ChChươương Vng VChChươương Vng V
NhậnNhận xétxét tổngtổng quátquát
đđấtất rờirời xốpxốp vàvà đđấtất mềmmềm dínhdính
theotheo đđịaịa chấtchất côngcông trìnhtrình
§1. những khái niệm chung
Đất rời xốp và đất mềm dính có nguồn gốc trầm tích biển,
vũng vịnh, lục địa. Chúng chiếm hơn 70% quyển trầm
tích và gặp trong các lớp đọng có tuổi khác nhau song
chủ yếu là kỷ Đệ Tứ.
Chúng có thể có trạng thái vật lý rất khác nhau và độ bền,
độ biến dạng, độ ổn định từ thấp tới cao
Đất rời xốp là một nhóm lớn các thành tạo trầm tích hòn
mảnh. Chúng không có liên kết giữa các hạt. Chúng gồm
cát, á cát, sỏi, dăm, cuội… là sản phẩm của phong hóa
vật lý. Tính chất của chúng phụ thuộc vào độ chặt kết
cấu: rời xốp, vừa và chặt.
Bảng V-1. Phân loại đất rời xốp theo một số dấu hiệu
thạch học
Theo TP haït, kieán
truùc
Theo möùc ñoä
ñoàng nhaát
veà TP haït
Theo thaønh
phaàn khoaùng
vaät
Theo löôïng
chöùa 1 soá taïp
chaát quan troïng
Theo möùc ñoä
chaët
Pôxefit
Taûng troøn vaø
taûng goùc
Cuoäi, daêm to
Cuoäi, daêm vöøa
Cuoäi, daêm nhoû
Soûi vaø saïn
Ñoàng nhaát
Khoâng ñoàng
nhaát
Raát khoâng
ñoàng nhaát
-
Vôùi chaát laáp
caùt
Vôùi chaát laáp
seùt
Vôùi chaát laáp
seùt laãn caùt
Keát caáu
chaët
Keát caáu
chaët vöøa
Keát caáu xoáp
Pôxamit
Caùt: haït thoâ,
haït to, haït vöøa,
haït nhoû, haït
mòn
Ñoàng nhaát
Khoâng ñoàng
nhaát
Raát khoâng
ñoàng nhaát
Ñôn khoaùng
(thaïch anh),
nöûa hoãn taïp
(T.a-fenpat),
hoãn taïp.
Gloconit, mica,
pirit, soûi, taûng
troøn, ñaõ hoùa
muøn
Keát caáu
chaët
Keát caáu
chaët vöøa
Keát caáu xoáp
Đất mềm dính –đất loại sét –là một nhóm rộng lớn đặc
biệt của các đá trầm tích phân tán, chiếm vị trí trung gian
giữa đá mảnh vỡ điển hình và đá có nguồn gốc hóa học.
Chúng có đặc điểm là chứa một lượng đáng kể các hạt
phân tán mịn (< 0,002mm). Chúng chủ yếu là các khoáng
vật sét. Chính chúng gây nên tính chất “sét” đặc biệt của
đất nói chung.
Sét là đất phân tán với 30% trở lên là các hạt có
D<0,002mm
Chúng có tính dính và dẻo trong trạng thái tự nhiên hoặc
khi bị ẩm, còn khi khô vẫn giữ nguyên hình dạng trước đó.
Sét có thể chứa các tạp chất: cacbonat, muối… chúng làm
biến đổi tính chất hóa lý và cả tính chất cơ học của sét.
Bảng 5.2. Phân loại đất loại sét theo một số dấu hiệu
thạch học (theo V.Đ. Lomtadje)
Theo möùc
ñoä sinh
ñaù
Theo löôïng
chöùa haït
seùt vaø
haït phaân
taùn thoâ
Theo
thaønh
phaàn
khoaùng
vaät seùt
Theo löôïng
chöùa vaät
lieäu
cacbonat
Theo löôïng
chöùa 1soá
taïp chaát
quan
troïng
Theo möùc
ñoä
nhieãm
muoái
Theo 1 soá
daáu hieäu
veà caáu
taïo
Theo caùc
ñieàu
kieän
thaønh
taïo ñaëc
bieät
Buøn seùt
Seùt meàm
Seùt ñöôïc
neùn chaët
Seùt
Seùt buïi
Seùt laãn
caùt
Laãn caùt,
buïi
Seùt pha
caùt,
Seùt pha
caùt, buïi.
aolinit
K
ydro
H
ica
M
Montmoâri
lonit
Seùt
Seùt chöùa
voâi
(macnô)
Macnô
seùt
Seùt silit
Seùt chöùa
than
Seùt chöùa
bitum
Khoâng
nhieãm
muoái
Nhieãm
muoái
nheï
Nhieãm
muoái
Seùt coù
caáu taïo
khoái
Seùt phaân
lôùp nheï
Ñaát loaïi
seùt roãng
ñaïi, daïng
lôs
Ñaát maët
loaïi seùt