Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013

Ộ

Ủ

Ệ

Ố

Ộ QU C H I

ộ ậ ạ

Ộ  C NG HÒA XàH I CH  NGHĨA VI T NAM ự                Đ c l p ­ T  do ­ H nh phúc

Ế

ƯỚ Ộ

Ệ

HI N PHÁP  Ủ

Ộ

N

C C NG HÒA XàH I CH  NGHĨA VI T NAM

Ờ Ầ L I NÓI Đ U

ấ ầ ị

ướ ấ

ề ấ ộ ệ ả t Nam lao đ ng c n cù, Tr i qua m y nghìn năm l ch s , Nhân dân Vi ữ ướ ạ c, đã hun đúc nên  n c và gi ấ ườ ng, b t khu t và xây c, đoàn k t, nhân nghĩa, kiên c

ệ ề sáng t o, đ u tranh anh dũng đ  d ng n ướ ố truy n th ng yêu n ế ự d ng nên n n văn hi n Vi ử ể ự ế t Nam.

̣ ̉ ̉ ̣ ̉ ̣

̀ ̃ ̀ ừ ̀ T  năm 1930, d ́ ộ ̣ ̣ ̣

ổ ầ ự ế ủ ̣ ̣ ̣

ạ ủ

ủ ị ọ

ộ ậ ộ ủ ệ

́ ứ ủ

ấ

ả

ộ ộ ắ ế ấ ấ ướ ố c, b o v  T  qu c và làm nghĩa v ớ ử ị

ủ ̉ ́ ươ ự ̉  i s  lanh đao cua Đang Công san Viêt Nam do Chu ́ ấ   tich Hô Chi Minh sang lâp va ren luyên, Nhân dân ta ti n hành cu c đ u ạ   tranh lâu dài, đ y gian kh , hy sinh vì đôc lâp, t  do c a dân tôc, vì h nh phúc c a Nhân dân. Cách m ng tháng Tám thành công, ngày 2 tháng 9 năm   ướ   ồ c 1945, Ch  t ch H  Chí Minh đ c Tuyên ngôn đ c l p, khai sinh ra n ủ ộ ệ   t Nam dân ch  c ng hòa, nay là C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi Vi t Nam. ́ ỡ ủ ạ ượ ự ạ ằ c s  giúp đ  c a b n bè trên B ng y chi và s c m nh c a toàn dân t c, đ   ộ ạ ế ớ   i, Nhân dân ta đã giành chi n th ng vĩ đ i trong các cu c đ u tranh th  gi ố ụ  ộ ệ ổ ả i phóng dân t c, th ng nh t đ t n gi ữ ự ố ế ạ ượ ộ   c nh ng thành t u to l n, có ý nghĩa l ch s  trong công cu c , đ t đ qu c t ́ ́ ́ ộ   ươ ư ơ c đi lên ch  nghĩa xã h i.  đôi m i, đ a đât n

ế ể ấ ướ ộ Th  ch  hóa C ng lĩnh xây d ng đ t n

ộ ủ ế ế

ươ ế ừ ế ự

ụ ệ ạ

ằ ờ ỳ ự c trong th i k  quá đ  lên   ế   ch  nghĩa xã h i, k  th a Hi n pháp năm 1946, Hi n pháp năm 1959, Hi n ệ   t Nam xây d ng, thi pháp năm 1980 và Hi n pháp năm 1992, Nhân dân Vi ủ   ướ ế ả hành và b o v  Hi n pháp này vì m c tiêu dân giàu, n c m nh, dân ch , công b ng, văn minh.

ƯƠ

NG I

CH CH  Đ

Ế Ộ CHÍNH TRỊ

Đi u 1 ề

ộ ộ ướ ủ ệ ộ N c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi

t Nam là m t n ổ ấ ề ủ ẹ ố ồ

ướ ề ể ộ ậ c đ c l p, có   ả ả   ấ ch  quy n, th ng nh t và toàn v n lãnh th , bao g m đ t li n, h i đ o, ờ   vùng bi n và vùng tr i.

2

ề Đi u 2

ủ ệ ộ ướ 1. Nhà n t Nam là nhà n c pháp

ủ ề ộ ộ ướ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ủ quy n xã h i ch  nghĩa c a Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.

ộ ệ 2. N c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam do Nhân dân làm ch ; t

ề ả ủ ề ủ ấ   t ữ   c thu c v  Nhân dân mà n n t ng là liên minh gi a

ướ ớ ộ ộ ấ ứ ấ ộ ướ ề ự ả c  quy n l c nhà n giai c p công nhân v i giai c p nông dân và đ i ngũ trí th c.

ố ấ ướ

ố ợ ề ậ ự ự ướ ệ ữ ể   c là th ng nh t, có s  phân công, ph i h p, ki m ệ   c trong vi c th c hi n các quy n l p pháp,

ư ề ự 3. Quy n l c nhà n ơ soát gi a các c  quan nhà n  pháp. hành pháp, t

Đi u 3 ề

ả ả ề Nhà n

ướ ọ c b o đ m và phát huy quy n làm ch  c a   ề ườ ề ả ̣ ̉ ̣

ủ ụ ạ ằ

ộ ố ệ ể ấ ạ ủ ủ Nhân dân; công  ự   i, quy n công dân; th c ọ   c m nh, dân ch , công b ng, văn minh, m i ề ự    do, h nh phúc, có đi u ki n phát tri n toàn ả ướ i có cu c s ng  m no, t

nhân, tôn tr ng, bao vê và b o đ m quy n con ng ệ hi n m c tiêu dân giàu, n ườ ng di n.ệ

ề Đi u 4

ả ả ệ ộ

ờ ộ 1.  Đ ng C ng s n Vi ộ ủ ủ ấ ộ ệ ộ

ể ấ ộ

ồ

t Nam ­ Đ i tiên phong c a giai c p công nhân, ủ   t Nam, ủ   ủ i ích c a giai c p công nhân, nhân dân lao đ ng và c a ề ả   ng H  Chí Minh làm n n t ng ộ ủ ự ượ ướ ồ đ ng th i là đ i tiên phong c a nhân dân lao đ ng và c a dân t c Vi ợ ạ đ i bi u trung thành l ộ ấ ả c  dân t c, l y ch  nghĩa Mác ­ Lê nin và t ư ưở ng, là l c l  t t ư ưở  t c và xã h i. ạ ng lãnh đ o Nhà n

ả ả ắ ậ g n bó m t thi

ộ 2. Đ ng C ng s n Vi ị ự ế ớ ệ ị ướ t v i Nhân dân, ph c v c Nhân dân v ụ ụ  ề

̃ư ủ ế ̣ ệ t Nam ủ Nhân dân, ch u s  giám sát c a Nhân dân, ch u trách nhi m tr .  nh ng quy t đinh c a mình

ả ả ả ộ ệ 3. Các t ch c c a Đ ng và đ ng viên Đ ng C ng s n Vi t Nam ho tạ

ổ ứ ủ ổ ế ậ ả ộ đ ng trong khuôn kh  Hi n pháp và pháp lu t.

ề Đi u 5

ướ ủ ộ ộ ố ố ấ   t Nam là qu c gia th ng nh t

1. N c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ấ ướ ộ ố ệ ủ c a các dân t c cùng sinh s ng trên đ t n ệ c Vi t Nam.

ộ ọ ế 2. Các dân t c bình đ ng, đoàn k t, tôn tr ng và giúp nhau cùng phát

ỳ ị ẽ ể ấ ọ ộ ẳ tri n; nghiêm c m m i hành vi k  th , chia r  dân t c.

ế ệ ề ộ ố  3. Ngôn ng  qu c gia là ti ng Vi

ộ t, gi

ố ữ ế   t. Các dân t c có quy n dùng ti ng ề   ụ ậ ả ắ ữ ữ ế nói, ch  vi  gìn b n s c dân t c, phát huy phong t c, t p quán, truy n ố ẹ ủ th ng và văn hóa t t đ p c a mình.

3

ướ ệ ệ ệ   ể c th c hi n chính sách phát tri n toàn di n và t o đi u ki n

4. Nhà n ộ ự ể ố ộ ự ể ạ ớ ấ ướ ể đ  các dân t c thi u s  phát huy n i l c, cùng phát tri n v i đ t n ề c.

ề Đi u 6

ự ằ ế ệ Nhân dân th c hi n quy n l c nhà n

ủ ạ ề ự ố ướ ộ ồ ằ   ủ ự c b ng dân ch  tr c ti p, b ng  các

ệ ủ ướ ộ dân ch  đ i di n thông qua Qu c h i, H i đ ng nhân dân và thông qua ơ c  quan khác c a Nhà n c.

ề Đi u 7

ệ ầ ử ạ ố ộ ộ ồ ể ể 1. Vi c b u c  đ i bi u Qu c h i và đ i bi u H i đ ng nhân dân đ ượ   c

ự ế ế ế ắ ổ ỏ ạ ẳ ti n hành theo nguyên t c ph  thông, bình đ ng, tr c ti p và b  phi u kín.

ạ ể ố ộ ị ử ạ

ặ ớ ự ể ệ ứ ộ

ủ ệ ố   ộ ồ 2. Đ i bi u Qu c h i, đ i bi u H i đ ng nhân dân b  c  tri ho c Qu c ồ ộ   h i,  H i  đ ng nhân  dân  bãi nhi m  khi không  còn x ng   đáng  v i  s   tín nhi m c a Nhân dân.

ề Đi u 8

ứ ế c đ 1. Nhà n

ượ ổ c t ế ạ ộ ậ ướ ộ ằ ắ ậ ự ệ

ậ    ch c và ho t đ ng theo Hi n pháp và pháp lu t, ả qu n lý xã h i b ng Hi n pháp và pháp lu t, th c hi n nguyên t c t p trung   dân ch .ủ

ứ ả

ơ 2. Các c  quan nhà n ậ ụ ứ ẽ ớ ướ ụ ệ ặ

ụ ị ự ế

ế ấ ử ể ề ọ ị ọ   ộ c, cán b , công ch c, viên ch c ph i tôn tr ng ắ   Nhân dân, t n t y ph c v  Nhân dân, liên h  ch t ch  v i Nhân dân, l ng ố   ủ nghe ý ki n và ch u s  giám sát c a Nhân dân; kiên quy t đ u tranh ch ng ệ tham nhũng, lãng phí và m i bi u hi n quan liêu, hách d ch, c a quy n.

ề Đi u 9

ố ặ ậ 1. M t tr n T  qu c Vi

t Nam là t ổ ủ ổ ứ ị ệ ổ  ch c chính tr , các t

ể ầ

ườ ệ ệ    ch c liên minh chính tr , liên hi p ứ ệ ự   t  ch c xã  nguy n c a t ộ ộ   h i và các cá nhân tiêu bi u trong các giai c p, t ng l p xã h i, dân t c, tôn giáo, ng ị ổ ứ ộ ổ ứ ị  ch c chính tr  ­ xã h i, t ộ ớ ấ c ngoài. ị t Nam đ nh c ư ở ướ  n i Vi

ị ủ ề

ậ ệ ợ

ố ệ ứ ơ ở ợ ế ủ ệ ạ ộ

ự ộ ệ ả ồ

ướ ự ầ ố

ố ặ ệ ổ   M t tr n T  qu c Vi t Nam là c  s  chính tr  c a chính quy n nhân ạ ề ả i ích h p pháp, chính đáng c a Nhân dân; dân; đ i di n, b o v  quy n và l   ủ   ạ ợ ậ t p h p, phát huy s c m nh đ i đoàn k t toàn dân t c, th c hi n dân ch , ộ ậ ườ   ng đ ng thu n xã h i; giám sát, ph n bi n xã h i; tham gia xây tăng c ạ ạ ộ ả ự d ng Đ ng, Nhà n   c, ho t đ ng đ i ngo i nhân dân góp ph n xây d ng và ệ ổ ả b o v  T  qu c.

̀ ộ ệ t Nam, H i nông dân Vi

ộ ự ệ t Nam, H i c u chi n binh Vi

ậ

ủ ề

ặ ậ

ặ ậ ấ ộ ổ ố ệ ộ   2. Công đoan Vi t Nam, Đoàn thanh niên c ng ụ ữ ệ ộ ồ ả ệ   ế s n H  Chí Minh, H i liên hi p ph  n  Vi t ộ ượ ị ổ ứ ệ   ơ ở ự  nguy n,  ch c chính tr  ­ xã h i đ Nam là các t c thành l p trên c  s  t ộ   ợ ợ ệ ả ệ ạ đ i di n và b o v  quy n, l i ích h p pháp, chính đáng c a thành viên, h i ố ợ   ổ ứ ổ ứ  ch c thành viên khác c a M t tr n ph i h p viên t  ch c mình; cùng các t ệ ố và th ng nh t hành đ ng trong M t tr n T  qu c Vi ủ t Nam.

4

́ ̀ ́ ư ̣ ̣ ̉ ̣ ̉ ̉ ̣ ̣

̣ ̣ ̉ ̣

ệ ố ̣ ́ ́ t Nam, các t

ứ ể ặ ậ c tao đi u ki n đ  M t tr n T  qu c Vi ổ ứ ệ ạ ộ ộ ́ 3. Măt trân Tô quôc Viêt Nam, cac tô ch c thanh viên cua Măt trân và ́ ̀ ổ ộ  ch c xã h i khác hoat đông trong khuôn khô Hiên phap va phap luât. các t ề ướ ổ ứ ổ Nhà n  ch c thành ặ ậ ủ viên c a M t tr n và các t ch c xã h i khác ho t đ ng.

ề Đi u 10

ị ứ ộ ủ

ậ ổ ượ ấ ạ ệ t Nam là t ộ i lao đ ng đ

ệ

Công đoàn Vi ườ ộ ộ ế

ả ủ ơ ướ ̉

ệ ấ ị

ơ ườ ế ộ ườ ề ộ ộ

ề i lao đ ng; tuyên truy n, v n đ ng ng ộ ỹ ề ệ ấ ậ

ố ch c chính tr  ­ xã h i c a giai c p công   ệ   ệ ơ ở ự ủ  nguy n, đ i di n c thành l p trên c  s  t nhân và c a ng ả ợ ợ ề ườ i ích h p pháp, chính đáng i lao đ ng, chăm lo và b o v  quy n, l   cho ng ộ   ướ ả ườ ủ  ­ xã h i; i lao đ ng; tham gia qu n lý nhà n c a ng c, qu n lý kinh t ổ  ạ ộ c, t tham gia kiêm tra, thanh tra, giám sát ho t đ ng c a c  quan nhà n ụ  ề ề ữ ứ ch c, đ n v , doanh nghi p v  nh ng v n đ  liên quan đ n quy n, nghĩa v ọ ậ ậ ủ i lao đ ng h c t p, nâng c a ng   ả   ự cao trình đ , k  năng ngh  nghi p, ch p hành pháp lu t, xây d ng và b o ệ ổ v  T  qu c.

ề Đi u 11

ổ ố ệ ấ ả ạ 1. T  qu c Vi t Nam là thiêng liêng, b t kh  xâm ph m.

ọ ủ ề ấ ố

ạ ộ ậ 2. M i hành vi ch ng l ự ệ ạ ự ề ả ố ị ố ẹ   ố i đ c l p, ch  quy n, th ng nh t và toàn v n ệ ổ   i s  nghi p xây d ng và b o v  T  qu c đ u b  nghiêm

ổ lãnh th , ch ng l tr .  ị

ề Đi u 12

ấ ệ ủ ướ N c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi

ạ ộ ậ

ự ậ ộ ̣

ạ ơ ở ề ẹ ọ ổ

ệ ợ

ợ ộ

ẳ i; tuân th ộ ố ế  mà C ng hòa xã h i ch ậ ươ ệ

ố

ộ i ích qu c gia, dân t c, góp ph n vào s ộ ầ ế ớ ố ế ộ ồ ộ ậ ủ ế ộ ộ ườ   ự ộ ệ t Nam th c hi n nh t quán đ ng ố ố ể ị ợ ữ ự ủ l i đ i ngo i đ c l p, t    ch , hòa bình, h u ngh , h p tác và phát tri n; đa ươ ợ ủ ộ   ng hóa, đa d ng hóa quan hê, ch  đ ng và tích c c h i nh p, h p tác ph ủ ộ ậ ố ế  trên c  s  tôn tr ng đ c l p, ch  quy n và toàn v n lãnh th , không qu c t   ủ  ộ ộ ủ ệ can thi p vào công vi c n i b  c a nhau, bình đ ng, cùng có l ề ướ ủ  ố ế c qu c t ng Liên h p qu c và đi u  Hi n ch ạ ố t Nam là thành viên; là b n, đ i tác tin c y và thành viên có trách nghĩa Vi   ự  ợ ộ ệ  vì l nhi m trong c ng đ ng qu c t ệ nghi p hòa bình, đ c l p dân t c, dân ch  và ti n b  xã h i trên th  gi i.

ề Đi u 13

ỳ ướ ủ ệ ữ ố 1. Qu c k  n

ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ỏ ở ữ ề ộ ề ề ằ ậ   t Nam hình ch  nh t,    gi a có ngôi sao vàng năm

ộ ầ chi u r ng b ng hai ph n ba chi u dài, n n đ ,  cánh.

ướ ủ ệ ộ ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi

ố 2. Qu c huy n  gi a có ngôi sao vàng năm cánh, xung quanh có bông lúa, ề   t Nam hình tròn, n n   i có ở ướ  d

ủ ệ ộ ỏ ở ữ đ ,  ữ ộ ử n a bánh xe răng và dòng ch  C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam.

ủ ộ ệ ạ ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam là nh c và l ờ   i

ướ ố 3. Qu c ca n ế ủ c a bài Ti n quân ca.

