f
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
NGUYỄN THỊ KHÁNH HUYỀN
§ÆC TR¦NG C¥ B¶N
CñA Bé D¢N LUËT B¾C K× 1931
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
HÀ NỘI - 2016
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
NGUYỄN THỊ KHÁNH HUYỀN
§ÆC TR¦NG C¥ B¶N
CñA Bé D¢N LUËT B¾C K× 1931
Chuyên ngành: Lý luận và lịch sử nhà nƣớc và pháp luật
Mã số: 60 38 01 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Cán bộ hƣớng dẫn khoa học: GS.TS THÁI VĨNH THẮNG
HÀ NỘI - 2016
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn là công trình nghiên cứu của
riêng tôi. Các kết quả nêu trong Luận văn chưa được công bố trong
bất kỳ công trình nào khác. Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong
Luận văn đảm bảo tính chính xác, tin cậy và trung thực. Tôi đã
hoàn thành tất cả các môn học và đã thanh toán tất cả các nghĩa vụ
tài chính theo quy định của Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội.
Vậy tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Luật xem xét để
tôi có thể bảo vệ Luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
NGƯỜI CAM ĐOAN
Nguyễn Thị Khánh Huyền
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các từ viết tắt
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
Chƣơng 1: TỔNG QUAN VỀ BỘ DÂN LUẬT BẮC KÌ 1931 ................... 6
1.1. Hoàn cảnh ra đời của Bộ Dân luật Bắc Kì 1931 .............................. 6
1.2. Nguyên tắc cơ bản xây dựng Bộ Dân luật Bắc Kì 1931 ................ 11
1.3. Bố cục và nội dung của Bộ dân luật Bắc Kì 1931 ......................... 30
Kết luận chƣơng 1 ......................................... Error! Bookmark not defined.
Chƣơng 2: SỰ KẾT HỢP TƢ TƢỞNG PHÁP LUẬT PHƢƠNG TÂY
VÀ TƢ TƢỞNG PHÁP LUẬT TRUYỀN THỐNG VIỆT NAM
- ĐẶC TRƢNG CƠ BẢN CỦA BỘ DÂN LUẬT BẮC KÌ 1931Error! Bookmark
2.1. Biểu hiện sự kết hợp tƣ tƣởng pháp luật phƣơng Tây và tƣ
tƣởng pháp luật truyền thống Việt Nam trong bộ dân luật
1931 trên một số chế định cơ bản ... Error! Bookmark not defined.
2.1.1. Sự kết hợp trong các vấn đề nguyên tắc cơ bản của Bộ Dân Luật
Bắc Kì 1931 ........................................ Error! Bookmark not defined.
2.1.2. Sự kết hợp trong chế định hôn nhân và gia đìnhError! Bookmark not defined.
2.1.3. Sự kết hợp trong chế định sở hữu ...... Error! Bookmark not defined.
2.1.4. Sự kết hợp trong chế định khế ước .... Error! Bookmark not defined.
2.1.5. Sự kết hợp trong chế định thừa kế ..... Error! Bookmark not defined.
2.2. Những giá trị khoa học của Bộ Dân luật Bắc Kì 1931 có thể
kế thừa trong việc hoàn thiện hệ thống pháp luật ở Việt Nam
hiện nay ............................................. Error! Bookmark not defined.
Kết luận chƣơng 2 ......................................... Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN .................................................... Error! Bookmark not defined.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................... 31
1
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Bộ dân luật Bắc Kì 1931 được xem là một trong những Bộ luật tiêu
biểu của luật pháp Việt Nam thời thuộc Pháp. Nó kế thừa nhiều quy định của
Bộ luật Hồng Đức và Bộ Luật Gia Long, tiếp thu không ít về kĩ thuật làm
luật, cơ cấu Bộ luật, hình thức pháp lí và một số nội dung của Bộ luật dân sự
Napoleon. Đồng thời ở một mức độ nhất định, Bộ luật này đã thể hiện những
phong tục tập quán của người Việt Nam nên nó có những quy định đặc thù
khác với phương Tây và Trung Hoa.
Ngày 10/10 /1945, trong sắc lệnh lâm thời của chủ tịch chính phủ lâm
thời Việt Nam Cộng Hòa là Hồ Chí Minh, trong những buổi ngày đầu độc lập,
để có thể tạm ổn định về mặt pháp luật đã quy định rõ rằng: “Cho đến khi ban
hành luật pháp trên toàn cõi Việt Nam, các luật lệ ở Bắc, Trung, Nam Kì vẫn
tạm thời giữ nguyên như cũ nếu những luật lệ ấy không trái với những thay
đổi ấn định được ghi trong điều khoản này.”
Kết quả nghiên cứu về đặc trưng cơ bản của Bộ dân luật Bắc Kì 1931 sẽ
đóng góp vào việc bảo tồn, kế thừa và phát huy các di sản văn hoá dân tộc, các
truyền thống pháp luật ở nước ta hiện nay. Quan trọng hơn, qua đó chúng ta rút
ra được những kinh nghiệm và bài học bổ ích đối với quá trình xây dựng pháp
luật, đảm bảo cao nhất quyền lợi chính đáng của mọi người dân. Đây còn là việc
làm thiết thực thể hiện quyết tâm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội đại biểu
toàn quốc lần thứ XI Đảng Cộng Sản Việt Nam đó là: “Tiếp tục xây dựng nền
văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, bảo tồn và phát huy các giá
trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại”. Vì những lí
do này, tôi lựa chọn vấn đề “Đặc trưng cơ bản của Bộ dân luật Bắc Kì 1931”
làm đề tài luận văn Thạc sĩ luật học của mình.
