Kinh nghiệm rèn kỹ năng viết văn miêu tả cho học sinh lớp 4, 5 trường Tiểu học Tân Lập: Biện pháp chỉ đạo nội dung, phương pháp, hình thức giảng dạy

Ầ Ặ Ấ Ề PH N I: Đ T V N Đ

ạ ộ ủ ạ ạ ọ ỗ ườ ấ ượ D y h c là ho t đ ng ch đ o trong m i nhà tr ng. Ch t l ạ ng d y

ệ ạ ả ướ ụ ế ộ ộ ọ h c có đ t hi u qu hay không tr ự c h t ph thu c vào trình đ , năng l c

ỗ ườ ự ệ ươ ạ ủ c a m i giáo viên. Giáo viên là ng i th c hi n ph ả ng pháp gi ng d y, là

ứ ề ể ồ ờ ườ ự ế ướ ng ườ ổ i t ch c, đi u khi n và đ ng th i cũng là ng i tr c ti p h ẫ ng d n

ứ ặ ớ ệ ạ ậ ế ọ h c sinh tìm ra ki n th c m i. Đ c bi t khi d y phân môn t p làm văn mà c ụ

ể ạ ể ả ứ ữ ế ả ộ th là th lo i văn miêu t ắ , giáo viên ph i có ki n th c sâu r ng, v ng ch c,

ậ ư ể ệ ạ ố ữ ề có ngh thu t s ph m khéo léo đ khai thác và phát huy v n ngôn ng ti m

ẩ ư ạ ủ ỗ ọ n trong óc t duy sáng t o c a m i h c sinh.

ố ớ ọ ề ế ộ ộ ậ Đ i v i h c sinh mi n núi, vi t văn là m t n i dung khó vì môn t p làm

ủ ặ ọ ưở ượ ả văn mang tính đ c thù c a môn h c giàu trí t ng t ể ng và bi u c m. Đ ể

ộ ả ự ỏ vi ế ượ t đ c m t bài văn miêu t ả hay đòi h i các em ph i có s quan sát tinh t ế ,

ố ừ ế ả ệ ượ ế có v n t phong phú, bi ậ ự ậ t c m nh n s v t hi n t ng, bi t so sánh, nhân

ưở ạ ằ ễ ừ ữ ả ả ạ hoá, liên t ng và di n đ t b ng t ng , hình nh trôi ch y, sáng t o.

ủ ể ự ậ ắ ộ ớ ớ N i dung các bài t p làm văn l p 4,5 g n v i các ch đi m, có s tích

ớ ươ ế ệ ế ợ h p rõ nét v i các phân môn khác trong ch ng trình ti ng vi t. Vi t văn là c ơ

ể ế ề ộ ố ủ ể ọ ẻ ở ộ ộ h i giúp tr m r ng hi u bi t v cu c s ng theo ch đi m đang h c, góp

ợ ủ ọ ư ự ể ầ ổ ộ ph n phát tri n năng l c phân tích t ng h p c a h c sinh. T duy hành đ ng

ẻ ượ ệ ử ụ ệ ể ệ ủ c a tr đ c rèn luy n và phát tri n qua vi c s d ng các bi n pháp so sánh,

ả ả ộ ị ọ nhân hoá… khi miêu t . Do đó văn miêu t có m t v trí vô cùng quan tr ng.

ả ớ ẻ ẹ ủ ề ệ ế ậ ọ Văn miêu t giúp h c sinh có đi u ki n ti p c n v i v đ p c a con

ườ ơ ộ ộ ộ ả ở ộ ồ ng i và thiên nhiên, có c h i b c l c m xúc cá nhân, m r ng tâm h n và

ể ườ ệ ạ ủ ụ phát tri n nhân cách con ng i Vi t Nam theo m c tiêu đào t o c a ch ươ ng

ệ trình sách giáo khoa hi n hành.

Ở ể ậ ọ ộ ợ ọ ị Ti u h c, t p làm văn là n i dung tích h p có v trí quan tr ng trong

ươ ế ệ ệ ố ầ ạ ẹ ẻ ứ ế ch ng trình ti ng vi t, góp ph n h th ng l ế i ki n th c ti ng m đ cho

ồ ọ h c sinh làm phong phú tâm h n các em.

ả ề ậ ấ ả ườ ẽ ể ệ Qua miêu t ả v v t, phong c nh và nh t là t ng i s th hi n tình

ộ ộ ự ự ữ ụ ả ả ả c m chân th c, b c l ạ ủ năng l c ngôn ng và kh năng c m th sáng t o c a

ỗ ọ m i h c sinh.

ề ặ ọ ệ ọ ườ ể H c sinh mi n núi mà đ c bi t là h c sinh tr ậ ọ ng Ti u h c Tân L p

ố ừ ấ ạ ả ố ượ ế ọ ỏ ố ố v n s ng, v n t r t h n ch . Ngay c đ i t ng h c sinh khá gi i, khi làm

ả ườ ệ ế ụ ể ế bài văn miêu t các em th ng xa vào li t kê chi ti t c th , thi u kĩ năng

ề ấ ặ ổ ệ ư ế ử ụ ợ khái quát, t ng h p v n đ . Đ c bi t, các em ch a bi ệ t s d ng các bi n

ố ậ ử ụ ả ả pháp so sánh, nhân hóa, s d ng câu c m thán, các hình nh đ i l p khi miêu

ả ấ ượ ế ấ t nên ch t l ng các bài vi t văn th p.

ổ ớ ươ ấ ượ ể ạ ọ ộ Đ i m i ph ng pháp đ nâng cao ch t l ệ ng d y h c là m t nhi m

ủ ề ủ ề ấ ọ ọ ờ ấ ồ ụ v quan tr ng c a ch đ năm h c đ ng th i cũng là v n đ mang tính ‘c p

ế ượ ả ướ ụ ặ ệ thi t’’ đ c Đ ng, nhà n c, Ngành Giáo d c đ c bi t quan tâm . V i tr ớ ườ ng

ụ ệ ể ậ ầ ọ ọ Ti u h c Tân L p, chúng tôi coi đây là nhi m v quan tr ng hàng đ u, là

ụ ấ ệ ầ ượ ả ỉ ạ ế ị nhi m v c p bách c n đ c gi i quy t. Do đó vai trò ch đ o, đ nh h ướ ng

ườ ấ ầ ả ộ ế ủ c a ng i cán b qu n lí là r t c n thi t.

ỉ ạ ồ ưỡ ự ế ề ộ Sau nhi u năm ch đ o chuyên môn và tr c ti p b i d ể ng đ i tuy n

ầ ư ờ ề ọ h c sinh gi ỏ ạ ườ i tr i t ề ng, tôi đã dành nhi u th i gian, đ u t ứ nhi u công s c

ứ ề ấ ấ ượ ề ể ằ ể đ tìm hi u và nghiên c u v v n đ này nh m nâng cao ch t l ng gi ờ ạ d y

ậ ồ ờ ọ ỏ ố môn t p làm văn cho giáo viên đ ng th i giúp h c sinh khá gi ủ i kh i 4,5 c a

ườ ỹ ượ ữ ữ nhà tr ng vi ế ượ t đ c nh ng bài văn hay, tích lu đ ệ c nh ng kinh nghi m,

ữ ầ ế ế ụ ể ể ạ nh ng kĩ năng c n thi t khi làm bài văn vi t mà c th là th lo i văn miêu

t .ả

Ầ Ả Ấ Ế Ề PH N II: GI I QUY T V N Đ

ậ ủ ấ ơ ở ề I. C s lí lu n c a v n đ :

ề ẩ ỗ ọ ư ề ả ạ ộ ỗ Trong m i h c sinh đ u ti m n m t kh năng sáng t o. T duy m i

ở ườ Ở ộ ổ ớ ướ ữ em có nh ng s tr ng riêng. đ tu i l p 4,5 các em đã b c sang giai

ủ ầ ạ ư ượ ế ố đo n đ u tiên c a quá trình t duy trìu t ng vì th các em luôn mu n tìm tòi,

ế ớ ự ồ ằ ơ khám phá th gi i xung quanh b ng s h n nhiên, ngây th , trong sáng và

ườ ể ệ ế ớ ậ ả ộ th ng th hi n nét ng nghĩnh, c m nh n th gi i xung quanh theo cách

ưở ượ ộ ớ riêng v i trí t ng t ng phong phú, đ c đáo .