5

ố ướ ủ ộ ệ 4. Qu c khánh n ộ c  C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam là ngày

ộ ậ Tuyên ngôn đ c l p 2 tháng 9 năm 1945.

ướ ủ ộ ệ ộ ủ 5. Th  đô n ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam là Hà N i.

ƯƠ

Ề ƯỜ

NG II CH QUY N CON NG Ụ Ơ Ả

I,  Ủ Ề QUY N VÀ NGHĨA V  C  B N C A CÔNG DÂN

ề Đi u 14

1. Ở ướ  n

ề ộ ượ ủ ự ườ   i,   c công

ộ ề ả ề ậ ệ ả ế ậ ọ ệ ộ t Nam, các quy n con ng c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ế ị quy n công dân v  chính tr , dân s , kinh t , văn hóa, xã h i đ ả nh n, tôn tr ng, b o v , b o đ m theo Hi n pháp và pháp lu t.

ế ỉ

ể ị ạ ố ỏ ủ ộ ủ ậ ự ồ ề ườ ề i, quy n công dân ch  có th  b  h n ch  theo quy 2. Quy n con ng   ậ ố   ế ị ầ ợ ườ t vì lý do qu c phòng, an ninh qu c ng h p c n thi đ nh c a lu t trong tr ộ ứ ạ ứ ộ , an toàn xã h i, đ o đ c xã h i, s c kh e c a c ng đ ng. gia, tr t t

ề Đi u 15

ề 1. Quy n công dân không tách r i ụ ờ  nghĩa v  công dân.

ườ ề ủ ụ ườ ọ 2. M i ng ọ i có nghĩa v  tôn tr ng quy n c a ng i khác.

ụ ố ớ ệ ệ ướ ự 3. Công dân có trách nhi m th c hi n nghĩa v  đ i v i Nhà n c và xã

h i.ộ

ệ ườ ề c xâm

ệ 4. Vi c th c hi n quy n con ng ề ự ố ề ộ ủ ợ ợ ợ i ích qu c gia, dân t c, quy n và l i, quy n công dân không đ ườ i ích h p pháp c a ng ượ i khác. ạ ph m l

ề Đi u 16

ườ ề ẳ ướ ậ ọ 1. M i ng i đ u bình đ ng tr c pháp lu t.

ị ệ ố ử ờ ố ự ị 2. Không ai b  phân bi t đ i x  trong đ i s ng chính tr , dân s , kinh t ế   ,

văn hóa, xã h i.ộ

ề Đi u 17

ướ ủ ộ ệ ườ ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi t Nam là ng i có

1. Công dân n ệ ố ị t Nam. qu c t ch Vi

ệ ể ị ụ ấ ộ 2. Công dân Vi t Nam không th  b  tr c xu t, giao n p cho nhà n ướ   c

khác.

ượ ướ ộ ở ướ  n c ngoài đ c Nhà n ộ   c C ng hòa xã h i

3. Công dân Vi ệ ủ ệ t Nam  ộ ả t Nam b o h . ch  nghĩa Vi

Đi u 18ề

ệ ộ 1. Ng i Vi

6 ư ở ướ  n

ờ   ậ c ngoài là b  ph n không tách r i

ườ t Nam ộ ồ ủ ộ c a c ng đ ng dân t c Vi ị   đ nh c   ệ t Nam.

ế

ấ ướ ầ ướ ộ  2. Nhà n ệ ể ườ ệ ề đi u ki n đ  ng i Vi ộ ắ s c văn hóa dân t c Vi ự ươ ng, góp ph n xây d ng quê h h ủ ộ ạ   ệ  khuy n khích và t o t Nam c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ả   ữ ư ở ướ ị  n t Nam đ nh c    gìn và phát huy b n c ngoài gi ệ ắ ữ ớ ệ t Nam, gi    quan h  g n bó v i gia đình và quê ươ c. ng, đ t n

ề Đi u 19

ề ố ườ ượ i đ ậ ả   c pháp lu t b o

ạ ậ ̣ ườ ọ M i ng ộ h . Không ai bi t i có quy n s ng. Tính m ng con ng ́ ạ ̣ ươ c đoat tính m ng trái lu t.

ề Đi u 20

ề ườ ề ấ ả ạ i có quy n b t kh  xâm ph m v  thân th , đ

ọ 1. M i ng ộ ề ứ ể ượ ấ ự ẻ ị

ẩ ố ử ứ

ụ ỏ ự ạ ẩ ậ   c pháp lu t ạ ự ả b o h  v  s c kho , danh d  và nhân ph m; không b  tra t n, b o l c, truy   ể   ạ ấ ỳ ứ  khác xâm ph m thân th , b c, nh c hình hay b t k  hình th c đ i x  nào ứ s c kh e, xúc ph m danh d , nhân ph m.

ế ị ủ

ừ ườ ặ ạ ợ ế   2. Không ai b  b t n u không có quy t đ nh c a Toà án nhân dân, quy t ộ   i ng h p ph m t

ệ ắ ậ ị ả ị ắ ế ể ệ ẩ ủ ị đ nh ho c phê chu n c a Vi n ki m sát nhân dân, tr  tr ữ ườ  ng qu  tang. Vi c b t, giam i do lu t đ nh. , gi

ườ ậ ộ

ế ử ề ệ ậ

ơ ể ọ ả ọ ơ ể ượ ườ ế   i và hi n xác ấ   ọ c h c, khoa h c hay b t ủ   ự ồ i ph i có s  đ ng ý c a

ệ ệ ọ ườ 3. M i ng i có quy n hi n mô, b  ph n c  th  ng ủ ị ệ theo quy đ nh c a lu t. Vi c th  nghi m y h c, d ỳ ứ ử  khác trên c  th  ng k  hình th c th  nghi m nào ử ườ ượ c th  nghi m. i đ ng

ề Đi u 21

ề ờ ố ề ạ ấ ọ 1. M i ng ậ   , bí m t

i có quy n b t kh  xâm ph m v  đ i s ng riêng t ệ ườ ậ ự ủ ả ư ả ề cá nhân và bí m t gia đình; có quy n b o v  danh d , uy tín c a mình.

ư ậ ậ ề ờ ố Thông tin v  đ i s ng riêng t , bí m t cá nhân, bí m t gia đình đ ượ   c

́ ̣ ả ả phap luât b o đ m an toàn.

ườ ư ệ ề ạ ệ i có quy n bí m t th  tín, đi n tho i, đi n tín và các hình

ọ 2. M i ng ổ ứ ư th c trao đ i thông tin riêng t ậ  khác.

ượ ở Không ai đ ạ   ậ  th  tín, đi n tho i,

ể c bóc m , ki m soát, thu gi ổ ứ ệ ư ườ ữ đi n tín và các hình th c trao đ i thông tin riêng t trái lu t ư ủ  c a ng ệ   i khác.

ề Đi u 22

ơ ở ợ ề 1. Công dân có quy n có n i h p pháp.

ề ả i có quy n b t kh  xâm ph m v  ch . Không ai đ ượ ự  c t

ườ ượ ườ ọ 2. M i ng ỗ ở ủ ý vào ch ườ  c a ng ấ ế i khác n u không đ ạ c ng ề ỗ ở ồ i đó đ ng ý.

ỗ ở ệ

7 ậ ị

3. Vi c khám xét ch do lu t đ nh.

Đi u 23ề

ướ ề

ư i và c  trú  ệ trong n ệ ở ự ề ạ ề ự  do đi l ề ướ c ngoài v  n c, có quy n ra c. Vi c th c hi n các quy n này do

ậ Công dân có quy n t ừ ướ ướ c ngoài và t n  n ị pháp lu t quy đ nh.

ề Đi u 24

ề ự ưỡ ườ ặ ọ 1. M i ng ng, tôn giáo, theo ho c không

do tín ng ẳ ộ ướ ậ i có quy n t theo m t tôn giáo nào. Các tôn giáo bình đ ng tr c pháp lu t.

ướ ả ọ ề ự ưỡ 2. Nhà n c tôn tr ng và b o h do tín ng ng, tôn giáo. ộ quy n t

ạ ự ượ ưỡ ng, tôn giáo ho c l ặ ợ ụ   i d ng

3. Không ai đ ưỡ c xâm ph m t ạ ể do tín ng ậ ng, tôn giáo đ  vi ph m pháp lu t. tín ng

ề Đi u 25

ề ự ự ậ ậ

Công dân có quy n t ộ do ngôn lu n, t ệ ự ể ệ ề ậ ậ

ế  do báo chí, ti p c n thông tin, ộ ọ h i h p, l p h i, bi u tình. Vi c th c hi n các quy n này do pháp lu t quy ị đ nh.

ề Đi u 26

ặ ướ c có chính sách

1. Công dân nam, n  bình đ ng v  m i m t. Nhà n ả ữ ơ ộ ẳ ẳ ề ả b o đ m quy n và c  h i bình đ ng gi ề ọ ớ i.

ướ ể ụ ữ ể ệ ạ 2. Nhà n c, xã h i và gia đình t o đi u ki n đ  ph  n  phát tri n toàn

ộ ủ ệ ộ ề di n, phát huy vai trò c a mình trong xã h i.

ấ 3. Nghiêm c m phân bi ệ ố ử ề ớ t đ i x  v  gi i.

Đi u 27ề

ủ ử ề ổ ở ủ ườ Công dân đ  m i tám tu i tr

ầ ộ ồ ề ứ ố ộ

ổ ở ệ ử ậ ị ố ự ươ    lên có quy n b u c  và đ  hai m i ệ   m t tu i tr  lên có quy n  ng c  vào Qu c h i, H i đ ng nhân dân. Vi c ề th c hi n các quy n này do lu t đ nh.

ề Đi u 28

ướ 1. Công dân có quy n tham gia qu n lý nhà n

ề ị ớ ơ ướ ề ậ c v  các v n đ  c a c  s , ộ c và xã h i, tham gia   ề ủ ơ ở  đ aị   ấ

ế ả ướ ả ả th o lu n và ki n ngh  v i c  quan nhà n ươ ph ng và c  n c.

ướ ạ ướ ề ệ ả 2. Nhà n

c t o đi u ki n đ  công dân tham gia qu n lý nhà n ế ể ệ ế ả ồ ế ạ ậ

c và xã ị ủ   ộ h i; công khai, minh b ch trong vi c ti p nh n, ph n h i ý ki n, ki n ngh  c a công dân.

ề Đi u 29

ổ ở ể ề ế

8 Công dân đ  m i tám tu i tr  lên có quy n bi u quy t khi Nhà n

ướ   c

ư ủ ườ ầ ổ ứ t ch c tr ng c u ý dân.

ề Đi u 30

ườ ạ ố ề

i có quy n khi u n i, t ệ ề ớ ơ  cáo v i c  quan, t ậ ủ ơ ữ ch c, cá nhân ứ  ch c, cá

ổ ứ ọ ế 1. M i ng ổ ề ẩ có th m quy n v  nh ng vi c làm trái pháp lu t c a c  quan, t nhân.

ẩ ả

ườ ị ổ ứ  cáo. Ng i b  thi ế   i quy t ề ậ   ng v  v t

ả ế  ch c, cá nhân có th m quy n ph i ti p nh n, gi ượ ệ ạ t h i có quy n đ ủ ự ề ề ị ụ ồ ế ấ ậ ơ 2. C  quan, t ườ ồ ạ ố c b i th khi u n i, t ậ ầ ch t, tinh th n và ph c h i danh d  theo quy đ nh c a pháp lu t.

ườ ế ệ ả ặ ợ ụ   i d ng

thù ng ố ề ế ể ấ 3. Nghiêm c m vi c tr ạ ố quy n khi u n i, t ạ ố i khi u n i, t ạ  cáo đ  vu kh ng, vu cáo làm h i ng cáo ho c l ườ i khác.

Đi u 31ề

ượ i b  bu c t ộ ộ ượ i đ c coi là không có t ế i cho đ n khi đ

ự ậ ị ế ộ ủ ả lu t đ nh và có b n án k t t ứ   ộ c ch ng ệ ự   i c a Tòa án đã có hi u l c

ườ ị 1. Ng minh theo trình t pháp lu t.ậ

ộ ộ ử ị ờ 2. Ng i b  bu c t

ả ượ ườ ử ợ ị ờ ạ   c Tòa án xét x  k p th i trong th i h n ậ   ủ ng h p xét x  kín theo quy đ nh c a lu t

ậ ị ệ ả ượ ườ ị i ph i đ ằ lu t đ nh, công b ng, công khai. Tr thì vi c tuyên án ph i đ c công khai.

ị ế ầ ộ ̣ ̣ 3. Không ai b  k t án hai l n vì m t tôi pham.

ữ ạ ở ố ề ố i b  b t, t m gi , t m giam, kh i t ử   , xét x  có

4. Ng ề ự ờ ậ ư ặ , đi u tra, truy t ữ ườ ườ ị ắ ạ ữ  bào ch a, nh  lu t s  ho c ng i khác bào ch a. quy n t

ườ ị ắ ̣ 5. Ng , đi u tra, truy t

i b  b t, tam gi ậ

ồ c b i th ạ ự ắ

ệ ệ ạ ầ ữ ử ề ử ố   , xét x , thi ấ ệ ạ ề ậ ượ   ng thi t h i v  v t ch t, tinh ậ i vi ph m pháp lu t trong vi c b t, giam,   ườ   i , đi u tra, truy t t h i cho ng , kh i t

ụ ở ố ả ị ử ở ố ữ ạ , t m giam, kh i t ườ ề hành án trái pháp lu t có quy n đ ườ ồ th n và ph c h i danh d . Ng ố ề , xét x , thi hành án gây thi gi ậ khác ph i b  x  lý theo pháp lu t.

ề Đi u 32

ườ ề ở ữ ề ủ ả ể

ạ ư ệ ả ấ ợ ậ i có quy n s  h u v  thu nh p h p pháp, c a c i đ  dành,   ệ   ố ầ  li u s n xu t, ph n v n góp trong doanh nghi p

ổ ứ ế ọ 1. M i ng ở ư ệ nhà   li u sinh ho t, t , t ặ ho c trong các t ch c kinh t khác.

ề ở ữ ư ừ ế ượ ậ ả ộ 2. Quy n s  h u t ề  nhân và quy n th a k  đ c pháp lu t b o h .

ợ ườ t vì lý do qu c phòng, an ninh ho c vì l

ặ ướ ố ố ạ

3. Tr ố ặ ậ ầ ẩ ồ ả ủ ổ ứ ụ ư ợ   i ư   c tr ng ị   ch c, cá nhân theo giá th ng tài s n c a t

ườ ế ng h p th t c n thi ấ ích qu c gia, tình tr ng kh n c p, phòng, ch ng thiên tai, Nhà n ườ mua ho c tr ng d ng có b i th tr ng.

9

ề Đi u 33

ề ự ề i có quy n t ữ  do kinh doanh trong nh ng ngành ngh  mà pháp

ườ ấ ậ ọ M i ng lu t không c m.

ề Đi u 34

ề ượ ả ả ộ Công dân có quy n đ c b o đ m an sinh xã h i.

ề Đi u 35

ệ ự ề ề ệ ệ ọ ơ   1. Công dân có quy n làm vi c, l a ch n ngh  nghi p, vi c làm và n i

làm vi c.ệ

ườ ệ

ả ́ 2. Ng ằ ng đ ươ ơ ỉ ̣ i làm công ăn l ượ ưở c h ươ ng l ượ ệ   ề ả c b o đ m các đi u ki n làm vi c ng, chê đô ngh  ng i. công b ng, an toàn; đ

ử ụ ứ ộ ng b c lao đ ng, s  d ng nhân

ướ ộ ổ ộ ấ 3. Nghiêm c m phân bi i đ  tu i lao đ ng t ệ ố ử ưỡ t đ i x , c ể ố i thi u. công d

ề Đi u 36

ế ẳ ộ ọ ợ ồ

́ ̀ ́ 1. Nam, nữ  co quyên kêt hôn, ly hôn.   Hôn nhân theo nguyên t cắ   tự  ẫ   ồ ộ ợ ộ ệ nguy n, ti n b , m t v  m t ch ng, v  ch ng bình đ ng, tôn tr ng l n nhau.

ướ ả ề ợ ủ ả ộ ộ c b o h  hôn nhân và gia đình, b o h  quy n l i c a ng ườ   i

ẹ 2. Nhà n ẻ m  và tr  em.

ề Đi u 37

ượ ộ ả ệ

̀ ạ ấ ̉

ộ ứ ộ ướ   c, gia đình và xã h i b o v , chăm sóc và giáo ́ ạ   Nghiêm c m xâm h i, hành h , ữ   t s c lao đ ng và nh ng hành vi khác

ỏ ặ ẻ ề ẻ 1. Tr  em đ c Nhà n ̀ ́ ụ ượ ề c tham gia vao cac vân đê v  tre em.  d c; đ ụ ạ ượ c đãi, b  m c, l m d ng, bóc l ng ạ vi ph m quy n tr  em.

ượ ướ

ộ ạ ệ ồ ưỡ c Nhà n ể

ề ạ ộ ứ ạ

ố ệ ọ ậ   c, gia đình và xã h i t o đi u ki n h c t p, 2. Thanh niên đ ề   ứ ể ự ả ộ ng đ o đ c, truy n i trí, phát tri n th  l c, trí tu , b i d lao đ ng, gi ộ ầ ộ ố th ng dân t c, ý th c công dân; đi đ u trong công cu c lao đ ng sáng t o và   ệ ổ ả b o v  T  qu c.

ổ ượ ườ 3. Ng i cao tu i đ

ộ c, gia đình và xã h i tôn tr ng, chăm ệ ổ ướ c Nhà n ệ ự ự ả ọ ố sóc và phát huy vai trò trong s  nghi p xây d ng và b o v  T  qu c.

