Đ BÀI 08Ề
Anh A và ch B làm l c i năm 1986 trên c s hoàn toàn t nguy nị ễ ướ ơ ở ự ệ
nh ng không đăng ký k t hôn. Sau khi c i, ch B v chung s ng v i gia đình bư ế ướ ị ề ố ớ ố
m anh A t i ph ng P, qu n H, nh ng ch a chuy n h kh u v . Th i gianẹ ạ ườ ậ ư ư ể ộ ẩ ề ờ
đ u hai ng i chung s ng h nh phúc, đ n năm 2000 b t đ u phát sinh mâuầ ườ ố ạ ế ắ ầ
thu n, nguyên nhân do anh A nghi ng ch B có quan h ngo i tình. T năm 2002ẫ ờ ị ệ ạ ừ
đ n nay, ch B b v s ng v i gia đình m t i thôn Y, huy n Đ, Hà N i và đăngế ị ỏ ề ố ớ ẹ ạ ệ ộ
ký t m trú t i đây. V ch ng ch a có con chung. Tháng 5/2005, anh A đã làmạ ạ ợ ồ ư
đ n g i đ n Tòa án qu n H v i n i dung yêu c u h y hôn nhân trái pháp lu tơ ử ế ậ ớ ộ ầ ủ ậ
gi a anh và ch B, vì anh ch không đăng ký k t hôn và hi n ch B đang s ng v iữ ị ị ế ệ ị ố ớ
ng i đàn ông khác.ườ
a. Theo anh (ch ) thì quan h pháp lu t c n gi i quy t trong v vi c nóiị ệ ậ ầ ả ế ụ ệ
trên là quan h hôn nhân th c t hay quan h hôn nhân trái pháp lu t? T i sao?ệ ự ế ệ ậ ạ
b. Tòa án nhân dân (TAND) qu n H có th m quy n gi i quy t v án nàyậ ẩ ề ả ế ụ
hay không? T i sao?ạ
BÀI LÀM
a. Quan h pháp lu t c n gi i quy t trong v vi c trên là quan hệ ậ ầ ả ế ụ ệ ệ
hôn nhân th c t , đ c pháp lu t th a nh n.ự ế ượ ậ ừ ậ
Theo Kho n 3 Đi u 8 Lu t hôn nhân và gia đình 2000:ả ề ậ
“K t hôn trái pháp lu t là vi c xác l p quan h v ch ng có đăng ký k t hônế ậ ệ ậ ệ ợ ồ ế
nh ng vi ph m đi u ki n k t hôn do pháp lu t quy đ nh”ư ạ ề ệ ế ậ ị
Trong tr ng h p trên, anh A và ch B làm l c i hoàn toàn t nguy nườ ợ ị ễ ướ ự ệ
nh ng không đăng ký k t hôn. Nh v y, đây không ph i là tr ng h p k t hônư ế ư ậ ả ườ ợ ế
trái pháp lu t.ậ
Theo Kho n 1 Đi u 2 Ngh đ nh 77/2001/NĐ – CP: ả ề ị ị
“Nh ng tr ng h p quan h v ch ng xác l p tr c ngày 03 tháng 01 nămữ ườ ợ ệ ợ ồ ậ ướ
1987, mà ch a đăng ký k t hôn, thì đ c Nhà n c khuy n khích và t o đi uư ế ượ ướ ế ạ ề
1
ki n thu n ti n cho đăng ký k t hôn. Vi c đăng ký k t hôn đ i v i nh ng tr ngệ ậ ệ ế ệ ế ố ớ ữ ườ
h p này không b h n ch v th i gian.”ợ ị ạ ế ề ờ
Theo các quy đ nh trên, pháp lu t th a nh n quan h v ch ng xác l pị ậ ừ ậ ệ ợ ồ ậ
tr c ngày 03 tháng 01 năm 1987. Trong tr ng h p này, anh A và ch B làm lướ ườ ợ ị ễ
c i hoàn toàn t nguy n nh ng không đăng ký k t hôn t năm 1986. Nh v y,ướ ự ệ ư ế ừ ư ậ
pháp lu t th a nh n quan h v ch ng gi a anh A và ch B.ậ ừ ậ ệ ợ ồ ữ ị
Qua phân tích, ta có th th yể ấ quan h pháp lu t c n gi i quy t trong vệ ậ ầ ả ế ụ