ế ớ ắ ỡ ằ ỡ Các em khám phá th gi i xung quanh b ng con m t b ng , kì thú,

ữ ứ ế ầ ả ả trong sáng, trìu m n và đ y c m xúc. Nh ng b c tranh t thiên nhiên con

ườ ủ ườ ơ ộ ắ ị ng i c a các em th ng êm d u, hài hoà, sâu l ng và th m ng.

ế ớ ồ ươ ữ ệ Quan sát th gi i xung quanh r i dùng ph ng ti n ngôn ng nói, vi ế t

ệ ạ ộ ư ự ự ớ ọ ể đ tái hi n l i là m t quá trình t duy v i cách nhìn riêng, s l a ch n riêng

ộ ả ắ ả ỗ ả ộ và m t b n s c c m xúc riêng. M i bài văn miêu t ể ệ là m t sáng tác th hi n

ụ ẹ ả ả ầ ạ ẹ trí thông minh, kh năng c m th cái đ p và nhu c u sáng t o ra cái đ p trong

ỗ ọ ả b n thân m i h c sinh.

ơ ộ ự ệ ọ ỹ Quá trình th c hi n các k năng làm văn là c h i giúp h c sinh m ở

ố ừ ắ ổ ộ r ng v n t ớ ự ậ và làm cho các em g n bó v i s v t xung quanh, th i vào tâm

ấ ướ ế ố ọ ồ h n các em tình yêu thiên nhiên, yêu đ t n c. Đó là y u t quan tr ng đ ể

hình thành nhân cách con ng i .ườ

ể ạ ậ ớ ả ế ầ ế chi m h u h t

ươ ượ Trong phân môn t p làm văn l p 4,5, th lo i văn miêu t ố ư ch c phân b nh sau : ng trình, đ

S ti ố

ể ố ế t L p 5ớ L p 4ớ TT Ki u bài

ả

ổ ệ 1 Khái ni m miêu t ả ồ ậ 2 T đ v t ố ả 3 T cây c i ả ậ 4 T con v t ả ả T c nh 5 ả ườ i T ng 6 ố ế ả T ng s ti t c năm 01 10 11 08 0 0 30 0 3 3 3 17 15 41 T ng sổ t 2ế ti nămh cọ 1 13 14 11 17 15 71

ứ ự ề ạ ủ ấ II. Th c tr ng c a v n đ nghiên c u:

ạ ủ ả 1.Công tác gi ng d y c a giáo viên:

ự ể ể ạ ả ạ ạ ậ Đ tìm hi u th c tr ng gi ng d y t p làm văn nói chung và d y văn

ả ự ờ ế ấ ượ ả ọ miêu t nói riêng, tôi đã ti n hành d gi , kh o sát ch t l ng h c sinh và thu

ượ ế ả ư đ c k t qu nh sau:

ế ả ả ườ ử ầ ể ọ ọ K t qu kh o sát giáo viên tr ậ ng Ti u h c Tân L p n a đ u h c kì 1

ọ năm h c 2012 – 2013 :

ổ ố T ng s Lo i gi ạ ỏ i ạ Lo i khá Lo i TBạ ạ ế Lo i y u

SL TL SL TL SL TL SL TL

GV 14 0 0 2 14,28% 10 71,4 4% 2 14,28%

ấ ỉ ệ ứ ế ả ả ố ạ ờ ạ Căn c k t qu b ng th ng kê ta th y t l giáo viên đ t gi d y gi ỏ i

ỉ ệ ậ ỉ ệ ế ề v phân môn T p làm văn không có; t l ấ khá th p, t l trung bình chi m đa

ườ ệ ẫ ạ ế ư ậ ị ế ố s toàn tr ặ ng, đ c bi ấ t v n còn giáo viên b x p lo i y u. Nh v y ch t

ượ ư ạ ệ ả ạ ậ ả l ng gi ng d y phân môn t p làm văn ch a đ t hi u qu cao.

ề ậ ị ấ ượ ả ạ ậ Nh n đ nh chung qua đi u tra: ng gi ng d y phân môn t p làm Ch t l

ụ ể ấ ượ ả ạ ờ ạ ậ văn nói chung và c th là ch t l ng gi ng d y gi d y t p làm văn ở ạ d ng

ả ủ ấ ả ạ bài văn miêu t c a giáo viên còn th p. Trong quá trình gi ng d y, giáo viên

ạ ở ứ ơ ả ủ ầ ế ạ ứ ớ ừ m i d ng l m c hoàn thành các yêu c u c b n c a ti i t d y t c là giúp

ướ ầ ả ả ọ h c sinh bi ế ệ t li ả t kê hình nh và b c đ u miêu t ầ ủ hình nh theo yêu c u c a

ệ ả ấ ơ ọ ề đ bài song vi c miêu t ệ r t khô khan, đ n đi u, máy móc; h c sinh t ả ự th c

ế ự ưở ư ệ thi u s liên t ng ố ệ . Giáo viên ch a có kinh nghi m trong vi c khai thác v n

ừ ư ộ ố ễ ả ạ ạ ọ t ỹ , rèn k năng t duy, kh năng di n đ t sáng t o cho h c sinh. M t s giáo

ướ ề ự ể ẫ ọ viên còn lúng túng khi h ọ ng d n h c sinh tìm hi u, phân tích đ , l a ch n

ả hình nh...

ế ạ ư ướ ử ụ ẫ ọ Trong ti t d y, giáo viên ch a chú ý h ng d n h c sinh s d ng các

ư ữ ệ ệ ệ ậ ả ộ ữ bi n pháp ngh thu t quen thu c nh so sánh, nhân hoá, đ o ng , đi p ng ,

ả câu c m thán… khi miêu t ả ố ượ đ i t ng.

ứ ươ ư ổ ư ạ ạ ọ ớ Hình th c, ph ng pháp d y h c ch a linh ho t, ch a đ i m i làm cho

ư ặ ọ ệ ạ ọ h c sinh nhàm chán, ch a yêu thích môn h c. Đ c bi ọ t, khi d y h c sinh khá

ỏ ườ ứ ế ệ ế ấ ọ ỉ gi i giáo viên th ng ch quan tâm đ n vi c cung c p ki n th c cho h c sinh,

ủ ọ ế ậ ư ề ế ẳ ộ ch a chú ý đ n tâm lí căng th ng c a h c sinh khi ti p c n đ bài. Đây là m t

ổ ế ủ ế ấ ề ỉ ạ h n ch r t ph bi n c a nhi u giáo viên không ch riêng giáo viên ở ườ ng tr

ể ậ ọ Ti u h c Tân L p .

ấ ượ ự ề ế ả ủ ọ ạ 2. Th c tr ng v ch t l ng các bài vi t văn miêu t c a h c sinh khá gi ỏ i

ố ườ ể ậ kh i 4,5 tr ọ ng Ti u h c Tân L p.

ế ả ả ọ ỏ ầ ố ọ K t qu kh o sát h c sinh khá gi i kh i 4,5( đ u HKI năm h c 2012

2013):

ề ầ ớ ọ ượ ố ẹ ộ Đ bài: ế c b m mua cho m t chi c Vào đ u năm h c m i, em đ

ế ặ ấ ủ ặ c p. Em hãy t ả ạ l i chi c c p y và nói lên suy nghĩ c a mình.

