Sáng ki n kinh nghi m Năm h c 2017 - ế ệ ọ
2018
PH N M ĐUẦ Ở Ầ
I. LÍ DO CH N Đ TÀI: Ọ Ề
Môn Ti ng Vi t ch ng trình Ti u h c m i nh m hình thành và phát tri nế ệ ươ ể ọ ớ ằ ể
h c sinh các kĩ năng s d ng ti ng Vi t (nghe- nói- đc- vi t) đ h c t p,ở ọ ử ụ ế ệ ọ ế ể ọ ậ
giao ti p và giúp h c sinh có c s ti p thu ki n th c các l p trên.ế ọ ơ ở ế ế ứ ở ớ
T p làm văn là phân môn mang tính ch t t ng h p, sáng t o, th c hành tậ ấ ổ ợ ạ ự ừ
các phân môn khác c a môn Ti ng Vi t. ủ ế ệ Đng th i, nó còn g n bó m t thi t v iồ ờ ắ ậ ế ớ
t t c các môn h c khác trong ch ng trình Ti u h c và th hi n đc đm nétấ ả ọ ươ ể ọ ể ệ ượ ậ
cá nhân. D y T p làm văn theo h ng đi m i nh m rèn luy n cho h c sinh kĩạ ậ ướ ổ ớ ằ ệ ọ
năng s n sinh văn b n d i c hai hình th c nói, vi t v m t n i dung nào đóả ả ướ ả ứ ế ề ộ ộ
hay m t đ tài c th . Đi u này đòi h i giáo viên gi ng d y ph i v n d ng cácộ ề ụ ể ề ỏ ả ạ ả ậ ụ
ph ng pháp và cách t ch c linh ho t đ m i ti t d y t p làm văn đu đtươ ổ ứ ạ ể ỗ ế ạ ậ ề ạ
đc hi u qu mong mu n.ượ ệ ả ố
Văn miêu t là kim ch nam xuyên su t phân môn T p làm văn b c Ti uả ỉ ố ậ ở ậ ể
h c nói chung và T p làm văn l p 4 nói riêngọ ậ ớ . Văn miêu t là lo i văn căn cả ạ ứ
vào nh ng đi u quan sátữ ề , c m nh n đc v đi t ng (cây c i, đ v t, loàiả ậ ượ ề ố ượ ố ồ ậ
v t, con ng i…) xung quanh ta sinh đng, t i đp đã đ l i cho chúng ta nậ ườ ộ ươ ẹ ể ạ ấ
t ngượ . Nh ng n t ng đó đc chuy n t tr c quan sinh đng - hình nh h iữ ấ ượ ượ ể ừ ự ộ ả ộ
h a sang t duy tr u t ng - ngôn ng văn ch ngọ ư ừ ượ ữ ươ . Mu n v ra nh ng hìnhố ẽ ữ
nh chân th t c a đi t ng đó, trình bày theo b c c h p lí và di n đt b ngả ậ ủ ố ượ ố ụ ợ ễ ạ ằ
ngôn ng l i văn sinh đng giàu hình nhữ ờ ộ ả , khi n cho ng i đc, ng i ngheế ườ ọ ườ
cùng c m th y, cùng nh n th y chúng ta ph i dùng văn miêu tả ấ ậ ấ ả ảû. H cọ sinh
Ti u h c r t thích v nh ng v n đ chuy n t hình v sang ngôn ng miêu tể ọ ấ ẽ ư ấ ề ể ừ ẽ ữ ả
đi v i các em là đi u không th d dàngố ớ ề ể ễ . Vì th các em r t ng i khi làm vănế ấ ạ
miêu t và th ng m c ph i khuy t đi m: ả ườ ắ ả ế ể “Công th c, khuôn sáo, máy móc,ứ
thi u chân th c” bài văn c a các em có nh ng bi u hi n vai m n ý c a ng iế ự ủ ữ ể ệ ượ ủ ườ
khác, h c thu c văn m u khi làm bài sao chép raọ ộ ẫ . Bài văn h i h t không có s cờ ợ ắ
thái riêng nào c a đi t ng miêu t , thi u s c m nh n, sáng t o c a h c sinhủ ố ượ ả ế ự ả ậ ạ ủ ọ
Tr n Th L Quyênầ ị ệ Trang 1
Sáng ki n kinh nghi m Năm h c 2017 - ế ệ ọ
2018
do không quan sát c th đi t ng miêu t , không bi t cách h i t ng nh l iụ ể ố ượ ả ế ồ ưở ớ ạ
kinh nghi m s ng c a b n thân trong khi miêu t .ệ ố ủ ả ả Là giáo viên Ti u h c tôi luônể ọ
