ơ ả ủ ạ ộ ụ ạ ộ Câu 1. T i sao nói giáo d c là ho t đ ng c b n c a xã h i ?
M Đ UỞ Ầ
ậ ả Đ t n t i cũng nh m i sinh v t khác ph i luôn t
ườ ứ ọ ề ạ
ấ ủ ả ệ ề i đ tho mãn nhu c u
ự ậ v n ạ ệ ự , th c hi n các ho t ủ ả ầ c a b n thân ụ ạ ộ ườ ể ể ồ ạ i và phát tri n, con ng ể ộ đ ng và phát tri n m i ti m năng và s c m nh b n ch t c a mình ằ ạ ộ đ ng c b n và thích ngứ v i ớ môi tr ư ọ ả ơ ả nh m t o ra nh ng đi u ki n thu n l ậ ợ ể ữ ạ ộ ố Trong các ho t đ ng đó có ho t đ ng giáo d c. ng s ng.
ộ ụ ộ Xét t
ộ ổ ứ ượ ệ ộ ể ị ọ góc đ xã h i h c và tâm lí h c, có th đ nh nghĩa giáo d c chính là m t quá trình c xã ch c m t cách chuyên bi ụ ch c, có m c đích và đ t (có t
ừ ộ ọ ượ ổ ứ xã h i hoá nhân cách đ c t ộ h i phân công, chuyên môn hoá).
ộ ấ ả ế ệ ủ ế ề ằ
ướ ử ộ ị
ườ ệ ậ ợ ị ộ ố ộ ướ ự ể ộ ặ ụ i, n u nh m truy n th cho th h sau, ho c ế ệ ng cho th h sau i khác và giúp h lĩnh h i “kinh nghi m xã h i – l ch s ”, đ nh h ượ ề c c vào cu c s ng xã h i thì đ u đ i khi b
ụ T t c các tác đ ng nào đó c a con ng ọ ườ cho ng ượ ự có đ c s phát tri n nhân cách và s thu n l ọ g i là giáo d c .
ứ ặ
Là một hiện tượng XH đặc biệt, ch c năng đ c thù c ế
ủa GD là sự chuyển giao (truyền thụ và lĩnh hội, thông qua giao ti p và ho t đ ng ạ ộ ) hệ thống kinh nghiệm xã hội – lịch sử của các thế hệ trước (của loài người) cho thế hệ sau (đến từng cá thể người) một cách có mục đích, có ý thức , đảm bảo cho thế hệ sau có được sự phát triển nhân cách thuận lợi và thích ng ứ với yêu cầu cuộc sống, sự phát triển XH
ằ Là một quá trình “xã hội hoá nhân cách” được t ụ ổ chức một cách chuyên biệt, nh m m c
i ườ (cá nhân/ nhóm/ XH)
ủ ườ ạ ộ ể ạ ộ i nh m đ t n t ộ Ho t đ ng c b n c a xã h i là ho t đ ng c a con ng
ủ ể ồ ạ ơ ả
ả ạ ộ ạ ộ ể ạ ộ ể ồ ạ ậ
ầ ự ạ ộ ở phát, sau d n tr thành ho t đ ng có ý th c t ứ ự
ấ ị ầ ườ ủ i, c a xã h i. ệ đích phát tri n và hoàn thi n nhân cách con ng ằ ể ơ ả ủ i và phát tri n ạ ộ ộ ủ i và phát tri n. Các ho t đ ng c b n c a xã h i c a XH, không có nó XH không th t n t ạ ụ ứ ư nh ho t đ ng s n xu t, ho t đ ng nh n th c, ho t đ ng giáo d c, ho t đ ng văn hóa, ho t ộ đ ng đ u tranh chính tr ... ụ giác c a con ng
ụ ắ ộ
ộ ụ ắ ộ ố ủ
ế ớ
ờ ớ ộ ữ ộ ườ ế ể ứ ệ ệ ể ạ ườ ả
ụ ậ ạ ộ ấ Giáo d c, lúc đ u là HĐXH mang tính t ộ ủ ữ ồ ồ ừ lao đ ng, sau lao đ ng và đ ng th i v i lao đ ng là ngôn ng , Giáo d c b t ngu n t ồ ừ ồ ắ ầ ụ lao đ ng vì trong quá trình tác giáo d c cũng b t đ u....Ngu n g c c a giáo d c b t ngu n t ề ộ ượ i kháeh quan, con ng đ ng vào th gi c nh ng kinh nghi m truy n i ti p thu và tích lũy d ế ệ ạ i khác cho th h sau đ ng d ng vào quá trình lao đ ng đ đ t hi u qu cao i cho ng l ơ h n. Chính vì v y giáo d c là ho t đ ng c b n c a XH
ạ ộ ể ị ể ỗ ộ
ề
ộ ấ ộ ậ ị ộ ị ự ấ ạ ạ ử ả i xã h i: S n xu t, kinh t t n t
ố ọ
ể ố ồ ạ ủ ở ạ ế ố ấ ị ộ ớ ạ ứ GD trong quá trình phát tri n l ch s nhân lo i ng v i m i m t giai đo n phát tri n các ộ ế ọ ứ t h c duy v t l ch s coi GD thu c ng ng. Tri ế ế ố ồ ạ ủ ụ ị khác: chính tr , văn hóa khoa h c. Tuy nhiên giáo d c ứ ố ớ ý th c xã i nh t đ nh đ i v i các y u t i xã h i và các y u t t n t
ụ ơ ả ủ ử ộ ươ hình thái kinh đ u có m t c u trúc xã h i t ứ ị ứ ph m trù th c ý th c xã h i ch s quy đ nh c a các y u t ị ự ả ưở và ch u s nh h ng c a các yêu t ộ ự cũng có s tác đ ng tr l h iộ
ộ ộ ặ ự ể ủ ệ
ệ ụ ứ
ứ hi n nh ng ch c năng xã h i c a nó: ấ ấ ự Giáo d c tác đ ng thúc đ y, ho c kìm hãm s phát tri n c a xã h i thông qua vi c th c ữ + Ch c năng Kinh t
ộ ư ụ ứ ủ ế ấ
ế ế ạ ả ượ ấ ng t
ế ị
ng kinh t ấ ư ậ ứ ộ ộ đó làm tăng năng xu t và s n l ồ ế ể ể ệ ở ế xã h i th hi n :
ự
ệ
ậ ạ ứ ộ i lao đ ng đ o đ c ngh nghi p ể ệ ữ ng cho ng ươ ậ ế ườ ệ ọ ọ ẩ ộ ủ ậ ế ố ủ ả ụ ế ả c a s n xu t kĩ thu t s n xu t: Giáo d c không phài là y u t ộ ụ ự nh ng giáo d c tác đ ng tr c ti p đ n s c lao đ ng làm ch công c sàn xu t (thông qua ừ ứ ệ ừ ả ế nghiên c u phát minh, c i ti n, ch t o công ngh t ế ộ ưở . Nh v y GD có vai trò tác đ ng quy t đ nh đ n phát tri n ngu n nhân đó tăng tr ủ ề ả ấ ở ộ ả ự l c và tái s n xu t m r ng s c lao đ ng c a n n s n xu t và kinh t ể ạ Đào t o nhân tài cho các lĩnh v c phi v t th ề ồ ưỡ B i d ổ ế ụ Giáo d c là ph ườ ng ti n h u hi u đ ph bi n khoa h c kĩ thu t đ n m i ng i dân
ế ể ể ch GD là đ u t ộ cho phát tri n. GD là đ ng l c phát tri n kinh t
ế ự ầ ệ ố ầ ư ứ
ế ộ xã h i. ấ ữ ể ủ ấ ướ c (đào ề t ch c năng này, công tác GD & ĐT c n quan tâm đ n nh ng v n đ : ạ ừ XH trong t ng giai đo n phát tri n c a đ t n
ớ ắ ầ ủ
ế ể ự ợ ự ủ ấ XH c a đ t
ứ ệ ố ự ạ c. ơ ấ ệ c, đáp ng s nghi p CNH, HĐH đ t n
ộ ạ ệ ườ ạ ở ộ ả ề ấ ướ ạ các tr ề ng d y ngh ,
ạ ọ
ấ ệ ụ ứ ấ ườ ọ ả ề ố ầ ư ơ ở ậ t c các ạ ở ấ ả t ng h c c v s và ch t đáp ng nhi m v đào t o
ộ
ị ộ ạ ụ ụ
ị ồ ằ
ụ ươ
ở ề ụ ườ ộ ệ ư ưở t ụ
ị ạ ứ ậ ợ ườ ấ ả ng là con đ ộ ng thu n l ẽ ng b ng s tích h p, l ng ghép các quy ộ ng trình giáo d c vào quy ự ệ ườ ng hi n th c ấ ư i nh t, hi u qu nh t đ a
ầ ả ộ ố
ặ ộ ặ ụ ầ ư Đ u t ể ự Đ th c hi n t ể ớ ự ế ắ G n k t GD v i s phát tri n kinh t ạ t o g n v i nhu c u c a XH) Xây d ng h th ng c c u ngành ngh đào t o phù h p s phát tri n kinh t ướ n ế Quan tâm thích đáng đ n vi c đào t o đ i ngũ cán b gi ng d y ẳ THCN, cao đ ng, đ i h c. Đ u t c s v t ch t tr ơ ở c s GD & ĐT ị ứ + Ch c năng Chính tr xã h i: ư ưở ủ ị ự ị ng xong giáo d c cũng tác đ ng m nh m Giáo d c ch u s quy đ nh c a chính tr và t t ợ ự ệ ư ưở ế ẩ ặ t (Kìm hãm ho c thúc đ y) đ n chính tr và h t ố ủ ị i, chính sách … vào n i dung ch đ nh c a h t ng l ng, đ ư ậ trình truy n th và lĩnh h i. Nh v y giáo d c tr thành m t trong các con đ ệ ệ ư ưở ủ hóa s c m nh c a chính tr và h t t ị ệ ư ưở t chính tr và h t M t khác giáo d c còn có th tác đ ng m nh m đ n c u trúc xã h i đ c bi
ng vào qu n chúng nhân dân v cu c s ng. ẽ ế ấ ộ ụ ệ ổ ả ề ạ ể ủ ầ
ầ t là trình ấ ộ đ dân trí trong các giai t ng xã h i, s phát tri n c a giáo d c làm thay đ i c v ch t và ượ l ng c a k t c u các giai t ng xã h i.
ầ ớ ọ ị
ủ ế ấ ẳ Chính vì vai trò to l n nh v y. Lê nin đã kh ng đ nh m i giai c p c m quy n đ u c ể ế ắ ể ộ ự ộ ư ậ ề ữ ụ ề ằ ố ấ ề ụ ụ ệ ư ưở ng và ề t
ắ g ng n m v ng và đ c quy n đi u hành các th ch giáo d c nh m ph c v h t các m c tiêu chính tr c a mình.
ứ ọ
ứ ơ ả ủ ộ ị ủ ụ + Ch c năng văn hóa khoa h c: Các giá tr c b n c a n n văn hóa, các tri th c c b n c a các khoa h c đ
ị ơ ả ủ ề ươ
ọ ượ ộ ự ề ệ ố ụ ề
ụ ng trình, m c tiêu giáo d c. Ng ậ ắ ứ ế ấ ể ư ơ ả ượ ạ c l ủ ở ộ ể ọ ọ c ch n l c ị ụ i thông qua s tác đ ng có đ nh ế ệ ộ ng liên t c, r ng kh p đ n nh n th c, thái đ , hành vi c a nhi u cá nhân, nhi u th h . ị ữ ả ồ ng c b n nh t đ l u tr , b o t n, m r ng và phát tri n các giá tr văn
ố ớ ố ụ ề ớ ộ
ỉ ố ụ ứ ộ ọ ộ ố ng giáo d c có vai trò to l n đ i v i t c đ và quy mô và nhi u ch s phát xã h i quan tr ng c a m t qu c gia. Thông qua 3 ch c năng này giáo d c tác
ể ủ ộ
ộ ấ ụ ề ộ
ư đ a vào h th ng, ch ộ ướ h ườ ụ Giáo d c là con đ hóa, khoa h c.ọ ấ ượ Ch t l ủ ế ể tri n kinh t ế ự ộ đ ng đ n s phát tri n c a xã h i. Giáo d c chính là m t trong nhi u ho t đ ng xã h i c u thành nên m t hình thái kinh t ộ ị ự ụ ậ ộ ớ ị
ộ ạ ộ ị ạ ộ ứ ấ ộ ộ
ạ ộ ụ ạ ộ ọ ậ ộ
ơ ả ủ ườ ể ủ ế ị ệ ệ ữ ề ạ ộ ế ứ ủ xã h i, do đó giáo d c ch u s quy đ nh c a xã h i. Cùng v i các ho t đ ng nh n th c ạ ộ ả nghiên c u khoa h c, ho t đ ng lao đ ng s n xu t, ho t đ ng chính tr xã h i, ho t đ ng ộ ữ ộ văn hoá ngh thu t, giáo d c là m t trong nh ng ho t đ ng c b n c a xã h i, là m t trong ự ồ ạ nh ng đi u ki n quy t đ nh s t n t i và phát tri n c a loài ng i.
KLSP
ệ ố ể ủ ế ự ộ
ủ ề ố ớ ớ ụ ườ ụ ứ t các ch c năng c a giáo d c có tác đ ng to l n đ n s phát tri n c a xã ề ộ ố ấ i làm công tác giáo d c và nhà QLGD trong đi u
ư
Th c hi n t ộ ặ h i, vì v y đ t ra m t s v n đ đ i v i ng ệ hi n nay nh sau: ki n th c t ứ ụ ớ
ệ ầ ư ụ ả ự ậ ự ế ệ ứ ậ ả Ph i nh n th c đùng giáo d c có vai trò to l n trong XH hi n đ i chính vì nh n th c cho ậ ạ ầ ư cho GD là đ u t
ố ể ầ ộ ể ế
xã h i. ụ ứ ả ủ Căn c vào b n ch t c a giáo d c, vai trò c a giáo d c nên chúng ta ph i đ i m i, c i
ị đúng đó mà Đ ng ta đã xác đ nh Giáo d c là qu c sách hàng đ u; đ u t ự ể ộ ự s phát tri n; GD chính là đ ng l c đ phát tri n kinh t ấ ủ ả ụ ấ ượ ả ệ ụ ể ả ổ ả ổ ế ớ ộ cách gd nâng cao hi u qu GD, ch t l ng GD đ giáo d c làm thay đ i và c i bi n xã h i
ộ ế ư ậ
ứ ễ ồ
ầ
ả ể ệ ố ớ ụ ừ ố ụ ấ
ự ề ả
ả ạ ộ GD tác đ ng đ n XH, cùng v i các ho t đ ng XH khác nh VH, KT CT vì v y ph i ớ ự ả ắ ộ ặ ự đ t nó trong hoàn c nh xã h i. Giáo d c ph i g n v i th c ti n XH, đáp ng ngu n nhân l c ạ ụ ể theo yêu c u phát tri n KTXH trong t ng giai đo n c th . ự ằ ơ ở ẩ ng nhân tài cho t ậ ấ ả ớ ấ ướ ờ ố ự ế ự ể ộ Xây d ng h th ng GD c n đ i đa năng nh m th c hi n ba m c tiêu: L y nâng cao t c các ế c phát tri n hòa nh p v i th
ấ ệ ồ ưỡ ạ dân trí làm n n t ng cho cho đào t o nhân l c, trên c s đó b i d ự ự lĩnh v c đ i s ng … làm đ ng l c tr c ti p thúc đ y đ t n giáo văn minh.
ệ ố ằ
ồ ớ ộ ộ ệ ệ ụ ổ ụ ầ H th ng giáo d c c n không ng ng đ i m i n i dung, PP, P ti n … nh m không ữ ng ngu n nhân l c có trình đ chuyên môn, nghi p v cao và nh ng
ứ ừ ẩ ệ ạ i.
ụ
ị ầ ự ủ ẩ ẩ ấ ng ng nâng cao ch t l ấ ầ ph m ch t c n thi ượ Tăng c ự GD cho th h tr ni m tin, b n lĩnh và có s chu n b đ y đ ph m ch t, năng l c
ả ệ ể ạ
ế ừ ự ấ ượ ầ ủ ệ ế ể t đ đáp ng yêu c u c a n n SX hi n t ợ ng h p tác QT trong giáo d c. ế ệ ẻ ề ố ể đ có th tham gia vào các m i quan h đa d ng. ả ượ c quan tâm ngay t
ừ ậ ứ ọ ạ ươ ạ ợ c h
ầ ể ọ ứ ng th c đào t o đ m i l a tu i đ u đ ọ ể ủ ầ b c h c m m noncho đ n ĐH và trên Đh, ổ ề ượ ưở ng ắ ự ầ i h c t p, th a mãn nhu c u phát tri n tài năng c a m i công dân góp ph n đ c l c
ể ụ ầ Giáo d c c n ph i đ ể phát tri n h p lý các lo i hình GD, các ph ỏ ề ợ ọ ậ quy n l ấ ướ ự vào s phát tri n đ t n c.
ấ ủ ử ụ ề ấ ị V n đ 2 Tính l ch s , tính giai c p c a giáo d c.
Ở
ử ứ ộ
ế ọ ế ố ồ ạ ạ ế ưở ộ ả ấ t n t ậ ị i xã h i: S n xu t, kinh t ộ ị ị ự ng c a các yêu t
ọ
ứ ị ự ả và ch u s nh h ổ ề ế ộ ế ổ ươ ứ ủ ữ ị ủ ị ấ ử ng ng, l ch s GD th
ụ ề ư ậ ụ ử ả ị ị
M BÀI Tri t h c duy v t l ch s coi GD thu c ph m trù th c ý th c xã h i ch s quy đ nh ố ủ c a các y u t ị ữ khác: chính tr , văn hóa khoa h c. Khi có nh ng biên đ i v ch đ chính tr , c u trúc Xh ế ệ ư ưở và h t ng c a XH thì giáo d c cũng có nh ng bi n đ i t t ấ ướ ớ c ta đã kh ng đ nh đi u đó. Nh v y Giáo d c có tính l ch s và tính giai c p gi i và n trong XH có giai c p.ấ
ấ ả ườ ủ ế ộ i, n u nh m
ườ t c các tác đ ng nào đó c a con ng i khác ằ truyền thụ cho thế hệ và giúp h lọ ĩnh hội “kinh nghiệm xã hội – lịch s ”ử ... thì đ u ề được
ậ ậ Th t v y, t ặ sau, ho c cho ng gọi là giáo dục
ứ ặ
Là một hiện tượng XH đặc biệt, ch c năng đ c thù c ế
ủa GD là sự chuyển giao (truyền thụ và lĩnh hội, thông qua giao ti p và ho t đ ng ạ ộ ) hệ thống kinh nghiệm xã hội – lịch sử của các thế hệ trước (của loài người) cho thế hệ sau (đến từng cá thể người) một cách có mục đích, có ý thức , đảm bảo cho thế hệ sau có được sự phát triển nhân cách thuận lợi và thích ng ứ với yêu cầu cuộc sống, sự phát triển XH
ằ Là một quá trình “xã hội hoá nhân cách” được t ụ ổ chức một cách chuyên biệt, nh m m c
ệ ể i
ệ ượ ấ ng giáo d c có các tính ch t sau:
ứ ộ ụ
ộ
ị ộ
ổ ế Ở ằ ử ể ị ườ ở i, ườ ầ ủ ị ộ ử ể ủ ị ả ạ c h t, nó ph n ánh m i giai đo n phát
ộ ị
ườ (cá nhân/ nhóm/ XH) đích phát tri n và hoàn thi n nhân cách con ng ỉ ụ ọ ụ Khoa h c giáo d c đã nghiên c u và ch ra hi n t Tính ph bi n: đâu có xã h i loài ng đó có giáo d c. ụ Tính vĩnh h ng: Khi nào còn xã h i loài ng i, lúc đó còn giáo d c. ướ ờ ế ụ Tính l ch s : Giáo d c ra đ i theo nhu c u c a l ch s xã h i, tr ị ộ ử ở ỗ ở ử ị trình đ phát tri n l ch s , b quy đ nh b i trình đ phát tri n c a l ch s . ụ ử ộ ể ủ tri n c a xã h i có m t trang l ch s giáo d c ướ Tính giai c p: Thông qua các đ nh h ộ ị ề ử ụ ư ưở t ầ ụ
ụ ng chính tr và pháp lu t đ i v i m c ng pháp giáo d c, giai c p c m quy n s d ng giáo d c nh m t công ằ
ạ ộ
Tính nhân lo i và tính dân t c: Giáo d c, tr ể ự ị ng t ụ ấ ề ợ ủ ụ ụ ở ụ ế ấ ươ đich, n i dung và ph ủ ụ c chuyên chính c a nh m duy trì quy n l ạ thành t u và xu th phát tri n giáo d c, ậ ố ớ ư ộ ố ề i c a mình, t o nên n n giáo d c chính th ng. ể ệ ở ụ ng pháp giáo d c... ạ ụ ị ướ ế c h t là các giá tr nhân lo i, th hi n ươ ộ m c đích, n i dung và ph
ế ớ ủ ữ ữ ắ ộ ị ị
ủ ỗ Trong m i cá nhân, nh ng giá tr văn hoá c a dân t c luôn g n k t v i nh ng giá tr chung c a nhân lo i ạ
ấ ơ ả ấ ủ ử ậ ị Trong các tính ch t c b n trên ta t p trung phân tích tính l ch s , tính giai c p c a Giáo
d c.ụ
ị ộ
ấ ộ ị ử ụ ậ ộ ộ ồ ạ v t ch t, thu c t n t
ộ ố ấ ề ệ ủ ộ ả
ố ố ộ ộ ứ
ứ ư ụ ậ
ủ ự ọ ế ộ ặ ủ ề ộ
ể
ử ụ ộ Giáo d c ra đ i theo nhu c u l ch s XH, tr
ứ ế ổ ụ *) Tính L ch s : Giáo d c là m t hình thái ý th c xã h i, luôn v n đ ng và bi n đ i ờ ế ố ậ ộ ị ự theo th i gian. Giáo d c ch u s quy đ nh c a các y u t i xã h i chi ứ ặ ộ ư ế và trình đ s n xu t xã h i. M t khác, là m t hình thái ý th c ph i nh các đi u ki n kinh t ế ủ ị ự ộ xã h i, nên giáo d c còn ch u s tác đ ng chi ph i, kh ng ch c a các hình thái ý th c xã h i ị ủ ệ ặ ạ t là tác đ ng c a chính tr . khác, nh pháp lu t, tôn giáo, đ o đ c, văn hoá, khoa h c... đ c bi ể ạ ể ạ Ở ỗ m i giai đo n c a s phát tri n XH đ u tác đ ng đ n GD và t o nên đ c đi m c a giáo ụ d c và làm cho GD phát tri n. ụ ử ị ầ ị ộ ặ ở
ướ ủ ị ế ể ị ấ ị ừ ự ộ ộ i tác đ ng tích c c vào s
ờ ị ụ ớ ử ử ạ
ể ủ ị ủ
ị ấ ứ ỗ ộ ế ả c h t giáo d c ph n ánh trình đ phát ử ự ể tri n l ch s , b quy đ nh b i trình đ phát tri n c a l ch s . M t khác trong m t ch ng m c ự ạ ế ủ ứ t ch c a nó l nh t đ nh giáo d c v i các ch c năng XH và tính thi ử ể ủ ị ậ ở ỗ m i giai đo n phát tri n c a l ch s XH có 1 trang lich s giáo phát tri n c a l ch s . Vì v y ụ ế ẳ ụ XH có m t hình thái giáo d c d c. Ch nghĩa duy v t đã kh ng đ nh: Mõi hình thái kinh t ươ ứ t ậ ng th c sán xu t có m t ph ng th c giáo d c t ng ng, m i ph
ộ ụ ươ ứ ng ng. ề ụ ứ ự ụ ử ươ ụ m i th i k l ch s khác nhau thì giáo d c có s khác nhau v m c đích, m c tiêu,
ươ ờ ỳ ị ng pháp và hình th c t Ở ỗ ộ n i dung, ph
ụ ượ ữ ụ ẻ ở th i k s khai giáo d c đ
ộ ươ Ở ờ ỳ ơ ự ế ả ề ườ i già trong nhà.
ề th i k c đ i tr em đ
Ở ờ ỳ ổ ạ ẻ ằ ữ ứ ệ ắ ạ ọ ứ ổ ứ ch c. ệ ự c th c hi n b i nh ng ng ụ ượ ườ ng ra đ i chuy n t t nh m hoàn thành hi m v . Nhà tr
ườ ớ i l n truy n th cho tr em ữ ố ể ừ ọ ượ ọ ậ ệ
ứ ạ ế ỷ
ấ m t cách tr c ti p thông qua s n xu t và giáo d c đ ộ ươ ử c g i vào các tr ờ ườ ụ ệ kh c nghi ệ ạ ả ủ nhân sang hình th c d y h c t p th và hi u qu c a vi c d y h c đ ế ể ủ ử N a sau th k XX cùng v i s phát tri n c a kinh t ấ ể ớ ự ấ ứ ồ ự ơ ả ạ ả ế ể ứ ể ộ c giao cho nh ng ng ệ ng n i tú và s ng trong nh ng đi u ki n hình th c d y h c cá c nâng lên. ề ở ụ XH thì giáo d c tr thành đi u ạ t đ tái t o s n xu t s c lao đ ng XH t o ra ngu n l c c b n đ đáp ng yêu
ệ ki n nh t thi ầ ủ c u c a XH.