ề Đi u 38

ề ệ ỏ ọ 1. M i ng

ụ ự ệ

10 ả ẳ   ứ   s c kh e, bình đ ng ị    và có nghĩa v  th c hi n các quy đ nh

ệ c b o v , chăm soć ượ ườ i có quy n đ ụ ệ ử ụ ế ị trong vi c s  d ng các d ch v  y t ữ ệ ệ ề v  phòng b nh, khám b nh, ch a b nh.

ỏ ủ ộ ố ứ ấ ườ i khác

ọ 2. Nghiêm c m các hành vi đe d a cu c s ng, s c kh e c a ng ộ ồ và c ng đ ng.

ề Đi u 39

ụ ọ ậ ề Công dân có quy n và nghĩa v  h c t p.

ề Đi u 40

ệ ạ

ọ M i ng ệ ườ ậ ừ ợ ề ụ ưở ọ h c, ngh  thu t và th  h ọ i có quy n nghiên c u khoa h c và công ngh , sáng t o văn ạ ộ  các ho t đ ng đó. ứ i ích t ng l

ề Đi u 41

ế ậ ườ ị ng th  và ti p c n các giá tr  văn hoá, tham gia

ọ M i ng ờ ố ụ ơ ở ề ưở i có quy n h ử ụ   vào đ i s ng văn hóa, s  d ng các c  s  văn hóa.

ề Đi u 42

ử ụ ề ị

ữ ẹ ẻ   ộ ủ Công dân có quy n xác đ nh dân t c c a mình, s  d ng ngôn ng  m  đ , ọ ữ ế ự l a ch n ngôn ng  giao ti p.

ề Đi u 43

ườ ườ c s ng trong môi tr ng trong lành và có nghĩa

ườ ệ ọ M i ng ụ ả v  b o v  môi tr i có quy n đ ng. ề ượ ố

ề Đi u 44

ớ ổ ụ ố Công dân có nghĩa v  trung thành v i T  qu c.

ả ố ộ ặ ấ ộ ổ Ph n b i T  qu c là t i n ng nh t.

ề Đi u 45

ệ ổ ụ ủ ề ả ố 1. B o v  T  qu c là nghĩa v  thiêng liêng và quy n cao quý c a công

dân.

ự ự ự ệ ề   ụ 2. Công dân ph i th c hi n nghĩa v  quân s  và tham gia xây d ng n n

ố ả qu c phòng toàn dân.

ề Đi u 46

ậ ữ ắ ấ ả   ế Công dân có nghĩa v  tuân theo Hi n pháp và pháp lu t; tham gia b o ộ   , an toàn xã h i và ch p hành nh ng quy t c sinh

ạ ụ ậ ự ố ệ v  an ninh qu c gia, tr t t ộ ho t công c ng.

11

ề Đi u 47

ườ ậ ị ế ọ M i ng i có nghĩa v  n p ụ ộ  thu  theo lu t đ nh.

ề Đi u 48

ư ệ ở Vi

ế ề ả ả ợ c b o h  tính m ng, tài s n và các quy n, l t Nam ph i tuân theo Hi n pháp và pháp ạ i ích chính

ườ ướ Ng i n ệ ậ lu t Vi t Nam; đ đáng theo pháp lu t Vi c ngoài c  trú  ả ượ ộ ệ ậ t Nam.

ề Đi u 49

ộ ậ ủ ộ ấ c ngoài đ u tranh vì t

ị ứ ọ

ướ ư ủ ộ ự  do và đ c l p dân t c, vì ch  nghĩa ự xã h i, dân ch  và hòa bình ho c vì s  nghi p khoa h c mà b  b c h i thì ượ đ ườ ướ i n ệ ặ ủ ệ ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ạ t Nam xem xét cho c  trú. Ng ộ c Nhà n

ƯƠ

NG III

CH Ộ

Ụ   KINH T , XàH I, VĂN HÓA, GIÁO D C,

Ệ ƯỜ Ế Ọ KHOA H C, CÔNG NGH  VÀ MÔI TR NG

ề Đi u 50

ộ ề

ế , g n k t ch t ch ả ộ ộ ự ự ế ộ

ệ ạ ủ ướ ế ộ   ự ệ  đ c t Nam xây d ng n n kinh t N c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ẽ  ặ ố ế ắ ự ủ ợ ộ ậ ậ  ch , phát huy n i l c, h i nh p, h p tác qu c t l p, t ệ ộ ằ ệ ể ớ   v i phát tri n văn hóa, th c hi n ti n b  và công b ng xã h i, b o v  môi ấ ướ ệ ệ ự ườ ng, th c hi n công nghi p hóa, hi n đ i hóa đ t n tr c.

ề Đi u 51

ề ệ Vi

t Nam là n n kinh t ề ị ế ị ườ ng đ nh h  th  tr ế ầ ướ ; kinh t ộ   ng xã h i ế    nhà

ủ ạ ữ ề ứ ở ữ ủ ch  nghĩa v i nhi u hình th c s  h u, nhi u thành ph n kinh t ướ n ế 1. N n kinh t ề ớ  vai trò ch  đ o. c gi

ầ ế ề ộ ậ ấ ọ

2. Các thành ph n kinh t ế ố ế ầ ộ ủ ề    đ u là b  ph n c u thành quan tr ng c a n n ợ   ẳ  bình đ ng, h p

qu c dân. Các ch  th  thu c các thành ph n kinh t ạ ủ ể ậ kinh t tác và c nh tranh theo pháp lu t.

ề ể ệ

ể ề

ủ

́ ế ướ ổ ứ  ch c khác đ u t ế ̉ ư ầ ư ả ấ ấ ướ ượ ấ ộ ệ   ạ c khuy n khích, t o đi u ki n đ  doanh nhân, doanh nghi p ữ   , s n xu t, kinh doanh; phát tri n b n v ng ả ợ   c. Tài s n h p pháp c a cá ậ ả   c pháp lu t b o h  và không ầ ư ả ự ầ , góp ph n xây d ng đ t n , s n xu t, kinh doanh đ

3. Nhà n và cá nhân, t các ngành kinh t nhân, tô ch c đ u t ố ữ ị b  qu c h u hóa.

ề Đi u 52

ế ề ướ ự t n n kinh t

ế c xây d ng và hoàn thi n th  ch  kinh t ệ Nhà n ơ ở ự ậ ọ ệ ị ườ trên c  s  tôn tr ng các quy lu t th  tr ế  ể ế ề , đi u ti ấ   ng; th c hi n phân công, phân c p,

ế ề ế ả    vùng, b o

ả ấ ủ ề ố ố

12 ẩ ướ c; thúc đ y liên k t kinh t phân quy n trong qu n lý nhà n ế ả đ m tính th ng nh t c a n n kinh t  qu c dân.

ề Đi u 53

ấ ướ ả Đ t  đai, tài nguyên n c,  tài nguyên khoáng s n, ngu n l

ả ờ

ướ ả ạ vùng   ầ   c đ u ủ

ả ấ ả ố ồ ợ ở i  ướ ể bi n, vùng tr i, tài nguyên thiên nhiên khác và các tài s n do Nhà n ệ ộ ở ữ ư c đ i di n ch , qu n lý là tài s n công thu c s  h u toàn dân do Nhà n t ở ữ     s  h u và th ng nh t qu n lý.

ề Đi u 54

ấ ặ ệ ủ ồ ự ố ọ   t c a qu c gia, ngu n l c quan tr ng

́ ấ ướ ượ ả ̣ 1. Đ t đai là tài nguyên đ c bi c, đ ể phát tri n đ t n c qu n lý theo phap luât.

ướ ấ ấ 2. T  ch c, cá nhân đ c Nhà n

ấ ượ

ề ử ụ ệ ề ử ụ ề ử ụ ể ậ ụ ị ượ ậ   c giao đ t, cho thuê đ t, công nh n ườ ử ụ ấ   c chuy n quy n s  d ng đ t, i s  d ng đ t đ ấ   ủ  nghĩa v  theo quy đ nh c a lu t. Quy n s  d ng đ t

ấ ề ậ ả ổ ứ quy n s  d ng đ t. Ng ự th c hi n các quy n và ộ ượ c pháp lu t b o h .  đ

ử ụ ch c, cá nhân đang s  d ng trong tr

ổ ứ ụ

ả ộ

ệ ủ ườ ạ ị ồ ấ ướ ườ   c thu h i đ t do t 3. Nhà n ng ậ ị ế ậ ầ ợ ể   ố h p th t c n thi t do lu t đ nh vì m c đích qu c phòng, an ninh; phát tri n ồ ấ ợ ộ  vì l ế i ích qu c gia, công c ng. Vi c thu h i đ t ph i công kinh t    ­ xã h i ậ ượ ồ ng theo quy đ nh c a pháp lu t. khai, minh b ch và đ ố c b i th

ườ ư c tr ng d ng đ t trong tr ầ ậ c n thi

̀ 4. Nha n ể ự ng h p th t   ặ

ệ ẩ ấ ạ ́ươ ấ ụ ụ qu c phòng, an ninh  ố ệ ị đ nh đ  th c hi n nhi m v   ố , ch ng thiên tai tranh, tình tr ng kh n c p, phòng ế do lu tậ   ợ t   ế   ạ ho c trong tình tr ng chi n .

ề Đi u 55

ướ 1. Ngân sách nhà n c, d  tr

ỹ  qu c gia, qu  tài chính nhà n ấ ướ ồ ố ướ ố   c và các ả ượ ử  ả c th ng nh t qu n lý và ph i đ c s

ệ ả ằ ạ ậ ự ữ ngu n tài chính công khác do Nhà n ụ d ng hi u qu , công b ng, công khai, minh b ch, đúng pháp lu t.

ướ

ươ ữ ồ 2. Ngân sách nhà n ng, trong đó ngân sách trung c g m ngân sách trung  ng gi

ả ượ ả ị   ng và ngân sách đ a ệ   ả  vai trò ch  đ o, b o đ m nhi m ự  ướ c d ả c ph i đ

ố ậ ị ươ ủ ạ ươ ph ủ ụ v  chi c a qu c gia. Các kho n thu, chi ngân sách nhà n toán và do lu t đ nh.

ố ồ ệ ướ ả qu c gia là Đ ng Vi t Nam. Nhà n ả ổ   c b o đ m  n

ị ề ệ ơ 3. Đ n v  ti n t ề ị ồ ố ị đ nh giá tr  đ ng ti n qu c gia.

ề Đi u 56

ổ ơ ứ

C  quan, t ố ự ả ạ ộ

ố ệ ế ch ng lãng phí, t ki m,    ch c, cá nhân ph i th c hành ti ả ộ ế phòng, ch ng tham nhũng trong ho t đ ng kinh t  ­ xã h i và qu n lý nhà c.ướ n

13

ề Đi u 57

ể ổ ứ ề ệ ạ ạ c khuy n khích, t o đi u ki n đ  t ệ    ch c, cá nhân t o vi c

1. Nhà n ườ ộ ướ ế i lao đ ng. làm cho ng

ườ ướ ủ ề ộ ợ ợ

i   ích   h p   pháp   c a  ng ệ ự ệ c   b o   v   quy n,  l ề ạ ộ ườ ử ụ i   lao   đ ng, 2.   Nhà   n   ế   ệ i s  d ng lao đ ng và t o đi u ki n xây d ng quan h  lao đ ng ti n

ổ ị ả ộ ng ộ b , hài hòa và  n đ nh.

Đi u ề 58

ướ ệ ả 1. Nhà n

ề ồ

ể ự ế ể ố ồ ệ ể ộ ộ ặ ẻ ề ế ệ ứ   ệ ộ ầ ư  phát tri n s  nghi p b o v , chăm sóc s c c, xã h i đ u t ư ả ệ ự ỏ ủ Nhân dân, th c hi n b o hi m y t  toàn dân, có chính sách  u tiên   kh e c a  ả   ở ứ chăm sóc s c kho  cho đ ng bào dân t c thi u s , đ ng bào   mi n núi, h i ả   t khó khăn. đ o và vùng có đi u ki n kinh t ­ xã h i đ c bi

ộ ệ ứ   ệ  nhi m b o v , chăm sóc s c

2. Nhà n ườ c, xã h i và gia đình có trách ệ ướ ẹ ẻ ự ế ạ ả i m , tr  em, th c hi n k  ho ch hóa gia đình. ỏ kh e ng

ề Đi u 59

ưở ư ự ệ c, xã h i tôn vinh, khen th ng, th c hi n chính sách  u đãi

1. Nhà n ườ ộ ớ ướ ướ i có công v i n ố ớ đ i v i ng c.

ướ ạ ẳ

ng phúc l ườ ợ   i   i cao

ế ậ ườ ườ ườ ả ổ 2. Nhà n ộ xã h i, phát tri n h  th ng an sinh xã h i, có chính sách tr  giúp ng tu i, ng ề ơ ộ ể c t o bình đ ng v  c  h i đ  công dân th  h ộ  và ng ụ ưở ợ i có hoàn c nh khó khăn khác. ể i khuy t t ệ ố t, ng i nghèo

ể ở ạ ệ ề c  có chính sách  phát tri n nhà ể ọ   , t o đi u ki n  đ  m i

ườ 3. Nhà n i có ch ướ ỗ ở . ng

ề Đi u 60

ề ể 1. Nhà n ệ   t

ộ ả ắ ự ế ế ạ ướ c, xã h i chăm lo xây d ng và phát tri n n n văn hóa Vi ộ ậ Nam tiên ti n, đ m đà b n s c dân t c, ti p thu tinh hoa văn hóa nhân lo i.

ộ ướ ứ ệ ằ ậ ọ

2. Nhà n ầ ủ ể ạ

ủ ằ

ạ ệ ả ố ể c, xã h i phát tri n văn h c, ngh  thu t nh m đáp  ng nhu   ươ   ầ ạ c u tinh th n đa d ng và lành m nh c a Nhân dân; phát tri n các ph ng ầ ứ ệ   ti n thông tin đ i chúng nh m đáp  ng nhu c u thông tin c a Nhân dân, ệ ổ ự ụ ụ ự ph c v  s  nghi p xây d ng và b o v  T  qu c.

ướ ệ ộ ạ c, xã h i t o môi tr

́ 3. Nhà n ế ư ̉

́ ủ ự ầ ướ ệ ấ   ự t Nam  m ệ   t Nam co s c khoe, văn hóa, i Vi ứ   c, có tinh th n đoàn k t, ý th c làm ch , trách nhi m công

ườ ng xây d ng gia đình Vi ườ ộ ạ no, ti n b , h nh phúc; xây d ng con ng ế giàu lòng yêu n dân.

ề Đi u 61

14

ể ằ ầ ố 1. Phát tri n giáo d c là qu c sách hàng đ u nh m nâng cao dân trí, phát

ự ể ồ ụ ồ ưỡ tri n ngu n nhân l c, b i d ng nhân tài.

ầ ư ướ ư 2. Nhà n c  u tiên đ u t và thu hút các ngu n đ u t

ầ ư ọ ể ồ ụ ụ ầ

́ ướ ̣ ả c không thu hoc phi; t ng b

ổ ậ ệ ạ ọ ừ ụ ự ụ

ọ ợ khác cho giáo   ộ   ắ ả ụ d c; chăm lo giáo d c m m non; b o đ m giáo d c ti u h c là b t bu c, ướ ọ ụ c ph  c p giáo d c trung h c; phát Nhà n   ọ   ệ ề ể tri n giáo d c đ i h c, giáo d c ngh  nghi p; th c hi n chính sách h c ổ b ng, h c phí h p lý.

ể 3. Nhà n

ế ệ ề ố ộ

ườ ệ ạ

ượ ọ ườ ọ ồ   ề ả ả  mi n núi, h i đ o, vùng đ ng ộ ặ   bào dân t c thi u s  và vùng có đi u ki n kinh t t khó  ­ xã h i đ c bi ế   ể ề ể khăn;  u tiên s  d ng, phát tri n nhân tài; t o đi u ki n đ  ng i khuy t ề ậ c h c văn hoá và h c ngh . t ụ ở ướ ư c  u tiên phát tri n giáo d c  ệ ể ử ụ i nghèo đ ư t và ng

ề Đi u 62

ể ọ ố ữ 1. Phát tri n khoa h c và công ngh  là qu c sách hàng đ u, gi vai trò

ầ ộ ủ ấ ướ ự ể ế ệ ố ệ then ch t trong s  nghi p phát tri n kinh t ­ xã h i c a đ t n c.

ướ ư ứ c  u tiên đ u t ế  và khuy n khích t

2. Nhà n ứ ổ  ch c, cá nhân đ u t ệ ầ ư ể ự ả

ể ệ ả ụ ứ ề ả ọ

ệ ầ ư  ứ   nghiên c u, phát tri n, chuy n giao,  ng d ng có hi u qu  thành t u khoa ệ ả   ọ h c và công ngh ; b o đ m quy n nghiên c u khoa h c và công ngh ; b o ề ở ữ ộ h  quy n s  h u trí tu .

ể ọ ề ượ c th  h ụ ưở   ng

3. Nhà n ừ ệ ướ ạ c t o đi u ki n đ  m i ng ạ ộ ọ ợ ườ i tham gia và đ ệ  các ho t đ ng khoa h c và công ngh . l i ích t

ề Đi u 63

ướ ử ụ ườ ả c có chính sách b o v  môi tr

ả ả ồ ồ

1. Nhà n ữ ọ ủ ộ ứ ế ố ớ ổ

ệ   ệ ng; qu n lý, s  d ng hi u ả ề   qu , b n v ng các ngu n tài nguyên thiên nhiên; b o t n thiên nhiên, đa ạ   d ng sinh h c; ch  đ ng phòng, ch ng thiên tai,  ng phó v i bi n đ i khí h u.ậ

ướ ệ ườ c khuy n khích m i ho t đ ng b o v  môi tr ng, phát

ể ớ ượ ượ 2. Nhà n ử ụ tri n, s  d ng năng l ọ ế ng m i, năng l ạ ộ ả ạ   ng tái t o.