t h i giáo viên ph i làm gì đ h c sinh yêu thích nh ng con ch , nh ng câu vănự ỏ ả ể ọ ữ ữ ữ
t o nên m t bài văn miêu t cũng nh các em yêu thích màu v đ t o nên m tạ ộ ả ư ẽ ể ạ ộ
b c tranh trên gi yứ ấ . V i tôi văn ch ng là chìa khóa đ m ra cho h c sinh m tớ ươ ể ở ọ ộ
b u tr i tri th c, là con đng đi t i nh ng môn khoa h c khácầ ờ ứ ườ ớ ữ ọ . Th nên c nế ầ
t o cho h c sinh tình yêu văn ch ng, h ng cho h c sinh t o ra nh ng s nạ ọ ươ ướ ọ ạ ữ ả
ph m c b n ban đu c a mình - nh ng bài văn miêu t t tẩ ơ ả ầ ủ ữ ả ố . Đ có nh ng bàiể ữ
văn miêu t y giáo viên ph i d y nh th nào đ h c sinh làm m t bài vănả ấ ả ạ ư ế ể ọ ộ
c m th y d dàng, kh i g i lòng yêu thích và say mê làm văn miêu tả ấ ễ ơ ợ ả? Theo
ch ng trinh đôi m i sach giao khoa l p 4, văn miêu ta chiêm g n m t n a s ươ ; ơ ơ ; ầ ộ ử ố
tiêt Tâp lam văn cua ca năm hoc. Bao gôm cac kiêu bai: ta đô vât, ta cây côi, ta con < ; ; < ; ; < ; ;
vât. Nh vây, viêc ren ky năng lam văn miêu ta cho hoc sinh la môt viêc lam vô < ư < < ; < < <
cung quan trong va cân thiêt. Điêu đo tao tiên đê v ng chăc đê hoc sinh lam đc < < ư ; < ươ<
nh ng bai văn hay, câu văn suc tich, giau hinh anh, diên đat ro y, cam xuc chân ư ; < ;
thât, sinh đông va sang tao. Đê tao điêu kiên cho hoc sinh co nh ng c s hoc tôt < < < ; < < < ư ơ ơ; <
tât ca cac kiêu bai miêu ta đoi hoi ng i giao viên phai đôi m i ph ng phap day ; ; ; ; ươ ; ; ơ ươ <
hoc: <Lây hoc sinh lam trung tâm, con thây chi la ng i tô ch c h ng dân, tro t ươ ư ươ ư
kham pha va linh hôi tri th c. ư Co nh vây thi m i nâng cao đc hiêu qua va chât ư < ơ ươ< < ;
l ng giang day.ươ< ; <
Khi vao th c tê giang day, tôi thây phân l n hoc sinh con lung tung, vung vê, ư< ; < ơ < <
găp nhiêu kho khăn khi lam văn miêu ta noi chung va ta con v t noi riêng. Sô hoc < ; ; ậ <
sinh lam đc môt bai văn hay, co sang tao thât la it. Hâu hêt khi miêu ta cac em ượ < < < ;
chi đa ra nh ng nhân xet chung chung, câu văn thi r m ra, diên đat y thi lung ; ư ư < ươ < ;
cung… Điêu nay đa lam tôi trăn tr va lo lăng. ; ơ;
Xuât phat t c s mang tinh ly luân va th c tiên nh trên, nhăm đap ng ư ơ ơ; < ư< ư ư
nhu câu: Lam thê nao đê cac em viêt đc nh ng câu văn, đoan văn, bai văn hay. ươ ư
Giup cac em t tin, phân kh i va yêu thich phân môn Tâp lam văn. ư ơ Tôi quyêt đinh<
chon đê tai: <“M t vài bi n pháp giúp h c sinh h c t t bài văn miêu ta l p 4”ộ ệ ọ ọ ố ơ
Tr n Th L Quyênầ ị ệ Trang 2
Sáng ki n kinh nghi m Năm h c 2017 - ế ệ ọ
2018
(ph n miêu t con v t). ầ ả ậ Qua đo giup giao viên t điêu chinh ph ng phap day ư< ; ươ <
hoc đê tiêt hoc diên ra nhe nhang va co hiêu qua cao. < ; < < < ;
II. M C ĐÍCH Đ TÀI:Ụ Ề
- Giup hoc sinh l p 4 co ky năng lam bai văn miêu ta con v t hay, sinh < ơ ; ậ
đông va sang tao. < <