ụ t, thi ch c đ c bi
c t ạ ệ ầ ạ ượ ổ ứ ặ ệ
ỹ ậ ề
ề ở ộ ươ ng pháp, ph ạ ứ ự
ả ọ ụ ấ ẽ ể ủ ộ ụ ấ ủ ệ ư ưở t ộ ạ ộ ế ế t k theo m t Ngày nay giáo d c tr thành m t ho t đ ng đ ự ộ ệ ươ ặ ạ ế ng ti n hi n đ i đã góp ph n t o ra đ ng l c thúc k ho ch ch t ch , có ph ế ủ ấ ỳ ệ ẩ ự đ y s phát tri n c a XH. Đ o đ c, trí tu khoa h c k thu t, ti m năng kinh t c a b t k ể ủ XH nào đ u ph thu c vào s phát tri n c a giáo d c. *) Tính Giai c p: giáo d c mang tinh giai c p vì nó ph n ánh h t
ị ớ ộ ừ ấ ị ấ ộ
ộ ữ ầ ươ ụ ố ụ ự ề ụ i nh ng quan ni m v m c đích, n i dung và ph
ệ ụ ư ấ ờ ộ
ề ề ấ
ấ ng c a giai c p ẫ ố th ng tr , trong m t ch ng m c nh t đ nh, trong các t ng l p xã h i khác, giai c p khác v n ồ ạ ng pháp giáo d c không chính th ng... t n t ắ ố ạ cũng thu c giai c p n m t o thành dòng giáo d c dân gian nh ng giáo d c chính th ng bao gi ụ ụ quy n lãnh đao XH và ph c v cho giai c p n m quy n XH. ấ ữ ế ụ ắ ụ ủ ệ ố ệ ể
ụ ấ
ủ ệ ờ ỳ ụ ủ ụ ớ ộ giáo d c c a giai c p ch nô phát tri n có h th ng, có ụ là giáo d c gia đình giáo d c ụ ạ ộ ấ i l n cho tr em v i trình đ giáo d c th p. Trong th i k này trình đ giáo d c l c
ủ ấ ữ ế ch vi ủ c a ng ủ ậ h u ch y u là c a giai c p ch nô.
ế ơ
ể ấ ữ ế ế ề
ể
ụ ủ ụ VD: Trong XH chi m h u nô l ườ ạ i d y, trog khi đó giáo d c c a giai c p nô l t và có ng ẻ ườ ớ ủ ế Khi XH phát tri n lên hình thái KTXH cao h n là hình thái KTXH phong ki n thì giáo ụ ủ ờ . XH phong ki n có n n giáo d c c a ụ ụ t, có nôi dung giáo d c, m c đích giáo d c là đ làm quan, ể ụ ớ ườ ử i dân là giáo d c v i m c đích đ ấ ng pháp tuy n ch n qua thi c . Còn giáo d c c a ng
ệ ớ ề ả ụ d c đã khác v b n ch t so v i th i khì chi m h u nô l ụ ữ ế ế giai c p phong ki n, có ch vi ể ươ ph ươ ố ơ ở i t tr thành ng ọ t h n .
ụ ọ ấ ị
ự ủ ố c xây d ng trên c s t
ụ ể
ơ ở ư ưở ướ ủ ư ộ ụ ượ ử ụ ụ ủ ấ ấ ậ ẳ ụ ượ chính sách giáo d c chính th ng, đ t ứ Giáo d c không đ ng ngoài chính sách và quan đi m c a nhà n ấ ch p nh n. Trong XH có giai c p, giáo d c đ ể ệ ụ Các nhà giáo d c h c đã kh ng đ nh giáo d c mang tính giai c p. Nó th hi n trong các ề ầ ấ ng c a giai c p c m quy n. ượ ề c và đi u đó đ c toàn XH ầ c s d ng nh m t công c c a giai c p c m
ề ợ ủ ộ ơ
ợ ụ ụ ườ ớ i ích này phù h p v i m t b ph n ng
ụ ố ề ộ ụ ặ ặ
ự ứ ệ ề ệ ấ ố ị
ể ề i c a mình thông qua m c đích và n i dung giáo d c, ph ng pháp quy n đ duy trì quy n l ậ ộ ộ ớ ợ ầ i trong xã h i, ho c đa s các t ng l p giáo d c, l ặ ợ ủ ố ấ trong XH hay toàn XH. Trong Xh có giai c p đ i kháng thì giáo d c là đ c quy n, đ c l i c a ụ gia c p th ng tr thông qua vi c truy n bá và xây d ng ý th c quan h giai c p, giáo d c là vũ khí đ đ u tranh giai c p.
ử ủ ể ị ấ ữ M i quan hê gi a tính l ch s và
ấ ự ụ ị ử ủ ử ử ổ ị ị
ụ ấ ể ấ ố ấ tính giai c p c a giáo d c, có th nói tính giai c p là ợ ộ ườ m t tr ng h p riêng c a tính l ch s vì XH có tính l ch s , khi l ch s thay đ i thì có s thay ấ ủ ổ đ i tính giai c p c a giáo d c.
ụ ấ ọ ị
ự ử ề ụ ể ạ ả
ế ế ủ ị
, v i xu th c a l ch s đ XD ch ớ
ụ ậ
ậ ầ ố ự ậ ụ ệ ế
ị ủ ị ị ả ướ ụ ụ KLSP ả Trong giáo d c và công tác QLGD luôn ph i chú tr ng tính giai c p và tính l ch s trong ệ ứ ụ ứ giáo d c. khi nghiên c u, xây d ng k ho ch phát tri n giáo d c ph i căn c vào đi u ki n ươ ử ể ụ ị ự ế ớ ế chính tr th c t kinh t ng trình, XD m c tiêu, tuy nhiên ụ ử ị ổ ờ ớ ồ đ ng th i v i XD, đ i m i ph i k th a tính l ch s giáo d c. ờ ộ + Do giáo d c có tính l ch s nên nó v n đ ng theo th i gian. Vì v y c n nhìn nh n giáo ọ xã ng phát tri n, trình đ phát tri n m c đích, m c tiêu,
ụ ố ớ ươ ủ ậ ộ ụ d c trong s v n đ ng c a l ch s , ph i xem xét giáo d c trong m i m i quan h kinh t ộ h i, văn hóa. Luôn xác đ nh rõ chi u h ộ n i dung ph ả ế ừ ử ử ể ề ng pháp vai trò c a giáo d c đ i v i ng ộ i d y và ng
ả ệ ể ể ườ ọ i h c. ọ ườ ạ ộ t cho cán b , giáo viên, h c sinh quan đi m đ ườ ng
ụ ố ủ l
ứ ậ ng theo Lu t giáo
ệ + Trong công vi c qu n lí: Quán tri ướ ề c v giáo d c… ọ ả ỉ ạ ủ ụ ạ ộ ươ ườ ng pháp, ki m tra đánh giá…
ộ , tuân th m c tiêu, n i dung, ph ự ự ọ ậ ồ ưỡ ử ồ ng, c cán b , giáo viên đi h c t p, b i h c t p, b i d
ụ ể ộ ụ ọ ậ ị ệ ậ ả ộ ả i c a Đ ng, Nhà n ổ + T ch c, ch đ o, qu n lí m i ho t đ ng giáo d c trong nhà tr ề ệ ụ d c, Đi u l ả + B n thân tích c c t ể ưỡ ng đ nâng cao trình đ chuyên môn, nghi p v , lí lu n chính tr , qu n lí nhà n d ướ c
v ề
ụ ườ ệ ố
ậ ể ề ể ng… ả ể ự ạ
ộ ệ ề ụ ụ t vai trò giáo d c trong nhà tr ỉ ạ ủ ể ộ
ồ ấ Xây d ng n n giáo d c có tính nhân dân, dân t c, tiên ti n, hi n đ i, xã h i ch ủ
ộ ụ ụ ạ ự ể ạ ượ
ị ồ ể ơ ở
ướ ộ ớ
ụ ố ờ ướ ượ ể ẳ ặ ọ giáo d c…đ th c hi n t ụ Đ tránh vi ph m tính quy lu t quan đi m ch đ o c a Đ ng ta v phát tri n giáo d c ủ ế ệ ề ả ng H Chí Minh làm n n t ng. Th c hi n công ặ ằ c m t b ng ng giáo d c vùng khó đ đ t đ ứ ệ ề ụ ng và các c s giáo d c có đi u ki n b t phá ể ề ằ c có n n giáo d c phát tri n. ệ t c h c, h c su t đ i, đ c bi
ệ ạ ạ ể ố ườ
ụ ả
ệ ướ Đ i m i căn b n, toàn di n n n giáo d c theo h ớ ề ướ ủ ứ ậ ộ ẩ ế ị ườ th tr
ơ ộ ọ ườ i nghèo, con em di n chính sách. ề , thích ng v i n n kinh t ớ ủ
ấ ượ ụ ệ ạ ạ ể ặ ng, đ c bi
ể ộ ỹ ệ ầ ộ
ạ ỏ
ế ượ ố ườ ể ủ ữ ự ỉ Đã ch rõ: “ ư ưở t nghĩa, l y ch nghĩa Mác Lênin và t ấ ượ ằ b ng xã h i trong giáo d c, nâng cao ch t l ươ ề ờ ạ chung, đ ng th i t o đi u ki n đ các đ a ph ộ ướ c m t b nhanh, đi tr c, đ t trình đ ngang b ng v i các n ộ ọ ậ ự Xây d ng xã h i h c t p, t o c h i bình đ ng đ ai cũng đ ộ ố ớ i dân t c thi u s , ng đ i v i ng ệ ộ ạ ệ ớ ổ ng chu n hóa, hi n đ i hóa, xã h i ộ ị ố ế ng xã h i ng đ nh h hóa, dân ch hóa, h i nh p qu c t ệ ậ ọ ụ ắ ể ch nghĩa, phát tri n giáo d c g n v i phát tri n khoa h c và công ngh , t p trung vào nâng ự ố ố ứ ấ ượ ng giáo d c đ o đ c, l t ch t l i s ng, năng l c sáng t o, k năng cao ch t l ẩ ạ ế ể ứ ự ặ xã h i, đ y m nh công nghi p hóa, th c hành đ m t m t đáp ng yêu c u phát tri n kinh t ọ ả ặ ả ả ấ ướ ệ c, đ m b o an ninh qu c phòng; m t khác ph i chú tr ng th a mãn nhu hi n đ i hóa đ t n ể ườ ọ ỗ ầ c u phát tri n c a m i ng c phát tri n tài năng”. i có năng khi u đ i h c, nh ng ng
ấ ườ ộ ố ớ ự ậ ư ạ ể ế ng xã h i đ i v i s phát tri n cá nhân và các k t lu n s ph m
ề V n đ 3. Môi tr M bàiở
ư ầ
ườ ố ộ ầ ự T xa x a Ông cha ta đã có câu “G n m c thì đen, g n đèn thì sáng”. Đó là cách ưở ệ ữ ng ng xã h i, nh ng nh h
ừ ậ ủ ườ ộ ố ớ ự ề nhìn nh n c a Ông cha ta v m i quan h gi a môi tr ể ủ c a môi tr ng xã h i đ i v i s hình thành và phát tri n cá nhân con ng ữ ả ườ i.
ộ ế ượ ể S phát tri n cá nhân đ
ự ứ ể ầ ể ấ ể ả ờ ự
ỉ ự ướ ế ổ ổ ẻ ồ ề ượ ng mà, tr ng v l
ế ữ ạ ố ổ ề ấ
ữ ể ể ể ề + S phát tri n v m t th ch t: bi u hi n ọ nh ng bi n đ i v chi u cao, tr ng
ổ ề ơ ể ự ậ ấ ng, c b p, s hoàn thi n các giác quan và s ph i h p v n d ng c th . ượ l
ệ ở ự ố ợ ữ ế ậ ứ nh ng bi n đ i c a các qúa trình nh n th c,
ả s hình thành nh ng thu c tính tâm lý m i c a cá nhân.
ề ặ ệ ể ệ ở ề ặ + S phát tri n v m t tâm lý: th hi n ộ ữ ể ệ ở ộ ề ặ + S phát tri n v m t xã h i: th hi n ộ ư ử ớ nh ng bi n đ i trong thái đ c x v i
ữ ệ ườ ự ộ i xung quanh, ng
ế ộ ổ ủ ớ ủ ổ ế ạ ộ ủ ể ế c hi u là m t quá trình trình bi n đ i t ng th c i bi n toàn ể ự ủ ư ộ b các s c m nh th ch t và tinh th n cũng nh các năng l c c a tr . Đ ng th i s phát tri n ưở cá nhân, mà c t lõi là nhân cách không ch quy vào s tăng tr c h t đó là nh ng bi n đ i v ch t. ự ơ ắ ể ự ở ự tình c m, ý chí… và ể ự ở ự s tham gia tích c c vào các quan h và ho t đ ng xã h i. ị ả Quá trình hình thành và phát tri n nhân cách nói riêng và c a cá nhân nói chung ch u nh
ưở h
ề ậ ề ấ
ế ố : ề ườ ế ố ữ ườ vai trò ti n đ v t ch t; ơ ả ề ệ ộ ủ ng c a các y u t ế ố Y u t ế ố Y u t ẩ di truy n b m sinh là y u t ng, trong đó môi tr môi tr gi ng xã h i là c b n giũ vai trò đi u ki n, ph ươ ng
ti n.ệ
ế ố ế ị quy t đ nh tr c ti p
ủ ạ ự ế ụ vai trò ch đ o, trong đó giáo d c nhà tr
ạ ộ ho t đ ng cá nhân là là y u t ụ giáo d c gi ườ ề ả ộ ng là h th ng các hoàn c nh bên ngoài, các đi u ki n t
ườ ệ ự ể ủ ạ ộ ố ữ ệ ố i và đ m b o cho ho t đ ng s ng và phát tri n c a con ng ố ng là then ch t nhiên và xã h i xung ồ ườ i. g m có
ườ ộ ả ạ nhiên và môi tr
ả ng xã h i. ữ ờ ế ế ố Y u t ế ố Y u t Môi tr ộ quanh tác đ ng qua l ự ườ ng t môi tr ườ Môi tr ng t
ấ ẩ ệ ự
ả ế ưở ề ị ủ ế ị ả ỉ ưở ng tr c ti p hay có ý nghĩa quy t đ nh mà ch có nh h ệ t, khí h u t o đi u ki n rèn ườ nhiên ế ự ề ng t ế ng gián ti p đ n s
ể ự nhiên là nh ng đ c đi m v đ a hình, th i ti ữ ự ể
ườ ộ ệ ề Môi tr
ậ ạ ặ luy n hình thành nh ng ph m ch t nhân cách c a cá nhân. Tuy nhiên môi tr không nh h hình thành và phát tri n nhân cách ồ ố ử ố ng XH vĩ mô là các quan h v chính tr , t ậ ườ ng l
ng xã h i bao g m: Môi tr ề ng, quan h ng x , truy n th ng văn hóa, t p quán, đ ế ư ườ ệ ứ ươ ế ộ ả
ng … đ c tr ng là tác đ ng gián ti p đ n các cá nhân, nh h ườ ườ ạ i. Môi tr ng s ng trong gia đình, b n bè, các quan h
ặ ng XH vi mô là môi tr ớ ế ố ố ọ ườ ự ồ ọ ộ ế ng h c là y u t ị ư ệ ề i chính sách, đi u ki n kinh ưở ng chung cho ệ ườ ng tác đ ng tr c ti p, th
ẽ ế ưở t ị ế XH đ a ph t ườ ề nhi u ng ộ trong c ng đ ng, làng xã, trong l p h c, tr xuyên, m nh m đ n cá nhân.
ể ự ể ệ ộ ỉ ườ ạ ự S hình thành và phát tri n nhân cách ch có th th c hi n trong m t môi tr ấ ng nh t
ị đ nh.
ơ ề ầ ạ Môi tr ng góp ph n t o nên m c đích, đ ng c , ph
ụ ườ ươ ệ ệ ứ ự
ỹ ộ ườ ư ủ ệ
ế ể ệ ơ ộ ư ậ ử ủ ọ ệ ộ ộ ư ự
ộ ạ ng ti n, đi u ki n cho ho t ữ ộ ộ đ ng giao l u c a cá nhân. Trong môi tr ng xã h i (các quan h xã h i) đã ch a đ ng nh ng ứ ị giá tr , kinh nghi m, l ch s XH, trong đó có tri th c, k năng, thái đ ng x c a xã h i loài ề ữ ườ i. Nh v y nó ch a đ ng nh ng c h i, đi u ki n đ cho cá nhân l a ch n và chi m lĩnh ng ế và bi n thành nhân cách c a mình.
ơ ể ệ ệ i môi tr ượ ạ c l
ả ượ ữ ứ ế ậ ồ
ra bên ngoài nh ng ki n th c, k năng đã thu nh n đ ỉ ỹ ươ ướ ề t nh ng giá tr đã th hi n ra đúng hay sai và ph
ế ố
ế ớ ệ ươ ề ệ ng ti n cho s phát tri n cá nhân. Chính vì v y khi bàn v con ng
ng h ộ ậ ổ ườ ệ ả
ườ ả ấ ủ ng nói chung, môi tr
ứ ộ ả ế ị ưở ể
ử ị ứ ự ủ ả ườ ng cũng là n i cho cá nhân th hi n nhân cách, tr i nghi m b n thân ờ c, đ ng th i cũng ế ng đi u ch nh nhân cách n u sai. ề ườ ng là đi u làm nên n i dung nhân cách, môi tr ườ i Mác đã nói: ộ ệ ố i là t ng hòa các m i quan h xã h i”. ế ố ng XH nói riêng không ph i là y u t ng c a môi tr ưở ố ớ ủ ả ậ
ứ ộ ư ộ
ự ự
ưở ế ạ ộ ượ ứ ứ ỹ Ng ộ ộ ể ệ và th hi n, b c l ị ữ ể ệ bi ộ ườ ng xã h i là y u t V i ý nghĩa đó, môi tr ể ự ki n, ph ự ủ “trong tính hi n th c c a nó, b n ch t c a con ng ườ Tuy nhiên, môi tr ấ ự ạ ế ố đ o, y u t quy t đ nh s phát tri n cá nhân. Tính ch t, m c đ nh h ộ ủ ể ườ ộ ng, quan đi m, thái đ , c a cá nhân đ i v i các nh h còn tùy thu c vào: L p tr ướ ộ ư ự ng, năng l c, trình đ t cũng nh tùy thu c vào xu h ả ạ ộ cá nhân, cá nhân tham gia ho t đ ng càng tích c c thì nh h ề ế ạ ho t đ ng càng đa d ng thì chi m lĩnh đ ủ ch ườ ng ng đó ủ ạ ộ duy, m c đ ho t đ ng tham gia c a ề ng càng nhi u, lính v c tham gia ượ c c càng nhi u ki n th c, k năng, thích ng đ
ố ả ầ ệ
ợ ủ ề ữ ườ ầ ạ ộ ỉ i d n d n hoàn ch nh b n thân, hình ộ
ể ề ạ ộ ớ v i nhi u m i quan h . Thông qua ho t đ ng, con ng ớ thành nh ng nét nhân cách thích h p v i yêu c u c a ho t đ ng và c a xã h i. ỉ ầ ủ Ví d : Chuy n m t h c sinh ch có năng khi u và yêu thích v các môn th d c th
ọ ậ
ấ ả ể ụ ọ ậ ế ụ ọ ủ ậ
ớ ể ớ ự ư ng, năng l c t
ọ ậ ạ ộ ưở ủ
ọ ạ
ở ạ ự ầ ầ ể ế ộ ọ ườ ế ng h c t p, phong trào h c t p môn thao vào h c 1 l p năng khi u môn Toán thì dù môi tr ấ ạ ọ ố ế ế ưở ng đ n h c sinh đó là r t h n ch . Vì do xu t đ n m y thì nh h toán c a t p th l p có t ẫ ặ ệ ế ủ ọ ướ ọ duy c a h c sinh đó mà d n đ n vi c h c sinh đó ít ho c không tham gia h ườ ủ ớ ư ậ ả ng ng c a môi tr các ho t đ ng, phong trào h c t p môn toán c a l p và nh v y nh h ế ọ ế ọ ậ h c t p, phong trào h c môn toán đ n cá nhân h c sinh đó là h n ch . ữ ủ i câu t c ng c a ông cha ta Quay tr l
ể ủ ư ộ
ư ố ế ng t
ở ủ t, hoàn c nh t ả ệ ụ ệ môi tr ườ ư ố
ố ng, tr i nghi m b n thân trong đó thì ch a ch c đã t ố ườ
ế ọ ẫ ộ ế ữ ộ ể
i sông trong môi tr ộ ng, quan đi m, thái đ ti n b thì h c v n ch n l c b đ ươ ế trên “G n m c thì đen, g n đèn thì sáng” ậ là m t đúc rút kinh nghi m vô cùng quý báu c a ông cha ta nh ng không th ph nh n ườ ạ ả Ở ủ ặ t nh ng n u không tham gia vào ho t m t trái c a nó. ả ữ ắ ả ạ ộ đ ng c i t o môi tr t. Có nh ng ườ ớ ậ ạ ng khó khăn, thi u th n, không lành m nh tuy nhiên v i l p ng ấ ọ ọ ỏ ượ ườ tr c nh ng tác đ ng x u ủ c a môi tr ng đ n cá nhân và v n lên.
ế ố ụ ủ ứ ứ ậ ầ ườ KLSP. Trong công tác giáo d c chúng ta c n nh n th c đúng m c vai trò c a y u t môi
ườ tr ng đói v i s phát tri n cá nhân.
ướ ị ề ứ ớ ự ỉ Đi u ch nh và t
ườ ự ng s ng cho HS theo đ nh h ườ ố ộ ố ể ợ ổ ch c h p lý môi tr ộ ố ế ầ ng và yêu c u ắ ạ ng s ng lành m nh, g n giáo
ộ
ữ ố ộ ườ ệ c m i quan h tác đ ng qua l ng, gia đình và xã h i, tranh
ủ ự ủ ộ ườ th s ng h c a c ng đ ng, gia đình, xã h i đ i v i ho t đ ng giáo d c c a nhà tr ng
ớ ủ c a XH, cho HS ti p xúc v i cu c s ng, xây d ng m t môi tr ự ễ ụ ớ d c v i th c ti n xã xã h i. ượ ấ Th y đ ộ ủ ộ ệ i gi a nhà tr ạ ộ ờ ạ ộ ố ớ ụ ổ ứ ồ ả ớ ỹ T ch c hi u qu các ho t đ ng giáo d c ngoài gi
ạ ọ ệ ụ ủ ố ụ lên l p, giáo d c k năng s ng, ạ ộ ổ ứ ch c các ho t đ ng
ch c các ho t đ ng tr i nghi m sáng t o cho h c sinh, t ả ạ ộ ồ ấ i c ng đ ng, t
ạ ộ ả i di s n, khu s n xu t… ườ ả ệ ườ ể ạ ổ ứ ị ố giá tr s ng, t ọ ậ ạ ộ tham quan, h c t p t ự Xây d ng môi tr ạ ng nhà tr
ọ ạ ự ậ ng thân thi n, lành m nh, t p th giáo viên, h c sinh ề ộ ủ ng nâng cao năng l c trình đ c a giáo viên; t o đi u
ọ ữ ạ v ng m nh, đoàn k t; chú ý b i d ệ ki n cho h c sinh t
ụ ọ Trong công tác giáo d c, đi u quan tr ng là giúp cá nhân hình thành kh năng t
ị ự ẩ ợ ng giá tr phù h p v i các chu n m c xã h i, đ h bi
ế ồ ưỡ ự ọ ậ ự giác, tích c h c t p, khám phá… ề ị ạ ướ ự ế ả ể ọ ế ấ ề ạ ỏ ữ ự giáo ớ ọ ự ộ t ch n l a ự t lo i b tránh xa nh ng đi u x u xa tiêu c c
ệ ố ụ d c theo h th ng đ nh h ữ ỏ ọ h c h i nh ng đi u tích c c lành m nh và bi ườ trong môi tr ề ố ng s ng.
ấ ề ụ ệ ườ ụ ơ ả ng giáo d c c b n
ụ V n đ 4. Nhi m v giáo d c và các con đ M Đ UỞ Ầ
ườ ệ ố
Quá trình Giáo d c trong nhà tr ộ ộ ố
ụ ủ ợ
ủ ặ ng có các đ c đi m sau:
ể ụ ế ụ ộ ng là quá trình tác đ ng có h th ng và liên t c đ n ở ọ ữ ụ ấ ẩ ằ ườ ượ h nh ng ph m ch t và năng c giáo d c, nh m hình thành toàn b cu c s ng c a ng i đ ụ ụ ể ụ ụ ầ ớ ự l c nhân cách phù h p v i yêu c u c a m c đích giáo d c và các m c tiêu giáo d c c th . ườ ể Quá trình gd trong nhà tr ặ ộ là m t hình thái đ c bi
ẹ ắ ư ng rõ ràng, có t
ng.
ệ ủ ệ (giáo t c a quá trình hình thành và phát tri n toàn di n nhân cách ạ ổ ứ ở ượ ị ch c b i các nguyên t c s ph m và c đ nh h ế c th c hi n thông qua các thi ố ủ ư ộ
ồ ươ ườ ạ ể
ậ
ng tác th ng nh t gi a hai m t đ i l p: các tác đ ng s ph m c a nhà i làm công tác giáo d c, g m c ph huynh h c sinh, đoàn th ...); và các ự ế ự ủ ị
ướ ế ọ ườ t ch h c đ ữ ấ ụ ự ủ ề ầ ừ ụ d c theo nghĩa toàn v n) đ ự ệ ượ đ • là quá trình t ữ ụ giáo d c (nh ng ng ụ ự ộ tác đ ng t giáo d c (s ti p nh n tích c c c a ng • là quá trình có s tham gia c a nhi u y u t ữ ự ữ ủ ể
ứ ạ
ộ ọ ấ ầ ủ ộ ợ ữ ẩ ấ ớ
ộ ự ề ữ ấ ụ
ụ ệ ụ
ụ ủ ụ ộ ố
ộ ạ ườ c ng đ xã h i c a i, chính sách phát tri n kinh t
ượ ộ ủ ộ ả ệ ủ ả ộ
ậ ủ ẩ ề ấ ấ ắ ọ
ụ ể ộ
ế ệ ụ ụ ấ
ể ướ c...) d ể ự ộ ủ ụ ủ ể ộ ệ ố ụ ế ộ ạ ủ ụ ể ấ ụ ụ ạ ậ ọ ạ ọ ọ ặ ố ậ ọ ả ụ ụ ườ ượ c giáo d c) i đ ướ nh mằ ộ ế ố ấ ng c u thành, tác đ ng có đ nh h ủ ự ộ ầ s chuy n hoá tích c c nh ng yêu c u t bên ngoài – nh ng yêu c u c a xã h i, c a nhà ấ ị ộ ệ ố ườ ng – t o thành ý th c, thái đ và m t h th ng hành vi và m t trình đ h c v n nh t đ nh, tr ụ ủ thành nh ng ph m ch t và năng l c b n v ng c a cá nhân, phù h p v i yêu c u c a m c đích ọ ụ ủ ậ ọ giáo d c, m c tiêu giáo d c c a b c h c, c p h c. ụ 2. Các nhi m v giáo d c: ấ ộ ủ ệ ố ộ C p đ xã h i hay m c tiêu xã h i c a h th ng giáo d c c a m t qu c gia, th ễ ế ố ề ườ ng l di n đ t trong các văn b n pháp quy v đ ố ướ ạ ề ầ i d ng m t qu c gia, dân t c (văn ki n c a Đ ng c m quy n, Lu t c a Nhà n ộ ệ ố ệ m nh đ ng n g n, trong đó nêu rõ m t h th ng ph m ch t, năng l c đi n hình, chung nh t ủ c a nhân cách tiêu bi u cho m t th h và các m c tiêu phát tri n xã h i c a giáo d c. C p đ trung gian: C th hoá m c đích giáo d c, thành m t h th ng m c tiêu giáo d c ọ đào t o c a các b c h c, c p h c, lo i hình đào t o... cho đ n m c tiêu c a môn h c, bài h c.