vi c nói trên là quan h hôn nhân th c t b i bên c nh vi c làm đám c i nămệ ệ ự ế ở ạ ệ ướ
1986, anh ch ch a có con chung nh ng h chung s ng v i nhau t i nhà b mị ư ư ọ ố ớ ạ ố ẹ
anh A cho t i năm 2000 khi m i quan h r n n t và năm 2002, ch B đã b vớ ố ệ ạ ứ ị ỏ ề
s ng v i b m ch t i thôn Y. M c dù không có con chung nh ng h đã s ngố ớ ố ẹ ị ạ ặ ư ọ ố
h nh phúc v i nhau 15 năm và pháp lu t n c ta th a nh n đó là quan h hônạ ớ ậ ướ ừ ậ ệ
nhân th c t .ự ế
Theo Đi m a M c 3 Ngh quy t 35/2000/QH10:ể ụ ị ế
“ Trong tr ng h p quan h v ch ng đ c xác l p tr c ngày 03 tháng 01ườ ợ ệ ợ ồ ượ ậ ướ
năm 1987, ngày Lu t hôn nhân và gia đình năm 1986 có hi u l c mà ch aậ ệ ự ư
đăng ký k t hôn thì đ c khuy n khích đăng ký k t hôn; trong tr ng h p cóế ượ ế ế ườ ợ
yêu c u ly hôn thì đ c Tòa án th lý gi i quy t theo quy đ nh v ly hôn c aầ ượ ụ ả ế ị ề ủ
Lu t hôn nhân và gia đình năm 2000”ậ
Nh v y, vi c anh A g i đ n đ n Tòa án v i n i dung yêu c u h y hônư ậ ệ ử ơ ế ớ ộ ầ ủ
nhân
trái pháp lu t gi a anh và ch B là không đúng. Tòa án c n h ng d n anh làmậ ữ ị ầ ướ ẫ
đ n ơ
xin li hôn thì m i đúng theo pháp lu t hi n hành.ớ ậ ệ
b. TAND qu n H có th m quy n gi i quy tậ ẩ ề ả ế
Th nh t, nh đã phân tích câu a, TAND qu n H c n h ng d n anhứ ấ ư ở ậ ầ ướ ẫ
làm đ n xin li hôn ch không ph i làm đ n yêu c u h y hôn nhân trái pháp lu t. ơ ứ ả ơ ầ ủ ậ
2
Th hai, ch B v nhà b m s ng v i gia đình m ch t i thôn Y, huy nứ ị ề ố ẹ ố ớ ẹ ị ạ ệ
Đ, Hà N i và đăng ký t m trú t i đây t năm 2002. Nh v y, có th coi ch Bộ ạ ạ ừ ư ậ ể ị
hi n đang c trú t i huy n Đ, Hà N i. B i v y, v v n đ th m quy n c aệ ư ạ ệ ộ ở ậ ề ấ ề ẩ ề ủ
TAND qu n H, căn c vào Đi m a, b Kho n 1 Đi u 35 BLTTDS ( ph l c ) taậ ứ ể ả ề ụ ụ
xác đ nh đ c th m quy n nh sau:ị ượ ẩ ề ư
- N u qu n H n m trong t nh khác, không thu c thành ph Hà N i và anhế ậ ằ ỉ ộ ố ộ
A không đ a ra văn b n th a thu n gi a anh A và ch B v vi c ch n TANDư ả ỏ ậ ữ ị ề ệ ọ
t nh mà anh c trú thì v án do TAND thành ph Hà N i gi i quy t. Trongỉ ư ụ ố ộ ả ế
tr ng h p anh A đ a ra đ c văn b n th a thu n thì v án do TAND t nh màườ ợ ư ượ ả ỏ ậ ụ ỉ
anh c trú gi i quy t.ư ả ế
- N u qu n H n m trong thành ph Hà N i, n u anh A không đ a ra đ cế ậ ằ ố ộ ế ư ượ
văn b n th a thu n c a anh A và ch B v vi c ch n TAND qu n H là n i gi iả ỏ ậ ủ ị ề ệ ọ ậ ơ ả
quy t v án thì v án do TAND huy n Đ gi i quy t. Trong tr ng h p có vănế ụ ụ ệ ả ế ườ ợ
b n th a thu n thì v án do TAND qu n H gi i quy t.ả ỏ ậ ụ ậ ả ế
