Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
Hoàng Thị Huyền Trang
HỆ THỐNG QUAN NIỆM THƠ
THỜI THƠ MỚI
( 1932 – 1945 )
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC NGỮ VĂN
THÁI NGUYÊN - 201
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
Hoàng Thị Huyền Trang
HỆ THỐNG QUAN NIỆM THƠ
THỜI THƠ MỚI
( 1932 – 1945 )
Chuyên ngành: Văn học Việt Nam
Mã số : 602 234
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC NGỮ VĂN
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS VŨ TUẤN ANH
THÁI NGUYÊN - 2010
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
LỜI CẢM ƠN
Với lòng kính trọng sâu sắc và tình cảm chân thành, tác giả xin trân
trọng cảm ơn Khoa Ngữ văn, Khoa Sau đại học -Trường Đại học Sư phạm-
Đại học Thái Nguyên cùng các thầy, cô giáo đã trực tiếp giảng dạy và góp ý
cho tác giả trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Đặc biệt, tác giả xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đối
với PGS.TS Vũ Tuấn Anh, người đã nhiệt tình trực tiếp hướng dẫn, giúp đỡ
tác giả nghiên cứu hoàn thành luận văn.
Xin được chân thành cảm ơn các bạn bè, đồng nghiệp, những người
thân trong gia đình đã động viên, giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình học
tập, nghiên cứu và hoàn thành khóa học.
Mặc dù tác giả đã có nhiều cố gắng, nhưng luận văn không tránh khỏi
những thiếu sót. Rất mong nhận được sự góp ý của quý thầy cô và bạn bè
đồng nghiệp quan tâm đến luận văn này.
Thái Nguyên, tháng 8 năm 1010
Tác giả
Hoàng Thị Huyền Trang
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài.
1.1. Sự bùng nổ của trào lưu Thơ Mới thời kì 1932 -1945 là một hiện
tượng lớn, một dấu ấn, một thành tựu rực rỡ của thơ ca trong tiến trình lịch sử
thơ ca dân tộc. Có người đã ví phong trào Thơ Mới như một bà đỡ và khai
sinh cho thơ Việt Nam hiện đại. Có thể khẳng định rằng Thơ Mới là “buổi
bình minh” hứa hẹn một ngày bừng sáng cho thơ ca nước nhà, là “một cuộc
cách mạng trong thi ca” dân tộc… Những thành tựu rực rỡ của Thơ Mới , sức
mê hoặc kì diệu và ý nghĩa văn học sử của nó đã khiến cho hơn nửa thế kỉ
nay, giới nghiên cứu phê bình vẫn không ngừng say mê tìm hiểu, nghiên cứu
về nó, để khám phá được trong nó những giá trị nhân văn sâu thẳm, trường
tồn, những cảm xúc tươi mới, lung linh…
1.2. Để Thơ Mới đạt đến một tầm vóc như thế, không thể không nói
đến những vấn đề của lí luận thơ, những quan niệm về thơ thời Thơ Mới - một
vấn đề cho đến nay dù đã được đề cập đến nhưng vẫn chưa thể nói là đã được
chú ý thích đáng. Những bài Thơ Mới làm say đắm lòng người dường như đã
lấn át những điều mà Thơ Mới bàn luận về chính nó, trong đó hàm chứa rất
nhiều quan niệm lí luận thể loại quan trọng có ý nghĩa mở đầu giai đoạn thi ca
hiện đại. Có thể nói, ngay từ bước đi ban đầu với những bài thơ mới non trẻ
đầu tiên cho đến thời kì trưởng thành và phát triển rực rỡ nhất của nó, Thơ
Mới đã từng bước gây dựng cho mình một hệ thống quan niệm về thơ như
một sự tự ý thức chiều sâu về bản thân nó. Ở đây, có thể thấy sự song hành
nhịp nhàng giữa thực tiễn sáng tác và lí luận thơ ca. Nói cách khác, quá trình
phát triển Thơ Mới không thể thiếu sự đóng góp của lí luận: ý thức đột phá
mở đường, những quan điểm lí luận phê bình có vai trò nhận diện, định
hướng, hỗ trợ và tác động vào thực tiễn sáng tác, góp phần thúc đẩy sự sáng
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
tạo những giá trị đích thực của thơ ca. Cứ như vậy, thơ và lí luận thơ của Thơ
Mới là hai mảng liên kết, tương hỗ, không thể tách rời. Và cùng với sự sôi
động của hoạt động sáng tác, mảng lí luận - phê bình về thơ trong giai đoạn
này cũng vô cùng sôi động, phong phú.
1.3. Tìm hiểu những quan niệm về thơ trong thời kì Thơ Mới là nghiên
cứu những gì Thơ Mới bàn về chính nó; để rồi cuối cùng tạo nên hệ thống lí
luận về thơ trong suốt quá trình hình thành, phát triển và tự hoàn thiện nên
diện mạo của chính mình. Đây là một việc làm cần thiết để hiểu rõ, hiểu sâu
sắc và toàn diện hơn về thơ ca trong “buổi bình minh” của nền thơ ca Việt
Nam hiện đại. Tuy nhiên, mảng nghiên cứu này cho đến giờ dường như vẫn
còn khá nhiều chỗ trống. Có rất nhiều công trình công phu, đồ sộ, khảo cứu
khá đầy đủ về trào lưu Thơ Mới, về các tác giả, tác phẩm thơ cụ thể nhưng lại
chưa có công trình nào tổng kết, đánh giá riêng về lĩnh vực lí luận thơ: hệ
thống quan niệm về thơ - một địa hạt vô cùng phong phú, sôi động trong sự
sôi động chung của thi ca và văn học giai đoạn này. Nhận ra một lối đi còn
mở ngỏ, luận văn đã cố gắng sưu tầm, khảo cứu, tổng kết về mảng hệ thống
quan niệm về thơ của phong trào Thơ Mới.
1.4. Thơ Mới thời kì 1932 – 1945 là một hiện tượng lớn, một bước
chuyển, một dấu mốc quan trọng của văn học nước nhà. Trong chương trình
phổ thông, nó cũng có một vị trí khá quan trọng và tần số xuất hiện trong các
đề thi học sinh giỏi, thi tốt nghiệp, thi đại học là khá cao. Vì thế, đề tài của
luận văn sẽ góp phần vào công việc giảng dạy ngữ văn ở nhà trường phổ
thông.
Vì tất cả những lí do trên, chúng tôi lựa chọn đề tài: Hệ thống quan
niệm thơ trong thời Thơ Mới 1932 – 1945 nhằm đi sâu nghiên cứu, tìm hiểu
về vấn đề có ý nghĩa lí luận và thực tiễn này.