ầ ủ ạ ộ ộ ỗ ỗ ọ ụ ụ , là m t “cây m c tiêu”, mà m c đích, yêu c u c a m i bài h c, m i ho t đ ng giáo
ơ ở ậ
ụ ậ
ụ ụ ơ ả ị ệ ụ ấ ụ ọ ậ ệ ườ ng phân đ nh thành 5 nhi m v giáo d c (cũng ng: các nhi m v giáo d c c b n, các quá trình giáo
ụ ườ ọ ứ ế Giáo d c trí tu :
ự ế Th c t ấ ụ ụ ể d c c th là c s , b c th p nh t. ườ Trong lý lu n giáo d c h c, ng i ta th ữ ươ ề ượ ọ ớ ươ c g i v i nhi u thu t ng t đ ng đ ệ ụ ậ ụ ộ d c b ph n...). Đó là các nhi m v : ệ bao g m giúp ng ồ ị ả ấ ộ ệ ố ằ ệ ộ i h c ti p thu, lĩnh h i m t h th ng tri th c, kĩ ự ng các ph m ch t, năng l c trí tu , nh m hình thành ở
ể ộ ọ ấ ủ ộ ớ ị
ướ ấ ị ụ ặ ụ ế ặ ệ ủ ư ụ ệ ệ ệ ụ t c a nhà t và có u th đ c bi
ẩ năng, kĩ x o ... và phát tri n có đ nh h ợ ườ ọ i h c m t trình đ h c v n nh t đ nh phù h p v i các qui đ nh c a m c tiêu giáo d c ng ạ ọ d y h c. Giáo d c trí tu là nhi m v đ c thù, chuyên bi ườ ng. tr
ồ
ụ ề ệ ố ủ ườ ọ ướ ườ ẩ ụ ạ ứ : Theo nghĩa r ng, bao g m giáo d c v h th ng giá tr và chu n ị ứ i h c sinh (ý th c
c...) và c a ng ử ứ ổ ứ Giáo d c đ o đ c ự ạ ứ ủ m c đ o đ c c a con ng ọ ậ h c t p, ý th c t
ụ ụ ậ ẹ ế Theo nghĩa h p giáo d c các ph m ch t công dân và giáo d c pháp lu t, giáo d c th
ớ ị ộ i (lòng nhân ái, lòng yêu n ứ ộ ỉ ậ ch c k lu t, thái đ và hành vi ng x ...). ụ ẩ ệ ư ưở t gi
ẩ ộ
c m t trình đ văn hoá th m mĩ ị ế ộ ố ố ượ i h c có đ ộ t, thái đ , hành vi và l i s ng văn hoá, th hi u
ẩ ậ ọ ộ ấ ị ẩ
ướ ạ ệ
ộ ụ ằ Giáo d c lao đ ng ộ
ấ ụ ọ ng và giáo d c chính tr ... i quan khoa h c và h t ườ ọ ồ ụ : bao g m giúp ng Giáo d c th m mĩ ế ể ệ ở ự ể s hi u bi nh t đ nh theo b c h c, th hi n ậ ệ ụ th m mĩ, và các n i dung giáo d c ngh thu t. ậ ổ ộ , kĩ thu t t ng h p, h ứ ự ơ ả ẩ ị ộ ợ ộ ọ ng nghi p và d y ngh ph thông: theo ố ớ ớ ở
ỗ ộ ườ ồ ổ ườ i lao đ ng và các i lao đ ng có ích cho xã h i, ộ ộ ướ ị ng
ề ụ ậ ề ậ ổ ả ph m trù kĩ thu t t ng h p.
ạ ộ ể ụ ợ ỉ ộ
ứ ả ỏ
ề nghĩa r ng, nh m hình thành ý th c, thái đ đúng đ i v i lao đ ng, v i ng ể kĩ năng c b n đ chu n b tích c c cho h c sinh tr thành ng ệ ủ ự ậ gia đình và cho s l p thân, l p nghi p c a m i cá nhân; bao g m c các tác đ ng đ nh h ạ ệ ở ngh nghiêp và giáo d c ngh nghi p ẻ ề ứ ứ ự ể ấ ữ ự ả t, ý th c t
ể ấ và s c kho : theo nghĩa r ng, không ch có các ho t đ ng th d c ể ể ự ể ọ ậ i h c đ m b o v s c kh e th l c đ h c t p, mà hình thành văn hoá th giác và thái đ tích c c gi gìn, b o v cu c s ng cá ộ ể ệ ở ự ể ồ ệ ộ ố ệ t t
ng
ố ấ ố ượ ế ợ ụ ớ ớ ộ ọ ậ ộ ố ư ể ấ ở ườ ầ ch t tinh th n và th ch t ể ấ ở nhi u qu c gia, giáo d c th ch t còn đ i có văn hoá. Chính c k t h p v i
ụ Giáo d c th ch t ườ ọ ả th thao giúp ng ế s hi u bi ch t, th hi n ị ế ổ ứ ợ ộ nhân và c ng đ ng, bi ch c h p lí cu c s ng h c t p, lao đ ng và rèn luy n ý chí ngh ạ ự l c, tác phong sinh ho t, cũng nh các t ề ở b i ý nghĩa l n lao đó, hi n nay giáo d c quân s h c đ
ệ ự ọ ườ ấ ụ ố ụ Th c ch t, toàn b h th ng giáo d c qu c dân thông qua các ho t đ ng c a mình cũng
ự ự ằ ạ ộ ị ủ ề ả
ng. ộ ệ ố ụ ệ ụ ổ ả ườ ệ ủ ề
ấ ả ệ ụ ụ ự ộ ủ ụ ơ ả ng ph thông và đ i ngũ nhà giáo ph i là khâu then ch t, ệ
ườ ầ ủ ườ
ứ ệ ng GD là m t khái ni m r ng, bao hàm s t
ệ ụ
ướ ệ ạ
ụ ị ượ c đ nh h ế ộ ọ ị
ạ ộ ỹ ầ
ạ ộ ụ ọ
nh m th c hi n các nhi m v giáo d c c b n trên đây. Tuy nhiên, do có v trí n n t ng và ố trung tâm c a n n giáo d c, nhà tr ầ ộ th c thi đ y đ và hi u qu nh t yêu c u, n i dung c a các nhi m v giáo d c. ng GD trong nhà tr ng PT. 3. Các con đ ộ Khái ni mệ : Các con đ ườ ự ộ ệ ự ổ ch c th c hi n các ể ệ ự ậ ổ ứ ợ ổ ứ ươ nhi m v GD, th hi n s v n d ng t ng h p các ph ng pháp, cách th c, cách t ch c quá ườ ậ ợ ể ề i HS đ trình GD, trong đó ng i đ phát huy vai trò ng và t o đi u ki n thu n l ệ ố ỹ ả ằ ch th ho t đ ng nh m lĩnh h i có k t qu các h th ng giá tr văn hóa Khoa h c – k ị ớ ủ ạ thu t – th m m … Góp ph n sáng t o ra các giá tr m i c a nhân cách. a. D y h c. (Giáo d c thông qua các ho t đ ng d y và h c.) ệ ỡ ủ ầ ọ ạ ng thông qua vi c h c các môn h c và s giúp đ c a th y, cô giáo, ng
ọ ứ ơ ả ị ộ ệ ố
ườ ộ nhiên, xã h i và con ng ệ ự ề ự ọ ấ ớ ứ ự ậ ỹ
ạ
ứ ắ ữ
ạ ộ ị ề ờ
ữ ờ ữ ệ ườ ậ ự ấ
ả ạ ộ ụ ấ ơ ả ể ự ẩ ụ ụ ệ ệ ủ ể ậ ẩ ạ ọ ế ườ ườ Đ n tr i ọ ượ i. Đó là h c sinh đ c trang b m t h th ng tri th c c b n v t ậ ố ượ ộ m t kh i l ng r t l n tri th c trong các lĩnh v c khoa h c k thu t, văn hóa ngh thu t … ữ ớ ư cách nh ng di s n tinh hoa văn hóa nhân lo i. Trong đó hàm ch a nh ng chân lí khoa v i t ạ ệ ọ h c, kinh nghi m ho t đ ng sáng t o và nh ng giá tr nhân văn sâu s c . Nh quá trình d y ọ i lĩnh h c, hàng ngày và liên t c trong m t th i gian dài nhi u năm tháng, không nh ng ng ạ ể ộ ố ộ ượ c m t v n h c v n mà còn phát tri n các ph m ch t và năng l c trí tu . Vì v y, d y h i đ ọ h c chính là con đ ọ ệ ườ ng c b n đ th c hi n nhi m v giáo d c trí tu .
ổ ứ
ố
ồ ệ ố ụ
ữ ộ ự
ạ ạ ệ ữ ấ
ộ ữ ộ ộ
ế ẩ ỏ ệ ứ i nh ng th a mãn tinh th n, cá tính đ ử
ỹ ệ
ạ ả ố ắ ứ ầ ộ i càng ph i c g ng tìm ra các gi nh văn hóa ng x đ
ặ ạ ệ ư ử ượ ạ ộ ộ ị ạ ộ b. T ch c các ho t đ ng chính tr xã h i. ệ ứ ạ ộ ườ ồ ạ i trong m t môi tr Cá nhân luôn t n t ng ph c t p và s ng trong các m i quan h đa ộ ườ ọ ộ ạ ộ ớ ộ ườ ạ ng h c rèn luy n và giáo d c con ng i. d ng v i c ng đ ng xã h i. Ho t đ ng xã h i là tr ớ ế ạ ộ Thông qua các ho t đ ng xã h i, s giao ti p gi a các cá nhân, và gi a cá nhân v i các ể ộ ơ ộ lo i quan h xã h i càng đa d ng, thì các ph m ch t nhân cách càng có c h i phát tri n ạ ạ ộ ượ phong phú. Ho t đ ng xã h i mang l và hình c b c l ứ ạ ủ ộ ượ c kinh nghi m ng x xã h i. Tính ph c t p c a n i dung thành k năng giao ti p, tích lũy đ ợ ả công vi c càng cao thì con ng i pháp h p lý, do đó trí thông minh, sáng t o, tính khéo léo, t Nh vây, nhà tr
ả ơ ộ c hình thành. ộ t các ho t đ ng xã h i đa d ng, đ c bi ọ
ộ ở ể ượ
ọ ự ạ ộ ộ
ệ ụ ự ụ ộ ượ ườ ệ ạ ộ ụ ệ
ệ ạ ứ ằ t ngđ o đ c. ạ ệ t là nhi m v giáo d c đ o đ c, t
ệ ạ ậ
ạ ậ ủ ụ
ườ ọ ớ
ắ ể ừ ế ậ
ườ ế ị ạ ầ ổ ứ ố ườ t là các ho t ch c t ng c n t ị ộ ạ ộ đ ng có ý nghĩa chính tr xã h i và t o c h i cho đông đ o h c sinh tham gia, chính là giúp ộ ố ế ề ế ớ các em m mang hi u bi c tích i và cu c s ng xã h i, kinh nghi m ho t đ ng đ t v th gi c hình thành. Thu hút h c sinh vào các ho t đ ng xã h i phong phú lũy, tính tích c c xã h i đ ả ng giáo d c nh m th c hi n các nhi m v giáo d c có hi u qu , và đa d ng chính là con đ ụ ụ ạ ứ ư ưở ặ đ c bi ể d. Sinh ho t t p th . ổ ứ ọ ậ ạ ộ ươ ố ẹ ứ ố ụ ệ ể ậ ổ
ể ộ ậ ộ ng ti n h u hi u giáo d c con ng ụ t đ p. T p th v a là môi tr ạ ộ ệ ụ ườ i. T ch c t ụ ệ ệ ả ể ự ụ ệ ệ ặ ạ ộ ộ T ch c cho h c sinh sinh ho t t p th là m t ho t đ ng giáo d c quan tr ng c a nhà ớ ở ề ợ ng,l p) là m t t p h p nhi u cá nhân cùng g n bó v i nhau b i ườ ướ ng ng đ n m t m c đích t t các ho t đ ng t p th là con ụ t là nhi m v giáo ng giáo d c có hi u qu đ th c hi n các nhi m v giáo d c, đ c bi
ọ ỹ ườ ể ọ tr ng. T p th h c sinh(tr các ho t đ ng chung và cùng h ừ v a là ph ườ đ ụ d c th m m , giáo d c đ o đ c, l i s ng cho h c sinh.
ạ ộ ạ ậ ệ
ữ ệ ụ ạ ứ ố ố ể ặ ầ ệ ể ộ ợ ồ
ủ ấ ẩ ố
ẩ Trong các sinh ho t t p th , đ c bi ạ ộ ữ ặ ạ ậ ự ể ặ ộ
ủ ấ ớ ụ ậ ộ ộ
ộ ể ạ ụ ộ t là các ho t đ ng văn hóa văn ngh th thao. . . các ượ ế cá nhân cùng nhau ho t đ ng, tinh th n đoàn k t, tình nhân ái, tính h p tác, c ng đ ng đ c ọ ệ hình thành, đó chính là nh ng ph m ch t quan tr ng c a nhân cách. Trong các m i quan h và ẫ ộ sinh ho t t p th , m t m t các cá nhân tác đ ng l n nhau, m t khác là s tác đ ng c a các nhà ợ ư ạ s ph m qua t p th , t o thành tác đ ng t ng h p có tác đ ng giáo d c nhân cách r t l n. c. Lao đông: (Giáo d c thông qua các ho t đ ng lao đ ng phù h p)
ổ ạ ộ ườ ạ ộ ệ ủ ạ ấ ộ Là ho t đ ng đ c bi
ườ ạ ộ ậ i sáng t o ra con ng
ặ ầ ụ ỏ ặ ự ẩ ị
ộ
ấ ừ ộ ề ượ
ộ ụ ự ộ ự ượ ụ ế ớ ề c các n n giáo d c XHCN coi là m t nguyên t c c giác, các k các thói quen lao đ ng, t
ụ ụ ộ ọ ậ ủ ự ệ ạ ộ ng pháp tích c c trong h c t pm t lo i hình lao đ ng đ c bi
ợ ầ ẩ ả i, lao đ ng t o ra s n ph m v t ch t và tinh th n, t c a con ng ằ ạ ộ ố i có ý nh m th a mãn nhu c u cu c s ng và chính trong lao đ ng l ộ ế ệ ẻ ướ ứ c vào cu c th c. M t khác, giáo d c còn có nghĩa là s chu n b tích c c cho th h tr b ư ưở ậ ố ng, trong t s ng lao đ ng xã h i. Chính vì v y, giáo d c k t v i lao đ ng đã đ c các nhà t ắ ơ ộ ả lâu và đã đ đó có c Mác, đã đ xu t t ỹ ứ ự ở ướ ế ả ph c v và ý th c t c h t, giúp hình thành b n. Tr ặ ặ ươ t, đ c thù c a các năng và ph em.
ộ ạ ứ ố ườ ấ ợ ch c t
ư ậ Nh v y, t ệ ọ ụ ả ng ti n giáo d c nhân cách h c sinh, chính là con đ
ươ ằ ệ ố ộ ng và ỉ ệ ng giáo d c có hi u qu , không ch ụ ụ ụ ệ ộ ph ự nh m th c hi n t ổ ụ t nhi m v giáo d c lao đ ng mà còn c v i các nhi m v giáo d c khác.
t các lo i hình lao đ ng phù h p, l y lao đ ng môi tr ườ ả ớ ọ ạ ệ ữ ườ ặ ớ Tuy nhiên, trong các con đ ụ ng trên con đ
ộ ể ứ ng d y h c v i nh ng ch c năng đ c thù ờ ườ ọ i h c, nh đó mà
ườ ế ụ ằ ữ ộ ệ ể ự ủ ứ
ứ ứ t các nhi m v giáo d c khác b ng nh ng cách th c: ọ ọ ồ ệ
ứ ủ ử ụ ề ị
ộ
ọ ọ ng pháp d y h c và các hình th c t
ứ ổ ứ ạ ch c d y h c. Các ph ả ế ươ ự ạ ộ ứ ệ
ọ ế ư ỉ ế ế ườ ọ ế ứ ọ ậ ộ ộ ậ ủ ậ c a mình, cũng có th tác đ ng đ n nh n th c, thái đ và hành vi c a ng ụ ệ ố có th th c hi n t ụ ộ t( ví d , Thông qua n i dung tri th c các môn h c. Bao g m các môn h c chuyên bi ụ ọ môn GCCD, các môn KTCN, KTNN, môn TD, ÂN…) và các môn h c khác(ví d , thông ố ướ ể ề qua nhi u tri th c c a môn L ch s có th giáo d c lòng yêu n c, truy n th ng anh hùng dân t c…) ươ ng Thông qua các ph ậ ạ pháp d y h c tích c c có tác đ ng không ch đ n hi u qu ti p nh n tri th c, mà còn i h c, th m trí duy, đ n h ng thú h c t p và đ n thái đ , hành vi ng tác đ ng đ n t
ấ ầ ự ướ
ọ ứ ả ữ ạ
ị ướ ẽ ư ạ ẩ ọ ậ ữ ủ ố ặ ề i nh ng đ nh h
ườ ạ ườ ọ ữ ế i d y và ng
ế ộ ọ ậ ữ ặ
ủ ệ
ng nhân cách c a ng ắ ữ ự ứ ộ
ườ ọ ệ i h c, gi a ng i h c ệ ổ ứ t là qua ch c và duy trì n n p, ch đ h c t p và đ c bi ạ ứ ữ i d y… có th ti p thu nh ng khái ni m đ o đ c, văn ả ệ i và hi u qu . ườ ỹ ư ậ ụ ể ọ ươ ẩ Nh v y có th nói: trong giáo d c nhà tr
ạ ị ự ụ ả
ệ ệ ầ ữ ề ạ ệ ủ ể ể ạ ườ i góp ph n hình thành c nh ng ph m ch t tích c c trong xu h ng tính cách c a ng ự ớ ặ ắ h c. Các hình th c ngo i khóa, h c t p theo nhóm, ho c g n v i các tình hu ng th c ự ề ị ự ễ ng giá tr tích c c v nhi u m t trong hànhth c ti n. Cũng s đ a l ườ ọ i h c. nhân cách ng ố Thông qua các m i quan h giao ti p gi a ng ớ v i nhau; Thông qua viêc t ườ ạ tâm g ẩ hóa, th m m , nh ng quy t c, chu n m c ng s xac h i thu n l ng giáo ọ ụ ơ ả d c c b n góp phàn th c hi n có hi u qu các nhi m v giáo d c khác. Đó là c s khoa h c ể ấ đ th u hi u ý nghĩa sâu sa c a vi c c n và có th thông qua d y ch đ d y ng ề ế ể ế ử ậ ợ ườ ng, d y h c cũng chính là con đ ơ ở ệ ườ i.
ườ ụ ả ọ
Các con đ ẽ ế ự ắ ổ
ớ ườ ụ ụ ắ ộ
c m c tiêu giáo d c xã h i. Ph i h p các con đ ệ ộ ộ ệ ố ố ợ ậ ư ạ ụ ể ng giáo d c tác đ ng đ n s phát tri n nhân cách h c sinh không ph i theo ể ạ ỗ ợ ẫ ờ cách riêng r , tách r i mà là m t h th ng g n bó v i nhau, b sung h tr l n nhau đ đ t ượ ụ đ ng giáo d c chính là nguyên t c khoa ọ h c giáo d c và cũng là ngh thu t s ph m.
ạ ọ ệ ữ ụ ố ẹ ấ V n đ 5: ề M i quan h gi a quá trình d y h c và quá trình giáo d c theo nghĩa h p
ề ệ
ụ ọ 1. V khái ni m: Quá trình Giáo D c (nghĩa r ng) g m hai thành ph n c b n: quá trình d y h c
ồ ả ạ ề ẹ
ậ ấ ộ ầ ơ ả ộ ư ậ c hai QTDH và QTGD (nghĩa h p) đ u là các b ộ
ữ ằ ạ ộ
ọ ế ữ ề ộ ỹ
i gi a Giáo viên (GV) và h c sinh (HS) nh m ị ỹ ườ i (ki n th c, k năng, k ụ ẩ ụ ể ữ ự ể
ạ ủ
ề i c a nhi u y u t ệ ố ế ố ủ ướ ụ ế ộ
ệ ổ ứ ạ (QTDH) và QTGD (nghĩa h p). ẹ Nh v y, ph n c u thành nên QTGD (nghĩa r ng). + QTDH: Là quá trình tác đ ng qua l ứ ệ ộ ử truy n th và lĩnh h i nh ng kinh nghi m l ch s xã h i loài ng ấ ủ ả x o...) đ phát tri n nh ng năng l c và ph m ch t c a HS theo m c đích GD. + QTGD (nghĩa h p)ẹ : là quá trình tác đ ng qua l ứ ch c đoàn h i HS, HS – HS d ượ ng GD thông qua vi c t t ộ ộ i tác đ ng có m c đích, ạ ộ ch c các ho t đ ng đa d ng. ổ : GV HS, các t ố có h th ng c a nhà GD đ n đ i
ậ ồ ọ
ạ ỗ ợ ể ờ ổ
ộ ậ ạ ượ ụ ể ộ QTDH là quá trình bao g m hai quá trình b ph n: quá trình d y và quá trình h c. Hai ắ quá trình b ph n này không tách r i nhau, luôn g n bó, b sung, h tr cho nhau đ cùng phát tri n và đ t đ
ữ QTGD là quá trình 2 m t. Đó là nh ng tác đ ng có m c đích, có k ho ch c a nhà GD
ằ ng ng tích c c, t ng GD và s h
ị ụ ộ ạ ủ ế ố ượ ế ệ ủ ự ự ố ượ rèn luy n c a các đ i t đ n các đ i t ng GD nh m ờ ạ ộ ộ ữ ế ti p thu nh ng giá tr , chu n m c xã h i, tinh hoa văn hóa dân t c và th i đ i.
ụ ườ ọ ứ ế ụ Quá trình GD có các nhi m v : Giáo d c trí tu :
c m c tiêu DH. ặ ự ưở ứ ự ẩ ệ ệ bao g m giúp ng ồ ị ả ấ ộ ệ ố ằ ệ ộ i h c ti p thu, lĩnh h i m t h th ng tri th c, kĩ ự ng các ph m ch t, năng l c trí tu , nh m hình thành ở
ể ộ ọ ấ ủ ộ ớ ị
ướ ấ ị ụ ặ ụ ế ặ ệ ủ ư ụ ệ ệ ệ ụ t c a nhà t và có u th đ c bi
ẩ năng, kĩ x o ... và phát tri n có đ nh h ợ ườ ọ ng i h c m t trình đ h c v n nh t đ nh phù h p v i các qui đ nh c a m c tiêu giáo d c ạ ọ d y h c. Giáo d c trí tu là nhi m v đ c thù, chuyên bi ườ ng. tr
ồ
ụ ề ệ ố ủ ườ ọ ướ ườ ẩ ị ụ ạ ứ : Theo nghĩa r ng, bao g m giáo d c v h th ng giá tr và chu n ứ i h c sinh (ý th c
c...) và c a ng ử ứ ổ ứ Giáo d c đ o đ c ự ạ ứ ủ m c đ o đ c c a con ng ọ ậ h c t p, ý th c t
ụ ụ ậ ẹ ế Theo nghĩa h p giáo d c các ph m ch t công dân và giáo d c pháp lu t, giáo d c th
ớ ị ộ i (lòng nhân ái, lòng yêu n ộ ỉ ậ ứ ch c k lu t, thái đ và hành vi ng x ...). ẩ ụ ệ ư ưở t gi
ẩ ộ
c m t trình đ văn hoá th m mĩ ị ế ộ ố ố ượ i h c có đ ộ t, thái đ , hành vi và l i s ng văn hoá, th hi u
ẩ ậ ọ ộ ấ ị ẩ
ạ ệ ướ
ộ ụ ằ Giáo d c lao đ ng ộ
ấ ụ ọ ng và giáo d c chính tr ... i quan khoa h c và h t ườ ọ ồ ụ : bao g m giúp ng Giáo d c th m mĩ ế ể ệ ở ự ể s hi u bi nh t đ nh theo b c h c, th hi n ậ ệ ụ th m mĩ, và các n i dung giáo d c ngh thu t. ộ , kĩ thu t t ng h p, h ậ ổ ứ ự ị ộ ẩ ơ ả ợ ộ ọ ng nghi p và d y ngh ph thông: theo ớ ố ớ ở
ỗ ộ ườ ồ ổ ườ i lao đ ng và các i lao đ ng có ích cho xã h i, ộ ộ ướ ị ng
ề ụ ậ ề ậ ổ ả ph m trù kĩ thu t t ng h p.
ạ ộ ể ụ ợ ỉ ộ
ứ ả ỏ
ể ấ ề nghĩa r ng, nh m hình thành ý th c, thái đ đúng đ i v i lao đ ng, v i ng ể kĩ năng c b n đ chu n b tích c c cho h c sinh tr thành ng ệ ủ ự ậ gia đình và cho s l p thân, l p nghi p c a m i cá nhân; bao g m c các tác đ ng đ nh h ạ ệ ở ngh nghiêp và giáo d c ngh nghi p ẻ ề ứ ứ ự ữ ự ả t, ý th c t
ể ấ và s c kho : theo nghĩa r ng, không ch có các ho t đ ng th d c ể ể ự ể ọ ậ i h c đ m b o v s c kh e th l c đ h c t p, mà hình thành văn hoá th gìn, b o v cu c s ng cá giác và thái đ tích c c gi ộ ể ệ ở ự ể ồ ệ ộ ố ệ t t
ng
ố ấ ố ượ ế ợ ụ ớ ớ ộ ọ ậ ộ ố ư ể ấ ở ườ ầ ch t tinh th n và th ch t ể ấ ở nhi u qu c gia, giáo d c th ch t còn đ i có văn hoá. Chính c k t h p v i
ng.