ả ể ư ế K t qu ki m tra nh sau:

T ngổ Lo i gi ạ ỏ i ạ Lo i khá Lo i TBạ

SL TL SL TL SL TL Kh iố s ố

HS 18 21 4 5

XLC 3 5 8 16.6% 23.8% 20.5% 11 14 25 61,1% 66.6% 64.1% 4 2 6 36.3% 9.6% 15.4%

ả ố ứ ế ấ ặ ấ ả ọ ả Căn c k t qu th ng kê ta th y m c dù t ủ t c h c sinh kh o sát c a

ề ố ọ ỏ ố ượ ư ả ọ hai kh i 4,5 đ u là h c sinh khá gi i nh ng s l ng h c sinh có kh năng

ể ạ ỏ ố ọ ư ế vi ế ượ t đ c bài văn hay ( đ t đi m gi i ) ch a cao, đa s h c sinh vi t văn ch ỉ

ừ ạ ở ứ ạ ế ạ ầ d ng l m c đ t khá và đ t yêu c u ( chi m 79.5%). i

ề ậ ị ầ ớ ườ ọ Ph n l n h c sinh nhà tr ặ ng đ c Nh n đ nh chung qua đi u tra:

ệ ể ọ ộ ề ấ ạ ế ệ ế bi t là h c sinh dân t c thi u s t văn( văn ố đ u r t h n ch trong vi c vi

ư ả ế ặ ế miêu t ). Các em ch a bi t cách quan sát ho c bi t cách quan sát song không

ế ề ố ừ ễ ạ ế ưở bi t cách di n đ t. Nghèo nàn v v n t . Các bài vi ế ự t thi u s liên t ng, so

ư ế ạ ầ ế ủ sánh, thi u tính sáng t o. H u nh bài vi t c a các em là các bài t ả ự ằ th c b ng

ữ ề ệ ằ ừ ự ắ ngôn ng nói h ng ngày do đó m c nhi u sai xót trong vi c dùng t ọ , l a ch n

ử ụ ả ả ặ ệ ử ụ ư hình nh, s d ng hình nh. Đ c bi t các em ch a có thói quen s d ng câu

ử ụ ệ ừ ệ ệ ậ ả c m thán, s d ng các bi n pháp ngh thu t so sánh, nhân hóa, đi p t ệ , đi p

ữ ả ng khi miêu t .

ừ ự ể ự ệ ố ạ ủ ề ớ ổ T th c tr ng trên, đ th c hi n t ọ t ch đ năm h c “ Đ i m i công

ấ ượ ả ả ờ ạ ụ ệ tác qu n lí và nâng cao ch t l ng giáo d c”, nâng cao hi u qu gi d y phân

ậ ặ ệ ọ ủ môn T p làm văn c a giáo viên và đ c bi t là giúp các em h c sinh khá gi ỏ i

ố ườ ể ậ ọ ữ ả kh i 4,5 tr ng Ti u h c Tân L p vi ế ượ t đ c nh ng bài văn miêu t hay,

ủ ư ế trong sáng ki n này tôi xin trình bày cách làm c a mình nh sau:

ả ổ ứ ệ III. Gi i pháp và t ự ch c th c hi n:

ồ ưỡ ứ ọ ế 1. B i d ng ki n th c văn h c cho giáo viên:

ố ỏ ướ ế ả ầ ỏ ả Theo tôi, mu n có trò gi c h t ph i có th y gi i tr ậ i. Vì v y gi i pháp

ồ ưỡ ệ ứ ể ế ọ ự ầ đ u tiên tôi th c hi n là b i d ng đ nâng cao ki n th c văn h c cho giáo

viên.

ệ ồ ưỡ ả ế ườ ề ằ Vi c b i d ng giáo viên ph i ti n hành th ng xuyên b ng nhi u hình

th c : ứ

ự ế ạ ẫ ổ ứ ộ ạ ả ổ Xây d ng ti t d y m u, t ch c h i th o, sinh ho t chuyên môn t ố kh i,

ạ ườ ạ ườ ạ sinh ho t chuyên môn toàn tr ng, sinh ho t chuyên môn liên tr ề ng t o đi u

ư ọ ỏ ệ ể ệ ẫ ổ ki n đ giáo viên giao l u h c h i, trao đ i kinh nghi m l n nhau.

ổ ứ ả ộ ồ ế ể ồ ỹ T ch c các h i thi bao g m c nói và vi t đ rèn k năng trau d i ngôn

ữ ỹ ế ễ ộ ỏ ổ ng , k năng di n thuy t, trình bày . Ngoài h i thi giáo viên gi i, tôi đã t

ữ ẹ ạ ề ệ ở ạ ư ư ứ ế ộ ch c các h i thi nh : thi thuy t trình v vi c tr ng bày v s ch ch đ p t i

ề ệ ề ồ ủ ế ế ọ ớ ọ ớ l p h c; thuy t trình v vi c trang trí l p h c; thuy t trình v b n hoa c a

ế ề ườ ế ề ồ ớ ệ ả ấ ướ ẹ ớ l p; thi vi t v mái tr ng; vi t v Bác H ; gi i thi u c nh đ p đ t n c,

ớ ử ề ệ ị các loài cây, các loài hoa; gi ề i thi u các danh nhân l ch s ; thi tuyên truy n v

ệ ả ố ườ ạ phòng ch ng ma túy, HIV/AIDS; b o v môi tr ố ng; phòng ch ng tai n n

ươ ệ ừ ả ọ ế th ng tích cho h c sinh; b o v r ng ( vi ế t và thuy t trình)...

ạ ộ ẽ ế ố Thông qua các ho t đ ng trên, giáo viên s tích lũy cho mình v n ki n

ọ ữ ắ ể ự ứ ệ ệ ẩ ổ ớ ị th c văn h c v ng ch c đ chu n b hành trang cho vi c th c hi n đ i m i

ươ ứ ạ ọ ộ n i dung, ph ng pháp, hình th c d y h c.

ệ ự ồ ưỡ ọ ộ ể ổ ứ ộ ộ ố ư M t s l u ý: Vi c l a ch n n i dung b i d ng đ t ch c h i thi

ặ ớ ộ ả ắ ủ ả ầ ạ ph i g n ch t v i n i dung gi ng d y hàng ngày c a giáo viên và nhu c u

ự ễ th c ti n.

ế ấ ắ ầ ượ ổ ế ộ ế Các bài thuy t trình, bài vi t xu t s c c n đ c ph bi n r ng rãi và

ữ ẩ ậ ạ ườ ư ệ ư l u gi c n th n t ư ệ i th vi n tr ng làm t ả li u tham kh o cho GV, HS.

ể ệ ồ ưỡ ượ ế ườ ệ ổ ứ Đ vi c b i d ng đ c ti n hành th ng xuyên, ngoài vi c t ch c các

ầ ồ ế ộ ộ ớ ệ ổ cu c thi c n l ng ghép n i dung thuy t trình, gi i thi u trong các bu i chào

ạ ộ ờ ớ ờ c , ho t đ ng ngoài gi lên l p.

ổ ớ ỉ ạ ươ ứ ổ ứ ạ ọ 2. Ch đ o giáo viên đ i m i ph ng pháp, hình th c t ch c d y h c.

ươ ứ ổ ứ ạ ọ ủ ế ố Ph ng pháp, hình th c t ch c d y h c c a giáo viên là y u t quan

ả ầ ọ ưở ứ ủ ọ ự ế ế ậ ặ ệ tr ng đ u tiên nh h ng tr c ti p đ n nh n th c c a h c sinh. Đ c bi t khi

ộ ế ả ậ ể ẫ ắ ọ ả ạ d y n i dung vi t văn miêu t ệ , giáo viên ph i có ngh thu t đ d n d t h c

ớ ố ượ ế ậ ả ự ộ sinh c m nh n và đ n v i đ i t ộ ng m t cách t nhiên, khai thác n i dung

ạ ộ m t cách khéo léo, sáng t o, tinh t ế .

ự ụ ắ ạ ở ươ ứ ọ Kh c ph c th c tr ng h c sinh nhàm chán b i ph ng pháp, hình th c

ọ ơ ỉ ạ ứ ệ ẫ ạ d y h c đ n đi u, khô c ng mà lâu nay giáo viên v n làm, tôi ch đ o giáo

ự ệ ớ ổ ế ạ ự ạ ộ ơ ả viên đ i m i cách th c hi n ti t d y d a trên hai ho t đ ng c b n sau:

ề ả ả ươ ế VD: Đ bài: Em hãy t c nh quê h ng em khi mùa xuân đ n.

ạ ộ ạ ộ ớ Ho t đ ng 1: Ho t đ ng nhóm l n.

ổ ứ ơ ẽ ươ ờ T ch c trò ch i : V quê h ng: Th i gian 10 15 phút.

ạ ộ ọ ề ể ẫ ọ ( Ho t đ ng này thay cho b ướ ướ c h ng d n h c sinh đ c đ , tìm hi u và

ề ậ ọ ươ ệ ạ phân tích đ trong quy trình d y h c phân môn t p làm văn ch ng trình hi n

hành).

