232
82. ĐO HOẠT ĐỘ HBDH ( Hydroxybutyrat dehydrogenase)
I.NGUYÊN LÝ
HBDH xúc tác phản ứng thuận nghịch khử 2-oxobutyrat bởi N DH thành 2-
hydroxybutyrat, sự giảm nồng độ N DH được đo ở bước sóng 340nm và tỷ lệ thuận
với hoạt độ HBDH trong mẫu thử.
II. CHUẨN BỊ
1. Ngƣời thực hiện: 02 cán bộ là bác sĩ và kỹ thuật viên được đào tạo về hóa sinh.
2. Phƣơng tiện, hóa chất
- Máy hóa sinh tự động Beckman Coulter U2700
- Máy ly tâm
- Hóa chất làm xét nghiệm Lactat (hãng Olympus )
- Huyết thanh kiểm tra mức 1 (QC mức bình thường)
- Huyết thanh kiểm tra mức 2 (QC mức bệnh lý)
- Chuẩn Olympus System Calibrator Cat No.66300
- Nước cất
3. Ngƣời bệnh
4. Phiếu xét nghiệm
Ghi đầy đủ thông tin cần thiết: họ tên người bệnh, tuổi, mã số người bệnh, khoa
phòng, tên xét nghiệm chỉ định, khoảng tham chiếu, bác sĩ chỉ định xét nghiệm,
ngày giờ lấy mẫu, người lấy mẫu, ngày giờ nhận mẫu bệnh phẩm, người nhận
mẫu.
III. CÁC BƢỚC TIẾN HÀNH
1. Lấy bệnh phẩm
- Huyết tương chống đông bằng heparin hoặc huyết thanh.
- Mẫu ổn định: ổn định trong 4 ngày khi bảo quản tại 2 đến 8oC và 7 ngày khi bảo
quản tại 15 đến 25oC.
- Không sử dụng mẫu huyết tán.
2. Tiến hành kỹ thuật
- Ly tâm ống máu trong 5 phút với vận tốc 3000 vòng/ phút.
- Đặt ống máu đã được ly tâm vào vị trí trên khay chứa mẫu.
233
- Vận hành máy theo hướng dẫn trong tài liệu hướng dẫn sử dụng máy Beckman
Coulter.
- Máy sẽ tự động in ra kết quả sau khi hoàn tất quá trình phân tích.
- Kiểm soát chất lượng:
+ Hàng ngày: Chạy 2 mức kiểm QC tra chất lượng hàng ngày vào buổi sáng và
ít nhất sau mỗi 8 tiếng. Tất cả các kết quả kiểm tra chất lượng phải được ghi lại trong
bảng theo dõi QC. Chỉ thông báo kết quả xét nghiệm nếu cả hai mức QC nằm trong
khoảng cho phép.
+ Định kỳ: Chuẩn lại và chạy 2 mức QC sau khi thay lô thuốc thử mới hoặc sau
khi bảo dưỡng, sửa chữa máy do sự cố, thay thế trang thiết bị phân tích quan trọng.
Ghi lại kết quả vào bảng theo dõi chuẩn máy xét nghiệm.
IV. NHẬN ĐỊNH KẾT QUẢ
1. Giá trị tham chiếu
Hoạt độ HBDH người lớn: 90- 180 U/L
2. Ý nghĩa lâm sàng
Hoạt độ HBDH, tỷ lệ LDH/HBDH được xem như phương pháp thay thế cho
đánh giá các isoenzym của LDH. Người bình thường, tỷ lệ LDH/HBDH giao
động từ 1.2- 1.6. Trong nhồi máu cơ tim, hoạt độ LDH-1 và LDH-2 tăng, dẫn
đến giảm tỷ lệ LDH/HBDH còn từ 0.8- 1.2. Người bệnh có tổn thương các mô
làm tăng LDH5 sẽ làm tỷ lệ LDH/HBDH tăng từ 1.6- 2.5.
V. NHỮNG SAI SÓT VÀ XỬ TRÍ.
Mẫu huyết tán làm kết quả tăng giả tạo.