ứ ủ ọ Ở ự ứ ậ ệ ự ọ ườ quá trình d y h c, ụ
ữ
ề ặ ữ ỹ ứ ượ ứ ậ ụ ằ ư ậ ứ ặ ệ ở t
ạ ọ ch c năng tr i là s tác đ ng v m t nh n th c c a h c sinh ộ ọ ự ắ ỹ ả ươ ứ ng ng. ỹ ữ quá ụ ệ ự ụ ự ệ ệ ụ Giáo d c th ch t ườ ọ ả th thao giúp ng ế s hi u bi ch t, th hi n ị ế ổ ứ ợ ộ nhân và c ng đ ng, bi ch c h p lí cu c s ng h c t p, lao đ ng và rèn luy n ý chí ngh ạ ự l c, tác phong sinh ho t, cũng nh các t ề ở b i ý nghĩa l n lao đó, hi n nay giáo d c quân s h c đ ộ ệ ố nh m hình thành cho h s n m v ng h th ng tri th c và nh ng k năng, k x o t c chú ý đ c bi Nh v y, tri th c và nh ng k năng th c hành v n d ng tri th c đ trình này. Th c hi n nhi m v giáo d c trí tu
ở ứ ộ
Còn ứ ứ c giáo d c ý th c đúng đ n và sâu s c
ẩ ậ ữ ắ ự ữ ự ẩ
ộ ủ ườ ựơ i đ ệ ủ ệ ụ ệ ự ễ ữ ầ
ư ỹ ượ ớ ợ ằ ứ ự ệ ọ ắ ử ự ẩ ị
ự ượ ặ ể ệ ự ứ ệ ẩ ộ ợ ớ ể c đ c bi
ặ ả ề ụ ch c năng tr i c a nó là s tác đ ng trên các m t c v ự quá trình giáo d c, ả ắ ằ nh n th c, tình c m, hành vi nh m giúp cho ng ộ ự nh ng chu n m c xã h i cũng nh là ý nghĩa c a vi c th c hi n nh ng chu n m c đó; Qua c nh ng kinh nghi m th c ti n tích c c, có nhu c u và thói đây nh m giúp cho h tích lu đ ư ậ quen ng x đúng đ n, phù h p v i các giá tr chu n m c. Nh v y, vi c hi u đúng và sâu các ẩ ử chu n m c xã h i, th hi n qua hành vi ng x phù h p v i chu n m c đ t chú ý ở ụ quá trình giáo d c.
ố ợ ụ ụ ệ
ể ự ộ ằ
ọ ế ề ộ ộ ỹ
ệ Hai quá trình trên ph i h p đ th c hi n m c đích giáo d c toàn di n ạ i gi a Giáo viên (GV) và h c sinh (HS) nh m + QTDH: Là quá trình tác đ ng qua l ị ỹ ườ ữ i (ki n th c, k năng, k ụ ẩ ụ ể ữ ự ể
ế ố ạ ủ ổ ộ ữ ứ ệ ử truy n th và lĩnh h i nh ng kinh nghi m l ch s xã h i loài ng ấ ủ ả x o...) đ phát tri n nh ng năng l c và ph m ch t c a HS theo m c đích GD. + QTGD (nghĩa h p)ẹ : là quá trình tác đ ng qua l ề i c a nhi u y u t : GV HS, các t
ướ ụ ộ ệ ố ủ ế ố có h th ng c a nhà GD đ n đ i
ệ ổ ứ ạ ứ ch c đoàn h i HS, HS – HS d ượ ng GD thông qua vi c t t ộ i tác đ ng có m c đích, ạ ộ ch c các ho t đ ng đa d ng.
ệ
ệ ề ể ổ ứ ỉ ạ ọ ữ ụ ụ ủ Nhi m v c a QTGD và QTDH đ u t p trung vào 3 nhi m v : Đi u khi n, t
ợ ớ ự ễ ủ ấ ướ ề ự ơ ả ệ ổ ờ ệ ệ ố ch c ch đ o h c sinh n m v ng h th ng tri th c ph thông c b n, hi n ệ
ỹ ả ươ ứ ệ ị c v t ụ nhi m v giáo d ề ậ ứ ắ ồ nhiên, XH nhân văn, đ ng th i rèn luy n cho h ng: trang b K K K )
ạ đ i, phù h p v i th c ti n c a đ t n ố th ng k năng k x o t ề ổ ứ ể ẩ ưỡ ỹ ệ ặ T ch c, đi u khi n h c sinh hình thành, phát tri n năng l c và ph m ch t trí tu , đ c
ệ ự ư ệ ạ nhi m vệ ọ duy, đ c l p, sáng t o ( bi
ng ng.( ể ộ ậ ể ề ữ
ể ự ụ ụ ệ ự ấ ụ pt các năng l c trí tu cho hs) ự ẩ ọ ơ ở i quan khoa h c, nh ng ph m ẩ nhi m v giáo d c ccs ph m
ấ ạ ấ
ụ ụ
ừ ậ ủ ụ ườ ạ ạ ụ ộ ộ ng DH có m c đích DH (là m t b ph n c a m c đích giáo d c. D y ữ ể ủ ng c a giáo d c (thông qua d y ch đ
i) ể ủ ẹ
t là năng l c t ổ ứ ế ớ ọ T ch c, đi u khi n h c sinh hình thành c s , th gi ứ ch t đ o đ c nói riêng và s phát tri n nhân cách nói chung ( ch t nhân cách cho hs). ườ ư ậ Nh v y, con đ ừ ụ ủ ệ ọ h c v a là nhi m v c a GD v a là con đ ườ ạ d y ng ặ Các đ c đi m c a quá trình GD (nghĩa h p) ữ ề ặ ẹ ể ặ ồ Xét v đ c đi m thì QTGD (h p) G m nh ng đ c đi m chính sau:
ể ụ * Quá trình giáo d c mang tính lâu dài
ụ ạ ứ khi con
ớ ả ượ ắ ầ c b t đ u ngay t ố ự ườ c ti n hành th
ấ Quá trình giáo d c ph m ch t, năng l c, đ o đ c ph i đ ụ ế ụ ố ớ ừ ộ ờ ủ ườ ẩ ả ượ ạ ộ ộ ố ả ạ ụ ng xuyên, liên t c trong su t cu c đ i c a con i và c i t o
i m i sinh ra và ph i đ i vì cu c s ng và ho t đ ng luôn luôn có tác d ng giáo d c đ i v i con ng i.ườ ườ ng ườ ng con ng
ộ ẩ ụ i, đòi
ả ượ ế ấ ả ả ườ ạ ả c k t qu vì nó ph i tr i qua nhi u giai đo n và ph i
ề ầ ộ c nâng cao.
ả
ộ ớ ủ ứ ệ ậ ả
ệ ườ ế ẳ ở
ữ ứ ườ ủ i. Trong quá trình giáo d c, nhà giáo d c nên nh không nên
ệ ờ ầ i nhi u l n v i nh ng yêu c u và n i dung ngày càng đ ố ượ c hình thành sau khi đ i t ả ả ấ ở ạ ồ ạ i dai d ng, tr đi, tr l ng t n t ụ ớ ụ ữ c t p luy n là nh ng nét tính cách đã
ữ ụ
ụ ể ố ượ ề ả ộ ẩ ng giáo d c đ đ i t ớ ấ ụ ng giáo d c
ơ ữ ộ ể ườ ấ ả ậ ể Trong qúa trình giáo d c, đ hình thành m t ph m ch t nhân cách cho con ng ề ớ có đ ộ th i gian dài m i ả ỏ h i ph i có m t ượ ữ ớ ặ ạ ượ ặ c l p đi l p l đ ẩ ụ ỉ ượ ấ ữ Nh ng ph m ch t m i c a nhân cách ch đ ng giáo d c đã tr i ậ ộ ố ờ ỳ qua m t th i k nh n th c, tr i nghi m, t p luy n và c đ u tranh b n thân trong cu c s ng. ấ ữ i mãi trong Nh ng n p suy nghĩ cũ, nh ng thói quen x u th ỗ ý th c và hành vi c a m i ng ớ ượ ậ ằ ừ ộ ố ộ ộ v i vàng cho r ng m t s đ ng tác hành vi v a m i đ ệ ớ ậ ữ v ng b n. Vì v y trong quá trình giáo d c đi đôi v i vi c hình thành nh ng ph m ch t m i ố ượ ự ầ c n ph i hình thành thái đ và đ ng c tích c c cho đ i t luôn luôn có l p tr ng, quan đi m v ng vàng trong quá trình đ u tranh b n thân.
ả ế ề ộ ỉ Trong công tác giáo d c ph i kiên trì b n b , ph i ti n hành tác đ ng giáo d c m t cách
ạ ế ụ ả ế ộ ờ
ụ ố ứ ế ạ
ộ ượ ụ ế ụ ầ ệ ả ớ ư ậ ậ ả ặ ọ ồ
ượ ụ ụ ả ộ liên t c, có k ho ch và ph i ti n hành trong m t th i gian dài, không đ c nóng v i, không nên đ t cháy giai đo n. Khi nghiên c u xem xét đánh giá k t qu giáo d c, nhà giáo d c c n ả ứ ph i th n tr ng xem xét, nghiên c u trong c quá trình r i m i đ a ra k t lu n và đ c bi t là ớ ố ượ ế ụ c thành ki n v i đ i t nhà giáo d c không đ ng giáo d c.
ứ ợ ừ ụ ữ ộ ễ ề ớ * Quá trình giáo d c di n ra v i nh ng tác đ ng ph c h p t nhi u phía:
ớ ư ệ ượ ụ V i t
cách là m t hi n t ộ ị ự ế ị ị ủ ố
ậ ị ự ả ủ ộ
ễ ộ
ệ t, qúa trình giáo d c luôn ch u s qui đ nh ng xã h i đ c bi ưở ệ chính tr , ng c a các m i quan h kinh t ụ ố ượ ộ ế ng giáo d c không ườ i xung quanh, i đ i v i ng ờ ồ ộ ủ ộ ế ố
ộ ố ớ ầ ộ ộ ụ ạ i ph ụ ủ ố ượ ng giáo d c,
ộ ặ ấ ạ ộ ụ ộ ặ ộ ủ c a các quá trình xã h i khác đó là ch u s nh h ộ pháp lu t, văn hóa xã h i..v.v...Tác đ ng c a xã h i đ n nhân cách đ i t ườ ố ớ di n ra m t cách máy móc, mà thông qua thái đ c a con ng ả ưở ng tác đ ng đ n mình, đ ng th i thái đ đó l trong s đó có thái đ đ i v i các nh h ố ệ ở ố ượ ng, vào kinh nghi m s ng c a đ i t đ i t thu c vào b m t tinh th n đã có ộ ủ ố ượ ệ vào tính ch t ho t đ ng và các quan h xã h i c a đ i t ng giáo d c.
ụ ủ ụ ụ
ủ
ườ ừ ng giáo d c. Ngay trong nhà tr
ề ả ả ưở ế ố ộ ụ ụ ố ượ ng giáo d c: Nhân cách ng
ộ ưở ưở ế ủ ể ọ ườ ạ ớ ườ ng đan xen ứ trên cũng ch a ng cũng ườ i ng, t p th h c sinh, nhóm b n, n i dung,
ứ ổ ứ ộ ườ ụ ệ ậ ch c giáo d c .v.v... Có bao nhiêu quan h trong nhà tr ng và
ọ ng pháp, hình th c t ố ượ ụ ạ
ấ ệ ẽ ự ụ ạ ng giáo d c th c hi n s có b y nhiêu tác đ ng t
ớ ố ượ ng i đ i t ể ố ợ ấ
ể ố ả ế ữ ớ ể ế ệ ẫ ạ ộ ộ ế ố đó có th th ng nh t và ph i h p đ tăng ế ẫ ng l n nhau, cũng có th mâu thu n v i nhau, d n đ n k t qu là vô hi u hóa hay suy y u
ủ ữ ộ Trong quá trình giáo d c nh ng tác đ ng giáo d c có m c đích c a nhà tr ữ ả ụ ố ớ ộ ng c a giáo d c xã h i và gia đình. Ngay trong t ng nhân t v i nh ng nh h ớ ố ượ ề ự ng t i đ i t đ ng nhi u y u t khác nhau nh h ớ i nhân cách đ i t ng t có nhi u tác đ ng khác nhau nh h ầ th y giáo, n i quy l p h c, quy ch c a nhà tr ươ ph ộ ng giáo d c tham gia có b y nhiêu lo i hình ho t đ ng trong quá trình ngoài xã h i mà đ i t ấ ố ượ ố s ng và sinh ho t mà đ i t ế ụ ớ ộ ạ giáo d c v i đ m nh y u khác nhau, nh ng y u t ườ c ả nh h ẫ ưở ng c a nhau.
ủ ậ ộ ệ ườ ỉ ạ ổ ứ ố ợ Vì v y tác đ ng GD c a nhà tr
ự ch c ph i h p ụ ệ t c nh ng tác đ ng GD theo chi u h c t ặ ng tích c c, ngăn ch n và làm v hi u hóa
ụ ộ ượ ấ ả ữ đ ộ ữ nh ng tác đ ng tiêu c c t ự ớ ố ượ i đ i t ả ng ch đ t hi u qu cao khi nhà GD t ề ướ ng giáo d c.
ữ ụ ơ ố
ữ ề ạ ườ ượ ữ ễ ả ộ
ụ ự ễ Tuy nhiên, trong th c ti n giáo d c, cũng có nh ng n i, nh ng lúc, trong các tình hu ng c ả ứ ữ ể c chi u t o ra nh ng ph n ng nhi u gây khó khăn th , th ng x y ra nh ng tác đ ng ng cho quá trình giáo d c. ụ
ư ậ ườ ầ
ứ ố ươ ữ ố ng pháp giáo d c đ h n ch t
i giáo viên v i t ế ớ i m c t ự ố ớ ộ ữ ụ ộ ớ ư cách là nhà GD c n khéo léo ộ ự ự ể i thi u nh ng tác đ ng tiêu c c, t ụ ự ự giáo d c, t
ỏ ữ ớ V i nh ng tình hu ng nh v y, đòi h i ng ụ ể ạ ậ ụ v n d ng các ph phát và phát huy cao đ nh ng tác đ ng tích c c đ i v i quá trình giáo d c và t ệ ủ ọ rèn luy n c a h c sinh.
ệ ụ *Quá trình giáo d c mang tính cá bi t
ố ượ ừ ộ nhi u phía t ề nhi u
ệ
ừ ng giáo d c ch u s tác đ ng t ữ ụ ế ừ ở c xác đ nh b i m t t
ữ ấ ả
ị ự ạ ố ượ ẩ h p nh ng ph m ch t mà đ i t ề ượ ị ộ ố ệ ụ ộ ụ ụ ề Trong quá trình giáo d c, đ i t ề ẽ ị ộ ọ ố khác nhau, m i tác đ ng bên ngoài đó s b khúc x đi qua nh ng đi u ki n bên trong nhân t ộ ổ ợ ấ ượ ng giáo d c k th a và hình thành đ ệ ủ ẩ ữ trong cu c s ng. Nh ng ph m ch t này ph n ánh các đi u ki n c a hoàn c nh gia đình và ố ượ kinh nghi m xã h i mà đ i t ả ng giáo d c đã tích lũy đ c.
ấ ữ ữ ế ầ Trong khi mang nh ng nét, nh ng ph m ch t chung và nh ng ki u hành vi c n thi
ụ ố ắ ụ
ệ ệ ữ ể ỗ ố ượ ướ ả ứ
ậ ụ ầ
ắ ộ ố ử ụ ể ệ
ụ ố ử ứ ứ ủ ố ượ ữ ỏ ặ ưở ố ượ ụ ng giáo d c ng
ụ ụ ệ
ọ ừ ể ữ ụ ừ ứ ố ớ ố ượ ữ ng giáo d c, tìm hi u nh ng thói quen x u c a đ i t ể ệ ề ố ượ ng đ i t ụ ng giáo d c giúp h t
ấ ữ ẩ t mà ạ ể ữ ở ố ượ i có nh ng bi u nhà giáo d c đã c g ng hình thành ng l đ i t ng giáo d c thì m i đ i t ừ ữ ả ữ ọ ẽ ng t c nh ng nh h hi n, nh ng cá tính riêng bi t, h s có nh ng ph n ng khác nhau tr ể ặ ữ bên ngoài. Vì v y trong quá trình giáo d c nhà giáo d c c n n m v ng đ c đi m đ i t ng ệ ớ ố ượ ệ t v i đ i t giáo d c đ có nh ng bi n pháp đ i x cá bi t. Thái đ đ i x cá bi ậ ượ ộ ắ ề đ c th hi n: Th a mãn nh ng h ng thú nhi u m t, n m trình đ nh n th c c a đ i t ự ở ng giáo d c, phát huy năng l c s giáo d c, đ ra các nhi m v v a s c đ i v i đ i t ấ ủ ố ượ ụ ườ tr ỏ ữ b nh ng thói quen x u v.v..
ữ ụ ự ể ả ẵ ỉ
ộ ạ ộ ộ ạ ộ ỏ
ư ụ ề ự ậ
ứ ủ ấ ạ ớ ụ ọ ữ ố
ạ ọ ả ấ ả ế ặ ể ể ề ọ ậ ể ọ ộ ợ ư Trong công tác giáo d c, nh ng "bài b n" có s n ch là đi m t a cho ho t đ ng s ư ạ ạ i đòi h i tính sáng t o cao nh lao đ ng s ph m. ph m, không m t lĩnh v c lao đ ng nào l ệ ạ i hi u M i ý nghĩ và cách làm d p khuôn, máy móc, hình th c c a nhà giáo d c đ u mang l qu th p, th m chí còn có th mang đ n nh ng th t b i l n. Mu n giáo d c h c sinh, giáo viên ph i hi u h c sinh v m i m t đ tìm ra cách tác đ ng phù h p.
ậ ư ạ ủ
ạ ộ ộ ệ ệ ệ ữ ự ể ệ ả ữ ụ ợ
ủ ừ ể ọ ả t hóa ho t đ ng GD, cùng Do đó ngh thu t GD c a nhà s ph m là ph i th c hi n cá bi ố ớ ậ ớ v i nh ng bi n pháp giáo d c chung đ i v i t p th , ph i có nh ng tác đ ng riêng phù h p ớ ặ v i đ c đi m c a t ng cá nhân h c sinh.
ướ ươ ụ ớ t hóa quá trình giáo d c là m t xu h ng đ i m i ph
ổ ạ ạ ỏ
ậ ụ ng pháp giáo d c trong lí lu n ụ ch c các lo i hình giáo d c phong phú và đa d ng phù ờ ố ộ ả ổ ứ ặ ạ ộ ệ ị ừ ể ể ộ ọ ệ Cá bi ụ giáo d c hi n đ i. Nó đòi h i ph i t ớ ợ h p v i nh p đ phát tri n nhân cách và đ c đi m cá tính,. đ i s ng n i tâm t ng h c sinh.
ế ụ ủ ả ồ ụ ể ả t sâu s c đ i t
ắ ố ượ ng giáo d c c a mình, ph i đ ng c m và ự ả ả ươ ọ Vì th , nhà giáo d c ph i. hi u bi th ế ng yêu h c..sinh, ph i có cái tâm trong sáng và s bao dung ...
ấ ớ ụ ố ạ ọ * Quá trình giáo d c th ng nh t v i quá trình d y h c
ờ ạ ự ự
ố ủ ự ụ
ẽ ớ ể ạ ọ
ổ ế ể ế ơ ở ụ c l
ạ ộ ự ượ ọ t s giúp cho ng
ơ ụ ữ ữ ế ả
ọ ổ ấ ố ụ t đ ti n hành các ho t đ ng giáo d c. Ng ế ớ ườ ọ i h c xây d ng đ c th gi ẩ ẩ ự ự
ạ ộ ả ấ ạ
i th y giáo c n ph i có s th ng nh t ho t đ ng giáo d c v i ho t ờ ầ ạ ườ ườ ế ạ ạ ụ ệ ượ ự ễ Trong th c ti n quá trình d y h c và giáo d c không tách r i nhau và đ c th c hi n trong s ỗ ợ ệ ặ ấ th ng nh t ch t ch v i nhau, b sung và h tr cho nhau cùng th c hi n m c đích c a quá ề ệ ố ư ạ trình s ph m t ng th . Trong m i quan h th ng nh t đó quá trình d y h c là c s , là đi u ượ ạ ế ự ệ ầ i n u quá trình giáo d c th c ki n c n thi ộ ọ ệ ố ẽ ộ i quan khoa h c, đ ng c , thái đ h c hi n t ư ẽ ắ ậ ấ t p đúng đ n và nh ng ph m ch t nhân cách khác. Chính nh ng k t qu giáo d c này s là t ố ượ ộ ưở ng, là đ ng l c thúc đ y đ i t t ng giáo d c h c t p ngày càng tích c c. Vì v y trong nhà ầ ườ ổ ườ ng ph thông ng tr ữ ể ạ ọ ộ đ ng d y h c, ti n hành d y ch đ d y ng ụ ọ ậ ự ố ồ i, đ ng th i thông qua d y ng ậ ụ ớ ữ ạ i mà d y ch .
ậ ế ớ ố ứ ệ ệ
ấ ữ ố 8. K t lu n: M i quan h bi n ch ng, th ng nh t gi a QTGD v i QTDH: ề ẹ ỷ ả ỷ ứ QTDH là quá trình truy n th kí n th c, k năng, k x o thì QTGD (nghĩa h p) là quá ộ ưở ng, tình c m, thái đ , nhân cách, QTGD và QTDH đan xen vào
ờ ộ ụ ế ả ể
ả ữ ề ổ ợ ẩ ầ ơ
ề ữ ề ị
ớ ư ườ ế ự ượ ơ ử ị ự ễ ể t, nh ng v n đ l ch s , đ a lí… thì QTGD ph i k t h p nhi u y u t ự quan sát, t ấ ế ch quan, khách quan, t ạ ả ế ợ giác v i nhi u l c l
ộ ữ ượ c biên i d y và ng
ườ ọ ớ ộ i h c v i n i dung DH đ ọ ủ
ườ ể ả ạ ệ ề i GD ph i có trách nhi m đ i v i ng
ể ướ ượ ố ớ ợ ườ ượ i đ ượ ả ng GD thích h p và có đ ườ ầ c GD đang c n gì đ có h ễ c GD; ng i GD ẩ c s n ph m GD mà
ề ắ
ộ ả ướ ự
ọ ng cho HS t ố ạ
GD chính b n thân mình, đây là khâu quan ự ế i là QT lâu ể ả ủ ứ ộ ủ ệ ả
ươ
ả ụ ườ ứ ớ
ậ i lao đ ng hòa nh p thích ng v i ầ ườ ụ ộ ấ ầ ọ
ộ ố ạ ự
ồ ưỡ ng nhân tài... ể ổ ứ ổ ứ ề ộ ươ
ế ố ủ c a QTGD cũng có m i liên quan bi n ch ng m t khác ng
ố ộ ế
ố ợ ươ ả ọ ch c GD, ệ c GD đang ệ ổ ể ng thành, phát tri n trong xã h i bi n đ i…Nên nhà GD ph i luôn nh y c m trong vi c ứ ổ ứ ộ c ch n n i dung ph i pháp phù ng pháp, hình th c t ườ ượ ặ i đ ạ ả ả ch c, khéo léo ph i h p các gi ng pháp hình th c t
ề ổ
ậ ủ ữ ể ể ứ ứ ự ế ệ ạ
ượ ẩ ấ c
ệ
ứ ấ ồ ớ
ố ự ể ổ ứ ệ ệ ự tri n khai th c hi n QTDH, t
ả ọ trình hình thành ni m tin lý t nhau tác đ ng b tr l n nhau không th tách r i hai quá trình này. ạ ữ QTDH đ n thu n, hay đ n gi n d hi u là QT d y ch cho HS d y nh ng gì mà HS ế ố ư khác nh các ch a bi ế ố ủ y u t ng, ng tham gia: nhà tr Gđ, xã h i.ộ ườ ạ QTDH là quá trình tác đ ng gi a ng ạ ẵ ể ủ ộ so n s n, GV có th ch đ ng đi u khi n quá trình d y và h c c a HS. QTGD di n ra theo ề ướ ng khác nhau và ng nhi u h ị ả ph i xác đ nh đ ộ ầ xã h i c n. ả Ph i hình thành cho HS thái đ , ni m tin, hành vi, thói quen đúng đ n trong quá trình hình thành nhân cách và GV ph i h ấ tr ng nh t trong QTGD, và là khâu cu i cùng cho s k t thúc c a QTGD. QTGD l ị ỏ ứ ạ dài, ph c t p đói h i ph i xác đ nh đúng nguyên nhân, và m c đ sai l ch c a HS đ có ệ ấ ng pháp GD hi u qu nh t. ph ạ ệ QTGD có nhi m v đào t o ng i công dân, ng cu c s ng và chính QTDH góp ph n quan tr ng trong m c tiêu y, góp ph n nâng cao dân trí, đào t o nhân l c, b i d ế QTGD luôn bi n đ i và phát tri n v n i dung, ph ừ ứ t ng y u t ưở tr ượ l h p.ơ ệ ậ ộ QTGD và QTDH đi u là các quá trình, b ph n c a QTGD t ng th , chúng quan h m t ắ ằ ớ t bi n ch ng v i nhau: QTGD nh m giúp n m v ng tri th c phát tri n năng l c ho t thi ộ ế ớ ệ đ ng, trí tu . Qua đó hinh thành th gi i quan, ph m ch t nhân cánh. Nói khác đi QTGD đ ự th c hi n trong QTDH. ứ ộ QTGD là m t QT bao g m khâu th ng nh t bi n ch ng v i nhau là GD ý th c, GD thái ọ ạ ộ ộ đ và GD hành vi, thói quen, là trình t ch c các ho t đ ng h c ộ cho h c sinh m t cách bài b n;
ả ệ ườ ừ ậ c GD v a có nh n th c đúng, thái
ườ ượ i đ ộ ố ằ
ạ ượ ừ ệ ạ ủ c hi u qu khi ng ợ ớ ệ ọ ủ ứ ể ệ ượ ự ủ ự ủ ộ ộ
ụ i giáo d c và ng GD đ t đ ấ ự ẩ ộ đ đúng, v a có hành vi phù h p v i chu n m c trong cu c s ng h ng ngày. Th hi n rõ nh t ớ ạ qua vi c d y c a GV và vi c h c c a HS, đ ng l c c a GV và đ ng l c c a HS đ c kh i d y và b c lộ ộ.