ế 1.1. Cách ti n hành:

ớ ệ ậ ơ ơ ế ọ GV gi ổ ế i thi u trò ch i và ph bi n lu t ch i : Trong ti t h c hôm nay các

ẽ ượ ẽ ơ ươ ử ụ ư em s đ c tham gia trò ch i “v quê h ng” nh ng không s d ng màu

ữ ế ệ ứ ủ ể ỗ ắ ể ẽ s c đ v mà dùng ngôn ng (nói, vi t) đ tái hi n b c tranh c a mình. M i

ẽ ẽ ạ ộ ứ ề ươ ộ nhóm s v l i m t b c tranh v quê h ế ng khi mùa xuân đ n (theo n i dung

ầ ủ ề ằ ệ ế ẽ ẽ ữ ế ả ắ yêu c u c a đ )b ng cách li t kê( vi t ra) nh ng hình nh s v và s p x p

ẽ ự ự ả ợ ộ ọ ọ ừ hình nh m t cách h p lí. T ng h c sinh trong nhóm s t l a ch n cho mình

ể ư ị ộ ứ ữ ế ả ậ ẩ nh ng c nh v t yêu thích đ đ a vào b c tranh và chu n b n i dung thuy t

ớ ệ ả ố ượ ề ọ trình, gi i thi u( mô t ả ) v hình nh, đ i t ự ng đã l a ch n.

ả ọ ộ Chia nhóm, HD h c sinh cách ghi n i dung vào b ng nhóm.

VD:

Cây đa

Hoa đào

M t ặ tr iờ Dòng sông

ng Chim chóc i đi

ườ Ng tợ ế ch t

Quê ươ h em vàoxuâ nvàmù a xuân

Hoa m nậ

Cánh đ ng ồ lúa 8

ự ơ ệ HS th c hi n trò ch i.

ế ả ướ ả ả ự ế ẫ ậ Các nhóm trình bày k t qu : GV h ng d n HS d a vào k t qu th o lu n

ướ ầ ượ ừ ộ ỉ nhóm dùng th c ch và nêu l n l ư t t ng n i dung (nh trình bày bài văn

ệ mi ng).

ươ ậ ẹ VD: Mùa xuân trên quê h ng em th t đ p!

ặ ờ ủ ấ ờ ấ ỉ ộ Ông m t tr i sau m t gi c ng đông dài gi đã t nh gi c.

ị ậ ị ở Ch đào, ch m n thi nhau đua n .

ổ ậ ạ ỏ ắ ế ồ ỡ ở Cô H ng Nhung n i b t, r ng r b i chi c áo cánh màu đ th m.

ề ằ ơ ưở ấ ướ ủ ắ Dòng sông Mã hi n hòa n m ph i mình s i m d ị i ánh n ng d u dàng c a

mùa xuân.

ữ ữ ậ ả ồ ấ Xa xa, nh ng dãy núi tr p trùng, nh p nhô; nh ng d i mây đang trôi b ng

ạ ươ ộ ẻ ẹ ơ ề b nh t o cho quê h ng em m t v đ p nên th và hùng vĩ.

ư ộ ả ế ả ạ ố Đêm đêm, ti ng su i ch y róc rách nghe nh m t b n nh c.

ườ ề ụ ộ ạ ạ ọ Hai bên đ ng, chim chóc g i nhau v t ộ ả h i t o nên m t b n nh c mùa

ệ xuân di u kì.

….

ả ậ ạ ọ ế H c sinh nh n xét k t qu các nhóm b n.

ợ ọ ủ ầ ậ ế ễ ạ GV nh n xét ph n trình bày c a các nhóm, khen ng i h c sinh bi t di n đ t

ừ ả trôi ch y, dùng t hay…

ố ộ ứ ứ ế ơ ươ ề GV ch t n i dung ki n th c sau trò ch i: B c tranh quê h ấ ng có r t nhi u

ẹ ơ ế ự ả c nh đ p làm ta thêm yêu, thêm quý. Thông qua trò ch i các em đã bi t l a

ặ ắ ể ư ứ ủ ữ ế ả ọ ch n nh ng hình nh đ c s c đ đ a vào b c tranh c a mình. Khi nói đ n

quê

ươ ể ể ế ấ ề ả ư ế ậ ướ h ng, chúng ta có th k đ n r t nhi u c nh v t nh : cây đa, gi ng n c,

ử ố ộ ồ ườ dòng sông, con su i, ru ng lúa, đ i núi, nhà c a, con đ ng, hàng cây…

ư ươ ổ ậ ả ắ nh ng quê h ớ ng vào mùa xuân thì ph i g n v i các loài hoa trong đó n i b t

ậ ả ấ ườ ạ ấ ườ là hoa đào, hoa mai, hoa m n, qu t; c nh ng i qua l ậ i t p n p trên đ ng…

ự ộ ế ộ ỉ D a vào n i dung đã trình bày các em hãy vi t thành m t bài văn hoàn ch nh

ươ ế ề ướ t ả ạ l i quê h ng em khi mùa xuân đ n( theo đ bài d i đây).

ạ ộ ạ ộ ế Ho t đ ng 2: Ho t đ ng cá nhân: Làm bài vi t: 25 30 phút.

ụ ề ả ẵ GV treo b ng ph ghi s n đ bài.

ắ ướ ế ở ọ Nh c nh h c sinh tr c khi làm bài vi t.

ọ ế H c sinh vi t bài.

ậ Nh n xét, đánh giá.

ộ ố ư ự ệ 1.2. M t s l u ý khi th c hi n:

ể ế ứ ặ ơ ớ Trò ch i có th ti n hành theo hình th c nhóm đôi, nhóm l n ho c cá nhân.

ố ộ ể ả ẫ ẩ ầ ọ ị GV nên chu n b 1 b ng m u đ minh h a trong ph n ch t n i dung sau

ớ ộ ẩ ắ ố ơ ị ệ ể ớ trò ch i và chu n b 1 s câu văn hay g n v i n i dung đã li t kê đ gi i

ệ ả ọ ướ ế thi u cho h c sinh tham kh o tr c khi làm bài vi t.

ạ ứ ạ ộ ở ộ ả ẳ ơ ớ ằ Trò ch i là ho t đ ng kh i đ ng nh m gi m b t căng th ng, t o h ng thú

ọ ậ ọ ạ ướ ầ ẩ ị cho h c sinh trong h c t p song l i là b ọ c chu n b quan tr ng cho ph n bài

ế ả ướ ề ầ ả ậ ấ ọ vi t nên giáo viên ph i h ng t p trung h c sinh vào v n đ c n t theo yêu

ầ ủ ề c u c a đ .

ạ ộ ể ọ ỉ ư ự ệ ế ề ỉ Ch đ a ra đ bài hoàn ch nh khi k t thúc ho t đ ng 1 đ h c sinh th c hi n

ề ộ ệ ể ự ư ơ ị vi c tìm hi u đ m t cách t nhiên nh đang tham gia trò ch i, không b áp

ế ự ở l c b i bài văn vi t.

ể ể ỗ ọ ả ả ế ầ ậ Trong ph n trình bày k t qu th o lu n có th đ m i h c sinh trình bày

ỗ ọ ộ ộ ứ ệ ẽ ả ề ả ẹ m t n i dung t c là m i h c sinh s nêu mi ng câu văn t v c nh đ p mình

ệ ặ ọ ấ ả ộ ự ả ạ thích ho c 1 h c sinh đ i di n nhóm trình bày t t c n i dung theo s th o

ậ ủ lu n c a nhóm.

ử ầ ọ ừ ễ Khi h c sinh trình bày giáo viên c n chú ý s a cách dùng t ạ ể ạ , di n đ t đ h n

ế ỗ ch l i trong bài văn vi ế ở t ạ ộ ho t đ ng 2.

ệ ặ ư ậ ẽ ớ ậ Phân môn t p làm văn có quan h ch t ch v i các phân môn khác nh : t p

ả ệ ừ ạ ứ ầ ọ đ c, chính t , luy n t và câu, THXH, đ o đ c… nên giáo viên c n chú ý tích

ứ ế ả ạ ố ọ ỹ ợ h p ki n th c khi gi ng d y và rèn k năng s ng cho h c sinh.

