CHÙA THIU LÂM VÀ VÕ THUT
TRUNG HOA


UU
UO
Võ thut là mt sn phm vn hóa c trng ch con ngi mi có, ngha là
sc mnh ca chúng ta không ngng li gii hn bm sinh nh các loài cm
thú mà có th tp luyn cho tin trin hơn, thu nhp kinh nghim và kin
thc, k thut t ngi khác ri li bit gia gim ch bin cho phù hp vi
hoàn cnh ca mi ngi. Võ thut li bin chuyn theo tng nơi, tng thi
i nhng ti nay rt ít tài liu vit mt cách khoa hc và y  nh nhng
b môn khác. Thành th vic vit v võ thut s rơi vào mt trong hai thái
c!c, mt bên huyn thoi hóa công phu quyn cc thành nhng dt s! ly k",
mt bên li gn nh ph nhn trit  không còn giá tr# gì bao nhiêu.
C nh các nhà nghiên cu, nguyên thy ca võ thut có th b$t ngun t
nhng ng tác múa may ca các chin s khi n mng chin th$ng hay trong
các d#p t l%. Nhng ng tác ó có th có cm binh khí và thng xut hin
trong nhng hình v thi thái c&. Trên tr'ng ng Ngc L( tìm thy ti min
B$c Vit Nam c(ng có nhng hình ngi u i m( lông chim, tay cm giáo
trong mt bu&i l% mà ngi ta cho r)ng  cu ma vì tr'ng ng chính là
mt nhc khí dùng trong d#p o v( (rain dance).
VÕ LÀ GÌ?
C theo t nguyên ch Hán, Thuyt Vn Gii T! ca Ha Thn i Hu Hán
ã #nh ngha là:
“Võ gi, v( dã, ch qua dã, nãi chn v( ha lon, bình #nh ha lon chi hu,
khôi ph*c nhân o chi cn bn, ái v( th'ng nht #ch nhân, th!c vi võ chi
bn ngha.”
(Võ là v v, ngng chin tranh, sau khi lon lc c bình #nh ri quay v
vi cn bn ca con ngi, yêu thơng thân ái vi k+ #ch chính là ngha g'c
ca võ vy)
Ch Hán vit Võ bao gm mt bên ch Ch (ngng li), mt bên ch Qua
(giáo mác) ngha là ngng chin u, ngng tn công. ,#nh ngha ó là do
ngi i sau nâng cao ý ngha ca ch Võ ch th!c t ch Võ nguyên thy
là hình ngi cm v( khí, võ ngh là  chin u và trong chin u, khi
u luôn luôn là do cái tâm hiu th$ng. Chính vì th ngi ta v-n t! h.i ti
sao võ thut li phát trin nơi các chùa chin, o quan, tu vin v'n d là nơi
mà con ngi truy cu bình an, xa lánh th t*c, c' g$ng dt b. l*c d*c tht
tình?
Khi truyn qua Âu M, võ thut c d#ch thành martial arts hay Kungfu
d#ch âm hai ch công phu ca Tàu. Công phu thì Vit Nam ta ai c(ng bit là
mt n l!c, c' g$ng trng k", liên t*c (something which takes a great deal
of time and efforts to accomplish) và có th áp d*ng vào mi ngành, mi vic
nu mu'n làm cho n nơi n ch'n.
Còn ngi Vit chúng ta thì #nh ngha võ (hay v() rt ơn gin. Theo Vit
Nam t! in ca hi Khai Trí Tin ,c (Trung B$c Tân Vn Hà Ni 1931)
V( (võ) là dùng uy l!c mà làm cho ngi ta ph*c, trái vi vn (tr. 641). ,i
T ,in ting Vit ca B Giáo D*c và ,ào To (Nhà Xut Bn Vn hóa
Thông tin Hà Ni 1998) thì #nh ngha là “l'i ánh nhau b)ng tay không hoc
có côn, kim ...”(tr 1820).
VÕ THUT TRUNG HOA, HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIN
C theo sách v còn ghi li, võ thut Trung Hoa thi xa xa rt mơ h và
mi ngi li hiu theo mt cách. Phn ln nhng dt s! u do khu truyn
t i n sang i kia, mà vic truyn ming ó rt d% dàng thêm bt, bóp
méo, tô im hay du dim nên mi phn không tin c mt.
Võ thut Trung Hoa sau khi ã i qua giai on th!c d*ng ca nó là t! v,
sinh tn c(ng tr thành mt phn b ca vn hóa vi tt c nhng di sn và
tơng quan xa gn ca i s'ng. Ngi ta ã em thuyt âm dơng, ng(
hành, tam tài, bát quái ca D#ch lý, cng thêm nhng phép th hút ca khí
công ,o gia, Pht gia, ri kinh mch huyt o, các loi thu'c men, xoa
bóp, tm luyn ca y khoa vào làm giàu cho võ thut. ,ó là cha k mt s'
ma thut, bùa chú c(ng c s d*ng trong mt s' môn phái. Xa hơn na,
ngi ta còn thêm vào nhng trn pháp, ly mt ch'ng ông hay ly ông
ngi ch'ng ông ngi. Mi mt công phu luyn tp li c k" bí hóa 
tr thành mt “tuyt k” mà chúng ta thng thy trong các tiu thuyt võ
hip.
Th!c t võ thut nh th nào là mt câu h.i mà nhiu ngi v-n còn ang i
tìm. Võ thut s i v âu, võ ngày nay hay hơn hay kém hơn ngày xa? Có
còn ích li gì na không ngoài vic vn ng cho thân th d+o dai, kh.e
mnh?
Mt cách t&ng quát, võ thut là sn phm ca vn hóa và vn minh không th
tách ri vi i s'ng th!c t b# gii hn trong nhng thành t!u mà con ngi
có th t ti mà thôi. Hơn na, võ thut c(ng là mt m kin thc và kinh
nghim cho nên ch có th truyn th* mà không th tha hng tích l(y nh
tài sn. , có mt cái nhìn nghiêm chnh v vn  này, chúng ta trc ht
phi sáng su't dt mt s' câu h.i và ng  rơi vào nhng kh/ng #nh vô
cn c.
Nhiu câu h.i c t ra cho bt c ai mu'n tìm hiu võ Tàu:
- Có nhng công phu thn k" nh tiu thuyt miêu t không?
- Th!c s! môn phái c xây d!ng nh th nào? Có nhng k" kinh bo cp
tp luyn vài nm s thành cao th hay không?
- By mơi hai tuyt k ca phái Thiu Lâm nh th nào?
- Ni công, công l!c, ni kình ... ra sao? Ni ngoi công có gii hn hay vô
hn?
- Có th!c s! càng già thì ni công càng tinh thâm, càng kh.e hơn ngi còn
tr+?
- Võ Tàu và võ Vit Nam có liên h gì chng? Vit Nam có nhng môn phái
nào?
- Võ thut và chin u trong quân s! có khác bit gì? Các loi kim trn,
quyn trn có hay không?
Lch s:
Vic con ngi tìm cách bo v mình trong vic chin u ch'ng dã thú hay
k+ thù là mt chuyn hin nhiên nhng nhng phơng thc chin u y
c h th'ng hóa thành mt tin trình ch$c phi mt mt thi gian lâu và ti
khi con ngi có  trình   thêm bt, lu truyn ch$c phi cn c nhng
tin b khác ca xã hi.