ể
ổ ứ ọ ọ ụ ọ + GD và d y h c là 2 quá trình có cùng m c đích là hình thành và phát tri n nhân cách ườ ọ i h c, h c sinh. Tuy nhiên chúng không đ ng nh t mà m i quá trình có ấ ể ạ i h c chi m lĩnh có ch t ồ ch c, đi u khi n đ ng
ấ ể ườ ọ ẩ ỗ ế ấ ạ ứ ằ ọ ấ ộ ệ ữ ề ng và hi u qu n i dung h c v n; GD hình thành nh ng ph m ch t đ o đ c, hành vi, thói
ạ ệ toàn di n cho ng ứ ch c năng tr i riêng: d y h c nh m t ả ộ ượ l quen...
ứ ơ ở ự ệ
ẩ ượ ể ệ c hình thành và phát tri n. Ng ụ ượ c
ệ ệ ố + Đ ng th i QTGD và QTDH có m i quan h bi n ch ng: trên c s th c hi n các nhi m v ấ ạ ứ ủ i quan và các ph m ch t đ o đ c c a HS đ ẩ ả c GD t ờ ồ ạ ọ ế ớ d y h c thì th gi ẩ ạ i, các ph m ch t đ l t s thúc đ y quá trình d y h c đ t k t qu cao.
ấ ượ ầ ượ ự ữ ệ c th c hi n
ạ ộ + Nhà GD c n chú ý k t h p gi a ho t đ ng GD v i ho t đ ng DH, QTGD đ ệ ể ổ ứ ớ ạ ộ ủ ế ươ ấ
ố ẽ ế ợ ch y u qua QTDH, l y DH là ph ộ ộ
ứ ạ ữ ả ả ề ả ẩ ấ ị
ự ễ ệ ạ ữ ữ ứ ệ ệ ọ ộ ạ ọ ạ ế ạ ộ ng ti n đ t ch c ho t đ ng GD. ạ ỏ + QTGD và QTDH là m t lo i lao đ ng ph c t p và khó khăn, đòi h i nhà GD ph i có ậ ả nh ng ph m ch t cao v trí tu và ý chí, ph i có nh ng tình c m nhân h u, v tha, ph i có ữ nh ng tri th c khoa h c hi n đ i và nh ng kinh nghi m th c ti n sinh đ ng.
ả ướ ớ ụ ng t i m c đích chung là hình thành KLSP : C hai quá trình QTGD, QTDH cùng h
ụ nhân cách toàn di n theo m c tiêu giáo d c ự ạ ớ ụ ụ ủ ệ ng t i th c hi n m c tiêu c a quá trình giáo d c, th hi n ể ệ ở
ự
ọ ụ ạ ọ ướ ọ ạ ấ ượ ạ ệ ố ự ệ ế ả ụ ệ Quá trình d y h c h ệ ệ th c hi n các nhi m v d y h c. Quá trình d y h c đ t ch t l ng và hi u qu cao n u th c hi n t t quá trình giáo
d cụ
ượ ụ ự ề ườ ọ ạ ng, trong đó d y h c là con
ườ Quá trình giáo d c đ ệ ệ ể ự đ
ệ ụ ng đ th c hi n các nhi m v giáo d c. ộ ằ c th c hi n b ng nhi u con đ ụ ọ ư ậ ươ ả ể ự ụ ệ ệ ệ Nh v y quá trình day h c là m t ph ủ ng ti n hi u qu đ th c hi n m c đích c a
quá trình giáo d c.ụ
ệ ữ ụ ố ạ ọ M i quan h gi a quá trình d y h c và quá trình giáo d c theo nghĩa
ề ấ V n đ 5 (CU): h pẹ
ồ ặ ụ ẽ ớ
ộ ệ ụ ệ ặ ẹ
ứ ộ ố ớ ứ ộ ố
ọ ạ ụ ự ả ứ
ầ ụ ụ ọ ệ ố ệ ữ ạ
ố ươ ậ ệ ệ ữ Trong quá trình giáo d c toàn di n g m hai m t có quan h ch t ch v i nhau: Quá trình ọ ạ d y h c (QTDH) và Quá trình giáo d c (QTGD) (theo nghĩa h p). QTDH ch c năng tr i là ộ ố ộ ứ ậ nh n th c cu c s ng, còn QTGD ch c năng tr i là xây d ng thái đ đ i v i cu c s ng. Trong ự ờ ệ QTGD toàn di n: d y h c bao gi cũng th c hi n c ch c năng giáo d c, còn giáo d c cũng ộ ố ứ ứ góp ph n vào ch c năng nh n th c cu c s ng. M i quan h gi a d y h c và giáo d c chính là ng ti n và m c đích. m i quan h gi a ph
ụ ổ ứ ủ ụ Khái ni m:ệ QTGD là quá trình ho t đ ng có m c đích, có t
ợ ộ ể ề ữ
ẩ ể ự ữ ơ ẩ ạ ộ ị ộ ậ
ụ ủ ng và XH. ch c c a GV và HS, hình ớ thành nh ng quan đi m, ni m tin, giá tr , đ ng c , thái đ , hành vi, thói quen,phù h p v i nh ng chu n m c chính tr đ o đ c, pháp lu t, th m mĩ, văn hóa, làm phát tri n nhân cách HS theo m c đích GD c a nhà tr
ả ấ ủ
ể ạ ủ ộ
ủ
ở ị c quy đ nh b i tác đ ng qua l ầ ộ ượ ư c u tiên hàng đ u. D i nh h xã h i đ ủ ế
ự ế ố ộ xã h i và y u t ươ ng c a các ch ộ ể ị ệ ỉ ố ườ ộ ộ i, lĩnh h i kinh nghi m do loài ng
ớ
ị ạ ứ ườ ẹ *B n ch t c a quá trình GD (theo nghĩa h p) ể QTGD là quá trình hình thành 1 ki u nhân cách trong XH. S phát tri n nhân cách con ọ ế ố ườ ượ sinh h c trong đó i c a các y u t i đ ng ướ ả ấ ưở ế ố ng trình có tính ch t các y u t ạ ầ ộ xã h i mà bi n cá nhân thành 1 nhân cách, có đ y đ các giá tr xã h i đ tham gia vào ho t ề ườ ộ đ ng XH. Do đó, ch s ng trong xã h i loài ng i truy n ườ ạ đ t con ng i m i có nhân cách. . ự ệ ư ữ ạ 4 D a vào m i quan h s ph m gi a nhà GD và ng c GD. Đây cũng là 1 c s
ườ ượ i đ ế ự ố ữ ấ ộ ị
ủ
ố ấ ủ ậ ư ườ ượ i đ
ớ c GD m i giúp ng ế ữ ị
ượ ự ẩ ỗ
ừ ả ấ
ơ ở ấ ả ạ ủ ể đ xác đ nh b n ch t c a QTGD, trong đó nh n m nh đ n s th ng nh t gi a tác đ ng c a ả ườ ượ ỉ ự ề ự ế đi u ch nh c a ng nhà GD và s ti p nh n, t c GD trong quá trình GD. QTGD ph i i đ ườ ượ ớ ữ ạ ượ ế ậ c mqh s ph m gi a nhà GD v i ng c GD i đ t l p đ thi ữ ế ẩ ạ ị ủ ề chi m lĩnh đ c nh ng giá tr c a n n văn hóa nhân lo i, bi n nó thành nh ng giá tr (ph m ủ ấ ch t, chu n m c) c a m i cá nhân con ng ơ ở ộ ậ T nh ng c s trên ta th y:B n ch t c a QTGD là quá trình giúp ng ữ ườ i. ấ ủ ữ c GD t ự ữ ự ế ầ
ườ ượ i đ ẩ ạ ộ ệ ổ ứ ủ ể ươ ứ ng ng c a cá nhân thông qua vi c t
ự giác, tích c c, đ c l p bi n (chuy n hoá) nh ng yêu c u khách quan và nh ng chu n m c xã ộ h i thành hành vi và thói quen t ch c các ho t đ ng và ọ giao l u cho h .
ụ ằ ư Quá trình GD là 1 quá trình xã h i có m c đích, có t
ứ ượ ế ở ỗ ố ộ ộ ổ ứ ườ ượ i đ ể ch c nh m hình thành và phát tri n c các quan ả c GD ph i ý th c đ m i cá nhân tr thành thành viên xã h i. Mu n th , ng
ộ ứ ị ủ
ế ế ươ ị ứ ậ ế ư ử ế ệ ể ệ t th hi n, bi
ở
ộ ả ố ẽ ệ ườ ượ i đ
ắ ệ ỹ ượ ệ ể ệ
ế ể ỗ trên, đ m i cá nhân chi m lĩnh đ
ọ ư ạ ư ệ ệ , pháp lu t, đ o đ c…) h xã h i và các giá tr c a nó (nh quan h chính tr , quan h kinh t ắ ứ ồ t c x đúng đ n ng ng, t c là bi r i bi n nó thành hành vi và thói quen t ệ ộ ộ ợ ấ ủ ả trong các quan h xã h i (b i nét b n ch t c a cá nhân là do các m i quan h xã h i h p ụ ế ự ậ ệ c GD thành). Vì th , s v n d ng, tr i nghi m các quan h xã h i nêu trên s giúp ng ộ ố ể ế ệ c kinh nghi m xã h i t tích lu đ t th hi n đúng đ n các quan h XH đó và hình t đ bi ố t cho mình. thành hành vi, thói quen t Trong quá trình hình thành nhân cách ả ổ ứ ộ ẳ ị
ọ ủ ự
ư ở ộ ạ ộ ượ ườ
ấ
ế c t
ạ ộ
ể ổ ứ ệ ị ượ c các giá tr ế ọ t h c Macxit đã kh ng đ nh: ờ ố c khi h tham gia vào đ i s ng XH đích th c thông qua ặ ơ ư ạ ộ ng văn hoá. Do đó ho t đ ng và giao l u là 2 m t c ườ ệ ấ ế ủ ự ề t y u c a s hình thành và i và là đi u ki n t ế ề ố ồ ườ ỏ ứ ạ ộ i mu n t n con ng ư ạ ộ t thì ho t đ ng và giao ch c t ự t cho s phát tri n cá nhân. Nói cách khác ho t đ ng và ch c QTGD. ệ ố ng ti n t o đi u ki n t ệ ươ ng ti n đ t
ế
ố ượ ố ượ ệ ớ ở ch c ho t đ ng và giao l u cho h . Tri xã h i đã nêu thì ph i t ườ ỉ ả ấ i ch có đ B n ch t XH c a con ng ạ ộ m t môi tr ho t đ ng và giao l u ố ủ ộ ố ả b n, th ng nh t trong cu c s ng c a con ng ủ ể phát tri n nhân cách c a cá nhân. Các lí thuy t v ho t đ ng đã ch ng t ể ả ượ ổ ứ ố ạ ạ ộ t i và phát tri n ph i có ho t đ ng và giao l u. N u đ ươ ể ề ệ ạ ư l u là các ph ề ư giao l u là đi u ki n, ph ậ ư ạ K t lu n s ph m: ể ả Nhà GD ph i hi u đ i t
ắ ượ ng, n m b t đ ề c đ i t ệ ế ố ắ ế ầ
bên trong, bên ngoài nh ể ề ế ậ ị
ặ ơ ng h n. ằ ố ợ
ố ượ ộ ầ ố ạ ươ
ữ ộ ộ i đa nh ng tác đ ng tiêu c c, t
ả ng GD thì m i GD có hi u qu . ư Trong QTGD, nhà GD c n quan tâm đ n các đi u ki n, các y u t ụ ệ , chính tr , tôn giáo, phong t c, t p quán, văn hóa… đ c đi m tâm sinh lí, đi u ki n kinh t ể ể ủ ố ượ ả ệ ề ố ng GD đ hi u đ i t hoàn c nh s ng, đi u ki n gia đình c a đ i t ấ ượ ấ ả ả ổ ứ t c các tác đ ng GD nh m th ng nh t yêu ch c và ph i h p đ Nhà GD ph i t c t ứ ế ệ ủ ề ộ ầ ng pháp GD theo ch c năng c a mình. C n có bi n pháp h n ch , ngăn c u v n i dung, ph ự ố ự ự ữ ứ ố ế ặ phát và phát huy nh ng tác đ ng tích c c đ i ch n đ n m c t ớ v i quá trình GD.
ả ế ứ ườ ế ả ậ ỏ ọ
ả ờ ả i, đánh giá k t qu QTGD ph i h t s c th n tr ng, đòi h i ph i ụ ể
Khi đánh giá con ng ả ữ có nh ng PP phù h p, ph i có th i gian và hoàn c nh thông qua các hành vi và thói quen c th ủ ố ượ c a đ i t ợ ng GD.
ỏ ả c nôn
ố ề ạ ờ nóng, v i vàng đ t cháy giai đo n. Nhà GD c n có đ c tính kiên trì, b n b , t
ệ ặ ả ớ Do QTGD đòi h i ph i có th i gian lâu dài nên trong QTGD, nhà GD không đ ầ C n có quá trình lâu dài m i đánh giá đ c hi u qu GD. Đ c bi
ộ ầ ậ ứ ệ ể ấ t không th x u ngay đ
ượ ế ọ ậ ườ c, 1 ng ả ượ i đang t ờ ủ ố ỉ ự ề ki m ch cao. ả t ph i th n tr ng khi ượ ố i đang ờ ứ cũng có quán tính c a nó, t c là ph i có th i ườ c. GD bao gi
i. Vì 1 ng ượ ấ ị ườ t ngay đ ổ ớ ợ nhìn nh n, đánh giá con ng ọ ấ x u không có hy v ng t ự gian h p lí m i có s thay đ i nh t đ nh.
ạ
ả ầ ế ớ ệ ượ ạ ự ậ ọ i khách quan và đ u óc. S
ậ ả ủ ề
ả ấ ự ậ ệ ượ ạ ọ Quá trình d y h c ạ ọ ậ Quá trình d y h c g m quá trình d y và quá trình h c t p. Quá trình d y h c là quá trình ứ ủ ọ ự ủ ng c a th gi ứ ề ộ ế ớ i khách quan mang tính khách quan v n i dung và ch quan v hình th c. ỗ ọ ứ ng còn hình th c thì m i h c ả c ph n ánh đúng b n ch t s v t hi n t
ừ ự ứ ễ ộ
ế ư Quá trình d y h c cũng di n ra theo công th c “T tr c quan sinh đ ng đ n t ậ ự ễ ế ạ ọ ọ ồ nh n th c c a h c sinh, ph n ánh s v t hi n t ph n ánh th gi ượ ộ Nghĩa là n i dung đ ể ệ ộ sinh có m t cách th hi n riêng. ạ ọ duy trìu t ng, t
ượ ộ ậ ả
ự ứ ạ
i tri th c loài ng ọ ớ ọ ủ ậ
ườ ươ ự
ễ ụ ế ễ ạ
ứ ủ ọ ể ố ủ ỹ ả ẳ ậ ủ ứ ứ ớ ỹ
ả duy trìu ừ ư ứ ủ ượ t ng đ n th c ti n” trong quá trình d y h c quá trình nh n th c c a t ể ệ ạ ự ủ ọ ọ h c sinh th hi n tính đ c đáo: Quá trình nh n th c c a h c sinh không ph i là quá trình t o ra ỉ ớ ố ớ ả ườ ứ ạ ạ ỉ cái m i mà ch là s tái t o l i đã t o ra (tri th c này ch m i đ i v i b n ử ẫ ứ ng mò m m, th thân h ). Quá trình nh n th c c a h c sinh không di n ra theo con đ ệ ộ ườ nghi m mà di n ra theo đ ng trình n i dung, ng th ng do các nhà giáo d c xây d ng ch ươ ng pháp t o lên. Quá trình nh n th c c a h c sinh ti n hành theo các khâu c a quá trình ph ằ ộ ọ ạ d y h c; Lĩnh h i tri th c m i, c ng c , ki m tra đánh giá tri th c, k năng, k x o nh m ế bi n chúng thành tài s n cá nhân.
ầ ạ ọ Thông qua quá trình d y và h c c n hình thành
ở ọ h c sinh th gi ộ ơ ọ ợ ớ
ủ ề ể ạ ẩ i vai trò c a giáo viên (lãnh đ o, t ch c, đi u khi n) cùng v i nh ng đi u ki n s
ấ ủ ướ ấ ị ẩ ễ ạ ế ớ ộ i quan, đ ng c , các ứ ủ ậ ự ph m ch t c a nhân cách phù h p v i chu n m c xã h i. Quá trình nh n th c c a h c sinh ệ ư ề ữ ớ ổ ứ di n ra d ph m nh t đ nh.
ộ ọ ậ ế
ủ ầ ấ ạ ự ồ ườ ớ
ậ ọ ế ộ
ạ ộ ể
i h c. ầ ể ầ ẩ ứ ứ ứ ầ ị
ướ ụ ớ ậ ọ ự khai thác tri th c, tham gia nghiên c u khoa h c. QTGD, QTDH cùng h i m c đích chung là hình thành ng t KLSP : C hai quá trình
ụ nhân cách toàn di n theo m c tiêu giáo d c ự ạ ụ ủ ụ ệ ớ i th c hi n m c tiêu c a quá trình giáo d c, th hi n ể ệ ở ng t
ự
ọ ụ ạ ọ ướ ọ ạ ấ ượ ệ ố ự ệ ế ả ạ ứ ủ ọ ả Quá trình d y h c c n ph i chú ý đ n tính đ c đáo trong quá trình nh n th c c a h c ứ ậ ứ ể sinh đ tránh s đ ng nh t quá trình nh n th c chung c a loài ng i v i quá trình nh n th c ệ ổ ứ ế ườ ọ Song, không vì quá coi tr ng tính đ c đáo mà thi u quan tâm đ n vi c t ủ ch c c a ng ọ ừ ứ ọ cho h c sinh d n d n tìm hi u và t p tham gia các ho t đ ng nghiên c u khoa h c v a s c, ọ nâng cao d n đ chu n b cho h c t ả ụ ệ Quá trình d y h c h ệ ệ th c hi n các nhi m v d y h c. Quá trình d y h c đ t ch t l ng và hi u qu cao n u th c hi n t t quá trình giáo
d cụ
ượ ụ ự ề ườ ọ ạ ng, trong đó d y h c là con
ườ Quá trình giáo d c đ ệ ệ ể ự đ
ệ ụ . ng đ th c hi n các nhi m v giáo d c ộ ằ c th c hi n b ng nhi u con đ ụ ọ ư ậ ươ ệ ệ ả ể ự ụ ệ Nh v y quá trình day h c là m t ph ủ ng ti n hi u qu đ th c hi n m c đích c a
quá trình giáo d c.ụ
ồ ặ ể ề ặ G m nh ng đ c đi m chính sau:
ộ
ủ ố ượ ể ề : ng c a nó. Đ i t
ườ ụ ể ng
ề ứ ồ ễ ự ế i khác không tr c ti p nhìn th y đ ố ướ ế ằ ở ố ượ ườ ướ ủ Xét v đ c đi m thì QTGD và QTDH Quá trình GD là m t quá trình có tính ph c h p đa chi u ứ ạ ủ Tính ph c t p c a QTGD tr i, mà c th là tâm h n con ng Th hai, QTGD di n ra d
ườ
ưở ự ệ ậ nh h
ế ố ữ ệ ng ti n và các kênh thông tin khác nhau … Nh ng y u t
ng c a các s ki n chính tr kinh t ươ ề ề ế ế ộ ộ
ể ạ ườ ạ ấ
ỗ ợ ế ả ả ủ ứ ủ ậ ạ ả bên ngoài và bên trong khác nhau. Đó là các tác đ ng c a gia đình, nhà tr ị ủ ả dung thông tin qua các ph ộ ớ đ ng đ n QTGD v i nhi u m c đ khác nhau, và đ u có tác đ ng đ n HS. Chúng có th ố th ng nh t, h tr cho QTGD c a nhà tr ẫ thu n làm h n ch , suy gi m, th m chí vô hi u hoá k t qu c a QTGD.
ệ ế ượ c, không đánh giá ngay đ Th ba, KQ c a QTGD không nhìn th y ngay đ ữ ượ ị ứ ự ị
ữ ứ ợ ủ c h t n m đ i t ng c a QTGD là con ườ ấ ượ i, cái mà ng c ủ ấ ộ khách quan và ch quan, i tác đ ng c a r t nhi u nhân t ộ ủ ữ ộ ng và xã h i, nh ng ộ ế ư ưở ng – văn hoá, tâm lí t p quán, các n i t , t này tác ể ng đ t hi u qu cao; song cũng có th t o ra mâu ệ ấ ấ ng GD, là nh ng cái r t khó đ nh tính, đ nh l ả ả
ề ậ ộ ủ c. KQ c a ượ ng 1 KQ ra ngoài. ứ , công s c… ệ ề ớ ườ thu n v i c
ủ ủ ố ượ ể QTGD là s phát tri n nhân cách c a đ i t ớ ộ ộ ờ cách chính xác. KQ GD ph i có th i gian, có đi u ki n, có hoàn c nh m i b c l ớ ự ầ ư ỉ ệ ạ ộ ủ c a ho t đ ng GD nhi u khi không t l ng đ LĐ, v i s đ u t ủ c a nhà GD.
ộ
ằ ủ ữ
ớ ạ ượ ẩ ế ượ ủ ấ ộ c k t qu . Tính ch t lâu dài c a QTGD đ
ờ ộ ở ữ đòi h i m t th i gian lâu dài m i đ t đ xét
ạ ủ ộ ờ ấ ả ượ ự t c các giai đo n c a cu c đ i con ng ệ c th c hi n trong t ườ ừ i, t lúc
Quá trình GD là m t quá trình có tính lâu dài : ấ Quá trình GD nh m hình thành nh ng ph m ch t, nh ng nét tính cách c a cá nhân nên nó ả ỏ c xem các góc đ sau: Quá trình GD đ ế ữ ố sinh ra cho đ n khi không còn s ng n a.
ẩ ệ ở ể ờ
ừ ậ ề ữ ả ở ị
ộ ủ ề ấ ể ớ ệ ệ
ộ ầ Vi c hình thành 1 ph m ch t nhân cách c n có th i gian lâu dài. B i đ hình thành 1 ứ ế ổ nh n th c đ n hành vi, 1 thói quen c a cá nhân đ nó tr thành n đ nh và b n v ng ph i đi t ể ộ hình thành thái đ , ni m tin, r i m i rèn luy n hành vi thói quen. Công vi c đó không th m t ề ớ s m, m t chi u mà có ngay đ
ẩ ấ ộ ớ
ữ ở ả ờ ậ ậ ộ ườ ượ i đ
ơ ả ộ ố ể ở ắ ả ự ệ ấ ấ ơ ồ ượ c. ỉ ề ớ ủ Nh ng ph m ch t m i c a nhân cách (ni m tin, đ ng c đúng, tình c m m i... ) ch có ệ ượ ế ữ đ c và tr nên v ng ch c khi ng c GD ti p nh n và tr i qua m t th i gian t p luy n, ộ ể th nghi m, đ u tranh b n thân (đ u tranh đ ng c ) trong cu c s ng th c đ tr thành kinh
ờ ộ ố ủ
ậ ứ ể ế ể ả ỏ nghi m s ng c a chính mình nên càng đòi h i m t th i gian lâu dài. Đó là th i gian đ tr i ở nghi m và rút ra bài h c, đ bi n nh n th c tr thành ni m tin.
ấ ế ọ ộ ứ ậ
ậ ặ ả ườ ạ ị ế ấ ấ ỉ ờ ề ằ ượ ng khó nh n th y ngay (khó đánh giá, l i b bi n đ i ho c m t đi. Do đó công tác GD ph i đ
ổ ạ ổ ị
ệ ệ ữ ớ ộ K t qu tác đ ng GD nh t là các tác đ ng nh m hình thành nh ng nh n th c m i, ế ụ ể ng hóa 1 cách c th ) và có khi k t ụ ả ượ ề c ti n hành b n b , liên t c ượ ả ạ c cao đ tính ệ ả
ộ c hi u qu GD. ấ ộ ế ỗ ự ự giác, n l c t ệ ử ữ
ế ễ ữ ứ ở ề ni m tin ... th ả qu đó l ờ theo m t k ho ch n đ nh, lâu dài; đ ng th i trong QTGD l ườ ượ ự i đ GD kéo dài, liên t c c a ng t ổ Vi c s a ch a, thay đ i nh ng n p nghĩ, thói quen cũ, l c h u, không đúng, nh t là i mãi trong ý th c, hành vi
ế ồ i ph i phát huy đ ớ ạ ượ ụ ủ c GD thì m i đ t đ ạ ữ ậ ườ ở ạ ẳ ng di n ra dai d ng, tr đi tr l ụ ườ ệ ấ nh ng thói quen – hành vi x u th ủ c a m i ng
i nên vi c kh c ph c chúng r t khó khăn và lâu dài. ả ạ ơ ề ẳ ấ ắ ỗ Trong khi đó QTDH thì đ n gi n, d đo l
ễ ỉ ư ệ ườ ơ ờ ấ ấ ệ ườ ng h n nhi u ch ng h n nh vi c hình ọ ộ ng h c
ộ ườ ọ thành m t khái ni m, đ nh lí, tinh ch t.. ch trong m t th i gian nh t đinh có đo l sinh, ng
ộ ố ượ ủ ả
ế ậ ng GD v a ph i tuân theo nh ng quy lu t chung, ố ụ ể ủ t, c th c a đ i
ể ể ệ
ừ ị ể i h c có hi u hay không .. Quá trình GD mang tính c thụ ể: Các tác đ ng c a nhà GD đ n đ i t ả ồ ụ ể ủ ệ ớ ừ ữ ừ ệ i ph i chú ý đ n nh ng đi m riêng bi ư ượ ợ c GD theo t ng tình Các tác đ ng GD ph i phù h p v i t ng cá nhân, m i cá nhân đ
ế ữ ờ ạ mang tính khái quát; đ ng th i l ớ ượ ả ượ c th hi n nh sau: ng GD thì m i có hi u qu . Tính c th c a QTGD đ t ộ ỗ ụ ể ố hu ng GD c th , riêng bi
ộ ỗ ả ệ t: + M i HS là m t cá nhân có tính đ c l p t
ỗ ả ệ ữ ố ủ ạ ố ượ
ộ ố ộ ậ ươ ủ ừ ể ệ ề ặ ng c th . M i HS có s c GD, v n kinh nghi m s ng, thái đ , tình c m, thói quen… H ự ề ng đ i c a nó v nhi u m t nên khi th c ự ụ ể ọ ả
ố ấ ệ
ờ ớ ễ ượ ả ả c di n ra trong th i gian, th i đi m, không gian v i nh ng hoàn c nh c
ễ ế ặ hi n QTGD ph i tính đ n nh ng đ c đi m c a t ng lo i đ i t ố ộ ượ ề khác nhau v trình đ đ ư ề cũng có đ c đi m tâm sinh lí cũng nh đi u ki n hoàn c nh s ng r t khác nhau. ờ ụ ể ữ ề ệ ố ụ ể ớ ữ i, QTGD luôn di n ra c th trong nh ng tình hu ng GD, đi u ki n GD và v i
ể ữ ụ ể ng GD c th .