ổ ứ ễ ệ 3. T  ch c, cá nhân gây ô nhi m môi tr ng, làm suy ki

ườ ả ị ử

ệ ạ ả ồ ườ ụ ệ ắ t tài nguyên ọ   thiên nhiên và suy gi m đa d ng sinh h c ph i b  x  lý nghiêm và có trách t h i.  nhi m kh c ph c, b i th ạ ng thi

ƯƠ

CH

NG IV

̉ ̣ ̉ BAO VÊ TÔ QUÔĆ

̀ Điêu 64

ệ ổ ả ố ệ ệ ủ ủ ự ộ B o v  T  qu c Vi t Nam xã h i ch  nghĩa là s  nghi p c a toàn dân.

ướ ủ ườ ề ố Nhà n ố c c ng c  và tăng c ng n n qu c phòng toàn dân và an ninh

15

ứ

ả ầ ắ ổ c đ  b o v  v ng ch c T  qu c, góp ph n b o v

ố ấ ướ ự ế ớ ự ượ nhân dân mà nòng c t là l c l ể ả ợ ổ t ng h p c a đ t n ở hòa bình ủ  khu v c và trên th  gi ạ   ng vũ trang nhân dân; phát huy s c m nh ệ ữ ệ  ố i.

ủ ụ ự ứ ệ ệ ả ầ ơ ố    ch c, công dân ph i th c hi n đ y đ  nhi m v  qu c

ổ C  quan, t phòng và an ninh.

̀ Điêu 65

ự ượ L c l ớ ệ ố ụ ả ố ề

ấ

ả

ướ ệ ự ự ớ ổ ủ ả ệ dân, v i Đ ng và Nhà n ậ ự ố ổ ẹ nh t, toàn v n lãnh th  c a T  qu c, an ninh qu c gia và tr t t ủ ệ ộ h i; b o v  Nhân dân, Đ ng, Nhà n toàn dân xây d ng đ t n ng vũ trang nhân dân tuy t đ i trung thành v i T  qu c, Nhân   ệ ộ ậ ố   c, có nhi m v  b o v  đ c l p, ch  quy n, th ng ố   , an toàn xã ộ ế ộ c và ch  đ  xã h i ch  nghĩa; cùng   ụ ố ế . ướ ổ ủ ả ấ ướ c và th c hi n nghĩa v  qu c t

̀ Điêu 66

ự ướ Nhà n

ệ

ự ượ ộ ậ ạ ̣ ạ   c  xây d ng  Quân  đ i nhân  dân cách m ng, chính quy, tinh ́ ̀ ̣  ự ự ợ ng d  bi ng tr c h p ly, l c l ắ    v  v ng m nh và r ng kh p,

ự ệ ố ộ ́ ươ ự ượ ạ ướ ệ ừ c hi n đ i, co l c l ng th nhu , t ng b ự ệ ữ ự ượ ng dân quân t đông viên hùng h u, l c l ụ ố ệ làm nòng c t trong th c hi n nhi m v  qu c phòng.

̀ Điêu 67

ự ạ

Nhà n ướ ụ ả ệ ệ ệ ạ ố

ậ ự ả ấ ố ộ , an toàn xã h i, đ u tranh phòng, ch ng t

ệ   ướ c xây d ng Công an nhân dân cách m ng, chính quy, tinh nhu , ệ ự ừ c hi n đ i, làm nòng c t trong th c hi n nhi m v  b o v  an ninh t ng b   ộ   ả ố qu c gia và b o đ m tr t t i ph m.ạ

̀ Điêu 68

ủ ướ ướ

ầ ố ạ Nhà n ủ c phát huy tinh th n yêu n ụ

ệ ả

ố

ị ế , kinh t ả ộ

ố ế ợ ệ ự ầ ủ ộ ớ

ạ ộ ủ

ườ ừ ả ạ ộ ng vũ trang nhân dân hùng m nh, không ng ng tăng c

ố c và ch  nghĩa anh hùng cách   ự   m ng c a Nhân dân, giáo d c qu c phòng và an ninh cho toàn dân; xây d ng ả ự ượ   ng vũ trang công nghi p qu c phòng, an ninh; b o đ m trang b  cho l c l ớ ố ế ớ  v i qu c phòng, nhân dân, k t h p qu c phòng, an ninh v i kinh t   ậ   ờ ố ả ươ ậ ng quân đ i; b o đ m đ i s ng v t an ninh; th c hi n chính sách h u ph ấ ợ ứ ế ỹ   ch t, tinh th n c a cán b , chi n s , công nhân, viên ch c phù h p v i tính ự   ự ấ ch t ho t đ ng c a Quân đ i nhân dân, Công an nhân dân; xây d ng l c ượ ả   l ng kh  năng b o ệ ổ v  T  qu c.

ƯƠ NG V CH Ộ Ố QU C H I

ề Đi u 69

16

ể ề   Qu c h i là c  quan đ i bi u cao nh t c a Nhân dân, c  quan quy n

ấ ủ ướ ủ ộ ướ ố ự l c nhà n ạ ơ ộ c cao nh t c a n ơ ấ ủ ệ ộ c C ng hoà xã h i ch  nghĩa Vi t Nam.

ộ ố ự ề ậ ệ

ế ị ạ ộ ủ ấ ướ ố ớ

ề ậ ế Qu c h i th c hi n quy n l p hi n, quy n l p pháp, quy t đ nh các   ủ   ố ề i cao đ i v i ho t đ ng c a c và giám sát t c.ướ ọ ấ v n đ  quan tr ng c a đ t n Nhà n

ề Đi u 70

ố ộ ụ ữ ệ ề ạ Qu c h i có nh ng nhi m v  và quy n h n sau đây:

ử ổ ử ổ ế ậ ậ ế 1. Làm Hi n pháp và s a đ i Hi n pháp; làm lu t và s a đ i lu t;

ệ ệ ế ố

ề ộ ủ

ị ườ ủ ố ố ng v  Qu c h i, Chính ph , Toà án nhân dân t

2. Th c hi n quy n giám sát t ố ộ ộ ồ ướ ử ể ố ố ậ   i cao vi c tuân theo Hi n pháp, lu t và ướ ủ ị ỷ   c, U  ban ể ệ i cao, Vi n ki m sát   ơ  c và c i cao, H i đ ng b u c  qu c gia, Ki m toán nhà n

ố ộ ầ ậ ự ế ủ ngh  quy t c a Qu c h i; xét báo cáo công tác c a Ch  t ch n ụ th nhân dân t quan khác do Qu c h i thành l p;

ế ị ụ ơ ả ệ ỉ

ể   3. Quy t đ nh m c tiêu, ch  tiêu, chính sách, nhi m v  c  b n phát tri n ế ụ ộ ủ ấ ướ ­ xã h i c a đ t n c; kinh t

ề ệ ố ị ề tài chính, ti n t

ỏ ơ ả ế ế ị ặ 4. Quy t đ nh chính sách c  b n v ổ ứ

ệ ụ ị

ố ợ

ướ ươ

ướ qu c gia; quy đ nh, ế ị ả ử   s a đ i ho c bãi b  các th  thu ; quy t đ nh phân chia các kho n thu và ế   ươ ữ ươ ng; quy t ng và ngân sách đ a ph nhi m v  chi gi a ngân sách trung  ợ ợ ứ ế ị ủ ớ ạ ị i h n an toàn n  qu c gia, n  công, n  chính ph ; quy t đ nh đ nh m c gi   ẩ   ổ ự ng, phê chu n   trung  c và phân b  ngân sách   ngân sách nhà n d  toán ế quy t toán ngân sách nhà n c;

ế ị ủ ướ ộ 5. Quy t đ nh chính sách dân t c, chính sách tôn giáo c a Nhà n c;

ị ổ ứ ủ ị ướ ố 6. Quy đ nh t ủ  ch c và ho t đ ng c a Qu c h i, Ch  t ch n

ầ ử ệ

ộ ộ ồ ơ ạ ộ ể ề ố ố ủ ể ướ ươ ị c, chính quy n đ a ph

c, Chính ph , Toà án nhân dân, Vi n ki m sát nhân dân, H i đ ng b u c  qu c gia,   ộ   ng và c  quan khác do Qu c h i Ki m toán nhà n thành l p;  ậ

ầ ệ ễ ệ ướ ủ ị c, Phó Ch  t ch n

ỷ ố ộ ủ ị ng v

ộ ồ ố ủ ị 7. B u, mi n nhi m, bãi nhi m Ch  t ch n ộ Ủ ủ

ệ

ủ i cao, Vi n tr ố ệ Ủ ố ầ ử ưở ổ ộ ồ

ướ ậ ơ ố ộ

ủ ướ ệ

ệ ủ ẩ

ứ ủ ộ ồ ố

ẩ ầ ử ố ướ   ủ ị c, ụ  ườ ủ ị Ch  t ch Qu c h i, Phó Ch  t ch Qu c h i,  y viên U  ban th ố ộ ộ   ố ộ Qu c h i, Ch  t ch H i đ ng dân t c, Ch  nhi m  y ban c a Qu c h i, ệ   ủ ủ ướ ng Vi n ng Chính ph , Chánh án Toà án nhân dân t Th  t ể   ủ ị ố ể i cao, Ch  t ch H i đ ng b u c  qu c gia, T ng Ki m ki m sát nhân dân t ầ ườ ứ   c, ng toán nhà n i đ ng đ u c  quan khác do Qu c h i thành l p; phê ễ ị ổ ề ẩ   ng Chính chu n đ  ngh  b  nhi m, mi n nhi m, cách ch c Phó Th  t ủ ộ ưở   ph , B  tr ng và thành viên khác c a Chính ph , Th m phán Tòa án nhân ố i cao; phê chu n danh sách thành viên H i đ ng qu c phòng và an dân t   ộ ồ ninh, H i đ ng b u c  qu c gia.

ủ ị ố ộ ủ ị Sau khi đ

ủ ướ ̀ ướ ố ̉ ̣

17 c, Ch  t ch Qu c h i, Th  t ng Chính   ́ ̉  ơ i cao phai tuyên thê trung thanh v i Tô

ủ ́ ́ ượ ầ c b u, Ch  t ch n ph , Chánh án Tòa án nhân dân t ́ ̀ quôc, Nhân dân va Hiên phap;

ố ớ ệ ườ ữ ứ ụ ố ỏ 8.  B  phi u tín nhi m đ i v i ng i gi ộ ầ    ch c v  do Qu c h i b u

ẩ ặ ế ho c phê chu n;

ậ

ề ậ

ể, nh p, chia, đi u ch nh đ a gi ươ ệ ậ ị ủ   ỏ ộ ơ 9. Quy t đ nh thành l p, bãi b  b , c  quan ngang b  c a Chính ph ; ố  ị ỉ   t; thành l p, bãi ớ ng, đ n v  hành chính ­ kinh t

ủ ế ộ ủ ế ị ỉ ả ậ i hành chính t nh, thành ph thành l p, gi i th ế ặ ơ ộ ự  đ c bi tr c thu c trung  ậ ị ỏ ơ b  c  quan khác theo quy đ nh c a Hi n pháp và lu t;

ướ ủ ỷ ả 10. Bãi b  văn b n c a Ch  t ch n

c, U  ban th ố ỏ ủ ướ ủ ị ủ ố ể

ố ộ ế ị ộ   ụ ườ ng v  Qu c h i, ệ ng Chính ph , Toà án nhân dân t   i cao, Vi n ki m sát ế ủ ậ ớ i cao trái v i Hi n pháp, lu t, ngh  quy t c a Qu c h i; ủ Chính ph , Th  t ố nhân dân t

ạ ế ị 11. Quy t đ nh đ i xá;

ị ấ

ấ ươ ị ấ   ng vũ trang nhân dân, hàm, c p   ng, huy c khác; quy đ nh huân ch

ạ ươ ự ự ượ 12. Quy đ nh hàm, c p trong l c l ướ c; ữ ngo i giao và nh ng hàm, c p nhà n ướ ệ ng và danh hi u vinh d  nhà n ch

ề ấ ị

ề ặ ẩ ấ ả ố ế ạ   13. Quy t đ nh v n đ  chi n tranh và hoà bình; quy đ nh v  tình tr ng ố   ả ệ t khác b o đ m qu c phòng và an ninh qu c

ế ị ệ kh n c p, các bi n pháp đ c bi gia;

ứ ế ị ặ ề ố ề ướ ạ ố ế c qu c t

ệ ạ

ự ụ ơ ả ủ ố ộ ế ủ ơ ả ế ị ẩ 14. Quy t đ nh chính sách c  b n v  đ i ngo i; phê chu n, quy t đ nh    liên quan đêń ệ ự ủ  đi u  ấ  chi nế   ậ gia nh p ho c ch m d t hi u l c c a ề ộ ố ộ   ủ ư ủ  cách thành viên c a C ng hòa xã h i tranh, hòa bình, ch  quy n qu c gia, t ổ ứ ề ướ   ọ ố ế ủ c i các t t Nam t ch  nghĩa Vi  ch c qu c t  và khu v c quan tr ng, đi u   đi uề   ề ườ ề ố ế ề i, quy n và nghĩa v  c  b n c a công dân và  v  quy n con ng qu c t ị ậ ớ ố ế ướ  khác trái v i lu t, ngh  quy t c a Qu c h i; c qu c t

ế ị ầ ư 15. Quy t đ nh tr ng c u ý dân.

ề Đi u 71

ố ộ ỳ ủ ệ ỗ 1. Nhi m k  c a m i khoá Qu c h i là năm năm.

ướ ố ộ ế ố ộ ệ ỳ ớ   c khi Qu c h i h t nhi m k , Qu c h i khoá m i

ả ượ ầ ươ 2. Sáu m i ngày tr c b u xong. ph i đ

ợ ặ ệ ấ ổ

ể 3. Trong tr ộ ố

ụ ệ ề

ườ ng h p đ c bi ể ế ỳ ủ ệ ỳ ủ ượ ệ ộ ố

ừ ườ ố ạ   ầ ế ượ c ít nh t hai ph n ba t ng s  đ i t, n u đ ắ ế ị ố ặ   ộ bi u Qu c h i bi u quy t tán thành thì Qu c h i quy t đ nh rút ng n ho c ộ   ố ườ ị ủ Ủ ng v  Qu c h i. kéo dài nhi m k  c a mình theo đ  ngh  c a  y ban th ườ ộ Vi c kéo dài nhi m k  c a m t khóa Qu c h i không đ   c quá m i hai ế  chi n tranh. tháng, tr  tr ợ ng h p có

18

ề Đi u 72

ố ủ ị ọ ủ ố ộ ứ

ạ ộ

ủ ỷ ố ộ ế ườ ạ ủ ệ ố  ch c th c hi n quan h  đ i ngo i c a Qu c h i; gi

ộ ậ ị ố ộ ổ ứ ng v  Qu c h i; t ể ủ ọ ế ủ ự ố ộ ụ ệ ớ ự   Ch  t ch Qu c h i ch  t a các phiên h p c a Qu c h i; ký ch ng th c ố Hi n pháp, lu t, ngh  quy t c a Qu c h i; lãnh đ o công tác c a U  ban   ữ  ệ th ạ quan h  v i các đ i bi u Qu c h i.

ủ ị ụ ệ ộ ố ố Các Phó Ch  t ch Qu c h i giúp Ch  t ch Qu c h i làm nhi m v  theo

ộ ố ộ ủ ị ủ ủ ị ự s  phân công c a Ch  t ch Qu c h i.

ề Đi u 73

Ủ ườ ố ộ ụ ơ ườ ố ộ ự ủ 1.  y ban th ng v  Qu c h i là c  quan th ng tr c c a Qu c h i.

ườ ụ ộ ồ ố ộ ố 2.  y ban th ủ

Ủ ố ộ ủ ị ng v  Qu c h i g m Ch  t ch Qu c h i, các Phó Ch Ủ ị t ch Qu c h i và các  y viên.

ố ế ị ố ố ộ

3. S  thành viên  y ban th ụ Ủ ườ ể ồ ụ ộ Ủ ờ ộ ườ ng v  Qu c h i do Qu c h i quy t đ nh.   ố   ng v  Qu c h i không th  đ ng th i là thành viên

Thành viên  y ban th Chính ph .ủ

ườ ụ ỗ ố ố 4.   y   ban  th

ự ộ ớ ầ ộ ủ ế ề ộ ệ   ng  v  Qu c  h i   c a   m i  khoá  Qu c  h i  th c   hi n   yỦ   ố

ụ ệ nhi m v , quy n h n c a mình cho đ n khi Qu c h i khoá m i b u ra ban th Ủ ụ ạ ủ ố ộ   ườ ng v  Qu c h i.

