BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
*********♦*********
PHẠM TRÀ GIANG
ĐÁNH GIÁ PHÁT THẢI KHÍ NHÀ KÍNH CỦA VIỆT NAM SỬ DỤNG
BẢNG CÂN ĐỐI LIÊN NGÀNH (BẢNG I-O)
LUẬN VĂN THẠC SĨ
NGHÀNH : KỸ THUẬT MÔI TRƯỜNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. NGUYỄN THỊ ÁNH TUYẾT
HÀ NỘI 2008
Đánh giá phát thải khí nhà kính của Việt Nam sử dụng bảng cân đối liên ngành
Phạm Trà Giang
CHMT 2006-2008
Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội.
1
LỜI CẢM ƠN
Trước hết tác giả xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến TS. Nguyễn Thị Ánh Tuyết,
người đã hướng dẫn trực tiếp, tận tình chỉ dạy, dẫn dắt tôi trong suốt thời gian hoàn
thành luận văn này.
Tôi xin chân thành cảm ơn Trường đại học Bách Khoa Hà Nội, Viện Khoa học và
Công nghệ Môi trường, nơi tôi đã được học tập, nghiên cứu và đã tạo điều kiện cho
tôi thực hiện đề tài luận văn này.
Cảm ơn những người bạn đã chia sẻ tài liệu, kinh nghiệm và giúp đỡ tôi trong suốt
quá trình thực hiện luận văn.
Cuối cùng, tác giả vô cùng biết ơn sự quan tâm, khích lệ của gia đình và người thân
đã động viên về mọi mặt để tác giả hoàn thành đề tài nghiên cứu này.
Và tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu kết quả
trong luận văn là trung thực. Những tài liệu được sử dụng trong Luận văn có nguồn
gốc và trích dẫn rõ ràng.
TÁC GIẢ
Phạm Trà Giang
Đánh giá phát thải khí nhà kính của Việt Nam sử dụng bảng cân đối liên ngành
Phạm Trà Giang
CHMT 2006-2008
Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội.
2
MỤC LỤC
Trang
CÁC TỪ VIẾT TẮT
06
DANH MỤC BẢNG BIỂU
07
DANH MỤC HÌNH VẼ
08
MỞ ĐẦU
10
1. Đặt vấn đề
10
2. Nội dung và phương pháp nghiên cứu
13
3. Bố cục luận văn
13
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
14
1-1 Tổng quan về mức phát thải KNK trên thế giới
16
1-2 Mức phát thải KNK ở Việt Nam
18
1-2-1 Một số ngành liên quan đến phát thải KNK
18
1-2-2 Kiểm kê KNK quốc gia cho các lĩnh vực năm 1998 và
2000
19
1-2-3 Dự báo lượng phát thải KNK của 3 lĩnh vực chính
(năng lượng, nông nghiệp và lâm nghiệp) tại Việt
Nam đến năm 2010 và 2020
20
1-3 Tổng quan về nhu cầu sử dụng năng lượng của Việt
Nam và thế giới
20
1-3-1 Vấn đề sử dụng năng lượng và môi trường
20
1-3-2 Vấn đề năng lượng ở Việt Nam
26
CHƯƠNG 2: GIỚI THIỆU VỀ BẢNG CÂN ĐỐI LIÊN NGÀNH
(BẢNG IO)
29
2-1 Giới thiệu chung
30
2-2 Kí hiệu và các mối quan hệ cơ bản
32
2-3 Vai trò của mô hình sử dụng bảng cân đối liên ngành
(mô hình IO) trong phân tích kinh tế và môi trường
35
Đánh giá phát thải khí nhà kính của Việt Nam sử dụng bảng cân đối liên ngành
Phạm Trà Giang
CHMT 2006-2008
Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội.
3
2-4 Thực tế áp dụng mô hình I-O ở Việt Nam
36
CHƯƠNG 3: CẬP NHẬT BẢNG IO NĂM 2005 BẰNG
PHƯƠNG PHÁP RAS
38
3-1 Cơ sở lý thuyết của phương pháp cập nhật bảng IO
(phương pháp RAS)
39
3-1-1 Mục tiêu của phương pháp RAS
39
3-1-2 Ứng dụng của phương pháp RAS
39
3-1-3 Thuật toán
40
3-1-4 Những yêu cầu khi sử dụng phương pháp RAS
41
3-2 Áp dụng phương pháp RAS tính toán các hệ số r
i
và s
j
cho các ngành kinh tế (đã nhóm gộp) trong giai đoạn
1996 - 2000.
42
CHƯƠNG 4: ƯỚC TÍNH PHÁT THẢI KNK (CO
2
, NO
X
VÀ SO
2
)
CHO CÁC HOẠT ĐỘNG SỬ DỤNG NĂNG
LƯỢNG GIAI ĐOẠN 2000-2005.
50
4-1 Cường độ tiêu thụ năng lượng
51
4-2 Xử lý dữ liệu các bảng IO gốc
52
4-2-1 Đổi đơn vị bảng IO
53
4-2-2 Tính toán phát thải CO
2
57
4-2-3 Tính toán lượng NO
x
và SO
2
phát thải trực tiếp
57
4-2-4 Phân tích kết quả
61
CHƯƠNG 5: HẬU QUẢ VÀ TÁC ĐỘNG GÂY RA BỞI KNK.
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIẢM THIỂU VÀ THÍCH
NGHI CHO VIỆT NAM.
69
5-1 Hậu quả và tác động của KNK ở Việt Nam và trên thế
giới.
70
5-1-1 Phạm vi thế giới
70
5-1-2 Tác động của BĐKH tới Việt Nam
75
5-2 Sự tham gia của toàn nhân loại trong nỗ lực hạn chế
78
Đánh giá phát thải khí nhà kính của Việt Nam sử dụng bảng cân đối liên ngành
Phạm Trà Giang
CHMT 2006-2008
Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội.
4
BĐKH.
5-3 Giải pháp ứng phó với BĐKH của Việt Nam - một trong
5 nước hàng đầu trong số các nước trên thế giới dễ bị
tổn thương nhất đối với BĐKH.
84
5-3-1 Các biện pháp giảm nhẹ BĐKH: giảm thiểu phát thải
KNK
86
5-3-2 Các biện pháp thích ứng BĐKH
90
KẾT LUẬN
95
TÀI LIỆU THAM KHẢO
98
PHỤ LỤC
102
A-1: Phân ngành sản phẩm cho bảng IO năm 1996
A-2: Phân ngành sản phẩm cho bảng IO năm 2000
A-3: Bảng phân loại 50 ngành gộp trong giai đoạn 1996-2000
A-4: Bảng IO rút gọn (50 ngành) cho năm 1996
A-5: Bảng IO rút gọn (50 ngành) cho năm 2000
A-6: Bảng IO rút gọn (50 ngành) cho năm 2005
(Kết quả cập nhật theo phương pháp RAS)
A-7: Kết quả tính toán lượng CO
2
, NO
x
, SO
2
phát thải từ các
hoạt động sử dụng năng lượng trong giai đoạn 2000-2005
A-8: Ví dụ áp dụng phương pháp cập nhật bảng IO theo phương
pháp RAS
A-9: Danh mục các dự án CDM đã được Bộ TN&MT phê duyệt
từ tháng 11/2007 đến tháng 3/2008