ụ ể ố ớ ừ
ượ ề ấ ể ặ + QTGD đ ạ th . Tóm l ố ượ nh ng đ i t ả ế K t qu GD cũng mang tính c th đ i v i t ng lo i đ i t Quá trình DH đ
c th c hi n t ươ t nhiên DH ụ ự ự cũng có s phân hóa song nó t
ố ồ ệ ươ ề ng đ i đ ng đ u không cá bi ớ ố ồ ứ ấ ệ ố
ể ạ ọ
ụ ấ ứ
ồ ườ ọ ấ ượ ổ ứ ả ộ ể ệ ề ằ ch c, đi u khi n đ ng
ữ
ạ ố ượ ng GD. ộ ớ ộ ng đ i đ ng đ u cho m t l p, m t khóa t ư ệ t nh Quá trình giáo d c ạ ọ Quá trình GD th ng nh t bi n ch ng v i quá trình d y h c: GD và d y h c là 2 quá trình có cùng m c đích là hình thành và phát tri n nhân cách toàn ạ ộ ệ di n cho HS, tuy nhiên chúng không đ ng nh t mà m i quá trình có ch c năng tr i riêng: d y ể ọ h c nh m t ng và hi u qu n i dung ọ ấ ẩ h c v n; GD hình thành nh ng ph m ch t đ o đ c, hành vi, thói quen... ơ ở ự ố ồ ứ ệ ờ
ỗ ế i h c chi m lĩnh có ch t l ấ ạ ứ ệ ệ ượ ể ẩ ụ ạ ệ Đ ng th i 2 quá trình này có m i quan h bi n ch ng: trên c s th c hi n các nhi m v d y ẩ i, các ph m c hình thành và phát tri n. Ng ượ ạ c l
ọ h c thì TGQ và các ph m ch t đ o đ c c a HS đ ấ ượ ch t đ
ệ ự ượ ố ẽ c GD t ầ ữ c th c hi n ch ủ
ấ ấ ạ ứ ủ ẩ ế ợ ươ ế y u qua QTDH, l y DH là ph
ạ ả t s thúc đ y quá trình d y h c đ t k t qu cao. ạ ộ ng ti n đ t ch c ho t đ ng GD. ạ ớ ộ
ả ữ Tóm l ỏ ộ ả ấ
ị ứ ạ ữ ệ ệ ạ ẩ ứ ữ ọ
ự ấ ấ ố ẹ ữ ữ ẽ ể ạ i nh ng d u n t
ệ ầ
ạ ọ ạ ế ớ ạ ộ Nhà GD c n chú ý k t h p gi a ho t đ ng GD v i ho t đ ng DH, QTGD đ ệ ể ổ ứ ạ ộ ọ ạ i, công tác GD so v i công tác d y h c là m t lo i lao đ ng ph c t p và khó khăn, ề ả đòi h i nhà GD ph i có nh ng ph m ch t cao v trí tu và ý chí, ph i có nh ng tình c m nhân ả ễ ệ ậ h u, v tha, ph i có nh ng tri th c khoa h c hi n đ i và nh ng kinh nghi m th c ti n sinh ề ờ ồ ộ đ ng. Đ ng th i nh ng thành công trong công tác GD s đ l t đ p, lâu b n trong tâm h n ng ế ư ế ầ ữ ồ ườ ọ i h c cũng nh quan h th y trò. ậ ư ạ t
ế ố ế K t lu n s ph m c n thi Trong QTGD, nhà GD c n quan tâm đ n các đi u ki n, các y u t
ầ ị ế
ể ơ ng h n. Vi c t ề ộ ủ ố ượ ằ ộ ố ệ ư ề nh đi u ki n kinh t ệ ề ố ả hoàn c nh s ng, đi u ki n gia đình c a đ i t ượ ấ ả ố ợ và ph i h p đ c t ề ệ bên trong, bên ngoài ặ ụ ậ , chính tr , tôn giáo, phong t c, t p quán, văn hóa… đ c đi m tâm sinh lí, ệ ổ ứ ố ượ ể ể ng GD đ hi u đ i t ch c ươ ầ ấ ng t c các tác đ ng GD nh m th ng nh t yêu c u v n i dung, ph
ầ ế ế ứ i đa
ộ ữ ệ ữ ặ ự ố ớ
ờ ự ự ỏ ứ ố ạ ủ pháp GD theo ch c năng c a mình. C n có bi n pháp h n ch , ngăn ch n đ n m c t ộ phát và phát huy nh ng tác đ ng tích c c đ i v i quá trình GD. nh ng tác đ ng tiêu c c, t ả
ứ Do QTGD đòi h i ph i có th i gian lâu dài nên trong QTGD, nhà GD không đ ầ
ạ ộ ệ t ph i th n tr ng khi nhìn nh n, đánh giá con ng ấ i đang t ờ ố ọ ố ậ c, 1 ng ượ c nôn ỉ ự ề ế ki m ch cao. ể ố t không th cũng có quán
ọ ườ ả ả ượ ứ ề ườ i. Vì 1 ng ượ c. GD bao gi ấ ị ườ t ngay đ ổ ự ờ
ể ắ ả
ể ườ ậ ờ
ặ Đ ng th i trong QTDH s đ ng viên khích l ấ ứ ể ạ ọ
nóng, v i vàng đ t cháy giai đo n. Nhà GD c n có đ c tính kiên trì, b n b , t ậ ặ Đ c bi ấ x u ngay đ i đang x u không có hy v ng t ớ ủ tính c a nó, t c là ph i có th i gian h p lí m i có s thay đ i nh t đ nh Trong QTGD, nhà GD ph i th c s th ề ấ ả ọ t c m i m t. ng t n các em v t ộ ọ ể ự ệ ề GV có th th c hi n vi c này b ng nhi u cách th c khác nhau nh thông qua h
ươ ề ộ
ị ủ ướ ủ ữ ệ ấ ố ẹ c nh ng nguyên nhân (sâu xa và tr
ả c m t) c a các bi u hi n (t ậ ợ ắ ộ ừ
ủ ừ ớ ẩ ườ ữ ứ ẻ ấ
ợ ự ự ươ ữ ng yêu HS, quan tâm sâu sát HS đ n m v ng, ệ ọ ự ộ ồ hi u t h c ổ ủ ậ sinh c a GV trong d y h c b môn là r t quan tr ng có th làm thay đ i nh n th c hành vi ồ ứ ằ ệ ủ ọ ư c a h c sinh. ặ ấ ơ ng và ph i nhìn th y ho c s HS, thông qua h i cha m HS, thông qua chính quy n đ a ph ể ượ ự t, x u) c a thái d đoán đ ệ ộ đó m i có bi n pháp tác đ ng phù h p, tránh d p khuôn máy móc đ , hành vi, thói quen... t ể ể đ phát huy nh ng tài năng, ph m ch t riêng c a t ng đ a tr , làm cho con ng i phát tri n đa d ng và phong phú.
ộ ả ạ ệ ệ ườ ọ ạ Trong QTDH ph i giúp ng
ả ậ ẩ ữ ể ự ướ ứ ủ
ả ệ ự i h c tính t
ẫ ả ể
ể ưở ị ch c, giao vi c, ki m tra đánh giá, khen th i h c phát tri n nhân cách m t cách toàn di n, đ c bi t là ộ ộ ư c nh ng chu n m c xã h i nh hành vi, thói quen, thái đ , tình ủ ộ ườ ọ ự giác, tích c c ch đ ng hoàn thi n nhân cách. Ph i rèn luy n cho ng ả ộ i quy t các mâu thu n đ nâng cao trình đ ; trong quá trình giáo d c ph i chú ý ệ ụ ờ ể ng k p th i đ khích l
ứ ầ ộ ủ ả
ệ h c, có nhu c u nâng cao trình đ c a b n thân ế ộ i nó t
ụ ứ ổ ứ ệ ộ ệ ng pháp, cách th c t
ể ả t m c đích n i dung, nhi m v và chuy n t ả ở ụ
ườ ọ ả ẫ ớ i h c có nhu c u gi
ế ế ự
i h c, khích thích ng ữ ậ ụ ườ ọ ề nh n th c c a b n thân tr ể ự ả ệ c m đ t ế ệ trong vi c gi ệ ứ ổ ế đ n vi c cách th c t ườ ọ ự ọ i h c t ng ụ ụ ớ ầ Các nhà giáo d c c n quán tri i ự ươ ọ ườ ọ ầ ữ ch c có hi u qu , tích c c i h c. C n ch n nh ng n i dung, ph ng ớ ụ ươ ổ ươ ng pháp m i làm cho quá trình giáo d c tr lên sinh đ i m i ph ng pháp, áp d ng các ph ườ ọ ẫ ấ ộ i quy t các mâu thu n do mình đ ng h p d n ng ườ ố ả ậ ạ t o ra. Ph i v n d ng t i ọ ễ ể h c d hi u, d ti p thu và v n d ng có hi u qu t i h c.
ầ t gi a lý thuy t v i th c hành tránh lý thuy t “suông” làm cho ng ạ ổ ụ ễ ế ữ
ả ừ đó t o ni m tin cho ng ừ ườ ườ ả
MQH gi a QTGD và QTDH v a t ầ ạ ỗ ọ ụ ậ ươ ữ ề ệ ấ ố ế ớ ệ ủ ộ ừ ươ ng tác v a b xung là hai quá trình song c a m t ụ ầ i làm công tác qu n lý giáo d c c n có i giáo viên, ng ỗ ủ ứ ụ ng h c a
m c đích, do đó yêu c u m i ng ứ nh n th c đúng gi a d y h c và giáo d c v tính th ng nh t, bi n ch ng, t ớ chúng v i nhau.
ặ ể ủ ề ổ ệ ấ ườ ớ ng và liên h v n đ đ i m i GD
ấ ệ
ề ấ ả ạ ộ ng xã h i đ c bi
ộ ặ ế ệ ẩ ị
Là hi n t ộ ị ộ ể ệ ượ ử ữ ộ
ộ ố ả ấ ủ ề V n đ 6: Đ c đi m c a quá trình GD trong nhà tr hi n nay ữ ệ ệ t mà b n ch t là truy n đ t và lĩnh h i nh ng * Khái ni m GD: ụ ệ kinh nghi m xã h i l ch s gi a các th h , m c đích chu n b cho các cá nhân tham gia vào cu c s ng xã h i đ xã h i ngày càng phát triên. * B n ch t c a GD?
ượ ổ ứ ổ ứ ộ ch c m t cách có t c t ch c, mang t/c chuyên
ệ ụ bi t, di n ra có m c đích,
ươ ạ ế ụ ể ặ ệ ườ ạ GD là quá trình XH hóa nhân cách đ ễ có k ho ch, có n i dung, ph ng pháp c th đ c bi t có 1 ng ệ i đ i di n cho XH
ụ ệ ượ ườ xã h i loài ng i t i
ộ làm công tác giáo d c là GV ộ Là m t hi n t ể ỉ ồ ạ ở ặ ng XH đ c thù, ch t n t ữ ố ế ầ
ộ ờ ế ệ ạ ượ ế ừ ể ế
ộ ế ụ ờ ố ườ ừ ể ớ ớ i m i không ng ng phát tri n ti p t c theo chi u h
ớ ế ớ ự i, khác v i th gi ế ệ ớ ố nhiên… có th nói GD chính là chi c c u n i gi a các th h , nh đó mà các th h m i n i c k th a, phát huy nh đó mà XH ti p nhau phát tri n, tinh hoa văn hóa dân t c, nhân lo i đ ướ ề loài ng ng đi lên v i gia t c ngày càng cao.
ổ ế ụ ằ ấ ộ ị ử Giáo d c mang các tính ch t: Tính ph bi n, tính vĩnh h ng, tính dân t c, tính l ch s ,
tính giai c pấ
ụ ườ ở i
ụ ồ ạ đó có giáo d c. ể ể ủ i và phát tri n c a XH
+ Tính ph bi n: đâu có con ng + Tính vĩnh h ng: Giáo d c t n t ộ ườ ổ ế Ở ằ ơ ế ề ự ồ ạ i và phát tri n cùng s t n t ờ ấ ườ i. Theo c ch di truy n xã h i loài ng i không bao gi m t đi. loài ng
ị ộ ề ử ỗ ớ ị ng ng
ị ủ ử Ứ ấ ả ấ ươ ứ ệ ư ưở t ng chính tr c a giai
ữ ể ộ ộ ộ ờ + Tính l ch s : ng v i m i th i kì l ch s thì có m t n n GD t + Tính giai c p: GD mang tính giai c p vì nó ph n ánh h t ố ị ấ c p th ng tr + Tính dân t c: GD ph n ánh nh ng đ c đi m và l
ố ộ ụ ả ệ ặ ề dân t c khác nhau có quan ni m khác nhau v giáo d c truy n th ng văn hóa.
ế ế ủ ườ ườ t ch nhà tr là quá trình tác đ ng c a thi Quá trình giáo d c nhà tr
ả ng: ộ
ợ ụ ụ
ườ ụ ặ ể
ứ ằ ộ ọ ng giáo d c đ
ụ ườ ụ ườ ủ ệ
ỗ ả ắ ợ i ích dân t c, b n s c dân t c. m i ề ộ ụ ớ ng t i ứ ườ ọ ằ ở ườ ọ ệ ố i h c lĩnh h i 1 h th ng tri th c, kĩ năng kĩ x o và hình thành i h c nh m giúp ng ng ấ ầ ủ ớ ấ ị ộ ọ ọ ộ h m t trình đ h c v n nh t đ nh phù h p v i yêu c u c a m c đích giáo d c và m c tiêu ườ ụ ủ ng. Quá trình GD trong nhà tr giáo d c c a nhà tr ượ ổ c t Thông qua các con đ ệ t các nhi m v giáo d c đã xác đ nh, trách nhi m c a ng ề ụ ị ề ả ạ c v b n thân mình và v thiên nhiên, t
ng có các đ c đi m: ự ch c m t cách khoa h c và nh m th c ể ầ i th y là chuy n giao cho ữ ấ ả t c nh ng gì ườ ng ng chính là môi tr
ườ ủ ọ ơ ộ ố ụ ể ấ ạ t nh t cho s hình thành và phát tri n nhân cách c a h c sinh.
ọ ậ ạ ườ i m t đ a đi m i.
ồ ủ ế ọ ề ng trình giáo d c, ch y u h c v lý
ư ộ ể ở ị đ a bàn dân c , c ng đ ng ng ươ ụ ừ ộ ị ọ ủ ờ ườ ổ ổ ế i (T 6 tu i đ n 25 tu i)
ấ
ụ ấ ả ộ ố H th ng ki n th c th ng nh t cao do nhà n
ệ ố hi n t ọ ượ ữ trò nh ng gì mà nhân lo i đã h c đ ạ ế ế thi t y u mà nhân lo i đã sáng t o ra, quá trình giáo d c trong nhà tr ậ ợ ự thu n l i, c h i t ậ + Tính t p trung cao: ườ ọ ậ Ng i h c t p trung h c t p t ế ậ ứ T p trung ki n th c thành các môn h c thành ch ế ậ ờ ọ thuy t, t p trung h c trong 1 th i gian c a đ i ng ố + Tính th ng nh t: ế ệ ố ạ ệ ố ố ớ ướ ấ ề ườ ạ ứ ể ươ ầ ố c qu n lý: H th ng, m c tiêu, n i dung ườ i i d y và ng ng trình đào t o, ki m tra đánh giá, th ng nh t v yêu c u đ i v i ng
ầ ả ọ ố ồ ế A biên so n g m 36 tu n. V i ki n th c t
ạ ố ế ạ ộ ớ ẽ ượ ứ ừ c dùng chung
ch h cọ VD: Môn Toán H c sinh kh i 1 – Do tác gi phép c ng trong ph m vi 10 (bài 1) đ n …… (bài 36) . Cu n sách GK này s đ cho HS toàn qu c. ố
ượ ể ồ + Tính đ ng lo t: đ
ượ ể ờ ộ c tri n khai cùng m t th i đi m, c n ư ậ ấ ả t c các tr ả c có ngày khai gi ng ế c ti n c đ
ạ ườ ầ ấ ệ ả ướ ả ướ ng trong c n ả i đ ng đ u r t ti n theo dõi, qu n lý
ố
ộ ọ ầ ạ ạ ế chung là 5/9 và ngày k t thúc là 20/5. Nh v y t ụ ồ ườ ứ ạ ộ hành ho t đ ng giáo d c đ ng lo t, do đó ng ọ VD: Môn Toán H c sinh kh i 1 Tu n 1 t
ọ ộ ọ ạ
ộ ệ ọ T i HN H c sinh h c bài phép c ng trong ph m vi 10 ạ ọ T i Đi n Biên H c sinh h c bài phép c ng trong ph m vi 10
ọ ệ ố ư ế ể ạ c chia thành các công đo n nh h t ti u h c, THCS, THPT Đ i
ạ ạ ẽ
ơ ệ ườ ườ ọ ậ ợ ng giáo d c đ c bi i cho ng i h c,
ạ i TPHCM – H c sinh h c bài phép c ng trong ph m vi 10 ạ ọ ạ + Tính quy trình (tính công đo n): ạ ụ ượ H th ng giáo d c đ ẽ ọ h c … Quy ph m ch t ch , quy trình đánh giá ch t ch + Môi tr Ngoài ra giáo d c nhà tr
ụ ệ ố ề t: Là n i có đi u ki n thu n l ặ ươ ặ ệ ữ ng còn có nh ng đ c thù: ụ ụ
t k m t cách khoa ấ i nh t cho
ọ ứ ạ
ổ ươ ọ ọ ặ ụ ặ ườ ụ Có h th ng m c tiêu giáo d c, ch ọ ọ ụ h c trên c s Tâm lý h c, giáo d c h c sao cho ch ế ượ ệ ố ườ ọ c h th ng ki n th c kh ng l ng ạ ươ ng pháp d y h c, ph
ạ
ữ ụ ư
ạ ề ượ c đào t o bài b n v GD ữ ứ ự ườ ng trên đây cũng ch a đ ng nh ng ạ ế
ủ ế ườ
ệ ị ế ỏ ậ ế ứ ớ v i ki n th c th c t
ờ ớ ặ ấ
ấ ả ọ ố ỗ ế ằ ả ế ế ộ ượ ng trình giáo d c đ c thi ậ ợ ọ ươ ơ ở ng trình h c đó thu n l ồ ủ ế c a nhân lo i i h c ti p thu đ ệ ố ọ ệ ng ti n d y h c khoa h c Có h th ng ph ả ả ộ Có đ i ngũ gi ng viên, chuyên gia chuyên trách đ ế ủ ả Ngay trong b n thân nh ng u th c a giáo d c nhà tr ụ ớ ạ h n ch đó chính là c s đ đ i m i giáo d c trong giai đo n hi n nay. ờ ứ ng ch y u trang b ki n th c là lý thuy t tách r i ộ ố ườ ọ ộ i h c ra kh i cu c s ng đ i th c xã h i. ẫ ệ ẫ ng d n đ n mâu thu n v i đ c đi m cá bi t ụ t c m i ng ơ ở ể ổ ế ẫ Tính t p trung cao d n đ n nhà tr ủ ộ ố ự ế , tách cu c s ng c a ng Tính th ng nh t cao c a giáo d c nhà tr ụ ủ ườ ệ ườ ọ i h c, hi u qu giáo d c cào b ng cho t ế ự ể ườ i. ủ c a m i cá nhân ng
ự ạ ạ Tính quy trình t o ra khó khăn cho s phát tri n c a cá nhân do các công đo n là máy
ể ộ ố ứ ủ ạ ủ ớ ự móc, không thích ng v i s đa d ng c a cu c s ng
Liên hệ
ạ ườ ệ ồ
ế ủ Do nh ng h n ch c a giáo d c nhà tr ế ụ ể ủ ữ ị ử ủ ớ ế ớ ờ ị ng hi n nay đ ng th i do tính l ch s c a giáo ả ổ ấ ế ụ t y u ph i đ i m i giáo i do đó t
ệ t Nam.
ị ọ ễ ế ố
ầ ề ổ
ề ư ệ ướ . ứ ố ế ộ ng XHCN và h i nh p qu c t
ệ Nh v y đ i m i toàn di n giáo d c hi n nay c n t p trung vào
ớ ộ ệ ổ đ i m i toàn di n và ươ ụ m c tiêu giáo d c, n i dung ch ng ổ ả ị ng đ nh h ệ c a ho t đ ng giáo d c t
ể ứ ụ ạ ộ ơ ế ổ ứ ụ d c quy đ nh, do xu th phát tri n c a giáo d c th gi ụ d c Vi Ngày 04/11/2013, T ng Bí th Nguy n Phú Tr ng đã ký ban hành Ngh quy t s 29 ụ NQ/TW v đ i m i căn b n, toàn di n giáo d c và đào t o, đáp ng yêu c u CNHHĐH trong ệ đi u ki n kinh t ư ậ ộ ồ đ ng b trên t ươ ế trình đ n ph
ụ ườ ớ ế ị ườ th tr ớ ổ ấ ả t c các y u t ng pháp d y h c, c ch t ớ ừ ụ M c tiêu giáo d c ph i đ i m i t i th c t ; t
ế ứ ậ
ế ậ ớ h c, t o c s đ ng
ự ạ ơ ở ể ố ự ọ ắ ụ ự ụ ể
ạ ậ ầ ậ ụ ừ ụ ế ố ủ ả ươ ọ ạ ng th c ki m tra đánh giá. ch c qu n lý và ph ế ườ ọ ự ế ừ ả ổ i h c lý thuy t thành con ng con ng chuy nể thành năng l c làm ch cu c s ng. T p trung d y cách ủ ạ ộ ố ụ m c tiêu ki n th c hàn lâm ứ ổ ườ ọ ự ậ ọ i h c t h c, cách nghĩ, khuy n khích t c p nh t và đ i m i tri th c, ấ ậ ỹ k năng, phát tri n năng l c. Kh c ph c tính th ng nh t, t p trung cao trong giáo d c nhà ườ tr
ớ ừ ọ ợ ng trình ph i đ i m i t
ở ộ
nhà tr ậ ụ ủ ế ể ừ ọ ớ ườ ổ ng thâm nh p vào cu c s ng. Chuy n t
ụ ả ổ phân hóa theo môn h c thành tích h p theo m c ườ ử ộ ng khép kín, gò bó sang giáo d c xã h i, m r ng c a tr ng ổ ứ ộ ố ch c hình ạ ộ ứ ạ
ể ạ
ọ ng pháp d y h c ph i đ i m i t ề ủ ườ ươ ặ ạ ả ổ ộ d y áp đ t m t chi u c a ng ạ ng tác đa chi u c a ng
ừ ở
ộ ớ ừ ạ ố i thày sang t ộ ả ơ ế lý thuy t mà v ụ ể ạ ả
ấ
ộ ủ ộ ọ ơ ệ ọ ố ờ ọ ở ọ ồ ệ t nh t; làm cho h c sinh thích thú, ch đ ng và tích c c t h c, h c su t đ i, h c
ng. ươ ộ N i dung ch ớ ừ ạ tiêu đào t o; đ i m i t ườ ư h c ch y u trên l p sang t đ a nhà tr ứ ọ ậ ọ ạ th c h c t p đa d ng, chú ý các ho t đ ng xã h i, ngo i khóa, nghiên c u khoa h c ổ ọ ươ d y s đông sang d y cá th , d y cách h c; đ i Ph ầ ườ ọ ớ ề ủ ớ ừ ạ i h c v i th y m i t ươ ớ ạ ạ ở i cô, b n bè, sách v , trong gia đình và ngoài xã h i; không d ng l n t i ụ ự ầ ạ ộ ho t đ ng th c hành, tr i nghi m, làm hi u qu h n n i dung giáo d c đ đ t yêu c u m c ọ ậ ụ ố ự ự tìm tòi h c t p, nâng tiêu giáo d c t ạ ế ự ự ọ cao năng l c t m i lúc m i n i. (Han ch tính đ ng lo t, tính quy ủ trình c a gd nhà tr ọ ng)
ả ổ
ạ ộ ệ ả ạ ệ ề ả ủ Ph i đ i m i ho t đ ng đánh giá, coi tr ng đánh giá c a giáo viên ngay trong quá trình ố ợ ể ự ọ hoàn thi n mình, ph i ph i h p ọ đánh giá đ t ườ ọ ự i h c t
ọ ườ ớ ạ d y h c, Ph i t o đi u ki n cho ng ộ ớ v i gia đình và xã h i đánh giá h c sinh
Ứ Ờ Ơ Ố Ớ ƯỚ Ụ C TA GIAI
Ạ
Ể Ụ Ể
ụ ự ể
ự ự ự ầ ự ướ ủ ả
ố ạ ủ ế Ỉ Ạ ả ườ ể ch c, đoàn th chính tr , kinh t
ệ ủ ng s lãnh đ o c a Đ ng, s qu n lý c a Nhà n ụ ụ ị ệ ự ư ể Ố Ả II. B I C NH VÀ TH I C , THÁCH TH C Đ I V I GIÁO D C N ĐO N 2011 2020 III. QUAN ĐI M CH Đ O PHÁT TRI N GIÁO D C 1. Phát tri n giáo d c ph i th c s là qu c sách hàng đ u, là s nghi p c a Đ ng, Nhà n ủ và c a toàn dân. Tăng c ổ ứ trò các t ầ ư ụ d c là đ u t ả ể ộ , xã h i trong phát tri n giáo d c. Đ u t ố ớ phát tri n. Th c hi n các chính sách u đãi đ i v i giáo d c, đ c bi ướ ả c c, nâng cao vai ầ ư cho giáo ệ ặ t là chính
ể ư ướ và chính sách ti n l ng; u tiên ngân sách nhà n ụ c dành cho phát tri n giáo d c
ố ượ
ộ ộ ạ ệ ề ủ ề ươ ặ ng đ c thù. ụ
ồ ằ ủ ế ề ả
ụ
ể
ớ ạ ằ ề ể ờ ạ ướ
ọ ẳ ặ ể ướ ượ ụ ố ờ
ộ ệ
ớ ụ ướ ạ ể ố ả
ậ ứ ủ ướ ộ ộ ng xã h i ch ọ i nghèo, con em di n chính sách. ẩ ế ị ườ th tr
ớ
ạ ệ ấ ượ
ứ ỹ ệ ể ộ ạ ệ ị ng đ nh h ệ ậ ự ạ
ỏ
ữ ế ượ
ộ ộ i có năng khi u đ ơ ở ả ồ
ớ ủ ư ả ắ ợ
ấ ạ ệ ở ộ ế
ơ ộ ụ ng.