ề Đi u 74

ỷ ườ ố ộ ụ ữ ụ ề ạ U  ban th ệ ng v  Qu c h i có nh ng nhi m v  và quy n h n sau đây:

ổ ứ ố ộ ỳ ọ ủ ệ ẩ ị ệ ậ 1. T  ch c vi c chu n b , tri u t p và ch  trì k  h p Qu c h i;

ề ượ ữ ấ ố ộ ả ề 2. Ra pháp l nh v  nh ng v n đ  đ c Qu c h i giao; gi ế   i thích Hi n

ậ ệ ệ pháp, lu t, pháp l nh;

ế ủ ậ

ệ ế ủ ị ộ ụ ố ỷ

ể ộ   ố 3. Giám sát vi c thi hành Hi n pháp, lu t, ngh  quy t c a Qu c h i, ạ ộ   ệ ng v  Qu c h i; giám sát ho t đ ng ố   i cao, ườ i cao, Vi n ki m sát nhân dân t

ệ ố ộ ể ậ ơ ế ị pháp l nh, ngh  quy t c a U  ban th ố ủ ủ c a Chính ph , Tòa án nhân dân t ướ Ki m toán nhà n c và c  quan khác do Qu c h i thành l p;

ủ ỉ ệ ủ ướ

ủ 4. Đình ch  vi c thi hành văn b n c a Chính ph , Th  t ệ ớ

ủ ố i cao, Vi n ki m sát nhân dân t ộ ế ị ố ố

ủ ầ ỏ

ả ể ụ ố ộ ế ủ ườ ệ ớ ả   ng Chính ế   ể ố ph , Toà án nhân dân t i cao trái v i Hi n ậ ị ế ủ ộ pháp, lu t, ngh  quy t c a Qu c h i và trình Qu c h i quy t đ nh vi c bãi   ủ  ấ ạ ỳ ọ ả ỏ b  văn b n đó t ố ủ ướ ng Chính ph , Toà án nhân dân t t   i cao ỷ ị trái v i pháp l nh, ngh  quy t c a U  ban th ệ ủ i k  h p g n nh t; bãi b  văn b n c a Chính ph , Th ố ệ i cao, Vi n ki m sát nhân dân t ng v  Qu c h i;

ộ

ề ố ộ ố ợ ẫ ộ ồ ệ ạ ộ ủ ề ướ ạ ộ 5. Ch  đ o, đi u hòa, ph i h p ho t đ ng c a H i đ ng dân t c và các   ủ ạ   ả ả ng d n và b o đ m đi u ki n ho t đ ng c a đ i

ỉ ạ y ban c a Qu c h i; h ể ủ ố ộ Ủ bi u Qu c h i;

19

ị ố ộ ầ ệ

ề ố ộ ệ Ch  t ch n ụ ườ

ủ ị

ễ ố ộ Ủ ủ ể ộ ồ ầ ử ố ủ ị ộ ổ ướ ủ  ướ ủ ị c, Ch 6. Đ  ngh  Qu c h i b u, mi n nhi m, bãi nhi m  ố ộ   ị ng v  Qu c h i, t ch Qu c h i, Phó Ch  t ch Qu c h i,  y viên U  ban th ộ   ủ ị ộ ố ệ Ủ Ch  t ch H i đ ng dân t c, Ch  nhi m  y ban c a Qu c h i, Ch  t ch H i ồ đ ng b u c  qu c gia, T ng Ki m toán nhà n ỷ ủ c;

̃ ộ ồ ủ

ị ế ủ ́ ươ ng dân ho t đ ng c a H i đ ng nhân dân; bãi b ố ự ạ ộ ỉ

̀ 7. Giám sát va h ộ ồ ậ ế

ườ ộ ỉ

ệ ạ ủ ọ ỏ  ươ ộ ngh  quy t c a H i đ ng nhân dân t nh, thành ph  tr c thu c trung    ng trái ộ   ả ả ủ ơ ớ ướ ấ i tán H i c c p trên; gi v i Hi n pháp, lu t và văn b n c a c  quan nhà n ươ ộ   ợ ố ự ồ đ ng nhân dân t nh, thành ph  tr c thu c trung  ng trong tr ng h p H i ế ợ ồ i ích c a Nhân dân;  t h i nghiêm tr ng đ n l đ ng nhân dân đó làm thi

ậ ậ ỉ ị ớ ơ 8. Quy t đ nh thành l p, gi i th , i đ n v ị ể  nh p, chia, đi u ch nh đ a gi

ế ị ướ ỉ ộ ươ ả ố ự i t nh, thành ph  tr c thu c trung hành chính d ề ng;

ế ạ ố

ế ị ượ ộ ệ ể ọ ố 9. Quy t đ nh vi c tuyên b  tình tr ng chi n tranh trong tr ố c và báo cáo Qu c h i quy t đ nh t ợ   ườ ng h p ạ ỳ ọ   i k  h p

ộ ấ ế ị Qu c h i không th  h p đ ầ g n nh t;

ổ ố ỏ

ộ ặ ở ừ ộ ả ướ ị ế ị ẩ ấ tình tr ng kh n c p trong c  n ặ 10. Quy t đ nh t ng đ ng viên ho c đ ng viên c c b ; ban b , bãi b ạ c ho c ụ ộ ươ ng; t ng đ a ph

ố ộ ạ ủ ự ệ ệ ố 11. Th c hi n quan h  đ i ngo i c a Qu c h i;

ị ệ ặ ̉ ̉ ̣ ̣ ̣ ư đ c m nh toàn ́

ệ ộ ộ ề 12. Phê chuân đ  ngh  bô nhiêm, miên nhiêm đai s ủ ề ủ C ng hòa xã h i ch  nghĩa ̃ t Nam quy n c a Vi ;

ổ ứ ố ộ ế ị ủ ư ầ 13. T  ch c tr ng c u ý dân theo quy t đ nh c a Qu c h i.

Đi u ề 75

ộ ồ ủ ị Ủ ộ ồ

ộ ồ ủ ị

ộ ầ ụ ủ ị ẩ ố ộ ộ ồ ộ Ủ ộ ủ ị 1. H i đ ng dân t c g m Ch  t ch, các Phó Ch  t ch và các  y viên.   Ủ   ố Ch  t ch H i đ ng dân t c do Qu c h i b u; các Phó Ch  t ch và các  y ườ viên H i đ ng dân t c do  y ban th ng v  Qu c h i phê chu n.

ị ớ ế ố

ệ

ộ ề ộ ồ ộ ề ể ế ề ộ 2. H i đ ng dân t c nghiên c u và ki n ngh  v i Qu c h i v  công tác   ươ   ộ ng    ­ xã h i mi n núi và vùng đ ng bào dân

ộ ồ ứ ự ệ dân t c; th c hi n quy n giám sát vi c thi hành chính sách dân t c, ch ế ạ trình, k  ho ch phát tri n kinh t ể ố ộ t c thi u s .

ự ộ

ọ ủ ị ủ ị ề ệ ờ ộ ệ

ộ ồ 3. Ch  t ch H i đ ng dân t c đ ự ộ ế ủ ộ ồ ủ ệ ộ ượ c m i tham d  phiên h p c a Chính   ự   ph  bàn v  vi c th c hi n chính sách dân t c. Khi ban hành quy đ nh th c ủ ả ấ hi n chính sách dân t c, Chính ph  ph i l y ý ki n c a H i đ ng dân t c.

ư Ủ ụ ề ạ ệ 4. H i đ ng dân t c có nh ng nhi m v , quy n h n khác nh   y ban

ố ộ ị ữ ả ạ ề ộ ộ ồ ủ c a Qu c h i quy đ nh t i kho n 2 Đi u 76.

ề Đi u 76

Ủ ộ ồ ủ ệ ệ ố

ủ ệ Ủ ủ ệ

20 ủ   1.  y ban c a Qu c h i g m Ch  nhi m, các Phó Ch  nhi m và các Ủ   ố ộ ầ y viên. Ch  nhi m  y ban do Qu c h i b u; các Phó Ch  nhi m và các  y ố ộ

ườ Ủ Ủ ụ ẩ Ủ ủ viên  y ban do  y ban th ng v  Qu c h i phê chu n.

ố ự

ậ ườ ẩ c Qu c h i ho c  y ban th

ậ ị ụ ệ

ặ Ủ ệ ạ ộ ị ữ ề ấ ộ ế ị ề ậ ự ủ Ủ ộ   2.  y ban c a Qu c h i th m tra d  án lu t, ki n ngh  v  lu t, d  án ụ ự   ố ộ ượ ố ộ ng v  Qu c h i giao; th c khác và báo cáo đ ề ạ ế   ạ ề hi n quy n giám sát trong ph m vi nhi m v , quy n h n do lu t đ nh; ki n ủ Ủ ạ ngh  nh ng v n đ  thu c ph m vi ho t đ ng c a  y ban.

ệ ậ ả ể Ủ ủ ố ộ 3. Vi c thành l p, gi i th   y ban c a Qu c h i ế   ộ   do Qu c h i quy t ố

ị đ nh.

ề Đi u 77

Ủ ộ

ệ

ố ố i cao, Vi n tr ́ ướ c và ca nhân ề ầ ấ ữ ề ả ề ầ ủ   1. H i đ ng dân t c, các  y ban c a Qu c h i có quy n yêu c u thành ể   ưở ệ ng Vi n ki m ữ  h u quan báo cáo,   ườ ượ   ế c i đ ệ i trình ho c cung c p tài li u v  nh ng v n đ  c n thi t. Ng

̀ ứ ệ ầ ộ ồ ộ ủ viên Chính ph , Chánh án Toà án nhân dân t ổ ể ố sát nhân dân t i cao, T ng Ki m toán nhà n ấ ặ gi yêu c u có trách nhi m đáp  ng yêu câu đó.

ệ ơ 2. Các c  quan nhà n ả ờ  l ữ   i nh ng

ộ ồ ị ủ ướ c có trách nhi m nghiên c u và tr ộ ứ ố ộ ủ ế ỷ ki n ngh  c a H i đ ng dân t c và các U  ban c a Qu c h i.

ề Đi u 78

ờ ể ậ Ủ ứ

ẩ   ế t, Qu c h i thành l p  y ban lâm th i đ  nghiên c u, th m ặ ầ Khi c n thi ộ ự ố ộ ề ề ộ ấ ấ ị ề tra m t d  án ho c đi u tra v  m t v n đ  nh t đ nh.

ề Đi u 79

ệ ệ ọ 1.  Đ i bi u Qu c h i là ng

ộ ố ị ầ ử ườ ạ ủ ạ ể ở ơ Nhân dân đ n v  b u c  ra mình và ủ   i đ i di n cho ý chí, nguy n v ng c a ả ướ . c  c a Nhân dân c  n

ố ộ ạ ệ ẽ ớ ử

ả ị ự ọ ủ ử ệ

ố ế ộ ế ế ự

ạ ộ ủ ố ộ

ể ố ệ

ơ ề ị ủ ử ẫ ộ ớ ử ế ướ ề ệ ặ ể ủ   2. Đ i bi u Qu c h i liên h  ch t ch  v i c  tri, ch u s  giám sát c a ớ   ự ậ ử c  tri; thu th p và ph n ánh trung th c ý ki n, nguy n v ng c a c  tri v i ệ ổ ứ ữ  ch c h u quan; th c hi n ch  đ  ti p xúc và báo Qu c h i, các c  quan, t   ầ   ủ ạ i yêu c u cáo v i c  tri v  ho t đ ng c a đ i bi u và c a Qu c h i; tr  l ạ ố ả    cáo và ki n ngh  c a c  tri; theo dõi, đôn đ c vi c gi ế ỡ ệ và h ế ạ ố ự ng d n, giúp đ  vi c th c hi n quy n khi u n i, t ả ờ ế i quy t khi u n i, t  cáo.

ổ ế ự ệ ậ ố ộ ộ ể ế   3. Đ i bi u Qu c h i ph  bi n và v n đ ng Nhân dân th c hi n Hi n

ạ pháp và pháp lu t.  ậ

ề Đi u 80

ố ộ ủ ị 1. Đ i bi u Qu c h i có quy n ch t v n Ch  t ch n

ủ

ưở ệ ệ ể ố   ủ ị ướ ấ ấ c, Ch  t ch Qu c ủ   ng và các thành viên khác c a Chính   ng Vi n ki m sát nhân dân

ổ ề ể ạ ộ ưở ủ ướ ộ ng Chính ph , B  tr h i, Th  t ố ủ ph , Chánh án Toà án nhân dân t i cao, Vi n tr ướ ể ố c. i cao, T ng Ki m toán nhà n t

ườ ị ả ả ờ ướ ộ ạ ỳ ọ

21 i tr

2. Ng i b  ch t v n ph i tr  l

ờ

ố ộ ố ườ ụ ế ộ ấ ấ ườ ụ ợ ầ ng h p c n thi ặ ạ   ố i k  h p ho c t i c Qu c h i t ố   ỳ ọ ữ ng v  Qu c h i trong th i gian gi a hai k  h p Qu c ố   ng v  Qu c h i cho ộ Ủ t, Qu c h i,  y ban th

ả ọ Ủ phiên h p  y ban th ộ h i; trong tr ả ờ ằ tr  l ườ i b ng văn b n.

ạ ể ố ộ ầ ơ

ụ ủ ơ ệ

ứ ch c, cá nhân cung  ch c, cá nhân   ả ờ   i

ề ế ổ  ch c ho c cá nhân có trách nhi m tr  l ố ộ ệ ầ i đ ng đ u c  quan, t ạ ổ ứ ệ ậ ị ườ ứ ề ơ ể ờ ạ ặ ầ ấ ổ ứ 3. Đ i bi u Qu c h i có quy n yêu c u c  quan, t ấ c p thông tin, tài li u liên quan đ n nhi m v  c a c  quan, t đó. Ng ữ nh ng v n đ  mà đ i bi u Qu c h i yêu c u trong th i h n lu t đ nh.

ề Đi u 81

ữ c b t, giam, gi

ượ ắ ố ộ ỷ ộ

ườ ạ ạ ơ

thì c  quan t m gi ố ộ ụ ặ ự  ố ộ ế ể ở ố ạ  đ i bi u Qu c h i n u không có s Không đ , kh i t ự  ặ ọ ố ộ ồ ủ ờ đ ng ý c a Qu c h i ho c trong th i gian Qu c h i không h p, không có s ố   ể ợ ạ ụ ố ườ ủ ồ ng h p đ i bi u Qu c ng v  Qu c h i; trong tr đ ng ý c a U  ban th ộ ữ ả ậ ứ ữ ị ạ ả ộ  ph i l p t c báo i qu  tang mà b  t m gi h i ph m t   ế ị ườ ỷ ố ộ ể ng v  Qu c h i xem xét, quy t đ nh. cáo đ  Qu c h i ho c U  ban th

ề Đi u 82

ạ ể ủ ệ ầ ố ộ

ự ộ ồ ệ ặ Ủ ề ộ

ụ ạ   ệ 1. Đ i bi u Qu c h i có trách nhi m th c hi n đ y đ  nhi m v  đ i ể ủ   ủ bi u, có quy n tham gia làm thành viên c a H i đ ng dân t c ho c  y ban c a ố ộ Qu c h i.

ủ ướ ủ ng Chính ph , Phó Th  t

ườ ủ ộ ưở

ơ ề ơ ố ể ộ ố ụ ủ ướ   ộ ng v  Qu c h i, Th  t ng ộ ủ ưở ng c  quan ngang b  và các c  quan khác ng, Th  tr   ể ạ ệ ạ ệ   c có trách nhi m t o đi u ki n đ  đ i bi u Qu c h i làm

ể ệ Ủ 2.  y ban th Chính ph , B  tr ủ ướ c a Nhà n ụ ạ nhi m v  đ i bi u.

ướ ả ủ ạ ố ộ ạ ộ ể ả 3. Nhà n c b o đ m kinh phí ho t đ ng c a đ i bi u Qu c h i.

ề Đi u 83

ườ ề ầ

ố ủ ị ợ ộ

1. Qu c h i h p công khai. Trong tr ụ ố ạ ế ng h p c n thi ủ ướ ố ng v  Qu c h i, Th  t ộ ể t, theo đ  ngh ng Chính ph ộ ố ườ ổ ố

ị  ộ ọ ủ  ướ Ủ ủ c a Ch  t ch n c,  y ban th ặ ủ ế   ầ ộ ấ ho c c a ít nh t m t ph n ba t ng s  đ i bi u Qu c h i, Qu c h i quy t ọ ị đ nh h p kín.

ợ ỳ

ườ ủ ặ ộ

ủ ị ấ ườ ố ộ ọ ấ ướ Ủ c,  y ban   ng h p Ch  t ch n ổ   ầ ng Chính ph  ho c ít nh t m t ph n ba t ng ườ   ng ỷ ng. U  ban th

ộ ọ ố ộ ố ộ ệ ậ ố ụ ể ố ộ ố ộ ỗ 2. Qu c h i h p m i năm hai k . Tr ủ ướ ườ ng v  Qu c h i, Th  t th ầ ố ạ s  đ i bi u Qu c h i yêu c u thì Qu c h i h p b t th ỳ ọ ụ v  Qu c h i tri u t p k  h p Qu c h i.

ứ ỳ ọ ệ ố ộ 3. K  h p th  nh t c a Qu c h i khoá m i đ

ủ ị ộ

ớ ượ ố ể ế ầ ử ạ ủ ọ ấ ố ố ộ

ậ   ậ ấ ủ c tri u t p ch m ể ừ    ngày b u c  đ i bi u Qu c h i, do Ch  t ch ớ   ạ ướ c khai m c và ch  t a cho đ n khi Qu c h i khóa m i ố ủ ị ầ ộ ươ nh t là sáu m i ngày, k  t ộ Qu c h i khoá tr b u ra Ch  t ch Qu c h i.

22

ề Đi u 84

ỷ ụ ướ ườ ộ ố c, U  ban th ng v  Qu c h i, H i đ ng dân t c, U

ộ ồ ệ ặ ậ ủ ướ Ủ ể ố ủ ị 1. Ch  t ch n ủ ộ ố ố i cao, Ki m toán nhà n c,  y ban trung

ươ ủ

ủ ổ ứ ự ng c a t ố ộ ậ ướ ướ Ủ ệ c Qu c h i, trình d  án pháp l nh tr

ỷ  ộ ố ể ban c a Qu c h i, Chính ph , Toà án nhân dân t i cao, Vi n ki m sát nhân   ệ   ổ ươ t ng M t tr n T  qu c Vi dân t ặ ậ ề   ơ  ch c thành viên c a M t tr n có quy n Nam và c  quan trung  ườ   ự trình d  án lu t tr ng c  y ban th ố ộ ụ v  Qu c h i.