ướ ứ ầ ồ ưỡ ộ ố ộ ế ể ỹ ị 2. Đ nh h ng m t s n i dung ki n th c c n b i d ng đ rèn k năng

ế ả vi t văn miêu t ọ cho h c sinh .

ả ế ố ề ề ồ ộ ỗ Bài văn miêu t hay bao g m nhi u n i dung, nhi u y u t . M i giáo

ạ ọ ế ả ầ ơ ả viên khi d y h c sinh vi t văn miêu t ộ c n chú ý các n i dung c b n sau:

ả ể ệ ả ượ ấ ạ ọ ượ Bài văn miêu t ph i th hi n đ c tr ng tâm, nh n m nh đ ặ c đ c

ể ặ ệ ả đi m mà b n thân đ c bi t quan tâm, yêu thích.

ử ụ ạ ừ ợ ả ự ạ ọ ư ừ L a ch n và s d ng đa d ng các lo i t g i t nh : t láy, t ừ ợ ả g i t

ừ ượ ả hình nh( t ừ ượ t ng hình), t ừ ợ ả g i t âm thanh( T t ng thanh), t ừ ợ ả ứ m c g i t

ệ ợ ả ấ ẫ ộ ố ộ đ giúp cho vi c miêu t ả ở tr nên sinh đ ng, g i c m, h p d n, cu n hút

ườ ọ ườ ả ng i đ c, ng ổ ậ ọ i nghe và làm n i b t tr ng tâm bài miêu t .

ụ ụ ể ấ ế Hi u rõ tác d ng d u câu áp d ng vào văn vi t.

ữ ể ắ ạ ấ ả N m v ng các d ng c u trúc câu: câu k , câu c m, câu ghép.

ứ ư ụ ế ậ ạ ợ V n d ng phù h p hình th c liên k t câu trong đo n nh : thay th t ế ừ

ng , l p t ữ ặ ừ ữ ng .

ử ụ ệ ợ S d ng h p lí các bi n pháp so sánh, nhân hoá…

ỉ ạ ủ ế ậ ổ ệ Trong khuôn kh sáng ki n này, bi n pháp ch đ o c a tôi t p trung vào

ứ ạ ủ ế ộ ọ 5 n i dung ch y u thông qua các hình th c d y h c sau:

2.1. L a ch n t ự ọ ừ ữ ng .

ế ố ấ ừ ướ ế ọ T là y u t ố c u thành câu. Mu n có câu văn hay tr c h t h c sinh

ả ả ế ự ọ ừ ữ ọ ừ ữ ự ả ợ ph i ph i bi t l a ch n t ng phù h p. L a ch n t ệ ng không ph i là vi c

ệ ẻ ớ ườ ể ọ làm m i m mà là vi c làm th ế ng xuyên song làm th nào đ h c sinh có

ử ụ ố ừ ộ ợ ố ừ v n t phong phú và s d ng v n t ệ ố m t cách h p lí, chính xác, có h th ng

ề ế ặ ấ là v n đ tôi đ t ra trong sáng ki n này. Theo tôi có 3 cách( hình th c t ứ ổ ứ ch c

ạ ộ ủ ữ ế ể ệ ho t đ ng) đ khai thác kho tàng ngôn ng phong phú c a Ti ng Vi t đang

ề ẩ ọ ti m n trong h c sinh, đó là:

ổ ứ ứ ồ ơ ạ Cách 1: T ch c trò ch i theo hình th c đ ng lo t.

ổ ậ ậ ộ ề VD: Đ bài: Em hãy t ả ạ l i m t em bé đang tu i t p nói t p đi.

ươ ứ ố ế ề ệ ơ ơ Ph ng án 1: Ch i trò ch i “ Truy n đi n” theo hình th c n i ti p.

ỗ ọ ổ ậ ệ ậ M i h c sinh nêu mi ng m t t ộ ừ ả ề t v em bé đang tu i t p nói, t p đi.

ọ ượ ạ ừ ọ ướ H c sinh sau không đ c nêu l h c sinh tr i t ế c đã nói, n u không nêu

ượ ẽ ị ệ ậ ị ạ ộ ỏ ờ ơ ị đ c s b đi n gi ơ t và b lo i kh i cu c ch i. GV quy đ nh th i gian ch i,

ờ ừ ơ ộ ỉ ừ ấ ừ ế h t gi d ng cu c ch i, ch rõ t đúng, sai và cung c p thêm t ọ cho h c sinh.

ươ ế ả ơ Ph ng án 2: Trò ch i “ Qu bóng tuy t”:

ề ồ ấ HS ng i vòng tròn truy n nhau vi ế ừ t t ư vào gi y nh cách 1 trong

ấ ị ế ế ả ả ả ờ ờ kho ng th i gian nh t đ nh. H t th i gian giáo viên treo k t qu lên b ng,

ư ươ ậ ổ nh n xét và b xung nh ph ng án 1.

ọ ừ ữ ứ ự Cách 2: L a ch n t ng theo hình th c cá nhân.

ỗ ọ ầ ự ế ừ ọ ậ ế ấ GV yêu c u m i h c sinh t vi t t ủ ra gi y nháp( phi u h c t p) c a

ư ọ ướ ớ ậ ọ ừ mình nh cách 2 sau đó đ c tr c l p, các h c sinh khác nh n xét t đúng, sai

ổ ừ ế ậ ấ ừ và b xung t còn thi u. Giáo viên nh n xét, đánh giá, cung c p thêm t cho

ư ọ h c sinh nh cách đã nêu.

ọ ừ ữ ằ ứ ổ ứ ự Cách 3: L a ch n t ng b ng hình th c t ơ ch c trò ch i theo nhóm:

ổ ế ậ ờ ơ ơ ớ ị Giáo viên quy đ nh th i gian ch i, ph bi n lu t ch i, chia l p thành các

ặ ầ ả ậ ớ ọ ừ nhóm( nhóm đôi ho c nhóm l n). Yêu c u h c sinh th o lu n ghi t vào

ư ả ậ ấ ớ ả b ng, trình bày trên b ng l p, nh n xét, đánh giá nh đã nêu và cung c p, m ở

ố ừ ộ r ng thêm v n t ọ cho h c sinh .

ử ụ ể ả ổ ậ ậ VD: Các t ừ ườ th ng s d ng đ miêu t em bé tu i t p nói t p đi là:

ễ ươ ậ ộ ọ ị ạ Mũm mĩm, m p m p, ng nghĩnh, d th ng, lon ton, ng ng ngh u, líu lo, bi

ắ ấ bô,r t xinh, xinh l m…

ộ ố ư ướ ẫ M t s l u ý khi h ọ ng d n h c sinh tìm t ừ ữ ng :

ừ ữ ả ớ ộ ố ượ ả ợ T ng ph i phù h p v i n i dung, đ i t ng miêu t .

ế ợ ừ ượ ử ụ ướ ẫ ọ ừ H ng d n h c sinh s d ng k t h p t t ng thanh, t ừ ượ t ng hình, t láy,

ừ ỉ ứ ộ ả t ch m c đ khi miêu t .

ừ ọ ườ ỉ ế ệ ừ ộ ự ư Khi tìm t , h c sinh th ng ch bi t li t kê t m t cách t nhiên ch a có h ệ

ệ ố ố ừ ể ố ọ ỹ th ng. Đ giúp h c sinh rèn k năng h th ng v n t ử ụ giáo viên nên s d ng

ả b ng sau:

ừ ườ T th ng dùng đ t ể ả ố ượ đ i t ầ ủ ề ng theo yêu c u c a đ .

ả ậ

ậ ộ ễ ươ ng, lon ton…

ọ

ừ ượ ng hình: ừ ượ ng thanh ừ ỉ ứ ộ ấ T t T t T ch m c đ ổ ậ ( VD: T em bé tu i t p nói t p đi) ạ Mũm mĩm, m p m p, ng nghĩnh, d th ị Ng ng ngh u, líu lô, bi bô, ê a… ắ R t xinh, xinh l m…

ự ả 2.2. L a ch n hình nh. ọ

ự ệ ọ ị ướ ế ư ả L a ch n hình nh là vi c đ nh h ọ ng giúp h c sinh bi t đ a vào bài

ế ủ ữ ế ợ ả ế ị ướ vi t c a mình nh ng chi ti t phù h p khi miêu t . N u đ nh h ng không t ố t

ẽ ả ơ ặ ạ ề ả ố ượ ọ h c sinh s t s sài ho c l c đ vì t không đúng đ i t ng.