Ể Ụ
ổ ụ
ế ề ượ ụ ớ ổ
ệ c ta đ ủ ậ ộ ộ
ả ệ c đ i m i căn b n và toàn di n theo h ấ ượ ố ế ; ch t l ố ạ ộ ứ ệ ỹ
ướ ng giáo d c đ ự ấ ụ ạ ọ ữ ự ầ
ứ ệ ạ ệ ệ ạ ng cao ph c v s nghi p công nghi p hóa, hi n đ i hóa đ t n
ự ụ ụ ự ả ứ ụ ằ
ộ ộ ọ ậ ả ướ c hình thành xã h i h c t p.
ổ ậ ụ ẻ ế ầ
ẻ
ẻ ỷ ệ ẻ ơ ở ơ ở ưỡ ổ ộ ổ tr em suy dinh d i các c s giáo d c m m non; t l
ụ ạ ầ ụ ướ ả ố ộ ổ ầ i 10%.
ổ
ấ ượ ấ ượ ụ ụ ệ ặ ạ ứ ng giáo d c văn hóa, đ o đ c, c nâng cao, đ c bi t ch t l
ệ ượ ữ ạ
ọ
ươ ổ ọ ti u h c là 99%, trung h c c s là 95% và 80% ẻ ọ ơ ở ươ ng đ ng; có 70% tr
ọ
ạ ọ ơ ấ ệ ỉ
ứ
ể ệ ữ
ứ ề ạ
ư ạ ữ ỷ ậ ớ ự ộ ậ ộ ộ ữ ủ ệ ạ ứ t o vi c làm và kh năng thích ng v i nh ng bi n đ ng c a th tr
ệ ộ ả ạ ự ả ầ ư sách đ u t ổ ậ ph c p và các đ i t ấ ự 2. Xây d ng n n giáo d c có tính nhân dân, dân t c, tiên ti n, hi n đ i, xã h i ch nghĩa, l y ệ ư ưở ộ ự t ng H Chí Minh làm n n t ng. Th c hi n công b ng xã h i ch nghĩa Mác Lênin và t ồ ặ ằ ể ạ ượ ấ ượ ụ ng giáo d c vùng khó đ đ t đ trong giáo d c, nâng cao ch t l c m t b ng chung, đ ng ị ứ ệ ề ụ ơ ở ươ ệ ề ng và các c s giáo d c có đi u ki n b t phá nhanh, đi th i t o đi u ki n đ các đ a ph ự ộ ộ ướ c có n n giáo d c phát tri n. Xây d ng c, đ t trình đ ngang b ng v i các n c m t b tr ộ ọ ậ ệ ố ớ ơ ộ xã h i h c t p, t o c h i bình đ ng đ ai cũng đ t đ i v i c h c, h c su t đ i, đ c bi ườ ườ i dân t c thi u s , ng ng ề ệ ổ ng chu n hóa, hi n đ i hóa, xã h i hóa, 3. Đ i m i căn b n, toàn di n n n giáo d c theo h ủ ớ ề ố ế ộ , thích ng v i n n kinh t dân ch hóa, h i nh p qu c t ọ ể ụ ể ắ nghĩa, phát tri n giáo d c g n v i phát tri n khoa h c và công ngh , t p trung vào nâng cao ự ố ố ụ ạ ứ ấ ượ ặ ng giáo d c đ o đ c, l i s ng, năng l c sáng t o, k năng th c t ch t l ng, đ c bi ch t l ặ ệ ộ ế ể ầ ẩ xã h i, đ y m nh công nghi p hóa, hi n hành đ m t m t đáp ng yêu c u phát tri n kinh t ọ ố ả ả ả ầ ặ ấ ướ ạ c, đ m b o an ninh qu c phòng; m t khác ph i chú tr ng th a mãn nhu c u đ i hóa đ t n ể ườ ườ ọ ỗ ể ủ c phát tri n tài năng. i h c, nh ng ng phát tri n c a m i ng ữ ụ ề ố ế ộ ậ sâu, r ng v giáo d c trên c s b o t n và phát huy b n s c dân t c, gi 4. H i nh p qu c t ề ộ ự ủ ị ướ ộ ậ ữ ng xã h i ch nghĩa. M r ng giao l u h p tác v i các n n v ng đ c l p, t ch , đ nh h ớ ụ ệ ề ế ớ i, nh t là v i các n n giáo d c tiên ti n hi n đ i; phát hi n và khai thác giáo d c trên th gi ấ ượ ồ ự ờ ị k p th i các c h i thu hút ngu n l c có ch t l Ế Ụ IV. M C TIÊU PHÁT TRI N GIÁO D C Đ N NĂM 2020 1. M c tiêu t ng quát ẩ ướ ng chu n Đ n năm 2020, n n giáo d c n ượ ụ hoá, hi n đ i hoá, xã h i hoá, dân ch hóa và h i nh p qu c t c ạ ồ nâng cao m t cách toàn di n, g m: giáo d c đ o đ c, k năng s ng, năng l c sáng t o, năng ấ ự ự ự l c th c hành, năng l c ngo i ng và tin h c; đáp ng nhu c u nhân l c, nh t là nhân l c ch t ấ ướ ề ự ượ c và xây d ng n n kinh l ỗ ố ờ ơ ộ ọ ậ ế tri th c; đ m b o công b ng xã h i trong giáo d c và c h i h c t p su t đ i cho m i t ừ ườ i dân, t ng b ng ụ ể ụ 2. M c tiêu c th ầ ụ a) Giáo d c m m non ụ Hoàn thành m c tiêu ph c p giáo d c m m non cho tr em 5 tu i vào năm 2015; đ n năm ẫ ượ ấ 2020, có ít nh t 30% tr trong đ tu i nhà tr và 80% trong đ tu i m u giáo đ c chăm sóc, giáo d c t ng trong các c s giáo ụ d c m m non gi m xu ng d ụ b) Giáo d c ph thông ng giáo d c toàn di n đ Ch t l ọ ỹ ậ ố k năng s ng, pháp lu t, ngo i ng , tin h c. ọ ỷ ệ ộ ổ ở ể ế l đi h c đúng đ tu i Đ n năm 2020, t ộ ổ ạ ộ ọ ấ thanh niên trong đ tu i đ t trình đ h c v n trung h c ph thông và t ế ậ ượ em khuy t t c đi h c. t đ ụ ạ ọ ệ ề ụ c) Giáo d c ngh nghi p và giáo d c đ i h c ề ề ụ ệ ơ ấ ề ệ ố Hoàn thi n c c u h th ng giáo d c ngh nghi p và đ i h c; đi u ch nh c c u ngành ngh ấ ượ ộ ầ ạ ạ và trình đ đào t o, nâng cao ch t l ng đào t o, đáp ng nhu c u nhân l c cho phát tri n kinh ự ườ ạ ộ ế i có năng l c sáng t o, t duy đ c l p, trách nhi m công xã h i; đào t o ra nh ng con ng t ự ệ ỹ dân, đ o đ c và k năng ngh nghi p, năng l c ngo i ng , k lu t lao đ ng, tác phong công ế ự ự ạ ị ườ nghi p, năng l c t ng ế ớ ậ ộ ộ lao đ ng và m t b ph n có kh năng c nh tranh trong khu v c và th gi i.
ế ế ề ụ
ộ ạ ạ ố ọ ả ủ ả ề
ạ l ệ ố t ệ lao đ ng qua đào t o ngh nghi p và đ i h c đ t kho ng 70%; ả
ọ ạ ườ ườ ậ ạ ọ ộ ạ t c các h đào t o trên m t v n dân vào kho ng 350 400. ườ ng xuyên ụ
ơ ộ ng xuyên t o c h i cho m i ng ướ ệ ủ ầ ố ờ c đ u hình thành xã h i h c t p. Ch t l
ườ ườ ọ ế ứ i h c có ki n th c, k năng thi
ế ấ ượ ề
ậ ườ ữ ế
ng ế ữ ở ợ ể ọ ậ i có th h c t p su t đ i, phù h p ấ ượ ộ ọ ậ ng giáo ự ể ự ạ ỹ t o t th c đ t ấ ộ ố ầ ng cu c s ng v t ch t và tinh th n. ế ỷ ệ l t ch trong đ i bi 15 đ n 35 là 99% đ i v i c ữ c c ng c b n v ng. Đ n năm 2020, t ộ ổ ừ ế t ch trong đ tu i t ả 15 tr lên là 98% và t ệ ố ề ỷ ệ ườ ng ộ ố ớ ả i bi
Ụ
ụ ả ả i pháp, trong đó các gi Ạ t 8 gi i pháp 1 là
ệ ố ố ả ệ ơ ở Đ n năm 2020, các c s giáo d c ngh nghi p có đ kh năng ti p nh n 30% s h c sinh t ọ ơ ở ỷ ệ ệ nghi p trung h c c s ; t ấ ả ỷ ệ t sinh viên t l ụ d) Giáo d c th ể Phát tri n giáo d c th ề ả ớ v i hoàn c nh và đi u ki n c a mình; b ượ ụ c nâng cao, giúp ng ng xuyên đ d c th ể ệ ổ ặ vi c làm ho c chuy n đ i ngh nghi p, nâng cao ch t l ế ữ ượ ủ K t qu xóa mù ch đ ổ ừ l tu i t nam và n .ữ V. CÁC GI Đ đ t đ gi Ể ế ượ i pháp 2 là gi ầ ả i pháp then ch t.
ậ ồ ệ ố ớ ự ạ ộ Ả I PHÁP PHÁT TRI N GIÁO D C GIAI ĐO N 20112020 ự ể ạ ượ c, c n th c hi n t c m c tiêu chi n l ộ ả i pháp đ t phá và gi ụ ả ổ 1. Đ i m i qu n lý giáo d c ả ệ a) Xây d ng và hoàn thi n h th ng văn b n quy ph m pháp lu t đ ng b làm c s ơ ở
ớ ả ệ ể ụ tri n khai th c hi n đ i m i căn b n và toàn di n giáo d c.
ố ố ả ệ ự ổ ả ự ẩ
ệ ự ứ ả ấ
ụ ộ ộ ể ề ữ ả ơ ế ệ ạ ch c b máy qu n lý nhà n ệ ươ ị
ướ ộ ả ng trong qu n lý nhà n ớ ứ ề
ộ ủ ệ ng công tác thanh tra, ki m tra; tăng quy n t
ề ự ủ ạ ể ơ ệ ả ớ
ổ ứ ế ị ướ c, c a các t
ườ ọ ủ ủ ụ ệ ả i h c tham gia đánh giá ng
ế ả ấ ả ộ
ơ ộ ụ ả ơ ả ấ ộ
ụ ệ ấ ầ b) Đ y m nh c i cách hành chính, th c hi n th ng nh t đ u m i qu n lý và hoàn thi n ồ ướ ổ c v giáo d c. Th c hi n đ ng b phân c p qu n lý, hoàn t ướ ố ợ thi n và tri n khai c ch ph i h p gi a các b , ngành và đ a ph c ắ ệ ẩ ụ ị ụ ề ng phân đ nh rõ ch c năng, nhi m v , th m quy n g n v i trách nhi m v giáo d c theo h ơ ệ ườ ch và trách nhi m xã h i c a các c và tăng c ủ ơ ả ự ụ ở s giáo d c đi đôi v i hoàn thi n c ch công khai, minh b ch, đ m b o s giám sát c a c ộ ch c chính tr xã h i và nhân dân. quan nhà n ườ ự ả B o đ m dân ch hóa trong giáo d c. Th c hi n c ch ng i ướ ạ i tham d y, giáo viên và gi ng viên tham gia đánh giá cán b qu n lý, cán b qu n lý c p d ả ơ ở gia đánh giá cán b qu n lý c p trên, c s giáo d c tham gia đánh giá c quan qu n lý nhà ướ ề n c v giáo d c.
ộ ụ
ớ ệ ố ướ ố ồ ả
ệ ả ổ
ọ ụ ươ ề i, đ m b o phân lu ng trong ữ t là phân lu ng sau trung h c c s , trung h c ph thông và liên thông gi a ứ ọ ậ ng th c h c t p đáp
ng trình giáo d c, c p h c và trình đ đào t o; đa d ng hóa ph ầ ệ ơ ấ ng thích v i các n ồ ấ ự ạ ơ ộ ọ ậ ng nhu c u nhân l c, t o c h i h c t p su t đ i cho ng
ự ố c) Hoàn thi n c c u h th ng giáo d c qu c dân, xây d ng khung trình đ qu c gia v ụ ươ ế ớ ự c trong khu v c và trên th gi giáo d c t ọ ơ ở ọ ặ ệ ố h th ng, đ c bi ạ ộ ươ các ch ố ờ ứ ổ ạ ọ ệ
ấ ượ ố ộ
ạ i dân. ề ẩ ọ ườ ụ ư ạ ế ả ể ự
ạ ụ d) Phân lo i ch t l ấ ượ ẩ ơ ở tiêu chu n ch t l ơ ở ọ ẩ ạ đ t chu n; chú tr ng xây d ng các c s giáo d c tiên ti n, tr ng đi m, ch t l ự ồ ưỡ ạ đào t o b i d ế ượ ự ng giáo d c ph thông, giáo d c ngh nghi p và đ i h c theo các ể ế ớ i trình đ ti n t ấ ượ ể ng cao đ ộ ế xã h i. ụ ng các tài năng, nhân l c ch t l ệ ế ạ
ươ ừ ạ ợ ụ ng qu c gia, các c s giáo d c ch a đ t chu n ph i có l ụ ấ ượ ng cao cho các ngành kinh t ể ạ c, quy ho ch, k ho ch phát tri n giáo d c và quy ạ ị ng trong t ng giai đo n phù h p tình hình
ế ố xã h i, qu c phòng an ninh.
ấ ượ ậ ụ ề
ả đ) Th c hi n qu n lý theo chi n l ự ủ ừ ể ho ch phát tri n nhân l c c a t ng ngành, đ a ph ể ộ phát tri n kinh t e) T p trung vào qu n lý ch t l ấ ượ ệ ọ ự
ả ơ ở ứ ả ướ c tiên ti n; công khai v
ụ ế ủ ơ ở ụ ự
ả ị ề
ấ ượ ụ ự ể ự ơ ở ề ệ ấ ị
ả ầ ẩ ng giáo d c: chu n hóa đ u ra và các đi u ki n đ m ọ ớ ề ụ ả ng trên c s ng d ng các thành t u m i v khoa h c giáo d c, khoa h c công b o ch t l ề ướ ủ ẩ ụ ậ ọ ệ ừ c v n d ng chu n c a các n ngh và khoa h c qu n lý, t ng b ề ấ ượ ấ ơ ở ậ ệ ng giáo d c, các đi u ki n c s v t ch t, nhân l c và tài chính c a các c s giáo ch t l ệ ệ ố ụ ộ ố ớ ự ụ ệ ng và hi u qu giáo d c; xây d ng h th ng d c; th c hi n giám sát xã h i đ i v i ch t l ấ ượ ể ấ ượ ụ ệ ộ ậ ị ể ng c s giáo d c ng giáo d c, th c hi n ki m đ nh ch t l ki m đ nh đ c l p v ch t l ạ ụ ươ ạ ộ ọ ủ c a các c p h c, trình đ đào t o và ki m đ nh các ch ng trình giáo d c ngh nghi p, đ i h c.ọ
ệ ề ệ ằ ẩ ụ g) Đ y m nh ng d ng công ngh thông tin, truy n thông nh m nâng cao hi u qu ả
ả ấ ạ ụ ở qu n lý giáo d c ứ các c p.
ộ ộ
ạ ể ố ệ ả
ệ ạ ủ ươ ằ ả ộ
ậ
ng pháp đào t o, b i d ệ ườ ụ ư ạ ạ ọ ể ườ ạ ụ ủ ứ ự xây d ng các tr ng s ph m và các khoa s ph m t
ụ ả 2. Phát tri n đ i ngũ nhà giáo và cán b qu n lý giáo d c ộ ổ ệ ố ớ a) C ng c , hoàn thi n h th ng đào t o giáo viên, đ i m i căn b n và toàn di n n i ộ ồ ưỡ ng nh m hình thành đ i ngũ nhà giáo và cán b qu n lý dung và ph ổ ươ ớ ổ ự giáo d c đ s c th c hi n đ i m i ch ng trình giáo d c ph thông sau năm 2015. T p trung ầ ư ư ạ đ u t ng đ i h c đ nâng cao i các tr ấ ượ ch t l
ươ ụ ệ c có đ giáo viên th c hi n giáo d c toàn di n theo ch
ự ổ ủ ạ ữ ạ ọ
ả ầ ườ ướ ụ ụ ệ ệ ặ ệ ạ t và giáo viên giáo d c th ng trình ư ườ ng ng và h
ạ ng đào t o giáo viên. ướ ả ừ b) Đ m b o t ng b ụ ổ giáo d c m m non và ph thông, d y h c 2 bu i/ngày, giáo viên d y ngo i ng , giáo viên t ọ ấ v n h c đ ng nghi p, giáo viên giáo d c đ c bi xuyên.
ộ ẩ ả ể
ọ ư ọ ề ủ ộ
ọ ươ
ộ ạ ể ế
ầ
ể ổ ọ ộ ạ ọ ơ ở ọ ổ
ộ ẩ ạ ấ
ộ ạ ỹ ở ả ạ ọ ệ ả ả
ạ
ạ ọ ạ ộ ả ử ụ ệ ạ ạ ườ ẳ
ề ế ợ ạ ọ ả ự ươ ớ ộ ế ng đ i h c, cao đ ng v i ạ ọ ướ ể ế c đ đ n năm 2020 có 25% gi ng viên đ i h c
ạ ng án k t h p đào t o trong và ngoài n ẳ ả
ầ ạ ề ậ ấ ộ
ạ ử ụ c) Chu n hóa trong đào t o, tuy n ch n, s d ng và đánh giá nhà giáo và cán b qu n lý ệ ạ ứ ụ giáo d c. Chú tr ng nâng cao đ o đ c ngh nghi p, tác phong và t cách c a đ i ngũ nhà giáo ể ng cho h c sinh, sinh viên. đ làm g ế ụ ồ ưỡ ạ ạ i, b i d Ti p t c đào t o, đào t o l ng đ i ngũ nhà giáo đ đ n năm 2020,100% giáo viên ẩ ạ ầ m m non và ph thông đ t chu n trình đ đào t o, trong đó 60% giáo viên m m non, 100% ạ giáo viên ti u h c, 88% giáo viên trung h c c s và 16,6% giáo viên trung h c ph thông đ t trình đ đào t o trên chu n; 38,5% giáo viên trung c p chuyên nghi p, 60% gi ng viên cao ẳ đ ng và 100% gi ng viên đ i h c đ t trình đ th c s tr lên; 100% gi ng viên đ i h c và cao ữ ẳ đ ng s d ng thành th o m t ngo i ng . Th c hi n đ án đào t o gi ng viên có trình đ ti n sĩ cho các tr ph ế ỹ và 8% gi ng viên cao đ ng là ti n s . ư ệ ấ ả ự ặ ự ộ ụ ệ ầ
ệ ọ d) Th c hi n các chính sách u đãi v v t ch t và tinh th n t o đ ng l c cho các nhà ằ t nh m ướ c
ụ ớ giáo và cán b qu n lý giáo d c, nh t là v i giáo viên m m non; có chính sách đ c bi thu hút các nhà giáo, nhà khoa h c, chuyên gia có kinh nghi m và uy tín trong và ngoài n tham gia phát tri n giáo d c.
ươ ấ ượ ạ ọ ổ ể ng pháp d y h c, thi, ki m tra và đánh giá ch t l ng giáo ể ớ ộ 3. Đ i m i n i dung, ph
d cụ
ệ
ự ừ ươ ụ ớ a) Trên c s đánh giá ch ướ ơ ở ng trình tiên ti n c a các n
ị ố ả ả ệ ự ươ c, th c hi n đ i m i ch ể
ọ ụ ỗ ị ớ ặ ổ ọ ươ
ố ậ ộ ề ng trình và sách giáo khoa t ấ ạ ụ ỹ
ọ ệ ướ ị ổ
ớ ề ơ ở
ụ ọ ọ ệ ộ ố ươ
ủ ậ ụ ọ ườ ể ố ổ ả ng trình giáo d c ph thông hi n hành và tham kh o ươ ế ủ sau ch ừ ướ ng phát tri n năng l c h c sinh, v a đ m b o tính th ng nh t trong năm 2015 theo đ nh h ừ ứ ợ ng. Chú tr ng n i dung giáo d c đ o đ c, toàn qu c, v a phù h p v i đ c thù m i đ a ph ể ấ ố ố pháp lu t, th ch t, qu c phòng an ninh và các giá tr văn hóa truy n th ng; giáo d c k năng ộ ụ ố ng nghi p h c sinh ph thông. s ng, giáo d c lao đ ng và h ọ ươ ổ ệ b) Đ i m i ch ộ ầ ủ ơ ị ử ụ i, phát huy vai trò c a các tr ừ ng tr ng đi m trong t ng kh i ngành, ngh
ươ ươ ể ạ ạ ng trình, tài li u d y h c trong các c s giáo d c ngh nghi p và đ i ng trình ề ạ ọ ng trình đào t o đ i h c ng trình liên thông. Phát tri n các ch
ề ng: nghiên c u và ngh nghi p ng d ng.
ụ ườ ươ ứ ụ ng trình giáo d c th
ệ ứ ụ ứ ọ ậ ệ ạ ứ
ạ ọ ự h c d a trên nhu c u c a đ n v s d ng lao đ ng, v n d ng có ch n l c m t s ch ế ế ớ tiên ti n trên th gi ể ế ế ạ t k các ch đào t o đ thi ứ ướ theo hai h ể c) Phát tri n các ch ằ ở ộ ườ ọ ề ườ ệ ể ế i, giúp ng
i h c hoàn thi n nhân cách, m r ng hi u bi ệ ụ ở ộ ệ ng xuyên, ng d ng công ngh thông tin và ọ ọ ậ ầ truy n thông nh m m r ng các hình th c h c t p đáp ng nhu c u h c t p đa d ng c a m i ấ t, nâng cao trình đ h c v n, ng chuyên môn, nghi p v phù h p v i yêu c u công vi c và nâng cao ch t l ủ ộ ọ ộ ố ng cu c s ng.
ệ ớ ọ
ầ ạ ủ ộ ự ạ h c c a ng
ấ ượ ả ọ ậ ự ự ọ ủ ế ạ ứ
ạ ả ọ ụ ế ề ệ
ệ ạ ả
ệ ử ể ọ
ề . Đ n năm 2020, 90% tr ổ ổ ơ ở ổ ớ ỳ ườ ứ ạ ọ ợ ớ ươ ế ụ ổ ế ng pháp d y h c và đánh giá k t qu h c t p, rèn luy n theo d) Ti p t c đ i m i ph ườ ọ ự ướ ng phát huy tính tích c c, t i h c. giác, ch đ ng, sáng t o và năng l c t h ệ ụ ề ẩ Đ y m nh ng d ng công ngh thông tin và truy n thông trong d y và h c, đ n năm 2015, ẳ ạ ọ 100% gi ng viên đ i h c, cao đ ng và đ n năm 2020, 100% giáo viên giáo d c ngh nghi p và ổ ọ ụ ứ ph thông có kh năng ng d ng công ngh thông tin và truy n thông trong d y h c. Biên ườ ế ạ ng ti u h c và so n và s d ng giáo trình, sách giáo khoa đi n t ệ ố t nghi p trung ch c d y h c 2 bu i/ngày. Đ i m i k thi t 50% tr ử ụ ọ ng trung h c c s t
ỳ ổ ướ ự ể ế ệ ả ả ng đ m b o thi
ạ ọ ế ả ể ế ợ ằ
ả ẳ ọ t th c, hi u qu , h c ph thông, k thi tuy n sinh đ i h c, cao đ ng theo h ụ ớ ế khách quan và công b ng; k t h p k t qu ki m tra đánh giá trong quá trình giáo d c v i k t ả qu thi.
ỳ ố ề ấ ượ ọ ậ ủ ọ
ằ ng h c t p c a h c sinh ph thông ấ ượ ấ ng ổ ng và làm căn c đ xu t chính sách nâng cao ch t l
c. đ) Th c hi n đ nh k đánh giá qu c gia v ch t l ứ ề ấ ượ ng và c n
ổ ộ ử ụ
ướ ả ơ c và xã h i đ u t
ả ạ ệ
ụ ộ ố ơ ở ụ ố ớ ệ ị ệ ự ặ ằ ị nh m xác đ nh m t b ng ch t l ả ướ ị ụ ủ ươ giáo d c c a các đ a ph ụ ớ ơ ế ổ ồ ự ầ ư và đ i m i c ch tài chính giáo d c 4. Tăng ngu n l c đ u t ệ ụ ằ a) Ti p t c đ i m i c ch tài chính giáo d c nh m huy đ ng, phân b và s d ng hi u ự ủ ủ ộ ầ ư ch c a cho giáo d c; nâng cao tính t ườ ọ ướ i h c và c, ng ậ ủ ứ ộ t Nam đ s c h i nh p và
ớ ơ ế ế ụ ổ ồ ự ủ qu h n các ngu n l c c a nhà n ơ ở ả ụ các c s giáo d c, đ m b o tính minh b ch và trách nhi m đ i v i Nhà n ồ ự ả ộ xã h i; đ m b o ngu n l c tài chính cho m t s c s giáo d c Vi ạ c nh tranh qu c t
ụ l ướ ừ c t
ả ả ệ chi cho giáo d c trong t ng ngân sách nhà n ế
ổ ậ ộ ư ổ ử ụ ụ ướ ặ nh ng vùng đ c bi
ạ ở 20% tr lên, phù ầ c đ u xã h i và qu n lý s d ng có hi u qu . Ngân sách nhà n ệ ụ ở ữ t ụ ộ ng chính sách xã h i;giáo d c năng khi u và tài năng; ọ ơ ả ng cao; đào t o các ngành khoa h c c b n, khoa h c xã h i nhân
c t p trung u tiên cho giáo d c ph c p; giáo d c ể ố ấ ượ ọ ộ ầ ữ ộ ườ ọ i h c.
ướ ể
ả ố ế . ả ỷ ệ ả b) Đ m b o t ợ ệ ề ớ h p v i đi u ki n kinh t ụ ượ ậ ư cho giáo d c đ t ế ố ượ ộ khó khăn, dân t c thi u s và các đ i t ọ ạ ự đào t o nhân l c ch t l ọ văn, khoa h c mũi nh n và nh ng ngành khác mà xã h i c n nh ng khó thu hút ng ầ ư c) Đ u t ậ ụ ừ ế ẩ ạ
ủ ệ ậ
ơ ở ộ ườ ườ ng chuyên, tr
ự ầ ư ườ ọ ng tr ng đi m, tr ế ấ
ấ ỹ ấ ể ườ ấ ượ ọ ư ườ ự ạ ả ư ả ơ ở c có tr ng đi m, không bình quân dàn tr i cho các c s ệ ướ ạ ơ c chu n hóa, hi n đ i hóa c ươ ể ủ ọ ố ạ i thi u c a ng ti n d y h c t ấ ấ ắ ạ ọ ộ ố ườ xây d ng m t s tr ng đ i h c xu t s c, ch t ọ ạ ể ng đào t o h c sinh năng ộ ố ng dân t c n i trú, bán trú. Ph n đ u đ n năm 2020 có m t s khoa, chuyên ngành ự ng h c, u tiên xây d ng ả ng cao. Quy ho ch, đ m b o qu đ t đ xây d ng tr
ầ ư ủ d) Có c ch , chính sách quy đ nh trách nhi m c a doanh nghi p trong đ u t
ạ ọ ậ ơ ế ặ ự ệ ự ự ạ ộ
ứ ồ ọ ộ ị
ạ ộ ụ ạ
ầ ừ ườ ướ ự ọ
ộ ọ ậ ướ ả ự ẻ ợ ữ ả c, ng
ọ ngân sách nhà n ẩ ầ ư ế giáo d c công l p, đ u t đ n đâu đ t chu n đ n đó. T ng b ả ở ậ ồ ự ả ấ ỹ s v t ch t k thu t, đ m b o đ ngu n l c tài chính và ph ụ ư ấ ả t t c các c s giáo d c; u tiên đ u t ố ế ượ , các tr l ng trình đ qu c t ộ ộ ế khi u, tr ạ đ t ch t l các khu đ i h c t p trung và ký túc xá cho sinh viên. ể ệ ị phát tri n ạ ấ ượ ề ệ ng cao và nhân l c thu c ngành ngh mũi t đào t o nhân l c ch t l đào t o nhân l c, đ c bi ủ ộ ổ ệ ị ch c chính tr xã h i, c ng đ ng và gia nh n. Quy đ nh trách nhi m c a các ngành, các t ơ ộ ọ ậ ồ ự ệ đình trong vi c đóng góp ngu n l c và tham gia các ho t đ ng giáo d c, t o c h i h c t p ệ ự ố ờ ự i, góp ph n t ng b su t đ i cho m i ng c xây d ng xã h i h c t p. Xây d ng và th c hi n ườ ọ ằ ớ ế ộ ọ i h c và các thành ch đ h c phí m i nh m đ m b o s chia s h p lý gi a nhà n ộ ầ ph n xã h i.
ể ụ ể ể ỗ ợ ụ ạ ọ ạ
ổ ế ề ấ ị
ậ ợ ề ệ ả ả i cho ng
ườ ứ ể ổ ơ ở ề đ) Tri n khai các chính sách c th đ h tr cho các c s giáo d c đ i h c, d y ngh ố ướ ụ ể c h t v đ t đai, thu và v n vay. Xác đ nh rõ ràng, c th ụ ạ ườ i ủ ạ ộ ng theo quy ho ch phát tri n c a xã h i tham gia thành l p tr ch c kinh t
ế ậ và ph thông ngoài công l p, tr ấ ượ ậ ơ ở các tiêu chí thành l p c s giáo d c, b o đ m ch t l ng, t o đi u ki n thu n l ậ ế dân và các t Nhà n
ườ ắ ớ ử ụ ứ ể ạ ọ
ng g n đào t o v i s d ng, nghiên c u khoa h c và chuy n giao công ầ c.ướ 5. Tăng c ứ ệ
ở
trong và ngoài n ứ ự ơ ở ầ a) Khuy n khích doanh nghi p, các nhà đ u t ể ộ ngh đáp ng nhu c u xã h i ế ệ ườ ề ướ c m các c s giáo ự cung ng nhân l c và góp ph n cung ầ ư ả ng kh năng t
ạ ọ ị ườ ộ
ệ ụ d c ngh nghi p, đ i h c đ tăng c ự ứ ng lao đ ng. ng nhân l c cho th tr ơ ố ợ ệ ụ ạ ớ
ị ữ ộ ệ ế ạ
ị ự ậ ạ ơ ở ươ ứ ộ ữ b) Quy đ nh trách nhi m và c ch ph i h p gi a B Giáo d c và Đào t o v i các b , ầ ng; gi a các c s đào t o và doanh nghi p trong vi c xác đ nh nhu c u đào ổ i doanh ệ ạ ch c đào t o và th c t p t ng trình, tuy n sinh, t
ệ ệ ố
ị ươ ngành, đ a ph ự ạ t o, xây d ng và đánh giá ch ể ụ nghi p, tuy n d ng h c sinh, sinh viên t ớ ế ắ ọ ặ ẽ ệ ạ ọ
ể ơ ở ệ ệ ạ ấ ậ ọ ể t nghi p. ả ứ c) G n k t ch t ch đào t o v i nghiên c u khoa h c, chuy n giao công ngh và s n xu t; thành l p các doanh nghi p khoa h c công ngh trong các c s đào t o. Nâng cao năng
ọ ư ơ ở ơ ở ứ
ể cho các c s nghiên c u khoa ạ ọ ầ ư ng đ i h c.
ọ ể ứ ự ủ l c c a các c s nghiên c u khoa h c, trong đó u tiên đ u t ệ ọ h c mũi nh n, phòng thí nghi m tr ng đi m trong các tr ụ ố ớ ể ố ộ ườ ng h tr phát tri n giáo d c đ i v i các vùng khó khăn, dân t c thi u s và
ố ượ đ i t
ự ệ ả ả ẳ
ư ụ ộ ồ
ạ ộ ườ
ọ ỗ ợ ườ 6. Tăng c ộ ng chính sách xã h i ự ề ơ ộ ọ ậ ằ a) Xây d ng và th c hi n các chính sách nh m đ m b o bình đ ng v c h i h c t p, ể ể ố ỗ ợ h tr và u tiên phát tri n giáo d c và đào t o nhân l c cho vùng đ ng bào dân t c thi u s , ố ượ vùng khó khăn, các đ i t ư ự i nghèo. ả ộ ố ớ ụ ở ộ ng chính sách xã h i, ng b) Có chính sách u đãi đ i v i nhà giáo, cán b qu n lý giáo d c ể vùng dân t c thi u
ụ ừ
ườ ơ ở ệ ố ẻ t, tr em b nh h
ố ệ ề t dành cho ng ố ượ
ụ ự ị ạ ọ ở ộ xa, giáo d c ngh nghi p, m r ng h th ng d b đ i h c. ụ ặ ưở ị ả ế ậ ệ ng i khuy t t ng ph , các đ i t ng khó khăn khác. ệ ụ ặ ụ ộ ố ớ t; có chính sách đãi ng đ i v i giáo viên giáo d c
ặ đ c bi ườ cho giáo d c đ c bi t.
ể
ế ậ ọ ứ ơ ả Ư ụ ệ ề ễ ế ổ
ụ ệ ạ ng, chi n l
ể ọ ụ ủ ị ướ ả
ế ậ ứ ể ả ề ầ ả ụ ế ổ ớ ng, góp ph n thi
ụ ệ ề ể ọ
ệ ố s , vùng khó khăn. ể c) Phát tri n giáo d c t ệ ố ể Phát tri n h th ng c s giáo d c đ c bi ẻ ở b i HIV và tr em lang thang đ ầ ư d) Tăng đ u t ọ ệ t và h c sinh khuy t t ụ 7. Phát tri n khoa h c giáo d c ự ọ a) u tiên nghiên c u c b n v khoa h c giáo d c; t ng k t kinh nghi m th c ti n và ữ ứ ướ ấ ằ ầ c, nghiên c u đón đ u nh m cung c p nh ng xu th phát tri n giáo d c trong và ngoài n ế ượ ủ ươ ố ườ c và chính sách phát i, ch tr ng l lu n c khoa h c cho vi c ho ch đ nh đ ụ ổ ụ ướ ớ ụ c v giáo d c và c, ph c v đ i m i qu n lý nhà n tri n giáo d c c a Đ ng và Nhà n ự ườ ụ t th c qu n lý c s giáo d c, đ i m i quá trình giáo d c trong các nhà tr ụ ự và hi u qu vào s nghi p phát tri n giáo d c nói chung và xây d ng n n khoa h c giáo d c Vi ơ ở ệ ự ả t Nam nói riêng.
ướ ơ ở ọ i c s nghiên c u khoa h c giáo d c, t p trung đ u t
ọ ụ ứ ụ ậ ố
ọ ể ự ứ
ạ ạ ể ầ ư ứ b) Phát tri n m ng l nâng cao ủ ơ ệ ứ ự năng l c nghiên c u c a c quan nghiên c u khoa h c giáo d c qu c gia và các vi n nghiên ườ ậ ạ ư ứ ng s ph m tr ng đi m. T p trung xây d ng đ i ngũ cán b nghiên c u và c u trong các tr ướ ụ chuyên gia giáo d c thông qua đào t o trong và ngoài n
ố ể ứ ộ ổ ợ ọ ộ ố ế . ự c) Tri n khai ch
ọ ả ể ế ứ ứ ụ ụ ổ ụ ớ c, trao đ i h p tác qu c t ề ng trình nghiên c u qu c gia v khoa h c giáo d c; th c hi n t ụ
ệ ệ ụ ươ ả t Nam. ệ ố t chuy n giao các k t qu nghiên c u khoa h c và ng d ng ph c v đ i m i căn b n, toàn di n n n giáo d c Vi
ở ộ ả ợ ố ế ề
ọ ể ư ườ ệ
ệ ỗ ợ ọ ậ ụ v giáo d c ướ c cho các tr c ngoài b ng ngân sách Nhà n ọ t Nam đi h c t p và nghiên c u ứ ở ướ n
ề ệ 8. M r ng và nâng cao hi u qu h p tác qu c t ạ ở ướ ỉ ạ ọ ằ ng đ i h c n a) Tăng ch tiêu đào t o ọ ố ứ ệ tr ng đi m và vi n nghiên c u qu c gia, u tiên các ngành khoa h c, công ngh mũi nh n. ằ Khuy n khích và h tr công dân Vi c ngoài b ng kinh phí t
ế ướ ụ ụ ợ
c h p tác v i các c s giáo d c n ứ ơ ở ả ơ ở ể ớ ọ ự ạ
ồ ưỡ ụ ả ạ ả ọ
ọ ế ự túc. ướ b) Khuy n khích các c s giáo d c trong n c ệ ể ngoài đ nâng cao năng l c qu n lý, đào t o, nghiên c u khoa h c, chuy n giao công ngh , ố đào t o b i d ọ ổ ượ l
ố ế ứ ệ ộ ng giáo viên, gi ng viên và cán b khoa h c và qu n lý giáo d c; tăng s c ngoài. c ngoài, t i Vi , ng
ứ ợ ế c ngoài đ u t
ọ ướ ng h c b ng cho h c sinh, sinh viên đi h c n ướ ch c, cá nhân n ụ ệ ườ ứ ệ ụ ở ớ Vi
ổ ạ ể ứ ọ
ạ ọ ạ ả ọ ệ đ n gi ng d y và nghiên c u khoa h c.
Ệ C
ệ ạ
ụ ệ ả ạ ổ
ơ ấ ộ ố ơ ở ụ ố
ướ ệ
ề ớ ộ ự ị ẳ ườ ườ
ộ ố ng cao và tr ạ ở các tr ệ ự ạ ọ ươ ồ ưỡ ấ ộ ự ể ệ ạ ộ ổ ổ c) Khuy n khích các t t Nam ch c qu c t ọ ị ạ ả ầ ư ư ở ướ , tài tr cho giáo d c, tham gia gi ng d y và nghiên c u khoa h c, đ nh c n ọ ứ ầ ể ụ t Nam. Xây ng d ng khoa h c và chuy n giao công ngh góp ph n đ i m i giáo d c ộ ố ườ ự ng đ i h c, trung tâm nghiên c u hi n đ i đ thu hút các nhà khoa h c trong d ng m t s tr ứ ố ế ế ướ c, qu c t n Ế ƯỢ Ự Ổ Ứ VI. T CH C TH C HI N CHI N L ế ượ ự c 1. Hai giai đo n th c hi n Chi n l ệ ố ớ ệ ự a) Giai đo n 1 (2011 2015):th c hi n đ i m i qu n lý giáo d c; hoàn thi n c c u h th ng ể giáo d c qu c dân; xây d ng khung trình đ qu c gia; tri n khai xây d ng m t s c s giáo ạ ọ ứ ụ ấ ượ ng nghiên c u; d c ngh nghi p và đ i h c ch t l ng đ i h c theo đ nh h ạ ọ ổ ng pháp đào t o đ i m i n i dung và ph ng đ i h c, cao đ ng và trung c p chuyên ạ ự ng và th c hi n các chính sách t o đ ng l c phát tri n đ i ngũ nhà nghi p; đào t o b i d
ớ ổ ộ ầ ụ ứ
ệ ộ ệ ả ổ
ề ụ ụ ỉ ậ ể ế ượ i pháp chi n l
ạ ệ ế ượ ể ự ộ ọ ậ ổ ứ ơ ế ự ch c s k t th c hi n Chi n l
ổ ệ ự ươ c giai đo n 1 vào đ u năm 2016. ớ
ớ ổ ệ ể ụ ổ ạ ọ
ậ ề ủ ệ ỉ
ổ ế ể ụ
ệ
ể ủ ộ ồ ủ ướ ự ư ấ v n giúp Th t ngChính ph trong
ể ụ ự
ỉ ộ ỉ ạ ộ ủ
ộ ệ ệ
ị ự ươ ướ ớ ổ ứ ch c quán tri ẫ
ớ ụ ự ng xây d ng và t ợ ể ng t ộ ng d n các b , ngành, đ a ph ể
ạ ệ
ị ổ ệ ủ ổ
ầ ể ế ượ ự ỳ ụ
ộ ủ ộ ộ ụ ộ ộ ộ
ự ươ ố ớ ả
ộ i h c thu c di n chính sách và các chính sách khác có liên quan.
ự ộ ớ
ớ ng binh và Xã h i, các B , Ngành liên ụ ộ ươ ng xây d ng các chính sách đ i v i nhà giáo và cán b qu n lý giáo d c, ỗ ợ ườ ọ ố ợ ụ ứ ế ế ắ
ế ế ầ ị
ộ ầ ư xã h i đ u t ồ ưỡ ạ ự
ể ạ ợ
ộ ớ ủ ế ộ ộ
ố ợ ụ
ụ ủ ầ
ụ ộ
ế ch trì t ng h p k ho ch phát tri n giáo d c c a các B , Ngành ế xã h i qu c gia; ch trì, ph i h p v i B Tài ồ ể c cho phát tri n ự ổ ứ ch c công tác thông tin v nhu c u nhân l c. ạ , B Giáo d c và Đào t o, B ể ầ ư ộ ầ ộ ế ả ạ ụ ươ
ế ộ ả ạ
ụ ể ử ụ ầ ư ụ ệ cho giáo d c.
ả ệ ủ ụ ọ
ồ ố ợ ế ộ ứ ố ợ ươ
ạ ạ ộ ẳ ự ệ ữ ạ ọ ứ ớ
ạ ọ
ố ợ ủ ạ ộ ự ng ch trì, ph i h p v i B Giáo d c và Đào t o, B Xây d ng,
ỹ ấ ụ ụ ạ ỷ
ớ ộ ơ ở ộ ộ ộ ị
ể ệ
ự ụ ẩ ạ
ự ạ ạ
ớ ợ
ế ượ ạ ể ự c và Quy ho ch phát tri n nhân l c giai đo n 2011 2020; ch đ o, t
ứ ự ự ệ ế ệ ệ ạ ạ ẩ ị giáo và đ i ngũ cán b qu n lý đáp ng yêu c u đ i m i giáo d c. T p trung chu n b các ướ ổ ớ ề đi u ki n đ th c hi n đ i m i giáo d c ph thông sau năm 2015; Tri n khai các b c xây ố ả ự d ng xã h i h c t p. Đánh giá, đi u ch nh các m c tiêu và gi c vào cu i năm ầ 2015; t ụ ạ ng trình giáo d c ph thông; b) Giai đo n 2 (2016 2020): Tri n khai th c hi n đ i m i ch ế ụ ụ ủ ạ ệ ự ộ ố ti p t c th c hi n đ i m i giáo d c ngh nghi p, đ i h c và m t s nhi m v c a giai đo n ớ ế ụ ấ ượ ố ổ ề ng giáo d c. Đánh giá k t 1 v i các đi u ch nh b sung; t p trung c ng c và nâng cao ch t l ố ế ượ ệ ả ự qu th c hi n Chi n l c phát tri n giáo d c 2011 2020 vào cu i năm 2020 và t ng k t vào ầ đ u năm 2021. ế ượ ự c 2. Phân công th c hi n chi n l ố ụ a) H i đ ng Qu c gia Giáo d c và Phát tri n nhân l c t ế ượ ệ ch đ o th c hi n Chi n l c phát tri n giáo d c 2011 2020. ạ ụ b) B Giáo d c và Đào t o: ố ợ ố ự Ủ Ch trì, ph i h p v i các B , Ngành liên quan và y ban nhân dân các t nh, thành ph tr c ụ ế ượ ể ươ ự t và tri n khai th c hi n Chi n l thu c Trung c phát tri n giáo d c ạ ệ ổ ứ ch c th c hi n quy ho ch, 2011 2020; h ụ ể ạ ế ượ ế k ho ch phát tri n giáo d c 5 năm và hàng năm phù h p v i Chi n l c phát tri n giáo d c, ể ạ ể ế ượ t Nam giai đo n 2011 2020; ki m tra, giám c và Quy ho ch phát tri n nhân l c Vi Chi n l ứ ơ ế ủ ướ ự ợ ch c s k t ng Chính ph ; t sát, t ng h p tình hình th c hi n và đ nh k báo cáo Th t ế ổ ệ ự ệ vi c th c hi n Chi n l c phát tri n giáo d c 2011 2020 vào đ u năm 2016 và t ng k t vào ầ đ u năm 2021. ố ợ Ch trì, ph i h p v i B N i v , B Lao đ ng, Th ị quan và các đ a ph ệ chính sách h tr ng ủ ề ự ủ ch tài chính trong Ch trì, ph i h p v i các b có liên quan xây d ng các chính sách v t ơ ở ớ ạ các c s giáo d c, các chính sách tài chính khuy n khích g n k t đào t o v i nghiên c u khoa ứ ụ ọ ụ cho giáo d c, quy đ nh h c và ng d ng, khuy n khích các thành ph n kinh t ố ớ ệ ủ ệ ng nhân l c. trách nhi m c a các doanh nghi p đ i v i công tác đào t o và b i d ổ ủ ụ ầ ư ủ ạ ộ ế c) B K ho ch và Đ u t ố ợ ể ạ ươ ị ng vào k ho ch phát tri n kinh t và đ a ph ạ ướ ộ ộ chính, B Giáo d c và Đào t o huy đ ng các ngu n tài tr trong và ngoài n ề ộ ớ ố ợ giáo d c; ch trì, ph i h p v i các B , Ngành t ộ ớ ố ợ ủ d) B Tài chính ch trì, ph i h p v i B K ho ch và Đ u t ộ ả ộ ng binh và Xã h i đ m b o ngân sách cho nhu c u phát tri n giáo d c giai Lao đ ng, Th ự ệ đo n 2011 2020; hoàn thi n chính sách tài chính và ch đ qu n lý tài chính trong lĩnh v c giáo d c đ s d ng có hi u qu các ngu n tài chính đ u t ớ ộ ộ đ) B Khoa h c và Công ngh ch trì, ph i h p v i B Giáo d c và Đào t o và các B , ngành, ạ ơ ế ị ng xây d ng c ch , chính sách và k ho ch ph i h p các ho t đ ng nghiên c u khoa đ a ph ự ườ ệ ọ ng đ i h c, cao đ ng; tham gia xây d ng h c, công ngh gi a các vi n nghiên c u v i các tr ấ ắ ườ ng đ i h c xu t s c. các tr ườ ộ e) B Tài nguyên và Môi tr ấ U ban nhân dân các c p quy ho ch qu đ t cho các c s giáo d c. ươ ộ ộ ụ ộ ng binh và Xã h i, B Văn hóa, Th thao và Du l ch, g) Các B N i v , B Lao đ ng, Th ỉ ụ ổ ứ ứ ộ ề ộ ch c, ch B Thông tin và Truy n thông và các b ngành khác theo ch c năng và nhi m v t ề ể ế ượ ệ ạ c phát tri n giáo d c 2011 2020 trong ph m vi th m quy n; xây đ o th c hi n Chi n l ể ạ ươ ế ự ng trình, d ng quy ho ch, k ho ch phát tri n đào t o nhân l c 5 năm và hàng năm, các ch ự ủ ộ ạ ụ ể ể ề c phát tri n giáo d c đ án phát tri n đào t o nhân l c c a b , ngành phù h p v i Chi n l ổ ỉ ạ ạ ế ượ 2011 2020, Chi n l ươ ể ng ch c th c hi n, ki m tra, giám sát và đánh giá vi c th c hi n quy ho ch, k ho ch, ch
ộ ộ ớ ạ ụ ố ợ ủ ộ
ố ệ ệ ề ự
ị ộ ể Ủ
ỉ ẩ ươ ệ ế ượ
ng trình, đ
ể ụ ụ ươ ạ ị ế ủ ế ượ ự ụ ớ
ạ ạ ế ể
ự
ệ ủ ứ ạ ế ượ ợ ự ỉ ạ ạ c, Quy ho ch phát tri n nhân l c 2011 2020 và k ho ch phát tri n kinh t ổ ế ng phù h p v i Chi n l ể ờ ỳ ng trong cùng th i k ; ch đ o, t c, quy ho ch, k ho ch, ch ệ ng ch u trách nhi m phát tri n giáo ể ạ c, quy ho ch phát tri n ề ươ c phát tri n giáo d c 2011 ế ệ ể ch c th c hi n, ki m tra, giám sát và ị ề ươ ng trình, đ án c a đ a
ươ ng./.
ổ ụ ủ ụ
ụ ủ ề ạ ệ ể
ụ ể ấ ứ ộ ổ ỹ ể ẩ ỹ
ườ ư ộ ơ ả i Vi
ự ộ ố ệ ẩ ộ
ả ố
ơ ở ự ụ ự ể ầ ọ ọ
ị ệ ổ ằ ề ạ ứ ể ấ ữ ỹ ể ọ ơ ả ệ ẩ ỹ
ắ ế ụ ọ ụ ể ằ ọ ố
ủ ộ ơ ở ả ủ ề ỹ ữ ế ể ổ ọ ở trình đ c s và nh ng hi u bi
ế ầ ặ ể ướ ệ ề ấ ọ ổ ọ
ộ ụ ủ ố
ụ ữ ấ ổ
ổ ọ ọ ơ ở ướ ể ể ể ự ằ ệ ề ự ệ ệ ậ ng nghi p, có đi u ki n phát huy năng l c cá nhân đ l a ch n h
ế ụ ọ ạ ọ ộ ố ề ặ ẳ ọ ể trình, đ án c a b , ngành; ph i h p v i B Giáo d c và Đào t o và các B , ngành khác tri n ể ạ ụ ụ khai th c hi n các nhi m v phát tri n giáo d c trên ph m vi toàn qu c. ố ự h) y ban nhân dân các t nh, thành ph tr c thu c Trung ự ề ụ ị d c trên đ a bàn theo th m quy n; xây d ng và th c hi n chi n l ể ụ ế giáo d c đ n năm 2020, k ho ch phát tri n giáo d c 5 năm và hàng năm, các ch ể án phát tri n giáo d c c a đ a ph ế ượ 2020, Chi n l ị ươ ộ ủ xã h i c a đ a ph ự ệ đánh giá vi c th c hi n chi n l ph M c tiêu c a giáo d c ph thông ệ ọ 1. M c tiêu c a giáo d c ph thông là giúp h c sinh phát tri n toàn di n v đ o đ c, trí tu , ự th ch t, th m m và các k năng c b n, phát tri n năng l c cá nhân, tính năng đ ng và sáng ạ ủ ệ t Nam xã h i ch nghĩa, xây d ng t t o, hình thành nhân cách con ng cách và trách ặ ế ụ ọ ọ nhi m công dân; chu n b cho h c sinh ti p t c h c lên ho c đi vào cu c s ng lao đ ng, tham gia xây d ng và b o v T qu c. ể 2. Giáo d c ti u h c nh m giúp h c sinh hình thành nh ng c s ban đ u cho s phát tri n đúng đ n và lâu dài v đ o đ c, trí tu , th ch t, th m m và các k năng c b n đ h c sinh ọ ơ ở ti p t c h c trung h c c s . ọ ơ ở ữ 3. Giáo d c trung h c c s nh m giúp h c sinh c ng c và phát tri n nh ng k t qu c a giáo ọ ấ ậ ụ t ban đ u v k thu t d c ti u h c; có h c v n ph thông ộ ể ế ụ ọ ng nghi p đ ti p t c h c trung h c ph thông, trung c p, h c ngh ho c đi vào cu c và h ố s ng lao đ ng. ế ữ ả ủ ọ 4. Giáo d c trung h c ph thông nh m giúp h c sinh c ng c và phát tri n nh ng k t qu c a ườ ế ọ t thông th giáo d c trung h c c s , hoàn thi n h c v n ph thông và có nh ng hi u bi ng ề ỹ ọ ướ ng phát v k thu t và h ộ ấ ể tri n, ti p t c h c đ i h c, cao đ ng, trung c p, h c ngh ho c đi vào cu c s ng lao đ ng.