Luận án Tiến sĩ: Nghiên cứu phương pháp phân tích các chất ô nhiễm triclosan, triclocarban, paraben và bisphenol trong môi trường nước tại Hà Nội

Sự hiện diện ngày càng phổ biến của các hợp chất hữu cơ tổng hợp như triclosan, triclocarban, paraben và bisphenol trong các sản phẩm tiêu dùng đã dẫn đến mối lo ngại sâu sắc về sự phát tán và tích lũy của chúng trong môi trường, đặc biệt là các hệ sinh thái nước đô thị. Được phân loại là chất gây rối loạn nội tiết (EDCs), những hóa chất này không liên kết bền vững với vật liệu gốc, khiến chúng dễ dàng xâm nhập vào đất, trầm tích, và nguồn nước, tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khỏe con người và sinh vật. Trong bối cảnh phát triển kinh tế và đô thị hóa nhanh chóng tại Hà Nội, việc thiếu các phương pháp phân tích hiệu quả và thông tin đầy đủ về mức độ ô nhiễm, phân bố, và rủi ro sinh thái của các chất này càng trở nên cấp thiết. Nghiên cứu này đặt mục tiêu xây dựng và ứng dụng các phương pháp phân tích tiên tiến để đánh giá chính xác sự hiện diện và tác động tiềm tàng của chúng.

Nghiên cứu sinh, nhà khoa học trong lĩnh vực hóa phân tích và môi trường, các cơ quan quản lý môi trường, và các nhà hoạch định chính sách.

Luận án này tập trung giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường nước do các chất triclosan, triclocarban, paraben và bisphenol – những hợp chất hữu cơ tổng hợp phổ biến với vai trò kháng khuẩn, bảo quản và dẻo hóa. Do tính chất dễ phát tán và khả năng tích lũy sinh học, các chất này, được biết đến là chất gây rối loạn nội tiết (EDCs), gây ra những mối lo ngại đáng kể về môi trường và sức khỏe. Bối cảnh nghiên cứu được đặt tại Hà Nội, một đô thị đang đối mặt với thách thức ô nhiễm nước gia tăng, nơi mà dữ liệu quan trắc và phương pháp phân tích chuyên sâu còn hạn chế. Phương pháp tiếp cận của nghiên cứu bao gồm việc xây dựng và chuẩn hóa các phương pháp phân tích hiện đại, chính xác cho các nhóm chất này trong môi trường nước. Cụ thể, các quy trình phân tích sẽ được thiết lập và thẩm định, sau đó được ứng dụng để định lượng nồng độ TCS, TCC, paraben và bisphenol trong các mẫu nước hồ, nước sông, và nước bể bơi tại khu vực nội đô Hà Nội. Một phần quan trọng khác của luận án là đánh giá sơ bộ rủi ro sinh thái do sự tích lũy của các chất này đối với các loài thủy sinh như tảo, giáp xác và cá chép, nhằm cung cấp cái nhìn toàn diện về tác động tiềm tàng. Giá trị ứng dụng và hàm ý của nghiên cứu là rất lớn. Các kết quả không chỉ nâng cao năng lực phân tích EDCs trong môi trường nước tại Việt Nam mà còn bổ sung thông tin khoa học thiết yếu về mức độ ô nhiễm và sự phân bố của các chất này. Đây là cơ sở khoa học vững chắc để các cơ quan quản lý môi trường và nhà hoạch định chính sách tham khảo, từ đó xây dựng các tiêu chuẩn, quy chuẩn phù hợp, góp phần bảo vệ hệ sinh thái thủy sinh và sức khỏe cộng đồng, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững cho thành phố Hà Nội.