ươ ự ư ự ế ả ọ Ph ng pháp l a ch n hình nh cũng ti n hành nh 3 cách l a ch n t ọ ừ

ữ ng đã nêu trên.

ạ ộ ế ả ậ ọ K t thúc ho t đ ng giáo viên ph i giúp h c sinh nh n bi ế ượ t đ c hình

ả ư ầ ả ứ ớ nh chính c n đ a vào bài văn miêu t ả ỗ ề ụ ể ng v i m i đ c th và hình nh

ụ ộ ọ ế ph minh h a làm sinh đ ng bài vi t.

ề ả ả ủ ộ ị ườ VD: Đ bài : Em hãy t c nh nh n nh p c a tr ng em trong gi ờ ra

ch i.ơ

ớ ề ọ ả ư ọ ể V i đ trên đ giúp h c sinh t ứ đúng tr ng tâm, t c là đ a vào bài vi ế t

ữ ả ợ ả ể ổ ứ ọ nh ng hình nh h p lí khi miêu t , GV có th t ạ ộ ch c cho h c sinh ho t đ ng

ạ ổ ứ ế ả ơ ồ đ ng lo t, nhóm, cá nhân, t ả ch c trò ch i và trình bày k t qu theo b ng

ọ minh h a sau:

HS nh y ả dây

HS đá c uầ HS ch i ơ pcướ c ờ cờ

ườ

ộ ị ủ ả C nh nh n nh p c a ờ ng em gi ra sân tr ch iơ HS đ c ọ truyệ n

HS t p ậ th ể d cụ

Hoa lá trên sân ngườ Tr ờ ả

ọ Chim chóc nh y nhót cùng các ạ b n HS

Ông m t ặ tr i ghé xem các ạ b n h c sinh vui ch iơ

ạ ộ ế ả ọ ị ượ K t thúc ho t đ ng giáo viên ph i giúp h c sinh đ nh hình đ ữ c nh ng

ầ ả ả ả ườ ờ ơ ư hình nh c n đ a vào bài văn t c nh sân tr ng em gi ạ ộ ra ch i là ho t đ ng

ặ ờ ả ọ ỏ ủ c a h c sinh( hình nh chính), ông m t tr i, hoa lá, c cây, chim chóc… ( ch ỉ

ụ ả ộ ơ ế là hình nh ph làm sinh đ ng h n cho bài vi t).

ố ậ ử ụ ả ả 1.3. S d ng hình nh đ i l p khi miêu t .

ố ậ ử ụ ả ả ệ S d ng hình nh đ i l p khi miêu t ả ư là bi n pháp đ a ra các hình nh

ượ ả ự ủ ố ượ ổ ự ể trái ng ể c nhau đ miêu t s thay đ i, s phát tri n… c a đ i t ằ ng nh m

ị ợ ả ợ ả ủ ố ượ ể ả làm tăng giá tr g i t , g i c m, bi u c m c a đ i t ng và làm cho bài vi ế t

ệ ử ụ ứ ụ ể ế ả ơ ố ậ ọ có s c thuy t ph c cao h n. Đ minh h a cho vi c s d ng hình nh đ i l p,

ụ ụ ể ộ ố tôi xin trình bày m t s ví d c th sau:

ố ậ ử ụ ể ả ề ả VD1: S d ng hình nh đ i l p đ miêu t v dòng sông.

ướ ề ắ ằ ơ Vào thu, n ữ c sông trong v t. Dòng sông hi n hòa n m ph i mình gi a

ướ ừ ồ ạ ộ ả ụ ề cánh đ ng lúa xanh m t. T xa nhìn l i, dòng sông là m t d i l a m m . Hè

ụ ầ ổ ộ ố ồ ề ướ v , n c sông đ c ng u. Dòng sông gi ng m t con trăn kh ng l ậ đang gi n

ờ ư ử ạ ậ ạ ố ố ố ữ ỗ ướ d , v n c oàm o p vào b nh mu n nu t ch ng, cu n trôi v n v t.

ố ậ ử ụ ạ ả Trong đo n văn trên, tôi đã s d ng các hình nh đ i l p:

ướ ắ ướ ầ N c sông trong v t n ụ c sông đ c ng u

ậ ữ ề Dòng sông hi n hòa – Dòng sông gi n d

ộ ả ụ ề ổ ộ ồ Dòng sông là m t d i l a m m Dòng sông là m t con trăn kh ng l

ả ự ổ ủ ả ể đ miêu t ụ s thay đ i c a con sông theo mùa. Các hình nh đó có tác d ng

ụ ủ ứ ế ợ ả ấ g i t r t cao làm tăng s c thuy t ph c c a bài văn.

ố ậ ử ụ ể ả ề ả VD2: S d ng hình nh đ i l p đ miêu t v cây bàng.

ữ ế ớ ọ ỉ ế M i hôm nào cây bàng ch có vài chi c lá lác đác m c trên nh ng chi c

ậ ẳ ờ ự ưỡ ộ ỗ cành kh ng khiu. V y mà gi đây m i cành bàng là m t cánh tay l c l ng.

ế ỗ ổ ồ ườ ộ M i tán bàng là m t chi c ô kh ng l ả ộ che mát c m t góc sân tr ng.

ố ậ ử ụ ả S d ng các hình nh đ i l p:

ế ế ộ ổ ồ ỗ Cây bàng lác đác vài chi c lá M i tán bàng là m t chi c ô kh ng l

ự ưỡ ẳ ỗ ộ Cành kh ng khiu m i cành bàng là m t cánh tay l c l ng

ả ự ể ấ ủ ờ ể đ miêu t s phát tri n r t nhanh chóng c a cây bàng theo th i gian.

ố ậ ử ụ ể ả ề ộ ườ ẹ ệ ả VD3: S d ng hình nh đ i l p đ miêu t v m t ng i m li t sĩ.

ự ỡ ủ ươ ấ ồ ờ Bông hoa r c r c a làng H ng D ng ngày y gi ở đây đã tr thành

ườ ọ ớ ữ ẹ ắ ả ổ ố ộ m t ng i m kh c kh , lam lũ vì ph i ch ng ch i v i nh ng khó khăn,

ệ ủ ướ ắ ộ ồ nghi ộ ờ t ngã c a cu c đ i. Thay vào n ị c da tr ng h ng, m n màng là m t làn

ủ ữ ể ấ ắ ồ ồ ẹ da khô ráp đi m nh ng ch m đ i m i. Trên đôi m t sáng long lanh c a m

ứ ằ ấ ỗ ệ ọ luôn h n ch a cái nhìn tuy t v ng và n i đau m t mát….

ố ậ ả Các hình nh đ i l p:

ự ỡ ủ ươ ồ ườ ẹ ắ ổ Bông hoa r c r c a làng H ng D ng ng i m kh c kh , lam lũ

ướ ữ ể ắ ấ ồ ồ ị ồ N c da tr ng h ng, m n màng làn da khô ráp đi m nh ng ch m đ i m i

ệ ọ ắ ấ ỗ Đôi m t sáng long lanh cái nhìn tuy t v ng và n i đau m t mát

ự ấ ả ợ ự ủ ấ ạ ằ ườ ẹ ệ nh m nh n m nh s v t v , lam lũ và ca ng i s hi sinh c a ng i m li t

ệ ư ạ ượ ả ẽ ả ộ ố ậ sĩ. Vi c đ a ra các hình nh đ i l p đó s gây xúc đ ng, t o đ c c m xúc

ườ ọ ớ cao v i ng i đ c.

ộ ố ư ố ậ ả ử ụ * M t s l u ý khi s d ng hình nh đ i l p:

ủ ố ượ ớ ặ ố ậ ể ả ả ợ ả Hình nh đ i l p ph i phù h p v i đ c đi m c a đ i t ng miêu t .