ế ể ự

ề ố ộ Ủ ị ề ậ ườ ệ ố ộ ạ ự ướ ụ ố ộ ệ án lu t, d  án pháp l nh tr 2. Đ i bi u Qu c h i có quy n trình ki n ngh  v  lu t, pháp l nh và d ậ c Qu c h i,  y ban th ng v  Qu c h i.

ề Đi u 85

ố ậ ế ủ 1. Lu t, ngh  quy t c a Qu c h i ph i đ

ố ộ ộ ườ ế ử ổ ng h p làm Hi n pháp,

ả ượ ợ ệ ầ ế ỳ ủ ổ ố ố ạ ố ộ ể ấ

ể   ố ạ ị c quá n a t ng s  đ i bi u ể ế   ổ ử   s a đ i Hi n Qu c h i bi u quy t tán thành; tr ộ ắ ệ   ặ ế ị pháp, quy t đ nh rút ng n ho c kéo dài nhi m k  c a Qu c h i, bãi nhi m ố ộ   ể ả ượ ạ c ít nh t hai ph n ba t ng s  đ i bi u Qu c h i đ i bi u Qu c h i ph i đ ế ể bi u quy t tán thành.

ế ủ Ủ ả ượ ườ ộ ị c quá

Pháp l nh, ngh  quy t c a  y ban th ụ Ủ ụ ng v  Qu c h i ph i đ ố ộ ệ ố ườ ế ử ổ n a t ng s  thành viên  y ban th ố ể ng v  Qu c h i bi u quy t tán thành.

ệ ườ

ả ượ ừ ườ ậ ượ ố ậ ủ ị ề ợ 2. Lu t, pháp l nh ph i đ c thông qua, tr  tr ấ c công b  ch m nh t là m i lăm ngày, k ị ướ c đ  ngh  xem xét l ng h p Ch  t ch n ể  ạ   i

ừ  ngày đ t pháp l nh.ệ

ƯƠ

NG VI

ƯỚ

CH Ủ Ị CH  T CH N

C

ề Đi u 86

ườ ứ ướ ặ ướ ộ c C ng hoà

c là ng ệ c, thay m t n ạ ố ướ ủ ị Ch  t ch n ủ ộ xã h i ch  nghĩa Vi ầ i đ ng đ u Nhà n ề ố ộ t Nam v  đ i n i và đ i ngo i.

ề Đi u 87

ướ ố ộ ầ ố ộ ố ạ ể ủ ị Ch  t ch n c do Qu c h i b u trong s  đ i bi u Qu c h i.

ướ ệ ị ướ ố ộ ủ ị Ch  t ch n c ch u trách nhi m và báo cáo công tác tr c Qu c h i.

ệ ệ ố

ủ ị ủ ị ướ ướ ỳ ủ ệ ế ụ ộ ế ụ ố   c theo nhi m k  c a Qu c h i. Khi Qu c ố   c ti p t c làm nhi m v  cho đ n khi Qu c

ướ ỳ ủ Nhi m k  c a Ch  t ch n ỳ ệ ộ ế h i h t nhi m k , Ch  t ch n ớ ầ ộ h i khoá m i b u ra ủ ị  Ch  t ch n c.

ề Đi u 88

ướ ụ ữ ệ ề ạ ủ ị Ch  t ch n c có nh ng nhi m v  và quy n h n sau đây:

23

ố ị ỷ ườ ậ 1. Công b  Hi n pháp, lu t, pháp l nh; đ  ngh  U  ban th ng v

ế ỷ ề ườ c U  ban th

ủ ị ệ ế ụ  ể ừ ờ ạ ạ ệ  ngày pháp i pháp l nh trong th i h n m i ngày, k  t   ố   ẫ ụ ườ ượ c thông qua, n u pháp l nh đó v n đ ng v  Qu c ấ ẫ ướ   c v n không nh t trí thì Ch  t ch

ế  tán thành mà Ch  t ch n ế ị ố ộ ầ ấ ệ ủ ị ạ ỳ ọ c trình Qu c h i quy t đ nh t i k  h p g n nh t; ộ ố Qu c h i xem xét l ượ ệ l nh đ ể ộ h i bi u quy t ướ n

ị ố ộ ầ ệ 2. Đ  ngh  Qu c h i b u, mi n nhi m, bãi nhi m Phó Ch  t ch n

ế ủ ệ ị ộ

ủ ứ ng Chính ph , B  tr ướ   ủ ị c, ệ   ổ ố   h i, b  nhi m,   ng và thành viên

ủ ề ễ ứ ủ ướ ng Chính ph ; căn c  vào ngh  quy t c a Qu c Th  t ủ ộ ưở ủ ướ ệ ễ mi n nhi m, cách ch c Phó Th  t ủ   khác c a Chính ph ;

ị ễ ệ

ộ ầ ưở ứ ố

ị i cao, Vi n tr ộ ệ ng Vi n ki m sát nhân dân t ễ ổ ệ ệ ứ ệ

ứ ệ ễ ổ

ệ ẩ

ưở ứ ể ặ

ể ố ộ ố ế ị ế ủ ạ ố ố ề 3. Đ  ngh  Qu c h i b u, mi n nhi m, bãi nhi m Chánh án Toà án ệ ể ố i cao; căn c  vào nhân dân t ẩ ố ế ủ ngh  quy t c a Qu c h i, b  nhi m, mi n nhi m, cách ch c Th m phán ệ ố i cao; b  nhi m, mi n nhi m, cách ch c Phó Chánh án Tòa án nhân dân t ố Tòa án nhân dân t ng, i cao, Th m phán các Tòa án khác, Phó Vi n tr ệ i cao; quy t đ nh đ c xá; căn c  vào Ki m sát viên Vi n ki m sát nhân dân t nghị quy t c a Qu c h i, công b  quy t đ nh đ i xá; ế ị

ế ị ươ ươ ng, các gi ng huân ch i th

ưở ự ả ố ị ệ

ặ c, danh hi u vinh d  nhà n ặ ướ ố ị ố ị ở ạ ệ 4. Quy t đ nh t ng th ướ nhà n qu c t ch, tr  l i qu c t ch ho c t ng, huy ch ướ ế ị ố ị c qu c t ch Vi ưở   ng ậ c; quy t đ nh cho nh p qu c t ch, thôi t Nam;

ố ữ ứ ự ượ 5. Th ng lĩnh l c l ng vũ trang nhân dân, gi

ố ẩ ̣

ư ́ư ổ

ổ ệ ứ ố ỷ ị

̃ ườ ộ ố ̉

ụ ứ ỷ

ị ặ ủ ạ ệ ẩ ấ ̉

ặ ộ ỷ ượ ườ ố

ố ế ủ ụ ộ ụ ố ả ướ ng h p U  ban th ẩ ấ ể ọ ị ặ ở ừ ợ ạ ươ ộ ồ   ủ ị  ch c Ch  t ch H i đ ng ố ấ   ế ị ướ qu c phòng và an ninh; quy t đ nh phong, thăng, giáng, t c quân hàm c p ̃ ướ ổ ố ệ ố ả t ng, chu n đô đ c, phó đô đ c, đô đ c h i quân; b  nhi m, miên nhiêm,   ́ ộ   ụ ệ ủ ưở cach ch c T ng tham m u tr ng, Ch  nhi m T ng c c chính tr  Quân đ i ộ ế ủ nhân dân Vi t Nam; căn c  vào ngh  quy t c a Qu c h i ho c c a U  ban   ụ Qu c h i, công b , bai bo quy t đ nh tuyên b  tình tr ng chi n ế   ế ị ố th ng v   ố ổ   ộ ườ ị ng v  Qu c h i, ra l nh t ng tranh; căn c  vào ngh  quy t c a U  ban th ̃ ộ ạ ố   đ ng viên ho c đ ng viên c c b , công b , bai bo tình tr ng kh n c p; trong ườ tr   c, công b , bãi ng v  Qu c h i không th  h p đ ỏ b  tình tr ng kh n c p trong c  n ộ c ho c t ng đ a ph ng;

ậ ệ ề ủ ướ ư

́ ế ́ ễ ̣ ̉ ̉ ̣

ệ ộ

ổ ề ế ị ạ ứ

ạ ứ ặ 6. Ti p nh n đ i s  đ c m nh toàn quy n c a n ̀ ̣ , b  nhi m ươ ng vu Quôc hôi ồ ạ ứ ặ   c , tri u h i đ i s  đ c m nh toàn quy n c a   t Nam; phong hàm ướ

ứ ị

ứ ặ , c pấ  đ i s ; quy t đ nh ố ộ c; trình Qu c h i phê chu n ệ ự  đi u  ạ ố ế ề ướ c qu c t  quy đ nh t ấ ẩ , gia nh pậ  ho c ch m d t hi u l c c ngoài; căn c  vaó ̀   ế   ệ ệ , mi n nhi m; quy t ộ ủ  ủ C ng hòa xã h i ch ề ướ   c  đàm phán, ký đi u  ậ   ế ị ẩ , quy t đ nh gia nh p ả ề i kho n 14 Đi u 70;   ố ế  ề ướ c qu c t ệ ự  đi u

nghi quyêt cua Uy ban th đ nhị ệ ử ệ nghĩa Vi ố ế  nhân danh Nhà n qu c t ặ ấ ho c ch m d t hi u l c ế ị quy t đ nh phê chu n khác nhân danh Nhà n c.ướ

Đi u 89ề

24

ộ ồ ủ ị ủ ị ố ồ

ộ ồ ủ ị ố

ố ộ 1. H i đ ng qu c phòng và an ninh g m Ch  t ch, Phó Ch  t ch và các Ủ y viên. Danh sách thành viên H i đ ng qu c phòng và an ninh do Ch  t ch ướ n ẩ   c trình Qu c h i phê chu n.

ế ộ ậ ộ ồ ệ ể ố ế   H i đ ng qu c phòng và an ninh làm vi c theo ch  đ  t p th  và quy t

ố ị đ nh theo đa s .

ố ế ị

ợ Ủ

ố ế ị ng v  Qu c h i quy t đ nh; đ ng viên m i ố ạ

́ ườ ế ̣

ố ộ ượ ể ọ ộ ng  h p Qu c h i không th  h p đ ọ  l c l ộ ộ ự ượ ệ ữ ự ệ ổ ng h p có chi n tranh;  ả ệ ợ ạ ộ ệ ầ ạ   2. H i đ ng qu c phòng và an ninh trình Qu c h i quy t đ nh tình tr ng c thì trình  y ban   ả ụ ủ   ng và kh  năng c a ặ   ề ụ c đ  b o v  T  qu c; th c hi n nh ng nhi m v , quy n h n đ c ̣ ự   quyêt đinh viêc l c ở    khu

ế ớ ộ ồ ế ườ chi n tranh, tr ố ườ th ể ả ấ ướ đ t n ộ ố ệ bi t do Qu c h i giao trong tr ượ l ng vũ trang nhân dân tham gia ho t đ ng góp ph n b o v  hòa bình  ự v c và trên th  gi i.

ề Đi u 90

ướ ủ ự ề ọ ỷ ườ c có quy n tham d  phiên h p c a U  ban th ng v ụ

ủ ủ ị Ch  t ch n Qu c h i, ủ ố ộ phiên h p ọ c a Chính ph .

ướ ề ề

ầ ế ể ự ủ ọ ệ ề ấ ề ụ ầ ạ c có quy n yêu c u Chính ph  h p bàn v  v n đ  mà   ủ   ệ t đ  th c hi n nhi m v , quy n h n c a

ủ ị Ch  t ch n ủ ị Ch  t ch n ủ ị Ch  t ch n ấ ướ c xét th y c n thi ướ . c

ề Đi u 91

ể ự ệ ệ ệ ế ị ướ ụ   c   ban   hành   l nh,   quy t   đ nh   đ   th c   hi n   nhi m   v ,

ề ủ ị Ch   t ch   n ạ ủ quy n h n c a mình.

ề Đi u 92

ủ ị ướ ố ộ ầ ố ộ ố ạ ể Phó Ch  t ch n c do Qu c h i b u trong s  đ i bi u Qu c h i.

ủ ị

ướ ủ ị ệ c th c hi n nhi m v  và có th ệ ụ ộ ố ự ướ ệ ự ệ ủ ị Phó Ch  t ch n ướ ủ ị c Ch  t ch n ướ c giúp Ch  t ch n ỷ c u  nhi m thay Ch  t ch n ể  ệ   c th c hi n m t s  nhi m

ượ đ v .ụ

ề Đi u 93

ệ ượ ướ ờ c trong th i gian dài thì Phó Ch ủ

ủ ị Khi Ch  t ch n ề ữ ướ c không làm vi c đ ướ ủ ị c gi c. quy n Ch  t ch n ị t ch n

ủ ị c thì Phó Ch  t ch n c gi ữ

ế ng h p khuy t Ch  t ch n ướ ướ ố ộ ầ ề ế ủ ị ướ ườ Trong tr ủ ị quy n Ch  t ch n ợ c cho đ n khi Qu c h i b u ra ủ ị  Ch  t ch n ướ ớ c m i.

ƯƠ

CH NG VII CHÍNH PHỦ

ề Đi u 94

25

ấ ủ ướ ơ

Chính ph  là c  quan hành chính nhà n ệ c cao nh t c a n ơ ướ ề ự ệ ộ   c C ng ấ   t Nam, th c hi n quy n hành pháp, là c  quan ch p

ủ ủ ủ ố ộ ộ hoà xã h i ch  nghĩa Vi hành c a Qu c h i.

ủ ệ ộ Chính ph  ch u trách nhi m tr ướ   c

ố ộ Ủ ố ủ ị ướ ụ ườ ị Qu c h i,  y ban th ướ ố ộ ng v  Qu c h i, Ch  t ch n c Qu c h i và báo cáo công tác tr c.

ề Đi u 95

ủ ướ ủ ướ ủ 1. Chính ph  g m Th  t ng Chính ph , các Phó Th  t ng Chính

ộ ưở ủ ơ ủ ưở ph , các B  tr ộ   ng c  quan ngang b . ủ ồ ng và Th  tr

ơ ấ ố ượ ố ộ ế ị C  c u, s  l ủ ng thành viên Chính ph  do Qu c h i quy t đ nh.

ế ị ủ ệ ể ố ế ộ ậ Chính ph  làm vi c theo ch  đ  t p th , quy t đ nh theo đa s .

ủ ướ ầ ủ ị

2.   Th   t ướ ng   Chính   ph   là   ng ố ộ ề ữ c Qu c h i v  ho t đ ng c a Chính ph  và nh ng nhi m v

ủ ạ ộ ủ ườ ứ i   đ ng   đ u   Chính   ph ,   ch u   trách   ệ ụ  ủ ủ ướ   c ng Chính ph  tr

ố ộ Ủ ủ ủ ị ố ộ ườ ủ ệ nhi m tr ủ ướ ượ c giao; báo cáo công tác c a Chính ph , Th  t đ ướ ụ c.  Qu c h i,  y ban th ng v  Qu c h i, Ch  t ch n

ủ ướ

3. Phó Th  t ự ị ủ và ch u trách nhi m tr

ủ ủ ướ ng Chính ph  giúp Th  t ủ ng Chính ph ủ ề ng Chính ph  v  nhi m v  đ ệ ủ ng Chính ph  làm nhi m v ướ ệ c Th ủ ướ ng Chính ph

ặ c Th  t ụ  ủ  ủ  ủ  yủ

ủ ướ ệ ụ ượ ủ ượ ng Chính ph  đ ạ ủ ướ theo s  phân công c a Th  t ệ ướ t ủ ướ ộ ắ v ng m t, m t Phó Th  t ặ nhi m thay m t Th  t ng Chính ph c phân công. Khi Th  t ủ ướ ng Chính ph ủ ủ ủ lãnh đ o công tác c a Chính ph .

ệ ơ

ộ ưở ủ ướ ộ ố

ủ ị ủ ưở ng c  quan ngang b  ch u trách nhi m cá nhân ng, Th  tr   4. B  tr ự   ộ ề ủ ủ ng Chính ph , Chính ph  và Qu c h i v  ngành, lĩnh v c c Th  t ị   ủ c phân công ph  trách, cùng các thành viên khác c a Chính ph  ch u

ụ ể ề ạ ộ ủ ệ ậ ướ tr ượ đ ủ trách nhi m t p th  v  ho t đ ng c a Chính ph .

