Đề án Thạc sĩ: Phát triển trò chơi, trò diễn trong lễ hội Gầu Tào của người Mông xã Sà Dề Phìn, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu

Lễ hội Gầu Tào và các trò chơi, trò diễn dân gian của người Mông mang giá trị văn hóa truyền thống sâu sắc, góp phần quan trọng định hình bản sắc tộc người và đời sống tinh thần cộng đồng. Tuy nhiên, tại xã Sà Dề Phìn, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, những hoạt động văn hóa đặc sắc này đang đối mặt với nguy cơ mai một do nhiều yếu tố như thiếu người am hiểu, không gian thực hành, và tác động của xã hội hiện đại. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc nghiên cứu và đề xuất các giải pháp nhằm bảo tồn, phát huy và phát triển các giá trị văn hóa này. Mục tiêu của đề án là khai thác tiềm năng của trò chơi, trò diễn trong lễ hội Gầu Tào, không chỉ để gìn giữ di sản mà còn để phục vụ phát triển kinh tế – xã hội bền vững thông qua du lịch cộng đồng, nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho người dân địa phương.

Các nhà nghiên cứu văn hóa, dân tộc học, quản lý văn hóa, các cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa, du lịch, cộng đồng người Mông tại địa phương và các đơn vị phát triển du lịch cộng đồng.

Đề án này tập trung vào việc phát triển các trò chơi và trò diễn trong lễ hội Gầu Tào của người Mông tại xã Sà Dề Phìn, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, nhằm giải quyết thực trạng mai một và thiếu cơ chế bảo tồn hiệu quả. Nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của các hoạt động này trong việc gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống, làm phong phú đời sống tinh thần cộng đồng và tiềm năng phát triển du lịch. Để đạt được mục tiêu này, đề án sử dụng phương pháp khảo sát, nghiên cứu, thu thập và hệ thống hóa tư liệu liên quan đến trò chơi, trò diễn trong lễ hội Gầu Tào, đồng thời phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý, bảo tồn và phát triển. Các phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập tài liệu, điền dã dân tộc học qua phỏng vấn già làng, nghệ nhân, điều tra xã hội học và phân tích so sánh. Mục tiêu cụ thể là nhận diện đặc điểm, giá trị và thực trạng các trò chơi, trò diễn; đánh giá công tác bảo tồn hiện tại; tổng hợp cơ sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn; từ đó đề xuất các định hướng, giải pháp khả thi để bảo tồn, khôi phục và phát triển các trò chơi, trò diễn trong lễ hội Gầu Tào gắn với phát triển văn hóa – du lịch địa phương. Đề án kỳ vọng không chỉ lưu giữ di sản văn hóa mà còn đưa chúng trở lại đời sống đương đại, củng cố tinh thần đoàn kết, ý thức tự hào văn hóa, và góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững, tạo ra sản phẩm du lịch văn hóa đặc sắc.