ố ậ ả ả ợ ờ ớ Hình nh đ i l p ph i phù h p v i th i gian, không gian.

ể ủ ố ố ậ ấ ấ ư ể ả ả ặ Hình nh đ i l p ph i mang d u n đ c tr ng đi n hình, tiêu bi u c a đ i

ượ ả ạ ượ ả ớ ườ ọ t ng miêu t và t o đ c c m xúc v i ng i đ c.

ử ụ ả ả 1.4. S d ng câu c m khi miêu t .

ộ ộ ả ủ ạ ả ả ườ ế Câu c m là lo i câu b c l c m xúc, tình c m c a ng i vi ử ụ t. S d ng

ả ả ứ ể ộ ộ ả ả câu c m khi miêu t t c là thông qua câu c m đ b c l ả c m xúc, tình c m

ớ ố ượ ả ự ấ ủ c a mình v i đ i t ng đ ượ ả c t . C m xúc t ễ ả nhiên, chân thành y d c m

ườ ọ ườ ừ ế ặ ọ ạ hóa ng i đ c, ng i nghe ngay t ở ầ câu m đ u bài vi t ho c đ ng l i trong

ầ ế ỉ ạ ậ ế ế ủ ph n k t c a bài vi t. Vì v y, tôi đã ch đ o giáo viên rèn kĩ năng vi t câu

ọ ế ả ể ị ế ả c m thán cho h c sinh khi vi t văn miêu t đ làm tăng giá tr bài vi t.

ươ ể ớ ẹ ậ ả VD1: Mùa xuân trên quê h ng em th t là đ p! ( Câu c m dùng đ gi ệ i thi u)

ộ ộ ả ế ả ự VD2: Ôi, Mùa hè đã đ n! ( Câu c m b c l c m xúc t nhiên)

ượ ẹ VD3: Hoa ph ả ng đ p quá! ( C m giác thích thú)

ươ ệ ẹ ậ VD4: Mùa xuân trên quê h ng em là v y đó! Mùa xuân tuy t đ p! Em yêu

ể ế ế ả mùa xuân! ( Tình c m yêu m n, dùng đ k t thúc bài).

ử ụ ữ ệ ệ ậ ả 1.5. S d ng các bi n pháp ngh thu t so sánh, nhân hoá, đ o ng , đi p ệ

ữ ế ng khi vi t văn.

ế 1.5.1. Cách ti n hành:

ề ứ ữ ủ ắ ầ ọ ị ượ Khi h c sinh đã n m v ng yêu c u c a đ t c là xác đ nh đ ố c đ i

ượ ầ ả ể ỉ ạ ể ấ ộ t ng, n i dung c n t ự ; đ bài văn có đi m nh n, tôi ch đ o giáo viên th c

ạ ộ ử ụ ệ ệ ệ ậ ỹ hi n ho t đ ng rèn k năng s d ng các bi n pháp ngh thu t so sánh, nhân

ể ư ữ ữ ệ ả ế ọ hoá, đ o ng , đi p ng cho h c sinh đ đ a vào bài văn vi ế t. Cách ti n hành

ư nh sau:

ả ề ố ề VD: Đ bài t v cây c i.

ạ ộ ọ ậ ặ ấ ộ ế Cách 1: Ho t đ ng cá nhân trên phi u h c t p ho c gi y nháp theo n i

ầ dung yêu c u sau:

ố ả T cây c i

ệ Các bi n pháp Câu

ệ ậ ngh thu t

ệ ế ễ ỗ ắ ộ ổ ồ ể dùng đ miêu t Bi n pháp ngh ả ệ M i chi c r là m t con r n kh ng l ặ ấ bám ch t l y

ậ ặ ấ ể ọ ớ ữ ậ ớ ố thu t so sánh m t đ t đ giúp cây ch ng tr i v i nh ng tr n gió l n.

ế ỗ ộ ỏ M i tán lá là m t chi c ô nh che mát cho chúng em.

ế ỗ ọ ộ M i búp lá là m t ng n n n màu xanh.

ệ ỗ ầ ấ ạ ơ ữ Bi n pháp ngh ệ … M i l n nhìn th y em, cây l i gi nh ng cánh tay nh ỏ

ậ thu t nhân hoá ể ẫ bé ra đ v y chào.

ả ơ ượ ầ ạ Đ c em chăm sóc, cây thì th m nói: “ C m n b n

nh ”ỏ

ệ ế ắ ườ ượ Bi n pháp ngh ệ …. ự ỏ Mùa hè đ n, r c đ kh p sân tr ng màu hoa ph ng.

ữ

ượ ượ ậ ả thu t đ o ng ệ Bi n pháp ngh ệ … Ôi, hoa ph ng! Hoa ph ở ồ ng đã n r i. Hoa ph ượ ng

ệ ậ ữ ế ượ ọ thu t đi p ng ẹ đ p bi t bao. Hoa ph ng chính là hoa h c trò. Hoa

ượ ườ ạ ấ ng là ng i b n thân thi

ph ạ ộ ặ ổ ứ Cách 2: Ho t đ ng nhóm ho c t ế ủ t c a chúng mình đ y!... ơ ch c trò ch i.

ụ ư ệ ộ ơ Giáo viên chia nhóm(đ i) ch i, giao nhi m v nh đã trình bày trong

ế ở phi u cách 1.

ế ế ầ ả ọ ộ Yêu c u h c sinh các nhóm( đ i) ghi k t qu vào phi u.

ữ ử ậ ổ Nh n xét, đánh giá, s a ch a, b xung.

ầ ư ữ ệ ệ ể ậ ử ụ 1.5.2. Nh ng đi m c n l u ý: Khi s d ng các bi n pháp ngh thu t so sánh,

ữ ữ ể ệ ả ầ ọ nhân hóa, đ o ng , đi p ng giáo viên c n giúp h c sinh hi u rõ:

ả ợ ứ ự ả ươ ồ Hình nh so sánh ph i h p lí t c là có s liên quan, nét t ữ ố ng đ ng gi a đ i

ượ ố ượ ượ t ng so sánh và đ i t ng đ c so sánh.

ố ượ ệ ả ồ ậ ậ Bi n pháp nhân hóa dùng cho đ i t ng miêu t ố là đ v t, con v t, cây c i,

ườ ự ậ s v t( không dùng cho ng i).

ộ ộ ử ụ ữ ệ ệ ả ấ ạ ố ữ S d ng bi n pháp đ o ng , đi p ng khi mu n nh n m nh m t n i dung

ể ả ứ ằ nào đó nh m làm tăng s c bi u c m.

ổ ứ ạ ộ ỏ ộ ể Khi t ả ơ ch c ho t đ ng theo nhóm/ trò ch i Gv có th chia nh n i dung th o

ử ụ ứ ệ ậ ặ ộ ỗ ộ lu n cho các nhóm/ đ i t c là m i nhóm s d ng m t ho c hai bi n pháp

ữ ả ữ ệ ệ ậ ặ ấ ả ngh thu t so sánh/ nhân hóa/ đi p ng / đ o ng ho c t ộ t c các nhóm/đ i

ư ạ ộ ụ ố ự ệ ệ ộ cùng th c hi n chung m t nhi m v gi ng nhau nh ho t đ ng cá nhân.

ệ ể IV. Ki m nghi m:

ụ ể ỉ ạ ệ ớ V i bi n pháp c th đã nêu trên, trong quá trình ch đ o chuyên môn ở

ườ ể ậ ọ ọ ườ tr ng Ti u h c Tân L p tôi đã giúp giáo viên, h c sinh nhà tr ả ng gi ng

ọ ậ ế ậ ả ả ạ ả ơ ệ ạ d y, h c t p môn t p làm văn đ t hi u qu cao h n. K t qu kh o sát giáo

ụ ể ư ố ọ ọ viên, h c sinh cu i h c kì 2 c th nh sau:

ọ ố ỏ ố ổ a, H c sinh: T ng s HS khá gi i kh i 4,5: 39 em, trong đó:

ế ả ố ượ t văn miêu t S l ng

ầ Các yêu c u khi vi ừ ữ ử ụ S d ng t ng chính xác, hay. 30/39 T lỉ ệ 76.9%

ọ

ố ậ

ự ử ụ ử ụ ể ợ ả L a ch n hình nh phù h p ả ế S d ng hình nh đ i l p trong bài vi t ứ ả S d ng câu c m thán đ làm tăng s c 32/39 23/39 27/39 82.1% 58.9% 69.2%

ế t

ể ả ử ụ ệ ệ ậ bi u c m trong bài vi S d ng các bi n pháp ngh thu t so

ữ ữ ệ ả sánh, nhân hoá, đ o ng , đi p ng khi 39/39 100%

ế vi t văn.