ề Đi u 96

ụ ủ ữ ệ ề ạ Chính ph  có nh ng nhi m v  và quy n h n sau đây:

ế ủ

ị ố ộ ệ ố ế ị ộ ủ ườ ụ ậ 1. T  ch c thi hành Hi n pháp, lu t, ngh  quy t c a Qu c h i, pháp   ủ ng v  Qu c h i, l nh, quy t đ nh c a Ch

ướ ứ ế ế ủ Ủ ệ l nh, ngh  quy t c a  y ban th ị t ch n ổ ị c;

ề ố ng v

ố ấ ế ị ườ 2. Đ  xu t, xây d ng chính sách trình Qu c h i,  y ban th ệ

ộ ề ộ Ủ ề ậ ế ị ề ị

ể ự ự ệ ạ ướ ướ Ủ ố ộ ự ẩ ự c Qu c h i; trình d  án pháp l nh tr

ụ ụ  ự ệ   ặ Qu c h i quy t đ nh ho c quy t đ nh theo th m quy n đ  th c hi n nhi m ạ ụ   v , quy n h n quy đ nh t i Đi u này; trình d  án lu t, d  án ngân sách nhà ự ướ c và các d  án khác tr n   c  y ban ố ộ     ườ ng v  Qu c h i;  th

ấ ụ ề ế ế 3. Th ng nh t qu n lý v  kinh t

ộ , văn hóa, xã h i, giáo d c, y t ố ề ệ ạ ố

ộ ộ ổ ả ố ườ ọ h c, công ngh , môi tr ậ ự ố an ninh qu c gia, tr t t , khoa ng, thông tin, truy n thông, đ i ngo i, qu c phòng,   ặ   ệ , an toàn xã h i; thi hành l nh t ng đ ng viên ho c

ộ ệ ệ ấ ố

ụ ể ả ả ủ ệ ổ ẩ ạ ế ả ố

26 ầ   ạ ộ đ ng viên c c b , l nh ban b  tình tr ng kh n c p và các bi n pháp c n ả t khác đ  b o v  T  qu c, b o đ m tính m ng, tài s n c a Nhân dân;  thi

ỏ ộ ơ

ả ộ ậ ậ ị ề ớ ỉ

ệ ng, đ n v  hành chính ­ kinh t

ố ể ươ ộ đ c bi ậ ế ặ ể ậ ố ỉ

ế ị i th , nh p, chia, đi u ch nh đ a gi ơ ị ế ị ụ ng v  Qu c h i quy t đ nh thành l p, gi ớ ơ ướ ỉ ươ ộ ̣ ộ   4. Trình Qu c h i quy t đ nh thành l p, bãi b  b , c  quan ngang b ; ố  ỉ i hành chính t nh, thành ph Ủ   t; trình  y ban ề   i th , nh p, chia, đi u ch nh ng; ả ố ự i t nh, thành ph  tr c thu c trung ậ thành l p, gi ự ộ tr c thu c trung  ườ th ị đ a gi i đ n vi hành chính d

ố ố ả ấ ề ự ệ

5. Th ng nh t qu n lý n n hành chính qu c gia; ứ ộ

ể ứ ế ả

ụ ế ướ ộ

ộ

ủ Ủ ệ ộ ồ ự ệ ẫ

ể ộ ồ ả ự

ạ ậ ị ụ ệ ề  ả  th c hi n qu n lý v ổ  ơ ướ ứ c; t cán b , công ch c, viên ch c và công v  trong các c  quan nhà n ạ ố ố    cáo, phòng, ch ng i quy t khi u n i, t ch c công tác thanh tra, ki m tra, gi ộ   ủ ạ c; lãnh đ o công tác c a các b , quan liêu, tham nhũng trong b  máy nhà n ấ   ộ ơ ơ c  quan ngang b , c  quan thu c Chính ph ,  y ban nhân dân các c p; ể ủ   ướ ng d n, ki m tra H i đ ng nhân dân trong vi c th c hi n văn b n c a h ướ ấ ệ   ệ ề ơ c  quan nhà n c c p trên; t o đi u ki n đ  H i đ ng nhân dân th c hi n ạ ề nhi m v , quy n h n do lu t đ nh;

ả ệ ề ợ ộ ườ   i,

ướ c và xã h i, quy n con ng ộ ề ả ề ả 6. B o v  quy n và l quy n công dân; b o đ m tr t t ủ i ích c a Nhà n ậ ự , an toàn xã h i;

7. T  ch c đàm phán, ký đi u

nhân danh Nhà n ậ ố ế c qu c t ệ

ả ị

ệ ợ ề ướ ướ c theo   ế ị ệ ặ   c; quy t đ nh vi c ký, gia nh p, phê duy t ho c ủ ừ ề ướ   ố ế c  đi u   nhân danh Chính ph , tr c qu c t ệ  ả ẩ   t Nam ề i kho n 14 Đi u 70; b o v  ch c và công dân Vi ướ ề ướ ộ c, l

ứ ổ ề ủ ủ ị ủ y quy n c a Ch  t ch n ệ ự   đi u  ứ ấ ch m d t hi u l c ố ố ế ạ  trình Qu c h i phê chu n quy đ nh t qu c t ủ ổ ứ ướ ủ ợ l i ích c a Nhà n i ích chính đáng c a t ở ướ c ngoài;  n

ệ ổ t Nam và c

ứ ươ  M t tr n T  qu c Vi ự ặ ậ ộ ng ị ớ Ủ 8. Ph i h p v i  y ban trung  ủ ổ ng c a t ơ  ố ệ   ệ ệ  th c hi n nhi m  ch c chính tr  ­ xã h i trong vi c

ề ố ợ ươ quan trung  ạ ủ ụ v , quy n h n c a mình.

ề Đi u 97

ệ ỳ ủ ủ ộ

ố ố ộ ỳ ủ ụ ố ế ệ ệ

ủ ế ụ ủ ộ   ệ Nhi m k  c a Chính ph  theo nhi m k  c a Qu c h i. Khi Qu c h i ỳ ế h t nhi m k , Chính ph  ti p t c làm nhi m v  cho đ n khi Qu c h i khoá   ậ ớ m i thành l p Chính ph .

ề Đi u 98

ủ ướ ố ộ ầ ố ộ ố ạ ủ ể Th  t ng Chính ph  do Qu c h i b u trong s  đ i bi u Qu c h i.

ủ ướ ữ ụ ủ ề ạ Th  t ệ ng Chính ph  có nh ng nhi m v  và quy n h n sau đây:

ự ệ ạ ạ

ổ ứ ủ ủ 1. Lãnh đ o công tác c a Chính ph ; lãnh đ o vi c xây d ng chính sách ậ  ch c thi hành pháp lu t; và t

ạ ộ ả ả ươ ươ ế ấ ị ạ  trung

27 ề ủ ệ ố 2. Lãnh đ o và ch u trách nhi m v  ho t đ ng c a h  th ng hành chính ố ướ ừ c t ng, b o đ m tính th ng nh t và thông ố ủ ề

ệ ị ng đ n đ a ph nhà n ố su t c a n n hành chính qu c gia;

ị ổ ố ộ ệ ệ

ủ ướ ễ ệ ứ ng, ch c v  t

ủ ụ ươ ng đ ệ ươ ế ị ễ

ỉ

ứ ươ ộ ễ ề ẩ ứ   3. Trình Qu c h i phê chu n đ  ngh  b  nhi m, mi n nhi m, cách ch c ủ ổ  ủ ộ ưở ng và thành viên khác c a Chính ph ; b ng Chính ph , B  tr Phó Th  t ứ ộ   ứ ưở ệ nhi m, mi n nhi m, cách ch c Th  tr ng thu c ề   ệ ầ ẩ ộ ộ ơ b , c  quan ngang b ; phê chu n vi c b u, mi n nhi m và quy t đ nh đi u ố ự   ủ ị Ủ ủ ị ộ đ ng, cách ch c Ch  t ch, Phó Ch  t ch  y ban nhân dân t nh, thành ph  tr c thu c trung ng;

ỏ ỉ ệ ộ ưở ủ ng, Th

ưở ộ Ủ ỉ

ươ ả ủ ị Ủ ậ ng trái v i Hi n pháp, lu t và văn b n c a c

ộ ấ ị

ỉ ệ ộ ướ ấ ớ ờ ề ủ  ặ 4. Đình ch  vi c thi hành ho c bãi b  văn b n c a B  tr ng c  quan ngang b ,  y ban nhân dân, Ch  t ch  y ban nhân dân t nh,   ả ủ ơ  ớ ế ộ ồ   ế ủ c c p trên; đình ch  vi c thi hành ngh  quy t c a H i đ ng ươ ậ ế ng trái v i Hi n pháp, lu t và   ườ   ị Ủ ồ ng c c p trên, đ ng th i đ  ngh   y ban th

ơ tr ố ự thành ph  tr c thu c trung  ướ quan nhà n ỉ ố ự nhân dân t nh, thành ph  tr c thu c trung  ủ ơ ả văn b n c a c  quan nhà n ỏ ố ộ ụ v  Qu c h i bãi b ;

ỉ ạ ệ

ỉ ạ ụ ậ ự

ề   ệ 5. Quy t đ nh và ch  đ o vi c đàm phán, ch  đ o vi c ký, gia nh p đi u ệ   ủ ổ ứ  th c hi n ạ ủ ủ c qu c t ề ướ ệ ộ ệ ế ị ề ộ  thu c nhi m v , quy n h n c a Chính ph ; t ộ ố ế  mà C ng hoà xã h i ch  nghĩa Vi ch c t Nam là thành viên; ố ế c qu c t ướ đi u

ệ

ế ộ ề ự ạ ẩ ộ ọ ệ   ươ ng ti n ả   ề i

ữ ủ ướ ế ủ ủ ướ c Nhân dân thông qua các ph ề thông tin đ i chúng v  nh ng v n đ  quan tr ng thu c th m quy n gi quy t c a Chính ph  và Th  t 6. Th c hi n ch  đ  báo cáo tr ấ ủ ng Chính ph .

Đi u 99ề

ơ ủ ưở

ng, Th  tr ộ ơ ầ ệ ủ ộ ơ ự ượ ộ ạ ề ả c v  ngành, lĩnh v c đ

ậ ủ   ộ ưở 1. B  tr ng c  quan ngang b  là thành viên Chính ph  và ườ ứ   i đ ng đ u b , c  quan ngang b , lãnh đ o công tác c a b , c  quan ộ ướ c phân   ế   ổ  ch c thi hành và theo dõi vi c thi hành pháp lu t liên quan đ n

ị ứ ự ạ ố ộ là ng ngang b ; ch u trách nhi m qu n lý nhà n ệ công; t ngành, lĩnh v c trong ph m vi toàn qu c.

ủ ưở ơ ng, Th  tr

ướ ự ệ ng Chính ph ; th c hi n ch  đ  báo cáo tr ướ   c   c Nhân dân

ộ ng c  quan ngang b  báo cáo công tác tr ế ộ ả ủ ộ ệ ấ ọ ộ ưở 2. B  tr ủ ướ ủ Chính ph , Th  t ề ề ữ v  nh ng v n đ  quan tr ng thu c trách nhi m qu n lý.

ề Đi u 100

ủ ủ Chính ph , Th  t

ộ ộ ưở ng,  Th  tr ệ ủ ưở ụ ệ

ậ ể ự ả ử ể ệ

ủ ậ ậ ị ơ ủ ướ ng  c  quan ng  Chính ph , B  tr   ạ   ề ả ngang b  ban hành văn b n pháp lu t đ  th c hi n nhi m v , quy n h n ả ủ   c a mình, ki m tra vi c thi hành các văn b n đó và x  lý các văn b n trái pháp lu t theo quy đ nh c a lu t.

ề Đi u 101

ậ ố Ch  t ch  y ban trung t Nam và ng

ng M t tr n T  qu c Vi ủ ổ ứ ệ ộ ượ ầ ị ờ

28 ặ ổ  ch c chính tr  ­ xã h i đ

ườ   i   c m i tham

ươ ươ ng c a t ủ ề ấ ủ ị Ủ ơ ứ đ ng đ u c  quan trung  ọ ủ ự d  phiên h p c a Chính ph  khi bàn các v n đ  có liên quan.

CH

ƯƠ NG VIII Ể Ệ TÒA ÁN NHÂN DÂN, VI N KI M SÁT NHÂN DÂN

ề Đi u 102

ử ủ ơ ướ ộ ộ 1. Tòa án nhân dân là c  quan xét x  c a n c C ng hoà xã h i ch ủ

ệ ề ư ự ệ nghĩa Vi t Nam, th c hi n quy n t pháp.

ố ồ 2. Tòa án nhân dân g m Tòa án nhân dân t i cao và các Tòa án khác do

ậ ị lu t đ nh.

ệ ệ ề

ệ ệ ợ ủ ề ả

ụ ả 3. Tòa án nhân dân có nhi m v  b o v  công lý, b o v  quy n con   ủ   i, quy n công dân, b o v  ch  đ  xã h i ch  nghĩa, b o v  l i ích c a ướ ệ ế ộ ợ ủ ổ ứ ợ ả ộ ả  ch c, cá nhân. i ích h p pháp c a t ề c, quy n và l ườ ng Nhà n

ề Đi u 103

ủ ẩ ộ ừ

ệ ợ ủ ụ ọ ườ ử ơ ẩ 1. Vi c xét x  s  th m c a Tòa án nhân dân có H i th m tham gia, tr ử ng h p xét x  theo th  t c rút g n. tr

ỉ

ử ủ ệ ấ ử ộ ậ ậ   2. Th m phán, H i th m xét x  đ c l p và ch  tuân theo pháp lu t; ẩ   ệ  ch c, cá nhân can thi p vào vi c xét x  c a Th m

ẩ ộ ẩ ẩ ổ ứ ơ nghiêm c m c  quan, t ộ phán, H i th m.

ử

3. Tòa án nhân dân xét x  công khai. Trong tr ậ ủ ầ

ặ ệ ủ ướ ặ ữ ầ ệ ầ t c n gi ườ ươ ợ ườ ng h p đ c bi ả ộ ỹ ụ c, thu n phong, m  t c c a dân t c, b o v  ng  theo yêu c u chính đáng c a đ ữ  ư   i ch a ự   ng s ,

ử bí m t nhà n ậ ờ ư  bí m t đ i t thành niên ho c gi ể Tòa án nhân dân có th  xét x  kín.

ế ị ể 4. Tòa án nhân dân xét x  t p th  và quy t đ nh theo đa s , tr  tr ố ừ ườ   ng

ủ ụ ử ử ậ ọ ợ h p xét x  theo th  t c rút g n.

ử ượ ả ụ ắ ả 5. Nguyên t c tranh t ng trong xét x  đ c b o đ m.

ế ộ ẩ ượ ả ả ử ơ ẩ 6. Ch  đ  xét x  s  th m, phúc th m đ c b o đ m.

ệ ợ ề ả ị 7. Quy n bào ch a c a b  can, b  cáo, quy n b o v  l ợ i ích h p pháp

ề ự ượ ả ng s  đ ữ ủ ị ả    c b o đ m. ủ ươ c a đ

ề Đi u 104

ấ ủ ướ ử ơ i cao là c  quan xét x  cao nh t c a n ộ   c C ng

1. Tòa án nhân dân t ệ ủ ộ hoà xã h i ch  nghĩa Vi ố t Nam.

ố ử ủ ệ ố 2. Tòa án nhân dân t i cao giám đ c vi c xét x  c a các Tòa án khác,

ợ ̣ ̣ ̀ tr  tr ̀ ư ươ ng h p do luât đinh.

29

ự ự ễ ế ệ

3. Tòa án nhân dân t ụ ả ậ ố ử   ệ ổ ố i cao th c hi n vi c t ng k t th c ti n xét x , ử ấ ả b o đ m áp d ng th ng nh t pháp lu t trong xét x .

ề Đi u 105

ệ ố

1. Nhi m k  c a Chánh án Toà án nhân dân t ứ ỳ ủ ổ ệ ệ ố ỳ ủ   ệ i cao theo nhi m k  c a ỳ ủ  nhi m k  c a Chánh ễ ộ  Vi c b  nhi m, mi n nhi m, cách ch c và

ệ ậ ị ệ Qu c h i. án Tòa án khác do lu t đ nh.

ệ ị

ướ ệ ờ ọ

ướ ườ ố ố i cao ch u trách nhi m và báo cáo công tác 2. Chánh án Toà án nhân dân t ố ộ ị c Qu c h i; trong th i gian Qu c h i không h p, ch u trách nhi m và báo ế ộ ụ c. Ch  đ  báo ộ ng v  Qu c h i, Ch  t ch n c  y ban th

ậ ị ố ộ tr ủ ị ướ Ủ cáo công tác tr ủ cáo công tác c a Chánh án các Tòa án khác do lu t đ nh.

ệ ổ ễ ệ ̉

ệ 3. Vi c b  nhi m, phê chuân, ệ ầ ệ ỳ ủ   ứ   mi n nhi m, cách ch c, nhi m k  c a ậ ị ệ ẩ ộ ỳ ủ ẩ Th m phán và vi c b u, nhi m k  c a H i th m do lu t đ nh.

ề Đi u 106

ủ ậ

ệ ự ổ ứ ả   B n án, quy t đ nh c a Toà án nhân dân có hi u l c pháp lu t ph i ữ   ọ  ch c, cá nhân h u c c  quan, t ơ  quan, t

ả ơ ả ấ ế ị ứ ổ ượ đ  ch c, cá nhân tôn tr ng; c ỉ quan ph i nghiêm ch nh ch p hành.

ề Đi u 107

ự ể ề ố ể 1. Vi n ki m sát nhân dân th c hành quy n công t ạ   , ki m sát ho t

ư ệ  pháp. ộ đ ng t

ệ ể ố ệ ồ 2. Vi n ki m sát nhân dân g m Vi n ki m sát nhân dân t i cao và các

ậ ị ể ệ ể Vi n ki m sát khác do lu t đ nh.

ệ ậ

ề ề ả 3. Vi n ki m sát nhân dân có nhi m v  b o v  pháp lu t, b o v  b o vả

ệ ụ ả ệ ế ộ ả b o v  ch  đ  xã h i ch  nghĩa, ợ i ích h p pháp c a t ệ  ệ     ch c, cá nhân, góp

ể ườ i, quy n công dân,  ợ ề ướ ủ c, quy n và l i ích c a Nhà n ấ ầ ệ ủ ộ ủ ổ ứ ố ỉ ậ ượ ả ấ quy n con ng ợ l ả ph n b o đ m pháp lu t đ c ch p hành nghiêm ch nh và th ng nh t.

ề Đi u 108

ể ệ ố

ng Vi n ki m sát nhân dân t ứ ệ ệ

ưở ệ ỳ ủ 1. Nhi m k  c a Vi n tr ố ộ . Vi c b  nhi m, ệ ổ ể i cao theo ệ ỳ  ậ ị ệ ̉ ̉ ệ ỳ ủ nhi m k  c a Qu c h i ệ ưở ủ c a Vi n tr ệ  mi n nhi m, cách ch c, nhi m k ễ ́ ng các Vi n ki m sát khác và cua Kiêm sat viên do lu t đ nh.

ể ệ ị

ệ ố ộ ờ ị

ụ

ệ ố   i cao ch u trách nhi m và báo ng Vi n ki m sát nhân dân t ọ ố ộ   c Qu c h i; trong th i gian Qu c h i không h p, ch u trách ườ ủ ị ộ ố ng v  Qu c h i, Ch  t ch   ể  do  ng các Vi n ki m sát khác c  y ban th ưở ệ ủ Vi n tr

ưở ệ 2. Vi n tr ướ cáo công tác tr ướ Ủ ệ nhi m và báo cáo công tác tr ướ Ch  đ  báo cáo công tác c a  ế ộ c.  n ậ ị   lu t đ nh.

ề Đi u 109

30 ệ

ệ ể 1. Vi n ki m sát nhân dân do Vi n tr

ể ấ ủ

ể ấ ệ   ưở ng Vi n ể   ệ ng Vi n ki m ị ự   i ch u s  lãnh

ệ ố ạ ưở ng lãnh đ o. Vi n tr ệ ạ ị ự i ch u s  lãnh đ o c a Vi n tr ệ ng các Vi n ki m sát c p d ố ể ệ ướ ki m sát nhân dân c p d ệ ấ sát nhân dân c p trên. Vi n tr ưở ấ ủ ạ đ o th ng nh t c a Vi n tr ưở ng Vi n ki m sát nhân dân t ệ ưở ướ i cao.

ự ể ố 2. Khi th c hành quy n công t

và ki m sát ho t đ ng t ưở ị ự ỉ ạ ủ ề ậ ể   ư  pháp, Ki m ể   ệ ng Vi n ki m

ạ ộ ệ sát viên tuân theo pháp lu t và ch u s  ch  đ o c a Vi n tr sát nhân dân.

NG IX Ị

ƯƠ Ề

ƯƠ

CH CHÍNH QUY N Đ A PH

NG

ề Đi u 110

ơ ủ ướ ủ ộ 1. Các đ n v  hành chính c a n ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi ệ   t

ượ ư ị ị c phân đ nh nh  sau: Nam đ

ố ự ướ ộ ỉ ươ N c chia thành t nh, thành ph  tr c thu c trung ng;

ệ ố ̣ ̉ T nh chia thành huy n, th  xã và thành ph  thuôc tinh;

ươ ơ ị ị ị ậ ̣ ng chia thành qu n, huyên, th  xã và đ n v  hành chính t ố ự   thành ph  tr c ươ   ng

ỉ ộ thu c trung  ươ ng;   đ

ệ ố ̣ ̉ thành ph  thuôc tinh chia thành

̀ ườ ậ ườ ị ấ Huy n chia thành xã, th  tr n; th  xã và ng va xã; qu n chia thành ph ị ng. ph

ơ ị ế ặ ệ ố ộ ậ Đ n v  hành chính ­ kinh t đ c bi t do Qu c h i thành l p.

ả ể ậ ề ỉ 2. Vi c thành l p, gi i th , nh p, chia, đi u ch nh đ a gi

ự ị ươ ệ ả ấ ậ ế ị ng và theo trình t ị ớ ơ   i đ n v  hành ậ   ủ ụ , th  t c do lu t ki n Nhân dân đ a ph

chính ph i l y ý  ị đ nh.

ề Đi u 111

ươ ị ơ ị 1. Chính quy n đ a ph ch c ủ    các đ n v  hành chính c a

ủ ộ ượ ổ ứ ở ệ ề ng đ ộ c C ng hòa xã h i ch  nghĩa Vi c t t Nam. ướ n

ề ộ ồ ồ ị 2. C p chính quy n đ a ph

Ủ ị ả ả ng g m có H i đ ng nhân dân và  y ban   ơ    ch c phù h p v i đ c đi m nông thôn, đô th , h i đ o, đ n c t

ế ặ ậ ị ợ ệ ấ ượ ổ ứ nhân dân đ ị v  hành chính ­ kinh t đ c bi ươ ớ ặ ể t do lu t đ nh.

ề Đi u 112

ả ổ

ề ậ ạ ị ươ ươ ươ ị 1. Chính quy n đ a ph i đ a ph ả ng t ng; quy t đ nh các v n đ  c a đ a ph

ế   ứ  ch c và b o đ m vi c thi hành Hi n ế ị   ng do ủ ơ ị ự ể ướ ấ ậ ị ấ pháp và pháp lu t t lu t đ nh; ch u s  ki m tra, giám sát c a c  quan nhà n ệ ề ủ ị c c p trên.

̀ ề ị ̣ ̣

̀ ơ ươ ̉ ươ ng đ ướ ở c ượ  trung ị c xác đ nh trên   ị   ng và đ a

ỗ ấ ề ị ị ủ ươ ̣ ủ 2. Nhiêm vu, quyên han c a chính quy n đ a ph ơ ở ữ c  s  phân đ nh thâm quyên gi a các c  quan nhà n ươ ph ng và c a m i c p chính quy n đ a ph ng.

31

ế ị

ề t, chính quy n đ a ph ướ ấ ượ ề ươ ớ ự   c giao th c ng đ ả   ệ c c p trên v i các đi u ki n b o

ườ 3. Trong tr ộ ố ệ ự ụ ệ ệ ợ ầ ng h p c n thi ụ ủ ơ ệ hi n m t s  nhi m v  c a c  quan nhà n ả đ m th c hi n nhi m v  đó.

ề Đi u 113

ộ ồ ươ ự ơ ề l c nhà n ướ ở ị c đ a ph

ủ ủ ệ ề ọ

ươ ướ ị ị c Nhân dân đ a ph ng và c

ươ ướ ấ ng, 1. H i đ ng nhân dân là c  quan quy n  ạ ệ đ i di n cho ý chí, nguy n v ng và quy n làm ch  c a Nhân dân, do Nhân   ơ  ệ ị dân đ a ph quan nhà n ầ ng b u ra, ch u trách nhi m tr c c p trên.

ộ ồ ấ

ề ủ ị ậ ở ị ệ ươ ươ ậ   ng do lu t ệ   ng và vi c

ế ị 2. H i đ ng nhân dân quy t đ nh các v n đ  c a đ a ph ế  đ a ph ộ ồ ế ủ ự ệ ị ị đ nh; giám sát vi c tuân theo Hi n pháp và pháp lu t  th c hi n ngh  quy t c a H i đ ng nhân dân.

ề Đi u 114

ươ ề

c p chính quy n đ a ph ủ ở ấ ấ ị ộ ồ

ộ ồ ướ ệ tr

ươ ướ ấ ỷ ộ ồ   ng do H i đ ng nhân 1. U  ban nhân dân  ơ ơ ầ ấ   dân cùng c p b u là c  quan ch p hành c a H i đ ng nhân dân, c  quan hành ị ướ ở ị chính nhà n ng, ch u trách nhi m    c H i đ ng nhân dân và c   đ a ph ơ c c p trên.  c  quan hành chính nhà n

ế  ch c vi c thi hành Hi n pháp và pháp lu t  ộ ồ ệ ế ủ ươ ự

2. U  ban nhân dân t ệ ng; t ệ ậ ở ị   ỷ  đ a ệ   ự ổ ứ  ch c th c hi n ngh  quy t c a H i đ ng nhân dân và th c hi n ụ ổ ứ ị ướ ấ ơ ph các nhi m v  do c  quan nhà n c c p trên giao.

̀ Điêu 115

ạ ườ ạ

ị ự ộ ồ ể 1. Đ i bi u H i đ ng nhân dân là ng ệ ặ ị ủ c a Nhân dân đ a ph

ự ươ ế ộ ế ề

ạ ộ ị ủ ử

ộ ồ ế

ạ ế

ữ ạ ố ự ế ủ ủ ộ

ệ   ệ i đ i di n cho ý chí, nguy n v ng ọ ẽ ớ ử   ng; liên h  ch t ch  v i c  tri, ch u s  giám sát ủ ử ủ   ớ ử ệ  ch  đ  ti p xúc, báo cáo v i c  tri v  ho t đ ng c a c a c  tri, th c hi n ế ộ ồ ả ờ ủ ầ mình và c a H i đ ng nhân dân, tr  l i nh ng yêu c u, ki n ngh  c a c  tri;   ể ế ả ệ ố    cáo. Đ i bi u H i đ ng nhân i quy t khi u n i, t xem xét, đôn đ c vi c gi ậ   ệ ộ ụ ậ ệ dân có nhi m v  v n đ ng Nhân dân th c hi n Hi n pháp và pháp lu t, ị ộ ồ ướ chính sách c a Nhà n   c, ngh  quy t c a H i đ ng nhân dân, đ ng viên ướ ả Nhân dân tham gia qu n lý nhà n c.

ạ ề ể ấ ấ ộ ồ ủ ị Ủ

ưở ủ ưở ể ơ ộ ủ ng Vi n ki m sát nhân dân và Th  tr

ườ ị ấ ấ ả ả ờ ướ ệ i b  ch t v n ph i tr  l

i tr ị ớ ế c, t

ể ứ ơ ng. Ng

ầ ơ i đ ng đ u c  quan, t ế ươ ể ế ả 2. Đ i bi u H i đ ng nhân dân có quy n ch t v n Ch  t ch  y ban ỷ   nhân dân, các thành viên khác c a U  ban nhân dân, Chánh án Toà án nhân ỷ  ệ dân, Vi n tr ng c  quan thu c U ạ   ộ ồ c H i đ ng nhân dân. Đ i ban nhân dân. Ng ổ  ướ ề ộ ồ ơ bi u H i đ ng nhân dân có quy n ki n ngh  v i các c  quan nhà n ơ ị ổ ứ ườ ứ ị ở ị  ch c, đ n v  này có  đ a ph ch c, đ n v     ể ị ủ ạ ạ ế ệ i quy t ki n ngh  c a đ i bi u. trách nhi m ti p đ i bi u, xem xét, gi

̀ Điêu 116

ế ộ ệ

ỷ ặ ậ ươ ể ổ ố ộ ồ ủ ị hình c a đ a ph 1. H i đ ng nhân dân, U  ban nhân dân th c hi n ch  đ  thông báo tình t Nam và các đoàn th  nhân ự ệ ng cho M t tr n T  qu c Vi

32

ắ ế ự

ề ể ề ố ợ ặ ớ ị ủ  ­ xã h i ổ  đ a ph

ộ ở ị ể

ụ ế ệ ộ ố ứ    ch c này v  xây d ng chính ậ   ươ ng; ph i h p v i M t tr n ộ t Nam và các đoàn th  nhân dân đ ng viên Nhân dân cùng Nhà   ở ị   ệ  đ a ­ xã h i, qu c phòng, an ninh

ế dân, l ng nghe ý ki n, ki n ngh  c a các t ế quy n và phát tri n kinh t ệ ố ổ T  qu c Vi ướ n ươ ph ự c th c hi n các nhi m v  kinh t ng.

ỷ ườ ứ ệ

ứ ố ượ ng ự ươ

i đ ng đ u t ỳ ọ ấ ổ ng đ ự ộ ượ ầ ổ  t Nam và  2. Ch  t ch U  ban M t tr n T  qu c Vi ộ   ờ ộ ở ị c m i tham d  các k  h p H i ị ỷ   c m i tham d  h i ngh  U  ban nhân dân cùng c p khi

ặ ậ ủ ị ị  đ a ph ch c chính tr  ­ xã h i  đ ngồ  nhân dân và đ ờ ề ấ bàn các v n đ  có liên quan.

ƯƠ

CH

NG X

Ử H I Đ NG B U C  QU C GIA,

Ộ Ồ Ể Ố ƯỚ Ầ KI M TOÁN NHÀ N C

ề Đi u 117

ố

ố ử ử ạ ầ ầ ỉ ạ ể ậ ơ 1. H i đ ng b u c  qu c gia là c  quan do Qu c h i thành l p, có ẫ ố ng d n công ộ ướ  ch c b u c  đ i bi u Qu c h i; ch  đ o và h

ộ ồ ụ t ổ ầ ử ạ ứ ể ộ ấ nhi m vệ ộ ồ tác b u c  đ i bi u H i đ ng nhân dân các c p.

ầ ử ộ ồ ủ ị ủ ị ồ ố Ủ   2. H i đ ng b u c  qu c gia g m Ch  t ch, các Phó Ch  t ch và các  y

viên.

ụ ể ủ ộ ồ ử ụ ệ

ạ ầ ử ố ề ộ ồ ậ ị ổ ố ượ gia và s  l ố   ầ ứ 3. T  ch c, nhi m v , quy n h n c  th  c a H i đ ng b u c  qu c ng thành viên H i đ ng b u c  qu c gia do lu t đ nh.

ề Đi u 118

ể ướ ố

ậ ệ ơ ậ ự ệ ể ả ạ ộ   ộ c là c  quan do Qu c h i thành l p, ho t đ ng ử

ả 1. Ki m toán nhà n ỉ ộ ậ đ c l p và ch  tuân theo pháp lu t, th c hi n ki m toán vi c qu n lý, s ụ d ng tài chính, tài s n công.

ổ ườ ứ ầ ướ ướ   c, c là ng

ể 2. T ng Ki m toán nhà n ố ộ ầ ệ ỳ ủ ể ổ ậ ị do Qu c h i b u. Nhi m k  c a T ng Ki m toán nhà n ể i đ ng đ u Ki m toán nhà n ướ c do lu t đ nh.

ổ ể ị

T ng Ki m toán nhà n ướ

ố ố ộ ụ ị toán, báo cáo công tác tr ệ ch u trách nhi m và báo cáo tr ệ và báo cáo k t qu  ki m ướ ả ể   ế ộ  không h p,ọ   ờ c Qu c h i; trong th i gian Qu c h i ườ ng v  Qu c h i. c ch u trách nhi m  ố ộ ướ Ủ c  y ban th

ụ ể ủ ứ ụ ể ề ệ ướ ạ 3. T  ch c, nhi m v , quy n h n c  th  c a Ki m toán nhà n c do

ổ ậ ị lu t đ nh.

CH

NG XI Ế

Ệ Ự

Ệ Ử Ổ Ế

ƯƠ Ủ HI U L C C A HI N PHÁP   VÀ VI C S A Đ I HI N PHÁP

ề Đi u 119

ủ ộ

33 1. Hi n pháp là lu t c  b n c a n

ộ c C ng hoà xã h i ch  nghĩa Vi ệ   t

ậ ơ ả ủ ướ ấ ế ệ ự Nam, có hi u l c pháp lý cao nh t.

ế ả ậ ả ọ ớ ợ M i văn b n pháp lu t khác ph i phù h p v i Hi n pháp.

ị ử ề ế ạ ọ M i hành vi vi ph m Hi n pháp đ u b  x  lý.

ố ộ ố ộ ủ ị ủ ơ ướ 2. Qu c h i, các c  quan c a Qu c h i, Ch  t ch n

ệ ể ủ ướ c, Chính ph , Tòa ủ   c và

ơ ế ệ ệ ể ả án nhân dân, Vi n ki m sát nhân dân, các c  quan khác c a Nhà n toàn th  Nhân dân có trách nhi m b o v  Hi n pháp.

ơ ế ả ậ ị ệ ế C  ch  b o v  Hi n pháp do lu t đ nh.

ề Đi u 120

ủ ố ủ ị 1. Ch  t ch n

ổ ầ ụ ộ ộ ề ị

ướ Ủ c,  y ban th ố ạ ố ể ộ ế

ặ ế ử ổ ể ệ ố ạ ề ế ố ể ế ầ ấ ộ

ườ ấ   ng v  Qu c h i, Chính ph  ho c ít nh t ố ộ m t ph n ba t ng s  đ i bi u Qu c h i có quy n đ  ngh  làm Hi n pháp,   ế   ế ị ử ổ s a đ i Hi n pháp. Qu c h i quy t đ nh vi c làm Hi n pháp, s a đ i Hi n ổ   pháp khi có ít nh t hai ph n ba t ng s  đ i bi u Qu c h i bi u quy t tán thành.

ộ ố ế ầ

ệ

ậ Ủ ụ ề ế ố ộ ự ả ụ ề ị ủ ế ị ườ ố  ự ả 2. Qu c h i thành l p  y ban d  th o Hi n pháp. Thành ph n, s ạ ủ Ủ ượ   l ng thành viên, nhi m v  và quy n h n c a  y ban d  th o Hi n pháp do ỷ ố ộ Qu c h i quy t đ nh theo đ  ngh  c a U  ban th ng v  Qu c h i.

Ủ ả ổ ứ ấ ế ế 3.  y ban d  th o Hi n pháp so n th o, t ch c l y ý ki n Nhân dân

ố ộ ự ả ế ạ ự ả và trình Qu c h i d  th o Hi n pháp.

ế ượ ầ

ổ ế ư ệ ề

4. Hi n pháp đ ể ộ ế ị ố ể ố ộ ố ạ   ấ c thông qua khi có ít nh t hai ph n ba t ng s  đ i ầ ế   bi u Qu c h i bi u quy t tán thành. Vi c tr ng c u ý dân v  Hi n pháp do Qu c h i quy t đ nh.

ệ ự ủ ờ ạ ế ể ố ờ ố ộ   5. Th i h n công b , th i đi m có hi u l c c a Hi n pháp do Qu c h i

ế ị quy t đ nh.

ế ượ ộ ướ ố ủ ộ ộ c Qu c h i n c C ng hòa xã h i ch  nghĩa

Hi n pháp này đã đ ỳ ọ ệ ứ Vi t Nam khóa XIII, k  h p th  6 thông qua ngày 28 tháng 11 năm 2013.

Ố

ễ Ộ Ủ Ị CH  T CH QU C H I Nguy n Sinh Hùng