- Giup ban thân t hoc hoi đê nâng cao trinh đô chuyên môn. ; ư< < ; ; <
III. L CH S Đ TÀI:Ị Ử Ề
Đ tài nghiên c u d a vào v n hi u bi t c a mình qua nhi u năm gi ngề ứ ự ố ể ế ủ ề ả
d y. Bên c nh đó còn h c h i thêm nh ng kinh nghi m, đc thêm sách báo,ạ ạ ọ ỏ ữ ệ ọ
ch n l c nh ng gi i pháp th c thi h n đ kh p v i xu h ng giáo d c hi n nayọ ọ ữ ả ự ơ ể ớ ớ ướ ụ ệ
nh m truy n th đn các em b ng con đng hi u qu nh t, giúp các em kh cằ ề ụ ế ằ ườ ệ ả ấ ắ
ph c d n nh ng khó khăn trong môn h c, đem l i k t qu cao h n.ụ ầ ữ ọ ạ ế ả ơ
IV. PH M VI Đ TÀI:Ạ Ề
Vi c nâng cao ch t l ng d y và h c T p làm văn miêu t l p 4 có nhi uệ ấ ượ ạ ọ ậ ả ớ ề
v n đ liên quan nh : c s v t ch t, trang thi t b d y h c, năng khi u làm vănấ ề ư ơ ở ậ ấ ế ị ạ ọ ế
c a h c sinh,...Riêng trong ph n gi ng d y c a giáo viên cũng có nhi u đi u:ủ ọ ầ ả ạ ủ ề ề
d y l p dàn ý, d y làm văn nói, tr bài vi t,...Đ tài này ch y u đi sâu vàoạ ậ ạ ả ế ề ủ ế
nh ng gi i pháp giúp h c sinh l p 4 n m v ng và th c hi n t t v quan sát, vữ ả ọ ớ ắ ữ ự ệ ố ề ề
ch n l c ý, v l p dàn ý, v vi t bài văn miêu t con v t g n gũi v i các em màọ ọ ề ậ ề ế ả ậ ầ ớ
thôi.
Tr n Th L Quyênầ ị ệ Trang 3
Sáng ki n kinh nghi m Năm h c 2017 - ế ệ ọ
2018
PH N N I DUNGẦ Ộ
I. TH C TR NG Đ TÀI:Ự Ạ Ề
La môt giao viên tr c tiêp giang day trên l p, tôi nhân thây răng cac em rât < ư< ; < ơ <
ngai hoc phân môn Tâp lam văn, nhât la khi lam bai văn viêt. B i ky năng lam bai < < < ơ;
cua cac em con han chê, chât l ng bai lam ch a cao. Cu thê la cac em ch a biêt ; < ươ< ư < ; ư
cach quan sat con v t đê miêu ta. Nhiêu em con ch a hiêu quan sat la gi? Th ng ậ ; ; ư ; ươ
thi nhin thây cai gi cac em nghi cai đo theo kiêu liêt kê, ch không biêt chăt loc ; < ư <
cac chi tiêt quan sat đc. Măt khac do vôn t cua cac em ch a phong phu nên ươ< < ư ; ư
cac em dung t ch a chinh xac, s dung câu nhat nheo, không chon loc. Cach ư ư ư; < < < <
diên đat y cua câu văn mang tinh chât văn noi nên khi đoc gây cam giac r m ra, < ; < ; ươ
lung cung, lôn xôn,… Hâu hêt cac em ch a biêt cach s dung cac biên phap nghê ; ; < < ư ư; < < <
thuât nh nhân hoa, so sanh, điêp t , điêp ng , t lay,… nên bai văn cua cac em < ư < ư < ư ư ;
tuy đu y nh ng rât khô khan. Bên canh đo con môt sô bai viêt măc nhiêu lôi chinh ; ư < <
ta. Co em viêt hêt ca bai văn ma không co lây môt dâu châm, môt lân xuông dong. ; ; < <
Co em lai châm ph y môt cach tuy tiên. < ẩ < <
Noi tom lai, khi viêt môt bai văn miêu ta noi chung va ta con v t noi riêng, < < ; ; ậ
hoc sinh găp rât nhiêu kho khăn. Đng tr c môt th c trang nh vây thi bât c < < ư ươ < ư< < ư < ư
ng i giao viên nao cung phai băn khoăn lo lăng. ươ ;