ấ ượ ế ả ế ủ ọ K t qu đánh giá chung ch t l ng bài vi t c a h c sinh.

Gi iỏ Khá ố T ng sổ

39 SL 23 T lỉ ệ 58,9% SL 16 T lỉ ệ 41,1%

ớ ế ả ầ ế ả ả So v i k t qu kh o sát ban đ u, t l ỉ ệ ỏ gi i tăng 38.4%. K t qu trên

ỏ ệ ổ ươ ọ ủ ứ ạ ứ ch ng t ớ ộ vi c đ i m i n i dung, ph ng pháp, hình th c d y h c c a giáo

ả ọ ậ ủ ọ ự ế ế ế ộ ọ viên đã tác đ ng tr c ti p đ n k t qu h c t p c a h c sinh. 100% h c sinh

ỏ ủ ườ ể ậ ọ ế ả ế ư khá gi i c a tr ng Ti u h c Tân L p khi vi t văn miêu t đã bi t đ a vào

ế ủ ữ ừ ữ ả ợ ộ bài vi t c a mình nh ng t ử ụ ng hay, hình nh phù h p, đ c đáo và s d ng

ữ ệ ệ ệ ạ ậ ả ữ thành th o các bi n pháp ngh thu t so sánh, nhân hóa, đ o ng , đi p ng ...

ệ ọ ọ ơ khi miêu t ả ố ượ đ i t ặ ng. Đ c bi ấ ứ t h c sinh yêu thích môn h c h n và r t h ng

ậ ọ thú khi h c môn t p làm văn.

ả ể ấ ượ ệ ế ờ ạ ố ọ b, Giáo viên: K t qu ki m nghi m ch t l ng gi d y cu i h c kì 2 năm

ọ h c 2012 – 2013.

ố T ng sổ

14 Lo i gi SL 5 ạ ỏ i TL 35.7% ạ Lo i khá TL SL 50% 7 Lo i TBạ TL SL 14.3% 2 ạ ế Lo i Y u TL SL 0 0

ệ ườ ụ ề ệ Hi n nay, 100% giáo viên nhà tr ng đ u áp d ng các bi n pháp tôi đã

ế ạ ậ ầ ỉ ệ ỏ ớ ế ả ả nêu vào ti t d y t p làm văn. So v i k t qu kh o sát ban đ u t l gi i tăng

ỉ ệ ế ỉ ệ ệ ả 35.7 %, không còn t l y u, t l ọ trung bình gi m đi rõ r t. Giáo viên và h c

ự ọ ậ ự ẳ ả ạ ơ ị sinh t tin h n, không còn b áp l c, căng th ng khi gi ng d y, h c t p môn

ậ t p làm văn.

Ầ Ậ Ấ Ế Ề PH N III : K T LU N VÀ Đ XU T.

ạ ố ậ ỗ ố ấ Qua cách làm trên, tôi nh n th y, m i giáo viên mu n d y t ậ t môn t p

ạ ậ ả ả ầ làm văn nói chung và d y t p làm văn miêu t nói riêng c n ph i chú ý hai

ươ ứ ổ ứ ạ ộ ế ố ơ ả y u t c b n đó là: ph ng pháp, hình th c t ọ ch c d y h c và n i dung

ọ ạ d y h c.

ươ ứ ạ ả ậ ụ ọ ề V ph ạ ng pháp, hình th c d y h c giáo viên ph i v n d ng sáng t o

ơ ọ ậ ở ể ơ ọ ậ ự ể ề ọ chuyên đ trò ch i h c t p Ti u h c đ xây d ng các trò ch i h c t p phù

ớ ố ượ ớ ừ ộ ọ ợ ớ ọ ợ h p v i t ng n i dung bài h c, phù h p v i đ i t ng h c sinh l p mình ph ụ

trách.

ề ộ ỹ ế ả ọ ể V n i dung, đ rèn k năng vi t văn miêu t cho h c sinh giáo viên

ọ ừ ữ ự ử ụ ự ả ả ọ ỹ ph i chú ý rèn các k năng: l a ch n t ng , l a ch n hình nh, s d ng hình

ả ố ậ ệ ệ ả ậ ả nh đ i l p, câu c m thán, các bi n pháp ngh thu t nhân hóa, so sánh, đ o

ữ ệ ả ữ ng , đi p ng khi miêu t .

ế ố ụ ả ắ ỗ ế Ngoài các y u t trên, giáo viên ph i chú ý kh c ph c các l i vi t văn

ả ề ộ ư ỗ ề ứ ọ ủ c a h c sinh c v n i dung và hình th c trình bày nh l i v chính t ả ỗ , l i

ế ỗ ề ỗ ề ố ụ ỗ ạ ỗ ễ ể vi t câu, l ữ i v ng pháp, l i v b c c, l i di n đ t, l i trình bày… đ bài

ả ạ ệ văn đ t hi u qu cao.

ỉ ề ậ ố ượ ế ế ọ Trong sáng ki n này tôi ch đ c p đ n đ i t ng là h c sinh khá gi ỏ i

ố ể ạ ể ậ ọ ả ư kh i 4,5 ở ườ tr ng Ti u h c Tân L p và th lo i là văn miêu t nh ng tôi nghĩ

ọ ố ượ ở ộ ụ ể ể ế ở sáng ki n có th m r ng đ áp d ng cho m i đ i t ọ ng h c sinh các vùng

ề mi n khác nhau.

ệ ế ả ọ Vi c rèn kĩ năng vi t văn nói chung( văn miêu t nói riêng) cho h c sinh

ỏ ỗ ề ị ạ ờ ớ ị ả khá gi i không b h n đ nh th i gian nên v i m i đ văn miêu t giáo viên

ự ự ệ ả ọ ọ ừ ưạ nên luy n kĩ các thao tác: L a ch n hình nh L a ch n t ữ ng L ọ ch n

ố ậ ả ế ử ụ ệ ệ ả ậ hình nh đ i l p – Vi t câu c m thán S d ng các bi n pháp ngh thu t so

ữ ữ ệ ướ ế ả sánh, nhân hóa, đ o ng , đi p ng tr ọ c khi h c sinh vi ể ể ạ t bài đ t o đi m

ấ ế nh n cho bài vi t.

ỏ ủ ả ế ộ ỉ ạ Trên đây là m t sáng ki n nh c a b n thân tôi trong quá trình ch đ o

ể ậ chuyên môn ở ườ tr ọ ng Ti u h c Tân L p.

ề ế ả ấ ế B n thân tôi còn r t nhi u thi u xót trong quá trình vi ấ ế t sáng ki n. R t

ậ ượ ự ủ ồ ấ ạ mong nh n đ ệ c s góp ý c a đ ng nghi p và các c p lãnh đ o .

ả ơ Tôi xin chân thành c m n.

Thanh Hóa, ngày 20/3/2013 Ủ ƯỞ TH TR Ơ Ị NG Đ N V

ủ Tôi xin cam đoan đây là SKKN c a mình

ế ủ ộ vi t, không sao chép n i dung c a ng ườ i

khác.

ế Ng ườ ế i vi t sáng ki n: ươ Tr ị ng Th Kim

ị ồ ễ Nguy n Th H ng

Sáng kiến kinh nghiệm: Biện pháp chỉ đạo nội dung, phương pháp, hình thức giảng dạy để rèn kỹ năng viết văn miêu tả cho học sinh khá giỏi lớp 4, 5 trường Tiểu học Tân Lập

Chủ đề:

Tài liệu liên quan

Tài liêu mới

Xác nhận đăng nhập

Đăng nhập từ tài khoản này?

AI tóm tắt

Giới thiệu tài liệu

Đối tượng sử dụng

Từ khoá chính

Nội dung tóm tắt

Hỗ trợ

Phương thức thanh toán

Theo dõi chúng tôi