V y, TAND qu n H có th m quy n gi i quy t v án này n u qu n Hậ ậ ẩ ề ả ế ụ ế ậ
n m trong đ a ph n Hà N i và anh A đ a ra đ c văn b n th a thu n gi a anhằ ị ậ ộ ư ượ ả ỏ ậ ữ
và ch B v vi c ch n TAND qu n H là n i gi i quy t v án.ị ề ệ ọ ậ ơ ả ế ụ
Ý ki n cá nhânế
Tình hu ng trên là m t tình hu ng đi n hình cho vi c xác l p quan h vố ộ ố ể ệ ậ ệ ợ
ch ng mà không đăng ký k t hôn tr c ngày 03 tháng ồ ế ướ 01 năm 1987. Khi các v nấ
đ này x y ra, vi c gi i quy t r t ph c t p t n i dung cho đ n vi c xác đ nhề ả ệ ả ế ấ ứ ạ ừ ộ ế ệ ị
th m quy n c a c quan gi i quy t m c dù đã có văn b n pháp lu t khuy nẩ ề ủ ơ ả ế ặ ả ậ ế
khích và h ng d n đăng ký k t hôn cho các tr ng h p này. Tuy nhiên, do sướ ẫ ế ườ ợ ự
thi u hi u bi t v pháp lu t c a ng i dân nên c n có s vào cu c c a các cế ể ế ề ậ ủ ườ ầ ự ộ ủ ơ
quan ch c năng nh m rà soát và h ng d n th c hi n vi c đăng ký k t hôn đ iứ ằ ướ ẫ ự ệ ệ ế ố
v i các tr ng h p mà pháp lu t th a nh n là hôn nhân th c t này nh m tránhớ ườ ợ ậ ừ ậ ự ế ằ
s ph c t p khi có v n đ liên quan x y ra.ự ứ ạ ấ ề ả
3
TÀI LI U THAM KH OỆ Ả
1. Giáo trình lu t t t ng dân s Vi t Nam - Tr ng Đ i h c Lu t Hà N iậ ố ụ ự ệ ườ ạ ọ ậ ộ
- NXB T pháp – 2005;ư
2. B lu t t t ng dân s 2005;ộ ậ ố ụ ự
3. Lu t hôn nhân và gia đình 2000;ậ
4. Ngh quy t 35/2000/QH10 v thi hành Lu t Hôn nhân và gia đình nămị ế ề ậ
2000;
5. Nghi đinh 77/2001 quy đinh vê đăng ky kêt hôn theo Nghi quyêt sô% % % & ' ' % ' '
35/2000;
PH L CỤ Ụ
Đi m a,b Kho n 1 Đi u 35 B lu t TTDS quy đ nh:ể ả ề ộ ậ ị
“Đi u 35.ề Th m quy n c a Toà án theo lãnh thẩ ề ủ ổ
1. Th m quy n gi i quy t v án dân s c a Toà án theo lãnh th đ c xác đ nhẩ ề ả ế ụ ự ủ ổ ượ ị
nh sau:ư
a) Toà án n i b đ n c trú, làm vi c, n u b đ n là cá nhân ho c n i b đ n cóơ ị ơ ư ệ ế ị ơ ặ ơ ị ơ
tr s , n u b đ n là c quan, t ch c có th m quy n gi i quy t theo th t c sụ ở ế ị ơ ơ ổ ứ ẩ ề ả ế ủ ụ ơ
th m nh ng tranh ch p v dân s , hôn nhân và gia đình, kinh doanh, th ngẩ ữ ấ ề ự ươ
m i, lao đ ng quy đ nh t i các đi u 25, 27, 29 và 31 c a B lu t này;ạ ộ ị ạ ề ủ ộ ậ
b) Các đ ng s có quy n t tho thu n v i nhau b ng văn b n yêu c u Toà ánươ ự ề ự ả ậ ớ ằ ả ầ
n i c trú, làm vi c c a nguyên đ n, n u nguyên đ n là cá nhân ho c n i có trơ ư ệ ủ ơ ế ơ ặ ơ ụ
s c a nguyên đ n, n u nguyên đ n là c quan, t ch c gi i quy t nh ng tranhở ủ ơ ế ơ ơ ổ ứ ả ế ữ
ch p v dân s , hôn nhân và gia đình, kinh doanh, th ng m i, lao đ ng quyấ ề ự ươ ạ ộ
đ nh t i các đi u 25, 27, 29 và 31 c a B lu t này;”ị ạ ề ủ ộ ậ
4