R t ít h c sinh bi t v n d ng các bi n pháp nhân hóa, so sánh, đi p t , đi p ng ế
vào bài làm c a mình.
*V giáo viên
- V i nh ng t n t i c a h c sinh nh trên, m t ti t h c T p làm văn Giáo viên ư ế
v n ch a bao quát h t các đi t ng đ u n n n, s a ch a k p th i cho các em. ư ế ượ
2. Các gi i pháp
2.1. Rèn luy n kĩ năng quan sát cho h c sinh
Miêu t là v l i b ng l i nh ng đc đi m n i b t c a c nh, c a ng i ườ
đ giúp ng i nghe, ng i đc hình dung đc các đi t ng y- ườ ườ ượ ượ t c là l y
câu văn đ bi u hi n các đc tính, chân t ng s v t, giúp ng i đc nh đc ướ ườ ư ượ
nhìn t n m t, s t n tay vào s v t miêu t . Vì v y, khi d y văn miêu t , giáo viên
c n chú ý h ng d n h c sinh quan sát và miêu t theo các trình t h p lý : ướ
a. T theo trình t không gian: