CHƯƠNG 3
Phân tích công việc
Giảng viên: NCS Trần Hà Triêu Bình
I. Một số khái niệm cơ bản:
Nhiệm vụ (Tasks)
Là một hoạt động riêng biệt với một mục đích cụ thể mà mỗi người lao động phải thực hiện.
Vị trí (Positions)
Tập hợp các nhiệm vụ mà một người lao động phải thực hiện .
Công việc (Jobs)
Tất cả các vị trí giống nhau về mặt nhiệm vụ chính phải thực hiện .
Nghề (Occupation)
Tập hợp những công việc tương tự về nội dung và có liên quan với nhau đòi hỏi người lao động phải có sự hiểu biết đồng bộ về chuyên môn nghiệp vụ, có những kỹ năng và kinh nghiệm cần thiết để thực hiện.
1. Phân tích công việc (Job Analysis)
Khái niệm Phân tích công việc: Là quá trình xác định có hệ thống những công việc chính yếu có trong tổ chức và những năng lực, kỹ năng, kinh nghiệm và phẩm chất cần thiết để hoàn thành những công việc đó.
2. Mục đích:
Xác định công việc : công việc được mô tả rõ ràng
Thiết kế công việc: khi nào cần thiết kế lại
Tuyển mộ: xác định yêu cầu công việc kỹ năng cần tuyển
Lựa chọn và phân công: chọn đúng người, phân công đúng
việc
Định hướng: nhân viên mới hiểu rõ yêu cầu công việc
Đào tạo: yêu cầu của công việc mục đích đào tạo
Phát triển nhân sự: biết rõ các công việc/yêu cầu
Đánh giá nhân sự: đánh giá công bằng
Đãi ngộ: đãi ngộ công bằng
Phân tích yêu cầu
Phân tích công việc
Kết quả
Phân tích công việc
Định hướng nhiệm vụ
Các nhiệm vụ
Bảng mô tả công việc
Nhận dạng công việc
+ Bối cảnh
Định hướng KKKK
Suy diễn
KKKK
Bảng mô tả tiêu chuẩn
II. THỰC ĐƠN PHÂN TÍCH CÔNG VIỆC
1. NỘI DUNG CÔNG VIỆC
2. BỐI CẢNH THỰC HIỆN CÔNG VIỆC
3. CÁC YÊU CẦU ĐỐI VỚI NGƯỜI THỰC HIỆN
CÔNG VIỆC: KKKK
1. NỘI DUNG CÔNG ViỆC
• Cấp độ 1: Bao quát
- Các chức năng/nhiệm vụ chung
• Cấp độ 2: Cụ thể
- Nhiệm vụ cụ thể
- Hành vi
• Cấp độ 3: Chi tiết
- Các bước
- Các sự kiện quan trọng
2. BỐI CẢNH THỰC HIỆN CÔNG VIỆC
Quan hệ báo cáo
Quan hệ giám sát
Quan hệ phối hợp
Quyền hạn
Điều kiện làm việc
Yêu cầu về thể lực
Các yêu cầu khác
3. YÊU CẦU ĐỐI VỚI NGƯỜI THỰC HIỆN CÔNG VIỆC
Kiến thức
Kỹ năng
KKKK
Khả năng
Các yêu cầu khác
4. Các sản phẩm của Phân tích công việc:
Bản mô tả công việc (Job Description): Bản viết tóm tắt bản chất và các các yêu cầu của một
công việc.
Bản tiêu chuẩn công việc (Job specification): Bản mô tả năng lực, học vấn, kỹ năng, kinh nghiệm và các phẩm chất cần thiết, các yêu cầu khác để thực hiện công việc. (KKKK)
Nội dung của bản JD
Ngày viết (Date written) Tình trạng công việc (Job status): (full time/part time; salary) Chức danh (Position title) Tóm tắt công việc (Job Summary) Nhiệm vụ và trách nhiệm cụ thể (duties and resposibilities) Người giám sát (Supervision recieved) Giám sát ai (Suppervision excercised) Các cuộc họp cần tham gia và các báo cáo cần lưu giữ Những yêu cầu về năng lực (Competency or position
requirements)
Học vấn và kinh nghiệm (Required education and experience) Công việc có thể được thăng tiến (Career mobility)
Ví dụ
III. Các phương pháp phân tích công việc
1. Quan sát (Observation) 2. Phỏng vấn (Interviews) 3. Bảng hỏi (Task Questionaires) 4. Kết hợp các phương pháp
1. Phương pháp quan sát:
Trực tiếp quan sát 1 hoặc nhóm người làm 1 công
Thông tin thu thập:
Cái gì? (What was done?)
Như thế nào? (How it was done?)
Bao lâu? (How long it took?)
Điều kiện môi trường (what the invironment was like?)
Dụng cụ/thiết bị được sử dụng (what equipment was
used)
việc từ đầu đến cuối.
1. Phương pháp quan sát:
• Ưu điểm: - Quan sát được thao tác thực tế của người thực
hiện công việc.
• Nhược điểm: - Tốn thời gian - Chỉ quan sát được hành vi của người thực hiện
công việc.
2. Phương pháp phỏng vấn
Người phân tích công việc phải gặp gỡ và
phỏng vấn trực tiếp với người thực hiện công việc tại hiện trường.
Ưu điểm: tìm hiểu sâu về công việc Hạn chế: tốn thời gian
3. Sử dụng bảng hỏi/phiếu điều tra (Task Questionaires) Bảng hỏi: gồm danh sách câu hỏi được chuẩn bị sẵn, sử dụng cho hàng loạt các vị trí công việc khác nhau. Cách thực hiện:
Lập bảng câu hỏi cho các công việc Người người thực hiện công việc trả lời. Người quản lý kiểm tra Người phân tích công việc tổng hợp.
3. Sử dụng bảng hỏi
Ưu điểm:
Có thể thu thập thông tin từ một lượng lớn người
Thu thập thông tin nhanh.
Hạn chế:
Có thể cung cấp thông tin sai lệch về nhiệm vụ
lao động.
Tốn thời gian và chi phí thiết kế bảng hỏi. Các yêu cầu công việc có thể bị bỏ qua hoặc xem nhẹ do quá tập trung vào phân tích nhiệm vụ.
thực hiện