Năm h c 2017 – 2018, tôi ch nhi m l p 4/4 v i 34 h c sinh trong đó cóọ ủ ệ ớ ớ ọ
17 em n , l p có vài em ti p thu ch m v văn miêu t . Khi d y đn d ng bàiữ ớ ế ậ ề ả ạ ế ạ
văn miêu t tôi c g ng cho các em làm bài vào ti t c ng c đ n m b t thêmả ố ắ ế ủ ố ể ắ ắ
tình hình vi t bài văn miêu t c a h c sinh l p mình nh th nào.ế ả ủ ọ ớ ư ế
Qua hai tu n th c nghi m, tôi đã rút ra k t qu qua m t đ ki m tra nh sau:ầ ự ệ ế ả ộ ề ể ư
Đê bai : Ta môt con v t nuôi trong nhà ma em yêu thich. ; < ậ
Kêt qua lam bai cua cac em thu đc nh sau: ; ; ươ< ư
Tr n Th L Quyênầ ị ệ Trang 4
Tông sô hoc sinh; < Hoàn thành Ch a hoàn thànhư
34 hoc sinh<20 em = 58.8% 14 em = 41.2 %
Sáng ki n kinh nghi m Năm h c 2017 - ế ệ ọ
2018
- Các em h c sinh hoàn thành thì bài vi t đ ba ph n, các ph n có đ ýọ ế ủ ầ ầ ủ
nh ng câu văn ng n ch a có giàu hình nh nên bài văn ng n ch t 15 đn 20ư ắ ư ả ắ ỉ ừ ế
câu. Còn h c sinh ch a hoàn thành thì bài văn c a các em ít ý, khô khan, t theoọ ư ủ ả
ki u li t kê, còn m c nhi u l i chính t , ch m, ph y tùy ti n nên nghĩa c a câuể ệ ắ ề ỗ ả ấ ẩ ệ ủ
văn không rõ. Có em làm l c đ bài.ạ ề
Qua k t qu trên, tôi nh n th y là do nh ng nguyên nhân:ế ả ậ ấ ữ
- H c sinh ch a bi t xác đnh kĩ đ bài.ọ ư ế ị ề
- Kh năng quan sát c a các em ch a th u đáo, còn h i h t.ả ủ ư ấ ờ ợ
- Các em không có k năng l p dàn ý bài tr c khi vi t bài văn.ỹ ậ ướ ế
- V n t miêu t c a các em còn ít. ố ừ ả ủ
II. N I DUNG C N GI I QUY T:Ộ Ầ Ả Ế
T th c tr ng h c sinh l p và tìm ra đc nguyên nhân, tôi c n gi i quy từ ự ạ ọ ở ớ ượ ầ ả ế
nh ng v n đ sau:ữ ấ ề
a/ Giup hoc sinh năm chăc yêu câu cua đê bai. < ;
b/ Rèn kĩ năng quan sát.
c/ H ng d n h c sinh l p dàn ý bài văn miêu t con v t.ướ ẫ ọ ậ ả ậ
d/ D ng đo n và vi t bài văn miêu t con v t.ự ạ ế ả ậ
e/ Rèn k năng s d ng các bi n pháp ngh thu t và tích lũy v n t ngỹ ử ụ ệ ệ ậ ố ừ ữ
thông qua các môn h c khác.ọ
f/ Rèn k năng t ki m tra đánh giá kh năng c a mình và c a b n.ỹ ự ể ả ủ ủ ạ
g/ S d ng các hình th c ho t đng c a h c sinh trong gi h c.ử ụ ứ ạ ộ ủ ọ ờ ọ
III. CÁC BI N PHÁP TH C HI N:Ệ Ự Ệ
Đê giup hoc sinh viêt đc môt bai văn miêu ta con v t hay, co tinh sang ; < ươ< < ; ậ
tao, giau hinh anh thi tr c hêt giáo viên cân giup cac em hiêu răng: ta con v t la < ; ươ ; ; ậ
dung l i văn cua minh giup ng i đoc nh thây cu thê tr c măt con v t đo hinh ơ ; ươ < ư < ; ươ ậ
dang nh thê nao? Đu, mình, chân, đuôi ra sao? Có nh ng ho t đng gì đc bi t? ư ầ ữ ạ ộ ặ ệ
Vi vây ngay sau khi hoc xong bai: “Thê nao la văn miêu ta?” tôi đa khăc < < ;
sâu cho hoc sinh hiêu: Khi miêu ta cac em không đc đa ra l i nhân xet chung < ; ; ươ< ư ơ <
chung nh con nay rât to, đu cua no nho, thân cua no dài… ma phai lam cho ư ầ ; ; ; ;
Tr n Th L Quyênầ ị ệ Trang 5