Bài giảng Kinh tế môi trường - Chương 2: Các vấn đề kinh tế về tài nguyên thiên nhiên

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và áp lực dân số ngày càng tăng, việc quản lý và sử dụng "tài nguyên thiên nhiên" một cách hiệu quả và bền vững trở thành vấn đề cấp thiết. Chương này tập trung vào các "vấn đề kinh tế về tài nguyên", cung cấp cái nhìn tổng quan về cách thức nền kinh tế tương tác với môi trường và nguồn lực tự nhiên. Mục tiêu là làm rõ các khái niệm cơ bản, tầm quan trọng của việc phân loại tài nguyên, và đặt nền móng cho các nguyên tắc sử dụng tài nguyên nhằm hướng tới "phát triển bền vững", đồng thời nhận diện những thách thức liên quan đến "cạn kiệt tài nguyên".

Sinh viên các ngành kinh tế, quản lý tài nguyên và môi trường, quản trị kinh doanh; các nhà nghiên cứu và hoạch định chính sách liên quan đến phát triển bền vững và quản lý tài nguyên.

Chương này đi sâu vào tìm hiểu các khía cạnh "kinh tế tài nguyên", bắt đầu bằng việc định nghĩa tài nguyên là tập hợp các nguồn nguyên liệu, năng lượng, và thông tin phục vụ cho cuộc sống và sự phát triển của con người. Phần nội dung chính tập trung vào phân loại tài nguyên theo nhiều tiêu chí khác nhau, bao gồm bản chất (thiên nhiên, nhân văn), mục đích sử dụng, và đặc biệt là khả năng tái tạo (tái tạo được và không tái tạo được). Việc nhận thức rõ về khả năng tái tạo của "tài nguyên thiên nhiên" có ý nghĩa then chốt trong việc xây dựng các chiến lược khai thác và sử dụng hợp lý, nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của con người. Chương cũng trình bày các "nguyên tắc sử dụng tài nguyên" cơ bản, trong đó nổi bật là nguyên tắc đảm bảo mức khai thác phải nhỏ hơn khả năng tái tạo tự nhiên, đặc biệt quan trọng đối với các loại tài nguyên có thể phục hồi. Ngoài ra, chương thảo luận về các vấn đề tăng trưởng kinh tế, "cạn kiệt tài nguyên" và quy tắc sử dụng tối ưu tài nguyên, từ đó đưa ra các giải pháp nhằm ngăn chặn tình trạng suy thoái và thúc đẩy "phát triển bền vững". Những phân tích này cung cấp một khung lý thuyết vững chắc để đánh giá và quản lý tài nguyên trong bối cảnh kinh tế hiện đại.